Ñaïi dieän Toøa Thaùnh taïi Lieân Hieäp Quoác:
Trí tueä nhaân taïo phaûi phuïc vuï
phaåm giaù con ngöôøi vaø coâng ích
Ñaïi dieän Toøa Thaùnh taïi Lieân Hieäp Quoác: Trí tueä nhaân taïo phaûi phuïc vuï phaåm giaù con ngöôøi vaø coâng ích.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Geneøve (RVA News 04-06-2026) - Phaùt bieåu taïi Hoäi nghò Lao ñoäng Quoác teá Laàn thöù 114, Ñöùc Toång giaùm muïc Ettore Balestrero, Quan saùt vieân thöôøng tröïc cuûa Toøa Thaùnh taïi Lieân Hieäp Quoác vaø caùc toå chöùc quoác teá ôû Geneøve, Thuïy Só, nhaán maïnh raèng caàn phaûi baûo veä phaåm giaù con ngöôøi tröôùc nhöõng bieán ñoåi do trí tueä nhaân taïo (AI) vaø neàn kinh teá neàn taûng mang laïi.
Theo Ñöùc Toång giaùm muïc, söï phaùt trieån nhanh choùng cuûa caùc neàn taûng soá ñaõ laøm thay ñoåi saâu saéc theá giôùi lao ñoäng. Moät maët, chuùng taïo ra nhieàu cô hoäi vieäc laøm môùi; maët khaùc, chuùng cuõng khieán nhieàu ngöôøi lao ñoäng phaûi ñoái maët vôùi nhöõng hình thöùc voâ hình môùi cuûa söï boùc loät vaø gaït ra beân leà xaõ hoäi.
Baûo veä phaåm giaù con ngöôøi vaø phaåm giaù lao ñoäng
Ñöùc Toång giaùm muïc Balestrero cho raèng caùc cuoäc thaûo luaän veà neàn kinh teá neàn taûng phaûi ñöôïc ñaët treân neàn taûng cuûa phaåm giaù con ngöôøi do Thieân Chuùa ban taëng vaø phaåm giaù cuûa lao ñoäng.
Trích daãn söù ñieäp cuûa Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV, nhaân Ngaøy Theá giôùi Truyeàn thoâng Xaõ hoäi Laàn thöù 60, Ñöùc Toång giaùm muïc nhaán maïnh: "Thaùch ñoá khoâng phaûi laø coâng ngheä, nhöng laø nhaân hoïc." Noùi caùch khaùc, vaán ñeà coát loõi khoâng naèm ôû coâng ngheä nhöng ôû caùch con ngöôøi söû duïng vaø ñònh höôùng noù.
Traùnh taïo ra nhöõng baát bình ñaúng môùi
Lieân quan ñeán caùc vaán ñeà ñaïo ñöùc, Ñöùc Toång giaùm muïc nhaéc ñeán thoâng ñieäp môùi cuûa Ñöùc Leâoâ XIV laø Magnifica Humanitas, Nhaân loaïi kyø dieäu, theo ñoù, khi quyeàn löïc taäp trung trong tay moät soá ít ngöôøi, noù deã trôû neân thieáu minh baïch vaø thoaùt khoûi söï kieåm soaùt cuûa xaõ hoäi. Ñieàu naøy coù theå daãn ñeán nhöõng moâ hình phaùt trieån meùo moù, laøm phaùt sinh caùc hình thöùc leä thuoäc, loaïi tröø, thao tuùng vaø baát bình ñaúng môùi. Vì theá, ngaøi keâu goïi xaây döïng caùc hình thöùc hôïp taùc döïa treân vieäc toân troïng coâng ích.
Söï phaùt trieån phaûi phuïc vuï coâng ích
Moät vaán ñeà ñaùng lo ngaïi khaùc laø quyeàn löïc ngaøy caøng lôùn cuûa caùc neàn taûng soá trong vieäc quyeát ñònh ai ñöôïc tieáp caän cô hoäi vieäc laøm. Theo Ñöùc Toång giaùm muïc Balestrero: "Ñieàu ñoù coù nghóa laø ngöôøi lao ñoäng coù theå phaûi traû tieàn ñeå ñöôïc tieáp caän cô hoäi vieäc laøm."
Theo ngaøi, ñaây laø söï ñaûo ngöôïc nguyeân taéc caên baûn raèng ngöôøi lao ñoäng khoâng bao giôø phaûi traû tieàn chæ ñeå coù ñöôïc moät coâng vieäc. Ngaøi keát luaän raèng ñieàu caáp thieát hieän nay laø caùc chính phuû, doanh nghieäp vaø caùc toå chöùc xaõ hoäi caàn cuøng nhau tìm caùch giaûm thieåu nhöõng taùc ñoäng tieâu cöïc cuûa caùc neàn taûng kinh teá môùi, ñoàng thôøi baûo ñaûm raèng AI thöïc söï phuïc vuï coâng ích vaø con ngöôøi.
(Vatican News 1-6-2026)