Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV
leân ñöôøng ñeán vieáng thaêm Cameroon
Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV leân ñöôøng ñeán vieáng thaêm Cameroon.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Yaoundeù (RVA News 16-04-2026) - Sau hai ngaøy vieáng thaêm Algeria, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ tieáp tuïc haønh trình ñeán thaêm ñaát nöôùc Cameroon, chaëng döøng thöù hai trong chuyeán toâng du 10 ngaøy cuûa ngaøi.
Sau khi daâng thaùnh leã rieâng taïi Nguyeän ñöôøng Toøa Söù thaàn Toøa Thaùnh ôû thuû ñoâ Alger vaø giaõ töø nôi naøy, Ñöùc Thaùnh cha coøn gheù thaêm Nhaø treû Ñöùc Baø Phi chaâu do caùc nöõ tu Thöøa sai Baùc aùi cuûa Meï Teâreâsa Calcutta ñaûm traùch. Taïi ñaây, caùc em beù ñaõ dieãn moät vôû kích ngaén ñeå chaøo möøng Ñöùc Thaùnh cha, tröôùc khi ngaøi giaõ töø ñeå ra phi tröôøng quoác teá caùch ñoù hôn 22 caây soá.
Toång thoáng Algeria ñaõ coù maët ñeå tieãn bieät ngaøi. Hai vò hoäi kieán rieâng taïi phoøng khaùnh tieát cuûa saân bay, tröôùc khi dieãn ra nghi thöùc ngoaïi giao vôùi quoác thieàu hai nöôùc, duyeät qua haøng quaân danh döï.
Maùy bay A330-900neo cuûa haõng ITA Airway caát caùnh luùc quaù 10 giôø, höôùng veà nöôùc Cameroon caùch ñoù hôn 4,000 caây soá veà höôùng nam.
Ñaát nöôùc vaø Giaùo hoäi Coâng giaùo Cameroon
Cameroon roäng gaàn 475,500 caây soá vuoâng, lôùn hôn Vieät Nam moät laàn röôõi, nhöng daân soá chæ coù gaàn 29 trieäu ngöôøi thuoäc hôn 200 saéc toäc vaø nhoùm ngoân ngöõ khaùc nhau. Laõnh thoå nöôùc naøy coù söï ña daïng ñaùng keå veà khí haäu vaø moâi tröôøng, töø vuøng khoâ haïn ôû phía baéc ñeán nhöõng khu röøng möa nhieät ñôùi raäm raïp ôû mieàn trung vaø phía nam.
Cameroon töøng laø moät xöù baûo hoä cuûa Ñöùc, roài sau ñoù bò chia caét vaøo naêm 1920 giöõa Phaùp vaø Vöông quoác Anh, ban ñaàu döôùi söï uûy trò cuûa Hoäi Quoác Lieân, sau ñoù laø döôùi cheá ñoä uûy thaùc cuûa Lieân Hôïp Quoác töø naêm 1945. Coäng hoøa Cameroon ñöôïc thaønh laäp vaøo ngaøy 01 thaùng Möôøi naêm 1961, thoâng qua vieäc taùi thoáng nhaát phaàn thuoäc Phaùp voán ñaõ giaønh ñoäc laäp ngaøy 01 thaùng Gieâng naêm 1960, khu vöïc phía nam cuûa laõnh thoå naøy thuoäc Anh. Trong khi ñoù, khu vöïc phía baéc cuûa Cameroon thuoäc Anh ñaõ saùp nhaäp vaøo Nigeria. Noùi chung, coù khoaûng 49% daân nöôùc naøy noùi tieáng Phaùp vaø 20% noùi tieáng Anh.
Naêm 1972, Cameroon chuyeån töø moâ hình lieân bang sang theå cheá ñôn nhaát. Do tính "xoáp" cuûa ñöôøng bieân giôùi vôùi Nigeria, caùc phaàn töû cuûa nhoùm khuûng boá Boko Haram nhieàu laàn xaâm nhaäp vaøo phía baéc ñaát nöôùc - moät khu vöïc chieán löôïc giöõa Nigeria vaø Coäng hoøa Tchad, vöøa laø tuyeán cung caáp vuõ khí vöøa laø nôi tuyeån moä. Neàn kinh teá Cameroon thuoäc loaïi ña daïng nhaát ôû mieàn Trung Phi. Tuy nhieân, noù vaãn phuï thuoäc nhieàu vaøo saûn xuaát sô caáp, nhö daàu khí, noâng saûn (ca cao, caø pheâ, boâng, daàu coï) vaø goã.
Beân caïnh ñoù, söï khaùc bieät lôùn veà vaên hoùa, xaõ hoäi vaø moâi tröôøng beân trong ñaát nöôùc khieán Cameroon quen ñöôïc goïi laø "chaâu Phi thu nhoû", vì taïi nöôùc naøy coù moät soá khu vöïc phaùt trieån naêng ñoäng, trong khi nhöõng vuøng khaùc, ñaëc bieät laø phía baéc, vaãn coøn raát baáp beânh. Ngöôøi daân ôû ñaây gaëp nhieàu khoù khaên trong vieäc tieáp caän caùc dòch vuï xaõ hoäi cô baûn, trong boái caûnh khí haäu mieàn Sahel caïnh sa maïc Sahara laøm giaûm naêng suaát so vôùi caùc vuøng nhieät ñôùi vaø xích ñaïo.
Maëc duø khuoân khoå phaùp lyù chính thöùc baûo ñaûm töï do toân giaùo, nhöng tình hình an ninh suy giaûm ñaõ laøm haïn cheá vieäc thöïc thi quyeàn naøy trong thöïc teá. Mieàn baéc ñaëc bieät deã bò toån thöông tröôùc baïo löïc thaùnh chieán, vôùi nhoùm Boko Haram vaø Nhaø nöôùc Hoài giaùo Taây Phi (ISWAP) thöôøng gaây ra caùc vuï gieát ngöôøi, baét coùc vaø taán coâng caùc coäng ñoàng toân giaùo, keå caû nhöõng ngöôøi Hoài giaùo khoâng chaáp nhaän tö töôûng cöïc ñoan. Taïi caùc vuøng noùi tieáng Anh, caùc taùc nhaân toân giaùo - ñaëc bieät laø caùc laõnh ñaïo Kitoâ giaùo - ngaøy caøng trôû thaønh naïn nhaân cuûa cuoäc xung ñoät ly khai.
Coâng giaùo
Giaùo hoäi Coâng giaùo taïi Cameroon hieän coù 8 trieäu 300 ngaøn tín höõu, töông ñöông vôùi gaàn 29% daân soá toaøn quoác vaø coù 26 giaùo phaän goäp thaønh 5 giaùo tænh, vôùi toång coäng 35 giaùm muïc, 3,300 linh muïc trieàu vaø doøng, 260 tu huynh vaø hôn 3,300 nöõ tu, hôn 2,200 ñaïi chuûng sinh. Giaùo hoäi Coâng giaùo ñoùng goùp quan troïng cho xaõ hoäi veà maët giaùo duïc vôùi 1,872 tröôøng trung tieåu hoïc vaø 17 tröôøng cao ñaúng, ñaïi hoïc, toång coäng gaàn 470,000 hoïc sinh, sinh vieân vaø 20,000 giaùo chöùc. Veà maët y teá, Giaùo hoäi Coâng giaùo Cameroon coù 600 cô sôû y teá, trong ñoù coù 100 nhaø thöông vaø 490 beänh xaù.