Thö cuûa Ñöùc Giaùo Hoaøng Leâoâ XIV
nhaân kyû nieäm 250 naêm ngaøy thaønh laäp nöôùc Myõ
Thö cuûa Ñöùc Giaùo Hoaøng Leâoâ XIV nhaân kyû nieäm 250 naêm ngaøy thaønh laäp nöôùc Myõ.
J.B. Ñaëng Minh An dòch
Vatican (VietCatholic News 05-07-2026) - Tröôùc theàm kyû nieäm 250 naêm ngaøy thaønh laäp Hoa Kyø, Giaùo hoaøng Leâoâ XIV ñaõ vieát moät böùc thö ñaùnh daáu thôøi khaéc lòch söû naøy. Böùc thö, ñeà ngaøy 25 thaùng 6 vaø ñöôïc Hoäi ñoàng Giaùm muïc Coâng Giaùo Hoa Kyø coâng boá vaøo thöù Saùu. Nguyeân baûn tieáng Anh coù theå xem taïi ñaây.
Döôùi ñaây laø baûn dòch toaøn vaên sang Vieät Ngöõ:
Toâi xin göûi lôøi chuùc möøng chaân thaønh nhaát tôùi toaøn theå ngöôøi daân Myõ nhaân dòp kyû nieäm 250 naêm ngaøy kyù Tuyeân ngoân Ñoäc laäp. Leã kyû nieäm naøy ñaùnh daáu thôøi khaéc mang tính böôùc ngoaët trong lòch söû Hôïp chuûng quoác Hoa Kyø, ngaøy 4 thaùng 7 naêm 1776, ngaøy ñaõ vang voïng nhöõng lyù töôûng veà töï do, bình ñaúng, möu caàu haïnh phuùc, coâng lyù vaø neàn töï quaûn daân chuû.
Trong hôn hai theá kyû röôõi, nhieàu theá heä ngöôøi Myõ ñaõ cuøng nhau noã löïc ñeå phaùt huy nhöõng nguyeân taéc naøy - thoâng qua söï hy sinh, phuïc vuï, ñoåi môùi vaø tham gia vaøo ñôøi soáng xaõ hoäi. Leã kyû nieäm naøy khoâng chæ laø lôøi môøi goïi ñeå toân vinh haønh trình ñaùng chuù yù cuûa quoác gia, maø coøn laø lôøi nhaéc nhôû veà traùch nhieäm maø con caùi cuûa ñaát nöôùc naøy gaùnh vaùc ñoái vôùi nhau, vaø ñoái vôùi caùc theá heä seõ thöøa keá quoác gia ñang ñöôïc ñònh hình ngaøy hoâm nay.
Trong soá nhöõng nguyeân taéc ñöôïc traân troïng nhaát laø töï do toân giaùo - ñoù laø quyeàn cuûa moãi ngöôøi ñöôïc thôø phöôïng theo löông taâm vaø thöïc haønh tín ngöôõng cuûa mình moät caùch coâng khai, khoâng bò eùp buoäc hay sôï haõi. Nhaân dòp kyû nieäm naøy, ñieàu quan troïng laø phaûi nhaän ra raèng töï do toân giaùo töø laâu ñaõ laø troïng taâm trong lôøi höùa cuûa nöôùc Myõ, baûo veä caû phaåm giaù caù nhaân vaø söï chung soáng hoøa bình cuûa moät coäng ñoàng ña daïng.
Chính söï töï do naøy ñaõ cho pheùp Giaùo Hoäi Coâng Giaùo beùn reã vaø phaùt trieån maïnh meõ taïi Hoa Kyø, mang laïi lôïi ích khoâng chæ cho caùc tín höõu cuûa Giaùo hoäi maø coøn cho toaøn theå quoác gia. Laø nhöõng ngöôøi con trung thaønh cuûa Giaùo hoäi, ngöôøi Coâng Giaùo ñöôïc môøi goïi thaám nhuaàn moïi khía caïnh cuûa ñôøi soáng baèng loøng baùc aùi cuûa Chuùa Kitoâ (xem 2 Cr 5:14), soáng theo Tin Möøng trong hoaøn caûnh cuoäc soáng haèng ngaøy. Loái soáng nhö vaäy ñaõ taïo ra nhieàu lôïi ích maø Giaùo hoäi ñaõ mang laïi cho söï phaùt trieån cuûa quoác gia naøy trong nhieàu naêm qua. Ñaëc bieät, toâi muoán nhaéc ñeán söï phuïc vuï cuûa Giaùo hoäi trong caùc lónh vöïc giaùo duïc, chaêm soùc öu tieân cho ngöôøi ngheøo, chaêm soùc söùc khoûe vaø caùc dòch vuï xaõ hoäi cô baûn, vaø nhieàu lónh vöïc khaùc nöõa.
