Ñöùc Thaùnh cha chuû söï
Thaùnh leã Tieäc Ly chieàu Thöù Naêm Tuaàn Thaùnh
Ñöùc Thaùnh cha chuû söï Thaùnh leã Tieäc Ly chieàu Thöù Naêm Tuaàn Thaùnh.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Vatican (RVA News 03-04-2026) - Luùc 17 giôø 30, Thöù Naêm Tuaàn Thaùnh, ngaøy 02 thaùng Tö naêm 2026, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ chuû söï thaùnh leã Tieäc Ly, taïi Ñeàn thôø Thaùnh Gioan Laterano, laø nhaø thôø Chính toøa cuûa Giaùo phaän Roma, ñeå möøng kính vieäc Chuùa Gieâsu laäp pheùp Thaùnh Theå vaø chöùc linh muïc.
Ñoàng teá vôùi Ñöùc Thaùnh cha coøn coù Ñöùc Hoàng y Giaùm quaûn Roma, Baldo Reina, moät soá hoàng y, giaùm muïc vaø haøng traêm linh muïc, ñaëc bieät laø caùc vò trong Kinh só ñoaøn Ñeàn thôø naøy.
Baøi giaûng
Trong baøi giaûng, Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh yù nghóa saâu xa cuûa vieäc böôùc vaøo Tam Nhaät Thaùnh khoâng nhö ngöôøi ngoaøi cuoäc, nhöng nhö nhöõng ngöôøi ñöôïc chính Chuùa Gieâsu môøi goïi tham döï Böõa Tieäc Ly trong ñoù baùnh vaø röôïu trôû thaønh Bí tích cöùu ñoä. Trong böõa tieäc naøy, tình yeâu cuûa Chuùa Kitoâ ñöôïc dieãn taû troïn veïn: Ngöôøi "yeâu ñeán cuøng", bieán tình yeâu thaønh haønh ñoäng cuï theå vaø cuûa aên nuoâi döôõng con ngöôøi, ngay giöõa moät theá giôùi ñaày söï döõ.
Troïng taâm cuûa baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha laø cöû chæ röûa chaân. Ñaây khoâng chæ laø moät haønh ñoäng khieâm nhöôøng mang tính luaân lyù, nhöng laø maïc khaûi troïn veïn veà Thieân Chuùa vaø loái soáng cuûa Ngöôøi. Khi cuùi xuoáng röûa chaân cho caùc moân ñeä, Chuùa Gieâsu baøy toû quyeàn naêng ñích thöïc cuûa Thieân Chuùa: khoâng phaûi laø thoáng trò, nhöng laø phuïc vuï; khoâng phaûi tìm vinh quang traàn theá, nhöng hieán mình trong yeâu thöông. Qua ñoù, Chuùa phaù vôõ nhöõng quan nieäm sai laàm cuûa con ngöôøi veà Thieân Chuùa vaø veà chính con ngöôøi - voán thöôøng gaén lieàn vôùi quyeàn löïc, chieán thaéng vaø söï sôï haõi.
Ñöùc Thaùnh cha cuõng nhaéc ñeán caùm doã thöôøng xuyeân cuûa con ngöôøi, ñoù laø tìm kieám moät Thieân Chuùa phuïc vuï lôïi ích caù nhaân, thay vì ñoùn nhaän moät Thieân Chuùa cuûa tình yeâu töï hieán. Traùi laïi, chính haønh ñoäng khieâm haï cuûa Chuùa Gieâsu - quyø xuoáng röûa chaân - môùi laø bieåu loä troïn veïn cuûa quyeàn naêng vaø tình yeâu Thieân Chuùa. Haønh ñoäng aáy khoâng chæ thanh taåy con ngöôøi maø coøn bieán ñoåi hoï, daïy hoï bieát yeâu thöông caùch chaân thaät.
Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh raèng Chuùa Gieâsu khoâng chæ laøm göông, nhöng coøn trao cho caùc moân ñeä moät söù maïng: "Caùc con haõy röûa chaân cho nhau". Ñieàu naøy coù nghóa laø tình yeâu nhaän ñöôïc töø Thieân Chuùa phaûi ñöôïc chia seû trong ñôøi soáng cuï theå, qua vieäc phuïc vuï laãn nhau. Tuy nhieân, vieäc noi göông Chuùa Gieâsu khoâng theå thöïc hieän caùch mieãn cöôõng hay giaû taïo, nhöng chæ coù theå phaùt xuaát töø tình yeâu chaân thaønh.
