An ninh - van e nhc nhoi

Milne Bay, Papua New Guinea

 

An ninh - van e nhc nhoi Milne Bay, Papua New Guinea.

Lm. Giuse Cao Viet Tuan, CM, (tha sai ngi Viet tai Papua New Guinea viet cho Vatican News Tieng Viet)

Milne Bay (Vatican News 4-05-2021) - Milne Bay la mot tnh nam ven bien pha ong nam cua quoc ao Papua New Guinea. Bao lc khong ngng xay ra tai Milne Bay do chnh quyen cha hanh ong, lc lng an ninh yeu kem, cong vi tnh trang ngheo oi. Cac linh muc tu s va nha th, cung nh cac c s khac cua Giao hoi cung la oi tng thng xuyen cua nhng vu cp boc. Giam muc giao phan Alotau-Sideia tnh Milne Bay keu goi tn hu cau nguyen trong thang 5 xin c Me ban n bnh an.

Milne Bay la mot tnh cua quoc ao Papua New Guinea (PNG), co dien tch 14,345 km2 at va 252,990 km2 mat bien. Tai tnh nay co hn 600 hon ao, trong o co khoang 160 ao co ngi sinh song, vi dan so khoang 276,000 ngi, noi 48 th tieng khac nhau. Khac vi a so cac bo toc PNG theo phu he, hau het cac bo toc ay theo mau he vi rat nhieu truyen thong a dang va phc tap.

Tin Mng en vi Milne Bay

Tin mng c loan bao en vung Milne Bay vao nam 1852, vi nhng no lc cua Hoi Giao Hoang Truyen Giao Hai Ngoai (Pontifical Institute for Foreign Misions), do c ong Paulo Reina lam Phu Doan Tong Toa (Prefect Apostolic). Tuy nhien, do thi tiet khac nghiet cong vi s chong c cua dan ban a rat hung han, cong cuoc loan bao Tin Mng cha gat hai ket qua. Sau cuoc t ao cua v Chan phc Linh muc 27 tuoi, Giovanni Mazzucconi (b dan ban a tan cong va an tht vao thang 9 nam 1855), vao nam 1856, cac nha tha sai ay a rut lui.

Qua trnh hnh thanh giao phan Alotau-Sideia

Sang au the k XX, Cac tha sai Thanh Tam (Missionaries of the Sacred Heart) tm cach en vung Milne Bay. Nam 1932, giao iem au tien c thiet lap tai Sideia. Nam 1946, Phu doan Tong Toa Samarai c c Thanh Cha Pio XII thanh lap, tach ra t Hat ai dien Tong toa Papuasia, ngay nay la Tong giao phan Port-Moresby. Nam 1956 c Pio XII nang Phu doan Tong Toa len thanh Hat ai dien Tong toa va nam 1966 thanh Giao hoang Phaolo VI nang no len thanh giao phan va co ten Sideia, ni co nha th chnh toa va toa giam muc. Nam 1974, nha th chnh toa va toa giam muc c di ve Alotau va nam 1975 giao phan nhan ten Alotau-Sideia nh hien nay. Giao phan gom 20 giao x vi khoang 70,000 ngi Cong giao.

Giam muc hien tai

Giam muc hien tai cua giao phan la c cha Rolando C. Santos, dong Vinh Sn, c c Giao hoang Bien c XVI bo nhiem lam giao muc giao phan ngay 6 thang 4 nam 2011. c cha sinh tai Philippines ngay 21 thang 3 nam 1949, gia nhap dong nam 1966, khan tron i nam 1971 va c thu phong linh muc ngay 1 thang 6 nam 1974. Nam 2001-2008 ngai c gi en Papua New Guinea va lam linh hng va quan ly cua chung vien tong giao phan Port-Moresby. T nam 2008-2009 ngai lam tong th ky Hoi ong giam muc Papua New Guinea va quan ao Salomon. T nam 2009 ngai lam giam tnh cua dong Vinh Sn Philippines va cac vung truyen giao Papua New Guinea va quan ao Salomon.

