Ñöùc Thaùnh cha lo ngaïi veà Cuba
khi tieáp kieán Söù thaàn Toøa Thaùnh taïi nöôùc naøy
Ñöùc Thaùnh cha lo ngaïi veà Cuba khi tieáp kieán Söù thaàn Toøa Thaùnh taïi nöôùc naøy.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Vatican (RVA News 03-06-2026) - Saùng ngaøy 01 thaùng Saùu naêm 2026, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ tieáp kieán rieâng Ñöùc Toång giaùm muïc Antoine Camilleri, Söù thaàn Toøa Thaùnh taïi Cuba.
Cuoäc gaëp gôõ giöõa hai vò dieãn ra trong boái caûnh ñaëc bieät nghieâm troïng: Cuba ñang traûi qua cuoäc khuûng hoaûng saâu saéc nhaát trong lòch söû hieän ñaïi cuûa mình, trong khi caêng thaúng vôùi Hoa Kyø ñang gôïi leân nhöõng kòch baûn maø chæ vaøi thaùng tröôùc coøn bò xem laø vieãn töôûng.
Moät hoøn ñaûo kieät queä vì caùc bieän phaùp do Toång thoáng Donald Trump aùp ñaët
Theo Chöông trình Giaùm saùt Löông thöïc (Food Monitor Program), 80% ngöôøi daân Cuba cho raèng tình hình hieän nay coøn nghieâm troïng hôn caû "Thôøi kyø Ñaëc bieät" cuûa thaäp nieân 1990.
Caùc ñaëc ñieåm noåi baät goàm: maát an ninh löông thöïc ôû möùc cao; phuï thuoäc naëng neà vaøo nhaäp khaåu; heä thoáng kinh teá ñöùng tröôùc nguy cô suïp ñoå.
Giöõa thaùng Ba vöøa qua, heä thoáng ñieän quoác gia bò teâ lieät, khieán haøng trieäu ngöôøi maát ñieän. Taïi nhieàu khu vöïc: caét ñieän töø 15-20 giôø moãi ngaøy; giao thoâng bò ñình treä; tröôøng hoïc ñoùng cöûa; caùc dòch vuï thieát yeáu bò giaùn ñoaïn. Lónh vöïc chòu taùc ñoäng naëng neà nhaát laø y teá, khieán cuoäc khuûng hoaûng naêng löôïng bieán thaønh moät cuoäc khuûng hoaûng nhaân ñaïo chöa töøng coù.
Caêng thaúng vôùi Hoa Kyø
Baøi baùo cho bieát ngaøy 29 thaùng Gieâng naêm 2026, Nhaø Traéng tuyeân boá Cuba laø moät moái ñe doïa "baát thöôøng vaø nghieâm troïng" ñoái vôùi an ninh quoác gia Hoa Kyø, caùo buoäc nöôùc naøy coù moái quan heä vôùi Nga vaø Trung Quoác cuõng nhö chöùa chaáp caùc thaønh vieân cuûa caùc toå chöùc khuûng boá. Töø ñoù, nguoàn cung daàu moû bò giaùn ñoaïn; saûn xuaát trong nöôùc chæ ñaùp öùng khoaûng 40% nhu caàu ñieän vaø nhieân lieäu haøng ngaøy; khoâng coøn nguoàn döï tröõ ñaùng keå.
Boùng ma Venezuela
Theo baøi vieát, sau chieán dòch quaân söï mang teân Absolute Resolve taïi Venezuela, ngaøy 03 thaùng Gieâng naêm 2026 daãn ñeán vieäc baét giöõ vaø truïc xuaát Toång thoáng Nicolaùs Maduro cuûa Venezuela, moät soá nhaø quan saùt lo ngaïi Cuba coù theå laø muïc tieâu tieáp theo döôùi hình thöùc maø hoï goïi laø moät cuoäc "tieáp quaûn thaân thieän".
Taùc giaû cho bieát Toång thoáng Donald Trump ñaõ coâng khai tuyeân boá Cuba laø muïc tieâu keá tieáp cuûa mình. Trong khi ñoù: taøu saân bay Nimitz ñöôïc trieån khai taïi vuøng Caribe; oâng Rauùl Castro bò truy toá lieân quan ñeán vuï baén haï hai maùy bay naêm 1996.
Laäp tröôøng cuûa Giaùo hoäi taïi Cuba
Cha Ariel Suaùrez, Phoù Toång Thö kyù Hoäi ñoàng Giaùm muïc Coâng giaùo Cuba, khaúng ñònh raèng: Moät haønh ñoäng quaân söï seõ khoâng mang laïi daân chuû. Theo cha, Cuba caàn: moät quaù trình chuyeån ñoåi oân hoøa; ñoái thoaïi giöõa moïi ngöôøi daân Cuba.
Tieáng noùi cuûa caùc giaùm muïc
Ngaøy 31 thaùng Gieâng naêm 2026, caùc giaùm muïc Cuba coâng boá söù ñieäp caûnh baùo nguy cô: hoãn loaïn xaõ hoäi; baïo löïc; söï suïp ñoå do thieáu nguoàn cung daàu moû.
