Phuïng vuï laø trung taâm,
trong ñoù Giaùo hoäi laõnh nhaän töø Chuùa Kitoâ
chính söï soáng cuûa mình
Tieáp kieán chung cuûa Ñöùc Thaùnh cha: Phuïng vuï laø trung taâm, trong ñoù Giaùo hoäi laõnh nhaän töø Chuùa Kitoâ chính söï soáng cuûa mình.
Phuùc Nhaïc
Vatican (RVA News 21-05-2026) - Luùc 10 giôø saùng thöù Tö, ngaøy 20 thaùng Naêm naêm 2026, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ tieáp kieán chung hôn hai möôi ngaøn tín höõu haønh höông, taïi Quaûng tröôøng Thaùnh Pheâroâ.
Nhö moïi khi, Ñöùc Thaùnh cha tieán ra Quaûng tröôøng vaø ñi doïc theo caùc loái ñi ñeå chaøo thaêm caùc tín höõu, cuõng nhö chuùc laønh cho moät soá treû em ñöôïc caùc nhaân vieân an ninh beá leân cho ngaøi.
Sau khi Ñöùc Thaùnh cha baét ñaàu buoåi tieáp kieán, caùc ñoäc vieân laàn löôït coâng boá baèng caùc thöù tieáng khaùc nhau moät ñoaïn trích töø thö thaùnh Phaoloâ göûi tín höõu thaønh EÂpheâsoâ, ñoaïn 1, caâu 9 vaø 10:
"Thieân Chuùa ñaõ cho chuùng ta bieát maàu nhieäm thaùnh yù cuûa Ngöôøi, theo keá hoaïch yeâu thöông Ngöôøi ñaõ ñònh töø tröôùc nôi chính mình, ñeå khi thôøi gian tôùi hoài vieân maõn, Ngöôøi quy tuï muoân loaøi trong Chuùa Kitoâ döôùi moät thuû laõnh duy nhaát, caû nhöõng söï treân trôøi laãn nhöõng söï döôùi ñaát" (Ep 1,9-10).
Môû ñaàu buoåi tieáp kieán, Ñöùc Thaùnh cha noùi:
"Anh chò em thaân meán, toâi raát vui möøng ñöôïc chaøo ñoùn Ñöùc Thöôïng phuï Aram I, cuûa Giaùo hoäi Toâng truyeàn Armenia ôû Cilicia, cuøng phaùi ñoaøn danh döï thaùp tuøng ngaøi. Chuyeán thaêm huynh ñeä naøy laø moät cô hoäi quan troïng ñeå cuûng coá nhöõng moái daây hieäp nhaát voán ñaõ toàn taïi giöõa chuùng ta, khi chuùng ta ñang tieán gaàn hôn tôùi söï hieäp thoâng troïn veïn giöõa caùc Giaùo hoäi cuûa chuùng ta.
Thöa Ñöùc Thöôïng phuï, trong nhöõng ngaøy chuùng ta chuaån bò möøng Leã Chuùa Thaùnh Thaàn Hieän Xuoáng, toâi caàu xin aân suûng cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn tuoân ñoå treân cuoäc haønh höông cuûa ngaøi ñeán phaàn moä hai thaùnh toâng ñoà Pheâroâ vaø Phaoloâ, vaø toâi môøi goïi taát caû nhöõng ngöôøi hieän dieän tha thieát caàu nguyeän cuøng Chuùa ñeå chuyeán vieáng thaêm vaø caùc cuoäc gaëp gôõ cuûa ngaøi trôû thaønh moät böôùc tieán môùi treân haønh trình höôùng tôùi söï hieäp nhaát troïn veïn. Chuùng ta cuõng haõy caàu nguyeän cho hoøa bình taïi Liban vaø Trung Ñoâng, nhöõng nôi moät laàn nöõa ñang bò xeù naùt bôûi baïo löïc vaø chieán tranh.
Thöa Ñöùc Thöôïng phuï, toâi ñaëc bieät muoán baøy toû loøng bieát ôn ñoái vôùi söï daán thaân khoâng ngöøng cuûa ngaøi cho coâng cuoäc ñaïi keát, ñaëc bieät laø ñoái vôùi cuoäc ñoái thoaïi thaàn hoïc quoác teá giöõa Giaùo hoäi Coâng giaùo vaø caùc Giaùo hoäi Chính thoáng giaùo Ñoâng phöông. Xin chaøo möøng Ñöùc Thöôïng phuï, quyù giaùm muïc vaø quyù baèng höõu thaân meán!
