Ñöùc Hoàng y Koch:
Ñöùc Leâoâ XIV luoân quy höôùng veà Chuùa Kitoâ,
tìm kieám hieäp nhaát vaø theo ñuoåi hoøa bình
Ñöùc Hoàng y Koch: Ñöùc Leâoâ XIV luoân quy höôùng veà Chuùa Kitoâ, tìm kieám hieäp nhaát vaø theo ñuoåi hoøa bình.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Vatican (RVA News 21-04-2026) - Trong cuoäc phoûng vaán daønh cho baùo "France Catholique", nhaân kyû nieäm saép kyû nieäm moät naêm Giaùo hoaøng cuûa Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV, Ñöùc Hoàng y Kurt Koch, Boä tröôûng Boä Hieäp nhaát caùc tín höõu Kitoâ, tuyeân boá raèng: "Ñaët Chuùa Kitoâ ôû trung taâm Giaùo hoäi, hieäp nhaát trong Giaùo hoäi vaø theo ñuoåi hoøa bình, ñoù laø ba ñònh höôùng chính noåi baät trong trieàu ñaïi Giaùo hoaøng cuûa Ñöùc Thaùnh cha ñöông kim".
Chuùa Kitoâ ôû trung taâm cuûa Giaùo hoäi
Ñaëc ñieåm ñaàu tieân maø Ñöùc Hoàng y Koch nhaán maïnh laø tính quy höôùng maïnh meõ veà Chuùa Kitoâ cuûa trieàu ñaïi Giaùo hoaøng naøy. Ñöùc Hoàng y noùi: "Ñöùc Leâoâ XIV hoaøn toaøn xaùc tín raèng caàn phaûi ñaët Chuùa Kitoâ ôû trung taâm cuûa Giaùo hoäi", khoâng phaûi nhö moät khaåu hieäu thieâng lieâng, nhöng laø ñieàu kieän cho moïi ñieàu khaùc... chæ töø vò trí trung taâm naøy, thaùch ñoá lôùn thöù hai - söï hieäp nhaát - môùi coù theå ñöôïc giaûi quyeát. Trong boái caûnh Giaùo hoäi ñang traûi qua nhöõng caêng thaúng noäi boä vaø söï ña daïng caùc xu höôùng, Ñöùc Giaùo hoaøng nhaán maïnh raèng söï hieäp thoâng khoâng theå ñöôïc xaây döïng treân nhöõng thoûa hieäp mang tính con ngöôøi, maø treân moät ñieåm quy chieáu chung: Chuùa Kitoâ."
Hieäp nhaát nhö moät thaùch ñoá noäi taïi
Ñöùc Hoàng y Koch nhìn nhaän raèng trong Giaùo hoäi coù "nhieàu xu höôùng" vaø caû "nhöõng caêng thaúng", khieán vieäc ñaït ñöôïc hieäp nhaát trôû thaønh nhieäm vuï caáp baùch. Ñaây khoâng chæ laø vaán ñeà noäi boä: moät Giaùo hoäi bò chia reõ seõ maát uy tín khi ñeà xuaát hoøa giaûi cho theá giôùi. "Neáu Giaùo hoäi laø moät coäng ñoaøn chia reõ, laøm sao coù theå giuùp taùi laäp söï hieäp nhaát giöõa caùc Kitoâ höõu? Laøm sao coù theå goùp phaàn khoâi phuïc hoøa bình theá giôùi?". Theo Ñöùc Hoàng y Boä tröôûng Boä Hieäp nhaát caùc tín höõu, moâ hình maø Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV höôùng tôùi khoâng phaûi laø söï ñoàng nhaát, nhöng laø hieäp nhaát trong ña daïng, theo göông Ba Ngoâi Thieân Chuùa: nhöõng Ngoâi vò khaùc bieät nhöng hieäp nhaát saâu xa.
