Mô Öôùc
(Nhöõng Chia Seû Muïc Vuï vaø Nhöõng Caâu Chuyeän Gôïi YÙ
Suy Tö Vaø Caàu Nguyeän haèng ngaøy)
Prepared for Internet by Vietnamese Missionaries in Asia
- 178 -
Ñöøng xeùt ñoaùn tha nhaân
Ñöøng xeùt ñoaùn tha nhaân.
Bích Lieãu
(RVA News 02-03-2026) - Trong boä tieåu thuyeát "Tam quoác dieãn nghóa", neáu ai ñaõ töøng ñoïc moät laàn, chaéc haún vaãn nhôù ñoaïn keå laïi moät laàn kia Taøo Thaùo thua traän, cuøng vôùi soá taøn binh chaïy ñeán moät khu röøng vaéng thì trôøi saäp toái. Taøo Thaùo vaø ñaùm baïi quaân vöøa ñoùi laû vöøa kieät söùc, taát caû laàn theo aùnh ñeøn ñang leo leùt phía xa xa thì gaëp ñöôïc moät noùc nhaø. Sau nhieàu ñaén ño thaän troïng, Taøo Thöøa töôùng beøn trình baøy hoaøn caûnh thaät cuûa mình vaø xin ñöôïc taù tuùc qua ñeâm. Gia chuû vui möøng, raát laáy laøm vinh döï vaø may maén vì ñöôïc ñoùn tieáp, roài sau ñoù, cuøng gia ñình doïn nôi cho oâng vaø tuøy tuøng nghæ ngôi.
Ñang nghæ ngôi Taøo Thaùo chôït nghe tieáng hoâ lôùn: Troùi noù laïi. Thaùo ta lieàn giaät baén caû ngöôøi. Sau ñoù oâng laïi nghe tieáp: "Gieát nhoû hay lôùn?" vaø töø xa coù tieáng ñaùp laïi: "Gieát lôùn".
Theá laø Thaùo ta laäp töùc vuøng daäy vaø cuøng vôùi quaân lính gieát heát caû nhaø gia chuû. Khi gieát xong heát, Taøo Thaùo môùi teù ngöûa, vì bieát mình ñaõ bò laàm laãn gheâ gôùm. Thì ra, gia chuû ñang cuøng ngöôøi nhaø troùi con heo lôùn ñeå gieát thòt ñaõi khaùch, nhöng Taøo Thaùo laïi cho raèng, hoï ñang muoán troùi vaø gieát chính mình (lôùn nhaát), neân ñaõ ra tay tröôùc.
Moät xeùt ñoaùn sai laàm ñaõ gaây ra haäu quaû thaät kinh khuûng!!!
Kính thöa quyù vò vaø caùc baïn raát thaân meán,
Trong cuoäc soáng, chuùng ta raát deã tìm ra nhöõng loãi laàm, khuyeát ñieåm cuûa ngöôøi khaùc vaø cuõng raát deã ñöa ra nhöõng lôøi phaùn xeùt hoï döïa treân nhöõng ñieàu maø chuùng ta chæ môùi nghe vaø nhìn thaáy beân ngoaøi. Khuynh höôùng phaùn xeùt ngöôøi beân caïnh caùch tuøy tieän nhö theá khoâng chæ gaây ra nhöõng toån thöông cho ngöôøi khaùc maø coøn khieán chuùng ta trôû neân heïp hoøi, ích kyû trong loái soáng cuûa mình. Gioáng nhö caâu chuyeän ôû treân, neáu chæ nghe töø xa, coù leõ chuùng ta cuõng gioáng nhö Taøo Thaùo, chæ döøng laïi ôû caùi nhìn tieâu cöïc khi môùi chæ phoûng ñoaùn raèng gia chuû ñang muoán troùi vaø gieát chính mình. Thaùi ñoä naøy cuûa Taøo Thaùo cuõng phaûn aùnh moät thöïc teá ñaùng buoàn ñang dieãn ra trong cuoäc soáng cuûa chuùng ta, ñoù laø thoùi pheâ bình vaø chæ trích ngöôøi khaùc khi chöa tìm hieåu roõ raøng söï vieäc. Tröôùc thöïc teá naøy, chuùng ta ñöôïc môøi goïi soáng khaùch quan, toân troïng phaåm giaù cuûa ngöôøi khaùc vaø nhaát laø haõy caån troïng suy xeùt tröôùc khi ñöa ra nhöõng nhaän ñònh veà con ngöôøi vaø söï vieäc trong ñôøi soáng haøng ngaøy.
Döôùi aùnh saùng cuûa nieàm tin Kitoâ giaùo, caâu chuyeän treân khoâng chæ daïy chuùng ta baøi hoïc veà ñoái nhaân xöû theá, maø coøn höôùng chuùng ta ñeán nhöõng giaù trò cuûa Tin Möøng, ñoù laø taám loøng nhaân aùi, bao dung vôùi ngöôøi khaùc. Thaät vaäy, coå nhaân coù caâu "nhaân voâ thaäp toaøn", nghóa laø ai trong chuùng ta cuõng coù nhöõng giôùi haïn neân chuùng ta khoâng theå phaùn xeùt ngöôøi khaùc theo daùng veû beà ngoaøi moät caùch chính xaùc ñöôïc. Maët khaùc, ñöùc tin Kitoâ giaùo daïy chuùng ta raèng chæ coù Thieân Chuùa laø Ñaáng thaáu suoát moïi söï môùi coù quyeàn phaùn xeùt, coøn chuùng ta chæ coù theå giuùp nhau thaêng tieán baèng nhöõng goùp yù chaân thaønh chöù khoâng coù quyeàn xeùt ñoaùn ngöôøi beân caïnh.