Cuøng nhau, chuùng ta haõy caàu xin söï chuyeån caàu cuûa Thaùnh Greâgoârioâ, ñaáng soi aùng, Thaùnh Greâgoârioâ thaønh Narek, Thaùnh Nerses nhaân laønh vaø treân heát laø Ñöùc Trinh Nöõ Maria, Meï Thieân Chuùa, ñeå caùc ngaøi soi saùng con ñöôøng cuûa chuùng ta höôùng tôùi söï vieân maõn cuûa söï hieäp nhaát maø taát caû chuùng ta haèng mong öôùc.
Huaán giaùo
Trong baøi huaán giaùo sau ñoù, Ñöùc Thaùnh cha tieáp tuïc loaït baøi veà Coâng ñoàng chung Vatican II. Baøi huaán giaùo naøy baét ñaàu noùi veà Hieán cheá Sacrosanctum Concilium: Phuïng vuï trong maàu nhieäm cuûa Giaùo hoäi.
Ñöùc Thaùnh cha noùi: "Anh chò em thaân meán, hoâm nay chuùng ta baét ñaàu moät loaït baøi giaùo lyù veà Vaên kieän ñaàu tieân ñöôïc Coâng ñoàng Vatican II ban haønh: Hieán cheá veà Phuïng vuï Thaùnh Sacrosanctum Concilium (SC).
Khi soaïn thaûo Hieán cheá naøy, caùc Nghò phuï Coâng ñoàng khoâng chæ muoán tieán haønh moät cuoäc caûi toå caùc nghi thöùc, nhöng coøn muoán daãn daét Giaùo hoäi chieâm ngaém vaø ñaøo saâu moái daây soáng ñoäng laøm neân vaø hieäp nhaát Giaùo hoäi: ñoù laø maàu nhieäm Chuùa Kitoâ. Thaät vaäy, phuïng vuï chaïm ñeán chính trung taâm cuûa maàu nhieäm naøy: phuïng vuï vöøa laø khoâng gian, thôøi gian vaø boái caûnh, trong ñoù Giaùo hoäi laõnh nhaän töø Chuùa Kitoâ chính söï soáng cuûa mình. Bôûi vì trong phuïng vuï, "coâng trình cöùu chuoäc chuùng ta ñöôïc thöïc hieän" (SC, 2), coâng trình laøm cho chuùng ta trôû thaønh doøng gioáng ñöôïc tuyeån choïn, haøng tö teá vöông giaû, daân thaùnh, daân rieâng maø Thieân Chuùa ñaõ choïn laøm sôû höõu cuûa Ngöôøi (x. 1 Pr 2,9).
Nhö cuoäc canh taân ba chieàu kích - Kinh thaùnh, Giaùo phuï vaø Phuïng vuï - ñaõ dieãn ra trong Giaùo hoäi suoát theá kyû XX cho thaáy, "Maàu nhieäm" ôû ñaây khoâng chæ moät thöïc taïi toái taêm khoù hieåu, nhöng laø keá hoaïch cöùu ñoä cuûa Thieân Chuùa, ñöôïc aån giaáu töø muoân thuôû vaø ñöôïc maëc khaûi nôi Chuùa Kitoâ, nhö thaùnh Phaoloâ khaúng ñònh (x. Ep 3,3-6). Ñaây chính laø maàu nhieäm Kitoâ giaùo: bieán coá Vöôït Qua, nghóa laø cuoäc thöông khoù, caùi cheát, söï phuïc sinh vaø söï hieån vinh cuûa Chuùa Kitoâ; vaø chính trong phuïng vuï, bieán coá aáy ñöôïc hieän dieän caùch bí tích cho chuùng ta, ñeå moãi khi tham döï coäng ñoaøn ñöôïc quy tuï "nhaân danh Ngöôøi" (Mt 18,20), chuùng ta ñöôïc dìm mình vaøo maàu nhieäm aáy.