Trong Thoâng ñieäp Sapientiae Christianae, vò tieàn nhieäm cuûa toâi, Ñöùc Giaùo Hoaøng Leâoâ XIII, ñaõ vieát raèng "khoâng coù coâng daân naøo toát hôn# ngoaøi ngöôøi Kitoâ höõu luoân ghi nhôù boån phaän cuûa mình" (soá 7). Thaät vaäy, ñöùc tin - khoâng nhöõng khoâng ñoái khaùng vôùi traùch nhieäm cuûa coâng daân - maø coøn mang laïi söùc soáng môùi cho vieäc theo ñuoåi coâng lyù, hoøa bình vaø lôïi ích chung, hoaøn thieän moïi aân suûng töï nhieân maø Ñaáng Taïo Hoùa ban taëng. Chính Thaùnh Phaoloâ ñaõ khuyeán khích caùc Kitoâ höõu thôøi sô khai caàu nguyeän cho nhöõng ngöôøi coù chöùc vò ñeå hoï coù theå soáng moät cuoäc soáng hoøa bình phuø hôïp vôùi thaùnh yù cuûa Thieân Chuùa (xem 1 Tim 2:2). Veà vaán ñeà naøy, chính trong vieäc trung thaønh laøm troøn boån phaän - ñoái vôùi Thieân Chuùa vaø Toå quoác - maø ngöôøi Coâng Giaùo ñöôïc keâu goïi tieáp tuïc phuïc vuï quoác gia, nhö men cho söï phaùt trieån cuûa moät neàn vaên minh tình yeâu thöông (xem Mt 13:33).
Moät trong nhöõng nguyeân taéc ñaõ ñònh höôùng söï phaùt trieån cuûa ñaát nöôùc naøy laø phaåm giaù thieâng lieâng cuûa moãi con ngöôøi, moãi caù nhaân ñeàu ñöôïc ban taëng moät giaù trò noäi taïi caàn ñöôïc toân kính, baûo veä vaø chaêm soùc. Vôùi tinh thaàn ñoù, söï hieåu bieát ñaày ñuû veà phaåm giaù naøy daãn ñeán vieäc nhaän thöùc taàm quan troïng cuûa vieäc baûo veä söï soáng con ngöôøi töø khi thuï thai cho ñeán khi cheát töï nhieân, vaø xaây döïng moät xaõ hoäi maø trong ñoù nhöõng ngöôøi deã bò toån thöông, ñau khoå vaø bò laõng queân luoân ñöôïc ñoùn nhaän baèng loøng thöông caûm, tình ñoaøn keát vaø tình yeâu thöông.
Baûo veä söï soáng con ngöôøi cuõng bao goàm vieäc chaøo ñoùn, baûo veä vaø giuùp ñôõ nhöõng ngöôøi nhaäp cö, nhöõng ngöôøi maø hy voïng, söï hy sinh vaø ñoùng goùp cuûa hoï ñaõ taïo neân moät phaàn lòch söû cuûa ñaát nöôùc naøy ngay töø thuôû ban ñaàu. Trong moãi theá heä, nhöõng ngöôøi ñeán tìm kieám töï do, cô hoäi vaø moät nôi ñeå thuoäc veà ñaõ goùp phaàn ñònh hình baûn saéc cuûa quoác gia. Vieäc ñoùn nhaän hoï baèng loøng thöông caûm vaø söï haøo phoùng khoâng chæ laø moät haønh ñoäng baùc aùi, maø coøn laø söï coâng nhaän phaåm giaù voán coù cuûa moãi con ngöôøi.
Trong Thoâng ñieäp Magnifica Humanitas gaàn ñaây, toâi ñaõ vieát veà vieäc cuøng nhau laøm vieäc vì lôïi ích chung. "Xaây döïng moät theá giôùi maø moïi ngöôøi ñeàu coù theå thònh vöôïng ñoøi hoûi traùch nhieäm vaø loøng can ñaûm chung. Khoâng ai coù theå moät mình gaùnh vaùc troïng traùch cuûa nhöõng thaùch thöùc maø theá giôùi ñang phaûi ñoái maët" (soá 13). Chuùng ta caàn nhau vaø caàn cuøng nhau laøm vieäc trong söï ñoaøn keát ñeå ñoái maët vôùi nhöõng thaùch thöùc maø theá giôùi ñang phaûi ñoái maët ngaøy nay.
Mong raèng coät moác naøy seõ cuûng coá cam keát chung ñoái vôùi lôøi höùa veà töï do, coâng lyù, cô hoäi vaø daân chuû. Mong raèng ngöôøi daân Myõ seõ toân vinh loøng duõng caûm vaø taàm nhìn cuûa nhöõng ngöôøi ñi tröôùc baèng caùch cuûng coá coäng ñoàng, toân troïng söï khaùc bieät vaø cuøng nhau höôùng tôùi moät lieân minh hoaøn haûo hôn.
Chuùc möøng nhaân dòp kyû nieäm quoác gia troïng ñaïi naøy. Mong raèng tinh thaàn naêm 1776 seõ tieáp tuïc truyeàn caûm höùng veà hy voïng vaø söï ñoaøn keát khi Hôïp chuûng quoác Hoa Kyø tieán vaøo töông lai. Toâi xin baûo ñaûm vôùi taát caû caùc baïn raèng toâi luoân caàu nguyeän cho nhöõng noã löïc ñoåi môùi cuûa caùc baïn nhaèm cuûng coá quoác gia döïa treân nhöõng nguyeân taéc ñaõ daãn daét caùc vò Cha laäp quoác, vaø toâi xin phoù thaùc caùc baïn cho söï caàu baàu cuûa Ñöùc Meï Voâ Nhieãm Nguyeân Toäi, thaùnh boån maïng cuûa ñaát nöôùc naøy, ñeå Meï tieáp tuïc che chôû vaø baûo veä nöôùc Myõ cho taát caû nhöõng ai sinh soáng taïi ñaây.
+ Ñöùc Giaùo Hoaøng Leâo XIV
(Source: USCCBLetter of His Holiness Pope Leo XIV on the 250th Anniversary of the Founding of the United States of America)