Haõy laø moät nhòp caàu!
Haõy xaây nhöõng nhòp caàu!
Haõy laø moät nhòp caàu! Haõy xaây nhöõng nhòp caàu!
Taùc giaû: Linh muïc Cedric Prakash, S.J | Chuyeån ngöõ: Ñöùc Traàn| RVA
Jakarta (RVA News 12-07-2026) - Chaâu AÙ laø moät chaâu luïc sôû höõu moät kho taøng ña daïng voâ cuøng phong phuù; ñieàu naøy ñöôïc theå hieän roõ qua voâ soá ngoân ngöõ, neàn vaên hoùa, phong tuïc vaø truyeàn thoáng cuûa khu vöïc. Taát caû caùc toân giaùo lôùn treân theá giôùi ñeàu coù haøng trieäu tín höõu sinh soáng taïi ñaây. Ngöôøi daân chaâu AÙ coù söï ña daïng veà aåm thöïc vaø trang phuïc. Nhöõng khaùc bieät ñaùng keå cuõng hieän dieän trong trình ñoä trí tueä vaø caùc khuoân maãu öùng xöû. Tính ña nguyeân laø moät thöïc taïi ôû haàu heát caùc nôi vaø caàn ñöôïc traân troïng cuõng nhö toân vinh.
Tình hình chung cuûa chaâu luïc ngaøy nay heát söùc phöùc taïp vaø bieán ñoåi nhanh choùng. Trong nhöõng naêm gaàn ñaây, nhieàu quoác gia chaâu AÙ ñaõ chöùng kieán söï troãi daäy cuûa chuû nghóa cöïc ñoan toân giaùo, chuû nghóa phaùt xít vaø chuû nghóa cuoàng tín. "Traïng thaùi bình thöôøng môùi" döôøng nhö laø söï gia taêng cuûa thaùi ñoä baát khoan dung, tình traïng boùc loät vaø baát coâng. Khoaûng caùch giöõa ngöôøi giaøu vaø ngöôøi ngheøo ngaøy caøng nôùi roäng; tham nhuõng lan traøn; cheá ñoä phuï quyeàn vaãn tieáp tuïc thoáng trò; baïo löïc nhaém vaøo caùc nhoùm thieåu soá, ngöôøi ngheøo vaø nhöõng ngöôøi deã bò toån thöông khaùc döôøng nhö ñaõ trôû thaønh chuyeän thöôøng ngaøy. Moät caùch coù heä thoáng, caùc giaù trò vaø nguyeân taéc daân chuû - ngay caû taïi neàn daân chuû lôùn nhaát theá giôùi laø AÁn Ñoä - ñang bò xeù naùt töøng maûnh.
Trong boái caûnh chaâu AÙ ñaày ña daïng nhöng cuõng ñaày thaùch thöùc aáy, Ñaïi hoäi Toaøn theå naêm 2026 cuûa Lieân Hoäi ñoàng Giaùm muïc AÙ Chaâu (FABC) seõ tieán haønh taïi Jakarta, Indonesia, töø ngaøy 20 ñeán ngaøy 26 thaùng Baûy naêm 2026. Chuû ñeà cuûa Ñaïi hoäi laø: "Hoaùn caûi theo tinh thaàn hieäp haønh vaø söù maïng trôû thaønh nhöõng nhòp caàu vaø ngöôøi xaây döïng nhòp caàu taïi chaâu AÙ", keâu goïi Giaùo hoäi ñoåi môùi cam keát ñoái vôùi ñoái thoaïi, hieäp thoâng vaø tình lieân ñôùi. Nguoàn caûm höùng Kinh Thaùnh cuûa chuû ñeà naøy ñeán töø lôøi Chuùa Gieâsu: "Caùc con seõ coøn thaáy nhöõng ñieàu lôùn lao hôn nöõa..." (Ga 1,50).
Moät trong nhöõng vaán ñeà troïng taâm maø Ñaïi hoäi coù theå taäp trung baøn thaûo laø: "Haõy laø moät nhòp caàu! Haõy xaây nhöõng nhòp caàu!". Thaùch thöùc ñaët ra laø phaûi coù loøng can ñaûm ngoân söù ñeå nhaän ra, hieåu vaø ñaùp laïi nhöõng daáu chæ cuûa thôøi ñaïi ñang taùc ñoäng maïnh meõ ñeán phaàn lôùn chaâu AÙ ngaøy nay.