Chính Chuùa Kitoâ laø nguyeân lyù noäi taïi cuûa maàu nhieäm Giaùo hoäi, daân thaùnh cuûa Thieân Chuùa, ñöôïc sinh ra töø caïnh söôøn bò ñaâm thaâu cuûa Ngöôøi treân thaäp giaù. Trong phuïng vuï thaùnh, nhôø quyeàn naêng Thaùnh Thaàn, Ngöôøi tieáp tuïc hoaït ñoäng. Ngöôøi thaùnh hoùa vaø keát hôïp Giaùo hoäi, hieàn theâ cuûa Ngöôøi, vaøo leã daâng leân Chuùa Cha. Ngöôøi thi haønh chöùc tö teá tuyeät ñoái duy nhaát cuûa mình, bôûi Ngöôøi hieän dieän trong Lôøi ñöôïc coâng boá, trong caùc Bí tích, nôi caùc thöøa taùc vieân cöû haønh, trong coäng ñoaøn quy tuï, vaø caùch ñaëc bieät cao caû trong Bí tích Thaùnh Theå (x. SC, 7). Vì theá, theo thaùnh Augustinoâ (x. Baøi giaûng 277), khi cöû haønh Thaùnh Theå, Giaùo hoäi "ñoùn nhaän Thaân Theå Chuùa Kitoâ vaø trôû neân chính ñieàu mình laõnh nhaän": trôû thaønh Thaân Theå Chuùa Kitoâ, "nôi Thieân Chuùa ngöï nhôø Thaàn Khí" (Ep 2,22). Ñoù chính laø "coâng trình cöùu chuoäc chuùng ta", coâng trình laøm cho chuùng ta neân ñoàng hình ñoàng daïng vôùi Ñöùc Kitoâ vaø xaây döïng chuùng ta trong söï hieäp thoâng.
Trong phuïng vuï thaùnh, söï hieäp thoâng aáy ñöôïc thöïc hieän "qua caùc nghi leã vaø lôøi caàu nguyeän" (SC, 48). Tính nghi leã cuûa Giaùo hoäi dieãn taû ñöùc tin cuûa mình - theo chaâm ngoân noåi tieáng lex orandi, lex credendi ("Luaät caàu nguyeän laø luaät ñöùc tin") - ñoàng thôøi cuõng hình thaønh caên tính Giaùo hoäi. Lôøi ñöôïc coâng boá, vieäc cöû haønh Bí tích, caùc cöû chæ, söï thinh laëng, khoâng gian phuïng vuï - taát caû ñeàu bieåu loä vaø taïo neân hình haøi cho daân ñöôïc Chuùa Cha quy tuï, laø Thaân Theå Chuùa Kitoâ vaø Ñeàn Thôø Chuùa Thaùnh Thaàn. Vì theá, moãi cöû haønh trôû thaønh moät cuoäc hieån linh ñích thöïc cuûa Giaùo hoäi ñang caàu nguyeän, nhö thaùnh Gioan Phaoloâ II ñaõ nhaéc laïi (Toâng thö Vicesimus quintus annus, soá 9).
Neáu phuïng vuï phuïc vuï maàu nhieäm Chuùa Kitoâ, thì coù theå hieåu vì sao phuïng vuï ñöôïc goïi laø "ñænh cao maø moïi hoaït ñoäng cuûa Giaùo hoäi höôùng tôùi, ñoàng thôøi laø nguoàn maïch tuoân traøo moïi naêng löïc cuûa Giaùo hoäi" (SC, 10). Ñuùng vaäy, hoaït ñoäng cuûa Giaùo hoäi khoâng chæ giôùi haïn nôi phuïng vuï, tuy nhieân moïi hoaït ñoäng cuûa Giaùo hoäi - vieäc rao giaûng, phuïc vuï ngöôøi ngheøo, ñoàng haønh vôùi caùc thöïc taïi nhaân sinh - ñeàu quy höôùng veà "ñænh cao" naøy. Theo chieàu ngöôïc laïi, phuïng vuï naâng ñôõ caùc tín höõu baèng caùch khoâng ngöøng ñöa hoï vaøo maàu nhieäm Vöôït Qua cuûa Chuùa Kitoâ; nhôø ñoù, qua vieäc coâng boá Lôøi Chuùa, cöû haønh caùc Bí tích vaø lôøi caàu nguyeän chung, hoï ñöôïc boå döôõng, khích leä vaø canh taân trong ñôøi soáng ñöùc tin cuõng nhö trong söù maïng cuûa mình. Noùi caùch khaùc, söï tham döï cuûa caùc tín höõu vaøo hoaït ñoäng phuïng vuï vöøa mang tính "noäi taâm" vöøa mang tính "beân ngoaøi".