Caùc giaùm muïc nhaán maïnh raèng: "Nhöõng ai bieát quan taâm ñeán ñau khoå cuûa ngöôøi khaùc lieân tuïc nghe thaáy raèng moïi söï ñeàu khoâng oån vaø chuùng ta khoâng theå tieáp tuïc nhö theá naøy." Caùc giaùm muïc cho raèng Cuba caàn nhöõng thay ñoåi ngaøy caøng caáp baùch hôn, nhöng khoâng theå phaûi chòu theâm ñau khoå.
Ñöùc cha Arturo Gonzaùlez Amador, Giaùm muïc Santa Clara vaø Chuû tòch Hoäi ñoàng Giaùm muïc Cuba, phaùt bieåu: "Cuba ñang ñau khoå. Ñaây laø thôøi ñieåm buoàn nhaát vaø khoù khaên nhaát maø toâi coøn nhôù trong lòch söû daân toäc mình. Moïi thöù ñeàu laø cuoäc ñaáu tranh ñeå sinh toàn. Hieän taïi baát ñònh vaø töông lai hoaøn toaøn khoâng roõ raøng." Ngaøi keâu goïi: "Xin ñöøng queân Cuba. Haõy nhìn vaøo thöïc teá vaø noãi ñau cuûa daân toäc naøy."
Hoaït ñoäng baùc aùi cuûa Giaùo hoäi
Caritas Cuba ñaõ taêng cöôøng caùc hoaït ñoäng trao taëng löông thöïc, saûn phaåm veä sinh, nhu yeáu phaåm cho caùc gia ñình deã bò toån thöông trong nhieàu giaùo phaän. Tuy nhieân, tình traïng thieáu nhieân lieäu vaø nhöõng haïn cheá veà haäu caàn cuõng laøm giaûm khaû naêng tieáp caän caùc coäng ñoàng xa xoâi. Caùc giaùm muïc tieáp tuïc keâu goïi: "Theá giôùi haõy môû ra vôùi Cuba" vaø ñoàng thôøi: "Cuba haõy môû ra vôùi toaøn theå ngöôøi daân Cuba, khoâng loaïi tröø ai."
Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV: Ñoái thoaïi thay vì baïo löïc
Trong buoåi ñoïc kinh Truyeàn tin ngaøy 01 thaùng Hai naêm 2026, Ñöùc Leâoâ XIV baøy toû quan ngaïi saâu saéc tröôùc söï leo thang caêng thaúng giöõa Cuba vaø Hoa Kyø. Ngaøi keâu goïi: "Taát caû nhöõng ngöôøi coù traùch nhieäm haõy thuùc ñaåy moät cuoäc ñoái thoaïi chaân thaønh vaø hieäu quaû, nhaèm traùnh baïo löïc vaø moïi haønh ñoäng laøm gia taêng ñau khoå cho ngöôøi daân."
Ñöùc Giaùo hoaøng cuõng ñaõ theå hieän söï gaàn guõi ñaëc bieät vôùi Giaùo hoäi Cuba, khi quyeát ñònh ñöa chuyeán vieáng thaêm ad limina cuûa caùc giaùm muïc Cuba töø naêm 2027 leân thaùng Hai naêm 2026. Tuy nhieân, cuoäc khuûng hoaûng naêng löôïng nghieâm troïng khieán caùc giaùm muïc Cuba khoâng theå baûo ñaûm vieäc ñi laïi baèng ñöôøng haøng khoâng ñeán Roma vaø buoäc phaûi hoaõn chuyeán thaêm.
Ngaøy 18 thaùng Naêm vöøa roài, khi tieáp kieán caùc thaønh vieân cuûa Hoäi Catholic Extension Society (Môû roäng Coâng giaùo), Ñöùc Leâoâ XIV ñaëc bieät ca ngôïi coâng vieäc cuûa toå chöùc naøy taïi Cuba vaø Puerto Rico. Ngaøi goïi ñoù laø: "moät bieåu hieän tuyeät ñeïp cuûa tính phoå quaùt cuûa Giaùo hoäi."
Hoaït ñoäng ngoaïi giao
Chính phuû Cuba cuõng baøy toû söï ñaùnh giaù tích cöïc ñoái vôùi trieàu ñaïi Giaùo hoaøng cuûa Ñöùc Leâoâ XIV vì nhöõng noã löïc khoâng ngöøng cho hoøa bình. Ñaïi söù Cuba caïnh Toøa Thaùnh ñaõ chính thöùc laëp laïi lôøi môøi Ñöùc Giaùo hoaøng vieáng thaêm Cuba.
Cuoäc tieáp kieán saùng ngaøy 01 thaùng Saùu naêm 2026 vôùi Ñöùc Toång giaùm muïc Söù thaàn Antoine Camilleri ñöôïc xem nhö daáu hieäu cho thaáy Toøa Thaùnh vaãn ñang theo doõi saùt sao, aâm thaàm nhöng tích cöïc, cuoäc khuûng hoaûng maø theá giôùi coù nguy cô laõng queân.
(Silere non possum 1-2-2026)