Ñöùc Hoàng y Muller tieáp tuïc pheâ bình
Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X
Ñöùc Hoàng y Muller tieáp tuïc pheâ bình Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Roma (RVA News 30-06-2026) - Ñöùc Hoàng y Gerhard Ludwig Muller, ngöôøi Ñöùc, nguyeân Toång tröôûng Boä Giaùo lyù Ñöùc tin, ñaõ goïi Huynh ñoaøn Linh muïc Thaùnh Pioâ X laø "sieâu Tin laønh" (super-Protestant).
Trong thôøi gian qua, Huynh ñoaøn naøy ñaõ thoâng baùo raèng thöù Tö, ngaøy 01 thaùng Baûy naêm 2026, seõ truyeàn chöùc cho boán taân giaùm muïc nhaèm tieáp tuïc truyeàn chöùc linh muïc theo nghi thöùc phuïng vuï truyeàn thoáng. Caùc giaùm muïc môùi cuõng seõ ñi khaép theá giôùi ñeå ban Bí tích Theâm söùc theo nghi leã tieàn coâng ñoàng chung Vatican II.
Tröôùc thaùi ñoä coá höõu treân ñaây cuûa Huynh ñoaøn, Ñöùc Hoàng y Muller ñaõ tuyeân boá trong cuoäc phoûng vaán vôùi Ñaøi truyeàn hình Lôøi Vónh Cöûu (EWTN News in Depht) ôû Myõ raèng: "Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X khoâng hieåu ñöôïc taàm quan troïng cuûa chöùc vuï giaùm muïc nhö laø nguyeân lyù söï hieäp nhaát!" Theo Ñöùc Hoàng y, vieäc taán phong giaùm muïc traùi vôùi yù muoán cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng seõ daãn ñeán tình traïng ly giaùo. Ngaøi cuõng nhaán maïnh raèng vieäc töø choái Ñöùc Giaùo hoaøng voán laø nguyeân lyù höõu hình cuûa söï hieäp nhaát trong Giaùo hoäi "khoâng coøn laø laäp tröôøng Coâng giaùo nöõa, nhöng laø laäp tröôøng cuûa Tin laønh: Hoï muoán trôû thaønh nhöõng ngöôøi Coâng giaùo sieâu haïng, nhöng cuoái cuøng laïi trôû thaønh nhöõng ngöôøi sieâu Tin laønh!".
Keå töø thaùng Taùm naêm 2025, ngay sau khi Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV ñaéc cöû, Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X ñaõ xin ñöôïc yeát kieán Ñöùc Thaùnh cha vôùi hy voïng nhaän ñöôïc söï chaáp thuaän cuûa ngaøi ñeå taán phong caùc giaùm muïc môùi. Tuy nhieân, cho ñeán nay, maëc duø ñaõ nhieàu laàn thænh caàu, cuoäc gaëp vaãn chöa dieãn ra. Thaùng Hai naêm 2026, cuoäc trao ñoåi cuûa hoï vôùi Ñöùc Hoàng y Víctor Manuel Fernaùndez, Toång tröôûng Boä Giaùo lyù Ñöùc tin, vaãn khoâng ñaït ñöôïc baát kyø böôùc ñoät phaù naøo.
Luùc aáy, Beà treân Toång quyeàn cuûa Huynh ñoaøn, laø cha Davide Pagliarani, ñaõ vieát cho Ñöùc Hoàng y Fernaùndez: "Caû hai chuùng ta ñeàu bieát tröôùc raèng khoâng theå ñaït ñöôïc moät thoûa thuaän ôû caáp ñoä tín lyù, ñaëc bieät lieân quan ñeán nhöõng ñònh höôùng neàn taûng ñöôïc thöïc hieän keå töø Coâng ñoàng Vatican chung II. Söï phaûn ñoái cuûa Huynh ñoaøn khoâng chæ laø söï khaùc bieät quan ñieåm ñôn thuaàn, nhöng laø moät xung ñoät thöïc söï veà löông taâm, phaùt sinh töø ñieàu maø chuùng toâi nhaän thaáy laø söï ñoaïn tuyeät vôùi truyeàn thoáng cuûa Giaùo hoäi. Vaán ñeà khoù khaên naøy coøn trôû neân phöùc taïp hôn do nhöõng thay ñoåi veà tín lyù vaø muïc vuï trong caùc trieàu ñaïi giaùo hoaøng gaàn ñaây."
Vaø Ñöùc Hoàng y Muller laäp luaän raèng: "Baát cöù ai töø choái Ñöùc Giaùo hoaøng laø Ñaáng keá vò Thaùnh Pheâroâ vaø laø nguyeân lyù höõu hình cuûa söï hieäp nhaát Giaùo hoäi phaûi hieåu raèng vieäc taán phong giaùm muïc khoâng coù pheùp cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng hoaëc traùi vôùi yù muoán cuûa ngaøi, laø moät haønh vi khieán ngöôøi ñoù töï taùch mình khoûi söï hieäp thoâng troïn veïn vôùi Giaùo hoäi Coâng giaùo."