Nhö theá, khi nhaän ñònh veà moät con ngöôøi hay vaán ñeà naøo ñoù, chuùng ta khoâng chæ nhìn vaøo khôûi ñaàu maø coøn phaûi quan saùt caû quaù trình dieãn ra vaø keát thuùc nhö theá naøo. Baïn coù theå thaáy moät ngöôøi soáng vui veû, nhöng ñaèng sau nuï cöôøi cuûa hoï coù theå laø nhöõng ñeâm daøi coâ ñôn. Baïn coù theå nhìn thaáy moät ai ñoù luoân raïng rôõ tröôùc ñaùm ñoâng, nhöng saâu thaúm trong taâm hoàn hoï coù theå ñang chaát chöùa nhöõng veát thöông chöa laønh. Baïn coù theå nhìn thaáy ai ñoù haønh ñoäng thieáu suy nghó, nhöng bieát ñaâu trong loøng hoï ñang coù nhöõng goùc khuaát voâ hình maø töø beân ngoaøi ngöôøi khaùc khoâng theå chaïm tôùi ñöôïc. Laø ngöôøi Kitoâ höõu, chuùng ta ñöôïc môøi goïi döøng laïi vaø ñaët mình vaøo vò trí cuûa ngöôøi khaùc ñeå nhaän ra raèng ñaèng sau veû beà ngoaøi cuûa moãi ngöôøi ta gaëp gôõ laø caû moät theá giôùi noäi taâm maø chuùng ta khoâng theå naøo hieåu heát ñöôïc. Thay vì xeùt ñoaùn ngöôøi khaùc, chuùng ta haõy hoïc caùch yeâu thöông vaø ñoàng caûm vôùi hoï, nhö caùch Chuùa Gieâsu ñaõ yeâu thöông vaø ñoàng caûm vôùi nhöõng loãi laàm thieáu soùt cuûa chuùng ta.
Meï Teâreâsa Calcutta coù moät caâu noùi raát hay: "Neáu baïn xeùt ñoaùn ngöôøi khaùc, baïn seõ chaúng coøn thôøi gian ñeå yeâu thöông hoï nöõa". Quaû vaäy, neáu chuùng ta chæ chaêm chaêm nhìn vaøo loãi laàm cuûa ngöôøi beân caïnh vaø tìm caùch soi moùi caùi xaáu cuûa hoï, thì ñuùng laø chuùng ta ñaõ voâ tình döïng leân böùc töôøng ngaên caùch trong moái töông quan vôùi ngöôøi khaùc vaø boû lôõ cô hoäi ñeå ñoàng caûm vaø yeâu thöông hoï. Soáng nhö theá, chuùng ta khoâng theå naøo nhìn thaáy ñöôïc hình aûnh Thieân Chuùa ñang hieän höõu nôi chính mình vaø nôi ngöôøi khaùc ñöôïc.
Chuùng ta ñang soáng trong Muøa Chay thaùnh! Trong söù ñieäp Muøa Chay naêm 2026, Ñöùc Thaùnh Cha Leo XIV ñaõ nhaán maïnh raèng: "Muøa Chay laø thôøi gian maø Giaùo hoäi, vôùi söï aân caàn ñaày töø maãu, môøi goïi chuùng ta ñaët maàu nhieäm Thieân Chuùa vaøo laïi taâm ñieåm cuûa ñôøi soáng mình, ñeå ñöùc tin cuûa chuùng ta tìm laïi ñöôïc söùc baät vaø taâm hoàn chuùng ta khoâng bò phaân taùn giöõa nhöõng lo aâu vaø xao nhaõng cuûa cuoäc soáng haèng ngaøy". Ñaây quaû laø thôøi gian aân phuùc ñeå moãi ngöôøi Ki-toâ höõu chuùng ta trôû veà ñaém mình trong ñaïi döông tình yeâu bao la laø loøng thöông xoùt cuûa Thieân Chuùa; ñoàng thôøi cuõng laø dòp thuaän tieän ñeå chuùng ta môû loøng soáng lôøi môøi goïi thöïc thi baùc aùi ñoái vôùi tha nhaân. Beân caïnh taâm tình aên naên thoáng hoái, chuùng ta vaãn luoân ñöôïc môøi goïi soáng loøng nhaân töø nhö Chuùa trong töông quan vôùi tha nhaân, cuï theå laø ñöøng leân aùn hay ñoaùn xeùt ai; traùi laïi, haõy tha thöù vaø cho ñi... nhö caùch maø Chuùa Gieâsu ñaõ laøm vôùi chuùng ta. Xin Chuùa ñoå ñaày taâm hoàn chuùng ta loøng nhaân töø voâ bieân cuûa Chuùa, ñeå chuùng ta caûm nghieäm ñöôïc tình thöông cuûa Chuùa vaø soáng aân caàn, yeâu thöông heát moïi ngöôøi qua vieäc ñoái xöû töû teá vôùi nhöõng ngöôøi ñang soáng xung quanh chuùng ta.
Laïy Chuùa, xin giuùp chuùng con bieát söûa ñoåi chính mình theo nhöõng giaù trò cuûa Tin Möøng, vaø xin ban cho chuùng con moät taám loøng nhaân aùi bao dung, ñeå chuùng con ñöøng bao giôø keát aùn hay chæ trích ngöôøi khaùc; nhöng luoân bieát yeâu thöông vaø laøm cho tình thöông cuûa Chuùa ñöôïc traûi roäng ñeán vôùi moïi ngöôøi. Amen.
Bích Lieãu