Ñöùc Thaùnh cha baét ñaàu
chuyeán toâng du boán quoác gia Phi chaâu
Ñöùc Thaùnh cha baét ñaàu chuyeán toâng du boán quoác gia Phi chaâu.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Roma (RVA News 14-04-2026) - Saùng ngaøy 13 thaùng Tö naêm 2026, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ leân ñöôøng thöïc hieän chuyeán toâng du thöù ba taïi nöôùc ngoaøi vaø laø chuyeán ñi ñaàu tieân taïi Phi chaâu. Trong hôn 10 ngaøy toâng du, Ñöùc Thaùnh cha döøng laïi tröôùc tieân taïi Algeria, roài ñeán Cameroon, Angola vaø sau cuøng taïi Equatorial Xích ñaïo.
Töø Vatican, luùc 8 giôø 20, Ñöùc Thaùnh cha ñaõ ñi xe ra Phi tröôøng quoác teá Fiumicino cuûa thaønh phoá Roma vaø sau nghi thöùc tieãn bieät ñôn sô, ngaøi böôùc leân chieác Airbus 320neo cuûa haõng ITA Airways.
Treân maùy bay ñaõ coù hôn 30 vò thuoäc ñoaøn tuøy tuøng chôø saün, ñöùng ñaàu laø Ñöùc Hoàng y Pietro Parolin, Quoác vuï khanh Toøa Thaùnh, Ñöùc Hoàng y Luis Antonio Tagle, Quyeàn Toång tröôûng Boä Loan baùo Tin möøng, Ñöùc Hoàng y George Koovakad, ngöôøi AÁn Ñoä, Boä tröôûng Boä Ñoái thoaïi Lieân toân, Ñöùc Toång giaùm muïc Rudelli, taân Phuï taù Quoác vuï khanh, vaø Ñöùc Toång giaùm muïc Ngoaïi tröôûng Paul Gallagher... Ngoaøi ra, coøn coù 70 kyù giaû YÙ vaø quoác teá cuøng ñi treân chuyeán bay.
Maùy bay caát caùnh luùc 9 giôø vaø tröïc chæ phi tröôøng thuû ñoâ Alger cuûa nöôùc Algeria veà höôùng taây nam.
Ñaát nöôùc vaø Giaùo hoäi taïi Algeria
Algeria ôû Baéc Phi, thuoäc khu vöïc Maghreb, roäng hôn hai trieäu 380,000 caây soá vuoâng, gaáp hôn baûy laàn nöôùc Vieät Nam, nhöng daân soá ít hôn nhieàu, gaàn 47 trieäu ngöôøi. Phaàn lôùn laõnh thoå nöôùc naøy bò sa maïc Sahara bao phuû. Xeùt veà dieän tích, ñaây laø quoác gia lôùn nhaát chaâu Phi keå töø ngaøy 09 thaùng Baûy naêm 2011, sau khi Nam Sudan taùch ra ñoäc laäp khoûi Sudan; ñoàng thôøi, Algeria cuõng laø quoác gia lôùn nhaát trong theá giôùi AÛ Raäp vaø ñöùng thöù möôøi veà dieän tích treân toaøn caàu. Algeria laø thaønh vieân cuûa Lieân hieäp Chaâu Phi vaø Lieân hieäp caùc nöôùc AÛ Raäp, ngay töø khi giaønh ñoäc laäp töø Phaùp naêm 1962, sau 132 naêm bò ñoâ hoä; nöôùc naøy gia nhaäp Toå chöùc caùc nöôùc xuaát khaåu daàu moû töø naêm 1969 vaø ñaõ tích cöïc goùp phaàn vaøo vieäc thaønh laäp Lieân minh Maghreb AÛ Raäp (UMA) vaøo naêm 1988.
Sau cuoäc chieán giaønh ñoäc laäp (1954-1962), trong thaäp nieân 1990, Algeria traûi qua "Thaäp kyû ñen", moät cuoäc noäi chieán ñaãm maùu buøng phaùt do vieäc huûy boû cuoäc baàu cöû naêm 1991 maø Maët traän Hoài giaùo Cöùu quoác (FIS) ñaõ giaønh chieán thaéng, vaø cuoäc ñaûo chính quaân söï sau ñoù. Ñieàu naøy daãn ñeán caùc cuoäc ñuïng ñoä baïo löïc giöõa nhaø nöôùc vaø caùc nhoùm Hoài giaùo cöïc ñoan (nhö GIA - Nhoùm Hoài giaùo Vuõ trang), gaây ra haøng traêm nghìn ngöôøi thieät maïng, caùc vuï thaûm saùt daân thöôøng vaø baàu khoâng khí khuûng boá, vôùi vieäc saùt haïi caùc trí thöùc, nhaø baùo vaø ngöôøi nöôùc ngoaøi. Trong soá ñoù coù möôøi chín vò töû ñaïo (möôøi ba tu só nam, bao goàm moät giaùm muïc, vaø saùu nöõ tu), ñöôïc phong chaân phöôùc ngaøy 08 thaùng Möôøi Hai naêm 2018 taïi Oran, trong Thaùnh ñòa Ñöùc Baø Santa Cruz.