Bieän minh cuûa Huynh ñoaøn
Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X bieän minh cho vieäc taán phong giaùm muïc saép tôùi baèng caùch vieän daãn tình traïng khuûng hoaûng trong Giaùo hoäi. Huynh ñoaøn chæ ra, trong soá nhöõng ñieàu khaùc, caùc caùch giaûi thích sai laïc veà giaùo huaán lieân quan ñeán töï do toân giaùo, ñaïi keát Kitoâ vaø töông quan vôùi caùc toân giaùo khaùc sau Coâng ñoàng Vatican II. Huynh ñoaøn cuõng nhaán maïnh raèng töø trieàu ñaïi cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ, caùc linh muïc khoâng coøn ñöôïc hoaøn toaøn töï do cöû haønh thaùnh leã theo phuïng vuï truyeàn thoáng voán coù nguoàn goác töø laâu ñôøi cuûa Giaùo hoäi.
Ñaùp laïi, Ñöùc Hoàng y Muller noùi: "Hoï muoán trôû thaønh nhöõng ngöôøi giaûi thích ñöùc tin Coâng giaùo toát nhaát, gioûi hôn caû Ñöùc Giaùo hoaøng vaø toaøn theå caùc giaùm muïc ñang hieäp thoâng vôùi ngaøi. Hoï caàn phaûi toân troïng khoâng nhöõng cuoäc ñoái thoaïi veà söï hieäp nhaát cuûa Giaùo hoäi, nhöng tröôùc heát laø chính nguyeân lyù cuûa ñöùc tin Coâng giaùo."
Gôïi laïi vò saùng laäp Huynh ñoaøn laø Ñöùc Toång giaùm muïc Marcel Lefebvre - ngöôøi tröôùc Coâng ñoàng Vatican II töøng laø Ñaïi dieän Toâng toøa vaø laø moät trong nhöõng nhaø truyeàn giaùo quan troïng nhaát taïi chaâu Phi noùi tieáng Phaùp - Ñöùc Hoàng y Muller nhaéc laïi raèng caùc Ñöùc Giaùo hoaøng keá tieáp ñaõ nhieàu laàn ñoái thoaïi vôùi Ñöùc Toång giaùm muïc vaø daønh cho vò Toång giaùm muïc naøy nhöõng "lôøi môøi heát söùc troïng thò". Tuy nhieân, Huynh ñoaøn vaãn "khoâng taùi hieäp thoâng troïn veïn vôùi Giaùo hoäi Coâng giaùo.
Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV raát côûi môû vaø beùn reã saâu saéc trong thaàn hoïc cuûa Thaùnh Augustinoâ, vò ñaïi baûo veä söï hieäp nhaát cuûa Giaùo hoäi trong cuoäc tranh luaän vôùi phaùi Ñoânatoâ (Donatists). Quyù vò neân ruùt ra baøi hoïc töø lòch söû cuûa phong traøo Ñoânatoâ. Hoï ñaõ bieán maát khoûi doøng lòch söû vaø gaây neân nhöõng toån haïi to lôùn cho Giaùo hoäi Coâng giaùo, ñaëc bieät taïi Baéc Phi, nôi maø ngaøy nay haàu nhö khoâng coøn söï hieän dieän ñaùng keå cuûa ngöôøi Coâng giaùo."
Ñöùc Hoàng y Muller cuõng cho bieát hieän nay ngaøi "khoâng thaáy coù cô hoäi naøo ñeå hoï hoaùn caûi vaø Ñöùc Hoàng y noùi: "Toâi tin raèng Ñöùc Giaùo hoaøng Pioâ X laø moät vò ñaïi thaùnh treân thieân quoác vaø ñang caàu nguyeän cho söï hoaùn caûi cuûa nhöõng ngöôøi laïm duïng danh xöng cuûa Ngöôøi. Ñöùc Pioâ X ñaõ chieán ñaáu choáng chuû nghóa taân thôøi vaø nhöõng caùch giaûi thích sai laïc veà ñöùc tin Coâng giaùo. Nhöng vôùi tö caùch Giaùo hoaøng, tröôùc heát ngöôøi laø ngöôøi gìn giöõ söï hieäp nhaát cuûa Giaùo hoäi, cuõng nhö vò keá nhieäm hôïp phaùp cuûa ngaøi laø Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV."