Moät ñieåm quan troïng khaùc laø: muoán phuïc vuï nhö Chuùa Gieâsu, tröôùc heát phaûi ñeå Chuùa phuïc vuï mình. Chæ khi ñoùn nhaän tình yeâu vaø söï thanh taåy cuûa Chuùa, con ngöôøi môùi coù theå thöïc söï böôùc theo Chuùa. Qua ñoù, Thieân Chuùa cho thaáy Ngaøi khoâng ñeán ñeå thoáng trò hay huûy dieät, nhöng ñeå giaûi thoaùt vaø ban söï soáng.
Cuõng trong baøi giaûng, Ñöùc Thaùnh cha ñaët cöû chæ naøy trong boái caûnh roäng lôùn cuûa lòch söû cöùu ñoä: Chuùa Gieâsu laø Chieân Vöôït Qua ñích thöïc, môû ra con ñöôøng töø toäi loãi ñeán ôn tha thöù, töø caùi cheát ñeán söï soáng ñôøi ñôøi. Ñoàng thôøi, Thöù Naêm Tuaàn Thaùnh cuõng laø ngaøy töôûng nieäm vieäc thieát laäp Bí tích Thaùnh Theå vaø chöùc linh muïc, hai thöïc taïi gaén boù chaët cheõ, dieãn taû tình yeâu hieán daâng troïn veïn cuûa Chuùa Kitoâ cho nhaân loaïi.
Sau cuøng, Ñöùc Thaùnh cha môøi goïi caùc tín höõu soáng taâm tình bieát ôn, hieäp nhaát vaø huynh ñeä, ñaëc bieät qua vieäc chaàu Thaùnh Theå. Moïi ngöôøi ñöôïc keâu goïi chieâm ngaém Chuùa Gieâsu quyø goái phuïc vuï vaø xin ôn bieát noi göông Ngaøi, trôû thaønh nhöõng con ngöôøi bieát yeâu thöông vaø phuïc vuï tha nhaân baèng chính tình yeâu khieâm nhöôøng vaø troïn veïn aáy.
Nghi thöùc röûa chaân
Sau baøi giaûng, Ñöùc Thaùnh cha ñaõ cöû haønh nghi thöùc truyeàn thoáng röûa chaân cho möôøi hai linh muïc, töôïng tröng cho möôøi hai toâng ñoà. Caùc vò ñöôïc choïn laø möôøi moät vò chính Ñöùc Thaùnh cha ñaõ truyeàn chöùc hoài naêm ngoaùi, trong ñoù coù moät linh muïc Vieät Nam laø cha Pheâroâ Nguyeãn Ngoïc Hieáu. Vò thöù möôøi hai laø cha linh höôùng Ñaïi chuûng vieän cuûa Giaùo phaän Roma.
Nghi thöùc röûa chaân gôïi laïi haønh ñoäng khieâm nhöôøng cuûa Chuùa Gieâsu, ñaõ röûa chaân cho möôøi hai moân ñeä tröôùc Böõa Tieäc Ly. Ñöùc Giaùo hoaøng Pioâ XII (1939-1958) ñaõ quy ñònh nghi thöùc coå xöa naøy vaøo naêm 1955 nhö moät phaàn coù theå thöïc hieän trong thaùnh leã Tieäc Ly. Cho ñeán naêm 2016, nghi thöùc naøy chæ daønh cho nam giôùi.
Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ (2013- 2025) ñaõ môû roäng cho caû nam vaø nöõ. Ngaøi thöôøng ñeán caùc nhaø tuø ñeå cöû haønh thaùnh leã, ñeå röûa chaân cho moät soá tuø nhaân, keå caû caùc nöõ tuø nhaân, duø hoï laø ngöôøi Hoài giaùo. Ñöùc Coá Giaùo Hoaøng thöôøng söû duïng nghi thöùc naøy ñeå nhaán maïnh ñeán nhöõng nhoùm bò gaït ra beân leà xaõ hoäi.
Vieäc Ñöùc Leâoâ XIV noái laïi truyeàn thoáng cuûa caùc vò Giaùo hoaøng tröôùc Ñöùc Phanxicoâ cho thaáy ngaøi muoán trôû laïi thoùi quen tröôùc ñaây.