Khoâng theå khoâng nhaéc ñeán Giaùm muïc Giaùo phaän Oran, Ñöùc cha Pierre Claverie, Doøng Ña Minh ngöôøi Phaùp, bò saùt haïi ngaøy 01 thaùng Taùm naêm 1996 trong moät vuï ñaùnh bom xe, cuøng vôùi ngöôøi laùi xe teân laø Mohammed Bouchikhi, cuõng laø ngöôøi baïn Hoài giaùo cuûa ngaøi. Ngoaøi ra, coù vuï baûy ñan tu só Doøng Trappiste ôû Tibhirine, laø moät trong nhöõng bi kòch taøn khoác nhaát. Hoï bò baét coùc ñeâm 26 thaùng Ba naêm 1996 taïi Ñan vieän Notre-Dame de l'Atlas; khoaûng hai thaùng sau, chæ phaàn ñaàu cuûa hoï ñöôïc tìm thaáy gaàn Medea. Thaày Paul Favre-Miville, thaày Luc Dochier, cha Christophe Lebreton, thaày Michel Fleury, cha Bruno Lemarchand, cha Ceùlestin Ringeard vaø cha Christian de Chergeù ñaõ ñöôïc an taùng taïi nghóa trang cuûa tu vieän, vaøo ngaøy 04 thaùng Saùu naêm 1996. Lòch söû cuûa hoï cuõng ñöôïc thuaät laïi trong boä phim Uomini di Dio (Ngöôøi cuûa Thieân Chuùa) naêm 2010.
Quyeát ñònh ôû laïi Algeria, baát chaáp baàu khoâng khí khuûng boá ngaøy caøng gia taêng, laø keát quaû cuûa quaù trình suy tö laâu daøi vaø chia seû nhöõng traên trôû caù nhaân saâu saéc. Löïa choïn aáy theå hieän mong muoán ñöôïc soáng cuøng ngöôøi daân - nhöõng ngöôøi coi hoï laø baïn - vaø ñaëc bieät laø chia seû nhöõng nguy hieåm cuûa baïo löïc vôùi ngöôøi ngheøo. Duø khaùc bieät, caùc tu só Tibhirine vaãn gaén keát vôùi nhau bôûi tình yeâu daønh cho ngöôøi daân Algeria, söï toân troïng ñoái vôùi Hoài giaùo vaø khaùt voïng soáng ngheøo khoù.
Soá ngöôøi Coâng giaùo taïi Algeria chæ vaøo khoaûng 9,000 ngöôøi, töông ñöông vôùi 0.02% daân soá toaøn quoác, trong khi ñaïi ña soá theo Hoài giaùo. Nhaân söï cuûa Giaùo hoäi goàm coù moät Hoàng y laø Ñöùc Hoàng y Jean-Paul Vesco, Doøng Ña Minh ngöôøi Phaùp, Toång giaùm muïc Giaùo phaän thuû ñoâ Alger, vaø taùm giaùm muïc thuoäc boán giaùo phaän, saùu möôi linh muïc, trong ñoù coù möôøi hai linh muïc giaùo phaän vaø boán möôi taùm linh muïc doøng, ñaûm traùch hai möôi chín giaùo xöù. Ngoaøi ra coù möôøi taùm tu huynh vaø 105 nöõ tu, hai möôi thöøa sai giaùo daân.
Taïi Algeria, vaãn toàn taïi nhöõng haïn cheá ñoái vôùi tín höõu Kitoâ: Hieán phaùp, ñieàu soá 2, quy ñònh Hoài giaùo laø quoác giaùo. Taát caû caùc nhoùm toân giaùo phaûi ñaêng kyù vôùi Boä Noäi vuï tröôùc khi tieán haønh baát kyø hoaït ñoäng naøo vaø chæ ñöôïc pheùp tuï hoïp taïi nhöõng ñòa ñieåm ñöôïc nhaø nöôùc pheâ duyeät.