Ñeå traùnh vieäc taán phong giaùm muïc khoâng coù pheùp cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng, trong böùc thö göûi Toøa Thaùnh hoài thaùng Hai naêm nay, cha Davide Pagliarani, Beà treân Toång quyeàn cuûa Huynh ñoaøn thaùnh ñaõ vieän daãn nguyeân taéc "ñöùc aùi ñoái vôùi caùc linh hoàn vaø ñoái vôùi Giaùo hoäi." Huynh ñoaøn nhaán maïnh raèng hoï "chæ xin ñöôïc tieáp tuïc thöïc hieän ñieàu thieän ích cho caùc linh hoàn maø mình phuïc vuï qua vieäc cöû haønh caùc bí tích." Huynh ñoaøn khaúng ñònh raèng hoï khoâng tìm kieám ñaëc quyeàn hay moät quy cheá giaùo luaät ngay laäp töùc, ñieàu voán khoâng khaû thi trong hoaøn caûnh hieän nay do coøn toàn taïi nhöõng khaùc bieät tín lyù. Theo Huynh ñoaøn: "Nhu caàu truyeàn chöùc linh muïc laø moät ñoøi hoûi cuï theå vaø caáp baùch, khoâng theå thieáu ñeå baûo toàn truyeàn thoáng nhaèm phuïc vuï Giaùo hoäi Coâng giaùo."
Cha Pagliarani cuõng laäp luaän raèng trong nhöõng naêm gaàn ñaây, Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ vaø Toøa Thaùnh ñaõ nhieàu laàn nhaán maïnh taàm quan troïng cuûa vieäc "laéng nghe" vaø löu taâm ñeán nhöõng hoaøn caûnh cuï theå cuõng nhö phöùc taïp. Theo vò linh muïc naøy, giaùo luaät caàn ñöôïc aùp duïng theo tinh thaàn muïc vuï, linh hoaït vaø khoân ngoan, chöù khoâng chæ theo caùc khuoân maãu phaùp lyù cöùng nhaéc. Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X vaãn töï xem mình laø moät phaàn cuûa Giaùo hoäi Coâng giaùo vaø vaãn caàu nguyeän cho Ñöùc Giaùo hoaøng ñöông nhieäm trong Kinh nguyeän Thaùnh Theå, ñieàu phaân bieät hoï vôùi caùc nhoùm troáng ngoâi giaùo hoaøng (sedevacantist). Tuy nhieân, Huynh ñoaøn ñoàng thôøi baùc boû nhieàu thay ñoåi trong Giaùo hoäi ngaøy nay maø hoï cho laø ñi ngöôïc vôùi Thaùnh Truyeàn. Laäp tröôøng naøy ñaõ gaây caêng thaúng vôùi Toøa Thaùnh trong nhieàu naêm. Neáu xaûy ra moät söï ñoaïn tuyeät chính thöùc trong söï hieäp nhaát, ñoù seõ laø moät bieán coá chöa töøng coù: laàn ñaàu tieân moät nhoùm vaãn caàu nguyeän cho Ñöùc Giaùo hoaøng trong Kinh nguyeän Thaùnh Theå laïi bò chính thöùc nhìn nhaän laø ôû ngoaøi söï hieäp nhaát cuûa Giaùo hoäi. Huynh ñoaøn cuõng ñaõ baùc boû ñeà nghò tieáp tuïc ñoái thoaïi cuûa Vatican vaøo thaùng Hai. Cha Pagliarani cho raèng Roâma chæ ñeà nghò noái laïi caùc cuoäc ñaøm phaùn sau khi Huynh ñoaøn coâng boá keá hoaïch taán phong giaùm muïc; theo ngaøi, ñieàu ñoù khieán lôøi ñeà nghò ñoái thoaïi coù veû quaù muoän vaø mang tính ñieàu kieän. Vatican yeâu caàu Huynh ñoaøn ñình chæ keá hoaïch taán phong giaùm muïc nhö ñieàu kieän ñeå baét ñaàu caùc cuoäc thöông thaûo. Tuy nhieân, cha Pagliarani ñaùp laïi raèng ngaøi hoan ngheânh chính khaû naêng coù moät cuoäc ñoái thoaïi tín lyù, ñoàng thôøi khaúng ñònh mình ñaõ töøng ñeà xuaát ñieàu naøy tröôùc ñaây, nhöng khi aáy Toøa Thaùnh khoâng toû ra quan taâm. Hoâm thöù Tö, ngaøy 24 thaùng Saùu naêm 2026, baèng vieäc coâng boá moät baûn tuyeân boá toaøn dieän veà ñöùc tin Coâng giaùo, Huynh ñoaøn Thaùnh Pioâ X baøy toû hy voïng raèng vaên kieän naøy seõ trôû thaønh neàn taûng cho nhöõng cuoäc thaûo luaän côûi môû trong töông lai vôùi Toøa Thaùnh, "trong baàu khí bình an, tình huynh ñeä vaø baùc aùi."
(Ekai.pl, CNA Deutsch 27-6-2026)