Ñieàu ñoù cuõng coù nghóa laø söï tham döï aáy ñöôïc môøi goïi trieån nôû cuï theå trong toaøn boä ñôøi soáng thöôøng ngaøy, trong moät naêng ñoäng luaân lyù vaø thieâng lieâng, ñeå phuïng vuï ñöôïc cöû haønh trôû thaønh ñôøi soáng, vaø ñoøi hoûi moät cuoäc soáng trung thaønh, coù khaû naêng laøm cho nhöõng gì ñaõ soáng trong cöû haønh trôû neân cuï theå. Chính theo caùch ñoù maø ñôøi soáng chuùng ta trôû thaønh "cuûa leã soáng ñoäng, thaùnh thieän vaø ñeïp loøng Thieân Chuùa", thöïc hieän "vieäc phuïng töï thieâng lieâng" cuûa chuùng ta (Rm 12,1).
Nhö vaäy, "phuïng vuï moãi ngaøy xaây döïng nhöõng ai ôû trong Giaùo hoäi trôû neân ñeàn thôø thaùnh thieâng trong Chuùa Kitoâ" (SC, 2), vaø hình thaønh moät coäng ñoaøn môû ra vaø ñoùn nhaän moïi ngöôøi. Thaät vaäy, coäng ñoaøn aáy ñöôïc Chuùa Thaùnh Thaàn cö nguï, ñöa chuùng ta vaøo söï soáng cuûa Chuùa Kitoâ, laøm cho chuùng ta trôû thaønh Thaân Theå cuûa Ngöôøi, vaø trong moïi chieàu kích, trôû neân daáu chæ söï hieäp nhaát cuûa toaøn theå nhaân loaïi trong Chuùa Kitoâ. Nhö Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ ñaõ noùi: "Theá giôùi vaãn chöa bieát ñieàu ñoù, nhöng taát caû moïi ngöôøi ñeàu ñaõ ñöôïc môøi ñeán döï tieäc cöôùi Con Chieân (Kh 19,9)" (Toâng thö Desiderio desideravi, soá 5).
Vaø Ñöùc Thaùnh cha keát luaän: "Anh chò em raát thaân meán, chuùng ta haõy ñeå cho caùc nghi thöùc, bieåu töôïng, cöû chæ vaø nhaát laø söï hieän dieän soáng ñoäng cuûa Chuùa Kitoâ trong phuïng vuï uoán naén noäi taâm chuùng ta. Chuùng ta seõ coøn coù dòp ñaøo saâu hôn nöõa ñieàu naøy trong caùc baøi giaùo lyù saép tôùi.
Chaøo thaêm vaø nhaén nhuû
Sau baøi giaùo lyù baèng tieáng YÙ treân ñaây cuûa Ñöùc Thaùnh cha, caùc ñoäc vieân laàn löôït toùm taét baèng caùc thöù tieáng khaùc nhau, keøm theo nhöõng lôøi chaøo thaêm vaø nhaén nhuû cuûa ngaøi.
Khi chaøo baèng tieáng Phaùp, Ñöùc Thaùnh cha noùi: "Toâi thaân aùi chaøo caùc khaùch haønh höông noùi tieáng Phaùp ñeán töø Seùneùgal, Bôø Bieån Ngaø vaø Phaùp, ñaëc bieät laø caùc hoïc sinh cuûa nhieàu tröôøng hoïc khaùc nhau. Caùc baïn thaân meán, chuùng ta haõy ñeå cho phuïng vuï uoán naén noäi taâm mình qua caùc nghi thöùc, bieåu töôïng, cöû chæ, söï thinh laëng vaø treân heát laø söï hieän dieän soáng ñoäng cuûa Ñöùc Kitoâ. Toâi heát loøng ban pheùp laønh cho anh chò em. Xin Chuùa Thaùnh Thaàn ñoå ñaày caùc aân hueä cuûa Ngöôøi treân anh chò em!"