Moät trieàu ñaïi Giaùo hoaøng mang goác reã Augustinoâ
Moät ñaëc ñieåm khaùc, theo Ñöùc Hoàng y Koch laø aûnh höôûng cuûa linh ñaïo cuûa thaùnh Augustinoâ, voán hieän dieän thöôøng xuyeân trong caùc baøi phaùt bieåu vaø baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha. Ñöùc Thaùnh cha ñaëc bieät nhaán maïnh moái lieân heä giöõa Giaùo hoäi vaø Bí tích Thaùnh Theå, vôùi yù töôûng truyeàn thoáng: "Giaùo hoäi laøm neân Thaùnh Theå, vaø Thaùnh Theå laøm neân Giaùo hoäi." Khaåu hieäu giaùm muïc cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng, In illo uno unum: Trong Ñaáng laø Moät, chuùng ta neân moät, cuõng caàn ñöôïc hieåu trong boái caûnh naøy, toùm löôïc taàm nhìn cuûa ngaøi: moät Giaùo hoäi ña daïng nhöng hieäp nhaát trong Chuùa Kitoâ.
Chaâu AÂu - moät moái quan taâm caên baûn
Trong boái caûnh chung naøy, noåi leân moät moái quan taâm cuï theå, ñoù laø chaâu AÂu. Ñöùc Hoàng y Koch, ngöôøi Thuïy Só Ñöùc, tieát loä raèng Ñöùc Leâoâ XIV ñang lo laéng theo doõi tình traïng tinh thaàn cuûa moät chaâu luïc nôi ñöùc tin khoâng coøn giöõ vò trí trung taâm. Ngaøi nhaän ñònh moät caùch thaän troïng nhöng roõ raøng: ñöùc tin taïi chaâu AÂu "ñang ñöùng tröôùc nguy cô bò laõng queân nghieâm troïng". Ñaây khoâng chæ laø moät maát maùt toân giaùo, nhöng coøn chaïm ñeán chính baûn saéc cuûa luïc ñòa naøy, voán coù nguy cô ñaùnh maát neàn taûng neáu chæ taäp trung vaøo lôïi ích vaät chaát maø thieáu moät neàn taûng tinh thaàn chung.
Söï thay ñoåi trong neàn taûng xaõ hoäi
Cuoäc khuûng hoaûng ñaëc bieät roõ trong lónh vöïc söï soáng con ngöôøi. Ñöùc Hoàng y Koch chæ ra söï thay ñoåi saâu saéc trong caùch hieåu veà quyeàn con ngöôøi: "Tröôùc ñaây, neàn taûng cuûa nhaân quyeàn laø quyeàn ñöôïc soáng. Nay ngöôøi ta noùi ñoù laø quyeàn ñöôïc gieát. Ñoù laø ñieàu hoaøn toaøn traùi ngöôïc." Nhaän ñònh naøy lieân quan ñeán caùc tranh luaän hieän nay, nhö vaán ñeà an töû, maø theo ngaøi laø daáu hieäu cuûa vieäc ñaùnh maát nhöõng ñieåm quy chieáu caên baûn.
Moät trieàu ñaïi Giaùo hoaøng ñang hình thaønh
Theo Ñöùc Hoàng y Koch, gaàn moät naêm sau khi ñöôïc baàu choïn, Ñöùc Leâoâ XIV ñang toû ra laø moät vò Giaùo hoaøng coù ñöôøng neùt roõ raøng: taäp trung vaøo Chuùa Kitoâ, höôùng ñeán hieäp nhaát vaø nhaïy beùn tröôùc nhöõng thaùch thöùc ñe doïa ñöùc tin, ñaëc bieät taïi chaâu AÂu. Trong boái caûnh caêng thaúng noäi boä vaø söï maát phöông höôùng taïi phöông Taây, Ñöùc Giaùo hoaøng gôïi yù raèng öu tieân haøng ñaàu chính laø khoâi phuïc ñieàu neàn taûng nhaát: ñöùc tin - bôûi neáu thieáu ñieàu naøy, Giaùo hoäi seõ maát khaû naêng trôû thaønh daáu chæ, vaø chaâu AÂu coù nguy cô ñaùnh maát caên tính cuûa mình.
(ekai.pl 20-4-2026)