Tnh hnh mat an ninh tai Milne Bay

Trc ay, Milne Bay c xem la mot trong nhng tnh bnh yen cua Papua New Guinea, nhng khoang 5 nam tr lai, tnh hnh an ninh ngay cang tr nen toi te do s hoanh hanh cua cac nhom cp bien va cp can. Nhng chuyen tau t cac ao i vao at lien thng xuyen b cp bien tan cong. trong noi thanh va cac vung phu can, ngi dan luon song trong s nm np lo s b cp tan cong. Cac nha th, nha dong cac ao cung la oi tng ma bon cp nham ti.

Vu cp nha x Sideia

Ch trong nam va qua, nha x Sideia b bon cp tan cong hai lan. Moi lan, bon cp dung sung uy hiep cac cha cac thay o, va lay i tat ca nhng g co trong nha x: tien bac, ao quan, thiet b ien t, lng thc thc pham d tr vv... Ngoai ra, bon cp con them mot lan tan cong mot chuyen tau ch hang ve giao x,lay i tat ca nhng g co tren tau.

Vu tan cong cac linh muc tai toa Giam muc

Gan ay, vao em 18 thang 3 nam 2021, mot nhom khoang 50 ten cp a chiem lnh khu vc trung tam thanh pho. Chung ngang nhien i lai, no sung va la o tren cac con ng cua thanh pho. Canh sat cua tnh vi nhan s t oi a hoan toan bat lc trc s khieu khch cua bon cp. en khoang 2 gi sang, chung a pha ca va tan cong vao nha khach cua cac linh muc trong giao phan, cac ngai ang tap trung ve toa giam muc e hop va tham d le Truyen Dau. Chung a anh b thng mot so linh muc khien cac ngai phai nhap vien e c cham soc vet thng. ong thi chung a lay i nhieu may tnh, TV, ien thoai, ong c cua ghe, cac tam nang lng mat tri vv... vi tong thiet hai khoang 30 ngan o-la. Mot ieu kho tin o la chung a mn chiec xe ban tai cua mot cha e ch nhng g chung a lay c ra b bien. Sau o chung tr lai tra xe va cha khoa trc khi len cac ghe may tau thoat.

Tuy hoang s v vu cp boc, cac linh muc va pho te cam thay co trach nhiem vi cong ong trong viec hoan thanh cac s vu muc vu cua ho trong Tuan Thanh va phai tr ve cac giao x.

Li keu goi cua giam muc giao phan Alotau-Sideia

Theo c cha Rolando C. Santos, giam muc giao phan Alotau-Sideia, chia se vi hang tin Fides: "Can co mot cuoc oi thoai gia chnh phu, nhom toi pham hoanh hanh trong khu vc, ang gieo rac bao lc va tan pha, vi cac Giao hoi va ngi dan noi chung ve cach khoi phuc hoa bnh va trat t cho Alotau. Nhng khac biet can c giai quyet mot cach hoa bnh va can ton trong cac quyen va pham gia cua moi ngi. Tren tat ca, chung ta can cau nguyen va khan cau s giup va s tha th cua Chua. Hy vong se co mot ngay mai tot ep hn neu tat ca chung ta cung hanh ong."

Nhng li keu goi cua c cha Santos cha c lang nghe. Chnh quyen cha hanh ong, lc lng an ninh yeu kem, cong vi ngheo oi, a tao ieu kien cho cac vu bao lc khong ngng xay ra tai Milne Bay.