Vôùi caùc tín höõu noùi tieáng Anh, Ñöùc Thaùnh cha ngoû lôøi: "Toâi chaøo taát caû caùc khaùch haønh höông vaø khaùch vieáng thaêm noùi tieáng Anh tham döï buoåi Tieáp kieán hoâm nay, ñaëc bieät caùc ñoaøn ñeán töø Anh, Ireland, Tanzania, AÁn Ñoä, Nhaät Baûn, Malaysia, Philippines, Vieät Nam, Canada vaø Hoa Kyø, cuõng nhö nhoùm Baûo trôï Ngheä thuaät taïi caùc Baûo taøng Vatican ñeán töø Canada. Xin nieàm vui vaø bình an cuûa Chuùa Gieâsu Phuïc Sinh ngöï xuoáng treân taát caû anh chò em vaø gia ñình anh chò em! Xin Chuùa chuùc laønh cho anh chò em!
Khi ngoû lôøi vôùi caùc tín höõu noùi tieáng Ba Lan, Ñöùc Thaùnh cha noùi:
"Toâi thaân aùi chaøo caùc tín höõu Ba Lan. Boán möôi naêm tröôùc, thaùnh Gioan Phaoloâ II ñaõ coâng boá Thoâng ñieäp Dominum et Vivificantem, trong ñoù ngaøi nhaéc nhôù raèng Chuùa Thaùnh Thaàn laø "AÙnh saùng cuûa caùc taâm hoàn" vaø giuùp chuùng ta "goïi ñuùng teân ñieàu thieän vaø ñieàu aùc". Trong khi mong ñôïi leã Hieän Xuoáng, chuùng ta haõy caàu xin Thaàn Khí Thieân Chuùa ñaùnh thöùc löông taâm con ngöôøi baèng caùc aân hueä cuûa Ngöôøi, giuùp hoï xa traùnh baát coâng, baïo löïc vaø chieán tranh, ñoàng thôøi canh taân boä maët ñòa caàu! Toâi ban pheùp laønh cho taát caû anh chò em!"
Sau khi chaøo baèng caùc thöù tieáng khaùc nöõa, Ñöùc Thaùnh cha ngoû lôøi baèng tieáng YÙ: "Toâi thaân aùi chaøo caùc khaùch haønh höông noùi tieáng YÙ. Ñaëc bieät, toâi chaøo caùc tín höõu thuoäc Giaùo xöù Regina Pacis ôû Angri ñang kyû nieäm moät traêm naêm thaønh laäp, vaø toâi khuyeán khích hoï höôùng nhìn leân Ñöùc Maria ñeå ñöôïc loâi cuoán bôûi göông maãu vaø söï thaùnh thieän cuûa Meï. Toâi cuõng chaøo nhoùm thuoäc Vöông cung Thaùnh ñöôøng Thaùnh Rita ôû Cascia, vaø toâi vui möøng seõ laøm pheùp cho "Ngoïn ñuoác cuûa söï tha thöù vaø hoøa bình", bieåu töôïng cuûa tình keát nghóa vôùi thaønh phoá Chicago.
Toâi thaân aùi ñoùn tieáp caùc tham döï vieân cuûa söï kieän do Phong traøo Ñaïo ñöùc trong Theå thao toå chöùc, vaø caûm ôn caùc vaän ñoäng vieân treû ñaõ thöïc hieän moät baøi khaûo luaän laáy caûm höùng töø caùc hoaït ñoäng theå thao cuûa mình. Caùc baïn thaân meán, caùc baïn coù moät söù maïng cao quyù: gìn giöõ linh hoàn cuûa theå thao. Haõy nhôù raèng muïc tieâu ñích thöïc khoâng phaûi laø chieán thaéng vaät chaát, nhöng laø söï toân troïng ñoái thuû, tinh thaàn trung thöïc trong thi ñaáu vaø söï hoøa nhaäp cuûa moïi ngöôøi.
Sau cuøng, toâi ngoû lôøi vôùi caùc baïn treû, caùc beänh nhaân vaø caùc ñoâi taân hoân, caàu chuùc moãi ngöôøi luoân vui töôi phuïng söï Thieân Chuùa vaø yeâu thöông tha nhaân vôùi tinh thaàn Tin möøng. Toâi ban pheùp laønh cho taát caû anh chò em!"
Buoåi Tieáp kieán chung cuûa Ñöùc Thaùnh cha ñöôïc keát thuùc vôùi Kinh Laïy Cha vaø pheùp laønh cuûa Ñöùc Thaùnh cha.