Ñaïi hoäi neân tham khaûo nhöõng phaân tích cuûa Moiseùs Naím, nhaø baùo ngöôøi Venezuela noåi tieáng veà caùc vaán ñeà quoác teá. Cuoán saùch "Revenge of Power: How Autocrats Are Reinventing Politics for the 21st Century" (Söï baùo thuø cuûa quyeàn löïc: Caùc nhaø ñoäc taøi ñang taùi ñònh hình neàn chính trò theá kyû XXI nhö theá naøo) cuûa oâng ñaõ thu huùt nhieàu söï chuù yù. Trong taùc phaåm naøy, Naím ñi tìm lôøi giaûi cho moät caâu hoûi chính trò lôùn cuûa thôøi ñaïi: Vì sao chuû nghóa ñoäc taøi ñang quay trôû laïi? OÂng keát hôïp nhuaàn nhuyeãn giöõa ñieàu tra baùo chí vaø nghieân cöùu khoa hoïc xaõ hoäi ñeå chæ ra nhöõng chieán thuaät môùi maø caùc nhaø ñoäc taøi söû duïng. OÂng ñaëc bieät nhaán maïnh ba yeáu toá lieân heä chaët cheõ vôùi nhau: chuû nghóa daân tuùy, söï phaân cöïc vaø thôøi ñaïi "haäu söï thaät" (post-truth), ñoàng thôøi ñöa ra nhöõng phaân tích saéc beùn veà chuùng. Vieäc giaûi quyeát moät caùch cuï theå vaø thöïc chaát ba vaán ñeà naøy ôû moïi caáp ñoä - töø caù nhaân, gia ñình, giaùo xöù, giaùo phaän, quoác gia cho ñeán toaøn chaâu AÙ - chaéc chaén seõ laø moät trong nhöõng nhieäm vuï quan troïng cuûa Ñaïi hoäi.
Ngaøy nay, nhieàu nhaø laõnh ñaïo töï xöng laø "laõnh ñaïo chaâu AÙ" chæ muoán döïng leân nhöõng böùc töôøng ngaên caùch. Nhöng vôùi tö caùch laø nhöõng ngöôøi böôùc theo Ñöùc Gieâsu, chuùng ta ñöôïc môøi goïi trôû thaønh vaø xaây döïng nhöõng nhòp caàu, chöù khoâng phaûi nhöõng böùc töôøng.
Khi xaây döïng nhöõng nhòp caàu, seõ coù hoã töông, bao dung vaø hoøa nhaäp; chuùng ta môû loøng vôùi ngöôøi khaùc vaø cuøng nhau laøm phong phuù laãn nhau. Ngöôïc laïi, nhöõng böùc töôøng chæ taïo neân söï chia reõ; chuùng loaïi tröø ngöôøi khaùc vaø daãn ñeán thaùi ñoä kheùp kín.
Cuoäc khuûng hoaûng veà ngöôøi tò naïn laø moät minh chöùng roõ raøng cho vieäc nhieàu ngöôøi muoán ngaên caûn nhöõng "ngöôøi khaùc" böôùc vaøo ñaát nöôùc mình. Ngöôøi ta vieän daãn an ninh vaø voâ soá lyù do khaùc ñeå bieän minh cho loái suy nghó thieån caän aáy. Nhieàu ngöôøi queân raèng chính hoï cuõng töøng laø ngöôøi tò naïn hoaëc ngöôøi di cö.
ÔÛ nhieàu neàn kinh teá chaâu AÙ, nhöõng ngöôøi di cö ñaõ ñoùng goùp voâ cuøng to lôùn cho taêng tröôûng vaø phaùt trieån. Hoï goùp phaàn laøm cho caùc xaõ hoäi trôû neân ña daïng vaø ña nguyeân hôn. Tinh thaàn bao goàm vaø hoøa nhaäp chính laø phöông thuoác choáng laïi chuû nghóa daân toäc cöïc ñoan vaø taâm lyù baøi ngoaïi; choáng laïi naïn phaân bieät chuûng toäc vaø phaân bieät ñaúng caáp. Theá nhöng, ôû nhieàu nôi ngaøy nay, con ngöôøi vaãn deã daøng trôû thaønh muïc tieâu bò kyø thò chæ vì toân giaùo, ñaúng caáp, saéc toäc, maøu da hay giôùi tính cuûa mình.