Vu cp benh vien

en au thang 4 nam 2021, mot nhom thanh nien a ot nhap vao benh vien tnh e bat coc co y ta trc em o, a en mot ni hoang vang va ham hiep tap the. Do chnh quyen khong co phan ng thoa ang, ban giam oc benh vien a quyet nh nh cong, ong ca benh vien, yeu cau canh sat va gii chc trach co hanh ong. Nhng co le, khong ai hy vong g vao mot cuoc ieu tra nghiem tuc. Ngi dan biet ro ai la thu pham, va chung van ang ngang nhien i lai trong thanh pho. Nhng van e la khong ai ra tay hanh ong. Khong the tng tng c ieu g se xay ra khi benh vien duy nhat cua tnh ong ca.

Vu tan cong trng Thanh Tam cua cac s N t Bac ai

Vao khoang 2 gi sang th Hai, 26 thang 4 nam 2021, sau Chua Nhat Chua Chien Lanh, mot nhom thanh nien cung a en trng Trung hoc Thanh Tam Hagita, tan cong vao nha cua cac s N t Bac ai. ang khi chung tm cach pha ca e ot nhap vao nha, lc lng bao ve cua trng co gang ngan chan bang na cao su cung nh anh keng va ho hoan bao ong, v vay chung a am tham rut lui. Ch cach ay may thang, cung tai Trng Trung hoc Thanh Tam nay, mot nhom cp a tan cong vao nha cha tuyen uy, chung chem ngai lng, bung va au... sau o cp i nhieu tien bac va vat dung co gia tr.

Vu tan cong mi nhat

Va gan ay nhat, toi th Nam 29 thang 4 nam 2021, mot nhom cp rat ong co trang b sung lai tan cong vao trung tam thanh pho Alotau. Trc s khang c yeu t cua canh sat va cac lc lng bao ve,chung chiem lnh toan bo khu vc thanh pho, ot on canh sat, ot cay xang, ap pha va ot nhap vao rat nhieu ca hang tap hoa, ien t, nha hang e cp i hang hoa. Sang hom sau, ngi dan chng kien khap ni vng vai o ac, hang hoa ri vai, cac ca hang ay mau me, cac manh knh v vun, nhng canh ca b pha tung, nhng chiec xe b ot chay nam ven ng.

Hom o, toan thanh pho c at trong tnh trang khan cap, hoc sinh ngh hoc, cac ca hang, ch bua eu ong ca. Chnh quyen tnh a keu cu xin chnh phu tr giup. Sau o, lc lng canh sat ac biet cung vi quan oi c phai en Alotau, thu phu cua tnh Milne Bay e duy tr trat t. Ngay lap tc lc lng ac nhiem nay bat au truy lung cac bang cp va d kien se co nhng cuoc ung o am mau trong nhng ngay sap ti.

Cac chng trnh cua giao phan phai hoan lai

Trc tnh hnh o, c Giam muc Giao phan a thong bao hoan lai toan bo cac chng trnh hoat ong cua giao phan trong thang nam nay bao gom: tnh tam nam cua linh muc oan, cac khoa boi dng danh cho linh muc va giao dan, tham ch le truyen chc Linh muc va pho te cung hoan lai cho en thang 10 nam 2021.

Li keu goi cau nguyen trong thang 5

Tuy dch benh COVID-19 van ang gia tang Papua New Guinea noi chung va tnh Milne Bay noi rieng, nhng van e an ninh mi la ieu khien ngi dan lo ngai hn rat nhieu. Moi lan bc ra ng la mot lan thap thom lo s. Moi buoi toi i ngu la mot lan lo lang khong biet em nay trom cp co ghe tham hay khong? Moi toi nam tren ging vi tieng sung no ben tai, vi tieng la het, tieng ap pha, tieng la bung chay, ngi dan ch biet oc kinh cau nguyen. Roi ay, khong biet en bao gi, nhng ngi dan lng thien Milne Bay mi c hng mot cuoc song am bao an ninh toi thieu.

Giam muc Giao phan keu goi toan the tn hu cau nguyen vi c Me trong thang 5, ac biet vi trang hat Man Coi e xin n bnh an cho ngi dan ni ay.

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page