Caû Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ laãn Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV ñeàu ñaõ ñöa ra nhöõng ñònh höôùng thöïc tieãn ñeå giuùp chuùng ta trôû thaønh nhöõng nhòp caàu vaø xaây döïng nhöõng nhòp caàu. Ñoái thoaïi laø yeáu toá neàn taûng cuûa söù maïng naøy.
Trong Toâng huaán Evangelii Gaudium (Nieàm Vui Tin Möøng), Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ khaúng ñònh: "Thaùi ñoä côûi môû trong chaân lyù vaø tình yeâu phaûi laø ñaëc ñieåm cuûa cuoäc ñoái thoaïi vôùi caùc tín ñoà thuoäc caùc toân giaùo ngoaøi Kitoâ giaùo, baát chaáp nhöõng trôû ngaïi vaø khoù khaên khaùc nhau, ñaëc bieät laø caùc hình thöùc cöïc ñoan töø caû hai phía. Ñoái thoaïi lieân toân laø ñieàu kieän thieát yeáu cho hoøa bình treân theá giôùi; vì theá, ñoù laø boån phaän khoâng chæ cuûa caùc Kitoâ höõu maø coøn cuûa caùc coäng ñoàng toân giaùo khaùc."
Trong Thoâng ñieäp Magnifica Humanitas, Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV neâu ra naêm con ñöôøng ñeå xaây döïng moät neàn vaên minh tình thöông:
1. Giaûi tröø söùc maïnh cuûa nhöõng lôøi noùi gaây haän thuø baèng caùch noùi leân söï thaät.
2. Xaây döïng hoøa bình thoâng qua coâng lyù.
3. Bieát nhìn theá giôùi töø goùc nhìn cuûa caùc naïn nhaân.
4. Nuoâi döôõng moät tinh thaàn hieän thöïc laønh maïnh.
5. Khoâi phuïc vaø thuùc ñaåy ñoái thoaïi.
Trôû thaønh moät nhòp caàu coù nghóa laø soáng côûi môû vaø minh baïch; bieát khieâm toán laéng nghe vaø hoïc hoûi töø ngöôøi khaùc; bieát ñoái thoaïi; bieát hôïp taùc vaø coäng taùc; ñoàng thôøi coù loøng can ñaûm mang tính ngoân söù ñeå leân aùn moïi ñieàu xaáu xa vaø sai traùi, ñoàng thôøi loan baùo Tin möøng. Ñöùc Maria ñaõ thöïc hieän ñieàu ñoù qua baøi ca Magnificat, moät khuùc ca cuûa nieàm hy voïng.
Taát caû nhöõng ñieàu aáy phaûi ñöôïc thöïc hieän vôùi moät ñöùc tin saâu saéc, moät tình huynh ñeä khoâng giôùi haïn vaø moät tinh thaàn hoaøn toaøn töï do.
Ñoù chính laø söù maïng cuûa chuùng ta hoâm nay: haõy laø moät nhòp caàu, haõy xaây döïng nhöõng nhòp caàu!
Lieäu Ñaïi hoäi Toaøn theå cuûa FABC coù ñuû loøng traéc aån, ñuû can ñaûm vaø ñuû quyeát taâm ñeå ñoùn nhaän vaø giaûi quyeát thaùch ñoá naøy hay khoâng?
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Veà taùc giaû
Linh muïc Cedric Prakash, SJ, laø moät tu só Doøng Teân ngöôøi AÁn Ñoä, ñoàng thôøi laø nhaø hoaït ñoäng vaø caây buùt noåi tieáng trong caùc lónh vöïc nhaân quyeàn, hoøa giaûi, baûo veä moâi tröôøng vaø xaây döïng hoøa bình.