Uy ban Phung T giai thch

ve rc Mnh Thanh Chua

trong hoan canh hien nay

 

Uy ban Phung T giai thch ve rc Mnh Thanh Chua trong hoan canh hien nay.

TM. Uy ban Phung t / HGMVN

Linh muc Giuse Pham nh Ai, SSS

Saigon (WH 15-04-2020) - Trong thi gian ai dch hien nay, Giao hoi tai Viet Nam va rat nhieu ni tren the gii phai tam dng cac c hanh cong ong va han che tap trung. hoan canh nay, cac tn hu phai tham d trc tuyen cac c hanh phung vu va khong the rc Mnh Thanh Chua nh khi tham d Thanh le chung cung cong oan nh trc ay. Vi nhng cau hoi va u t ve c hanh va nhan lanh B tch Thanh The trong hoan canh hien nay, Uy ban Phung t trc thuoc Hoi ong Giam muc Viet Nam giai thch nh sau:

1. Thc hanh "rc le thieng lieng" la g?

Rc le thieng lieng la mot thc hanh ao c cua ngi Kito hu a co t lau i (the ky XII) va trai qua hang the ky cho en nay, trong o, theo mo ta cua thanh Toma Aquino, ho "c ao chay bong lanh nhan Chua Giesu trong B tch Thanh The va tru men om lay Ngi" vao luc va trong hoan canh khong the hiep thong Thanh The cach B tch c (rc le/ hiep le B tch). Rc le thieng lieng con c goi la rc le noi tam, rc le trong long, rc le than b hay rc le vo hnh v khong co dau ch nao ro ret va hu hnh (co the nhn thay) nh trong hiep le B tch.

Thc hanh rc le thieng lieng c s dung chu yeu trong hai trng hp: [i] Chuan b cho viec tien en ban thanh ma lanh nhan Thanh The trong tng lai (Trent, Sess. 13, c. 8); [ii] Khong the rc le B tch c do nhng ngan tr ve the ly (gia yeu, au benh), luan ly (toi trong, mac va tuyet thong, mac mot hnh phat giao luat, khong gi chay Thanh The) hay hoan canh (chien tranh, dch benh, b bach hai).

Khong nhng cho phep cac tn hu rc le thieng lieng khi tham d Thanh le trc tuyen, ma Hoi Thanh con mong muon cho cac tn hu co long ao c rc le thieng lieng, bat c luc nao trong ngay khi khong the rc le thc thu, vi nhng li cau nguyen rieng cua mnh hay vi cac li kinh truyen thong trong Hoi Thanh, dau rang hnh thc nay khong the sanh v c vi hanh ong on nhan chnh Chua Giesu Thanh The vao tam hon mnh cung nh t toan hao theo cach B tch hn la rc le B tch.

oi vi cac B tch noi chung va B tch Thanh The noi rieng, tn hu nao a chuan b tam tnh xng ang, th tuy khong lanh B tch thc s ho van nhan c nhng cong hieu cua B tch o do long c ao muon lanh nhan va se nhan lanh khi co c hoi (Summa Theologica III, q.80, a.11,c.). o la ly do ngay t thi co ai, Giao hoi a cong nhan nhng ngi t ao du cha c Ra toi nhng cung a tr thanh Kito hu roi. Mac du than xac ho cha lanh nhan nc Ra toi, nhng ho a lanh B tch Ra toi bang niem khao khat. Ngoai ra, moi khi thc hien hanh vi rc le thieng lieng, tn hu se nhan c n xa tng phan (x. Enchiridion Indulgentiarum (1999), "Concessiones" 8, ~2, 1). oi vi nhieu v thanh, cac ngai khong thoa man ngay ca khi a lanh nhan Thanh The moi ngay trong Thanh le. V the, viec rc le thieng lieng tr thanh mot phan thiet yeu trong cuoc song cua ho v giup loi keo ho thng xuyen en gan sat vi Chua hn.

Lien quan en thc hanh nay, xin nhac lai ay li cua thanh Giao hoang Gioan Phaolo II trong Thong iep Ecclesia de Eucharistia (17/04/2003):

B tch Thanh The c xem nh chop nh cua tat ca cac B tch, v B tch Thanh The luon the hien mot cach hoan hao nhat s hiep thong vi Thien Chua Cha, nh s ong hnh dang vi Chua Con duy nhat bi tac ong cua Chua Thanh Than. Vi mot niem tin sau sac, mot trong nhng tac gia thi danh cua truyen thong Byzantin, a dien ta chan ly nay khi ban en B tch Thanh The: "Nh the mau nhiem nay that hoan hao, khac vi moi nghi thc khac, va no dan thang en chop nh cua moi n ch, v o cung la cu canh tuyet nh cua moi co gang con ngi. Bi v chung ta gap chnh Thien Chua trong mau nhiem ay, va chnh Thien Chua ket hp vi chung ta bang mot moi lien ket hoan hao nhat.". Chnh v the ma vun trong trong cac tam hon niem ao c B tch Thanh The trien mien la ieu rat thch hp. Cung chnh v the a khai sinh mot cach thc "rc le thieng lieng", c pho bien tot ep t nhieu the ky trong Giao Hoi va rat c cac bac thay thanh thien ve i song thieng lieng khuyen khch. Thanh Teresa Giesu a viet: "Khi ban khong the rc le trong Thanh le c th ban hay rc le thieng lieng vay, v o la mot cach thc mang lai nhieu li ch [...]; bang cach o ban ghi khac trong long tnh yeu sau xa vi Chua chung ta" (so 34).

2. Khi hien dien trong nha nguyen co lu gi Mnh Thanh Chua, co c rc Mnh Thanh ang lu gi ni Nha tam luc tham d Thanh le trc tuyen khong?

Khong c. Ly do la v co s khac biet ro ret ve ca gia tr lan thc tai gia hanh vi tham d Thanh le thc s va tham d Thanh le trc tuyen:

[1] Tham d Thanh le trc tuyen ch la phng the e ket hp vi Chua Kito, la s thong hiep Thanh le cach thieng lieng qua phng tien truyen thong [truyen thanh va truyen hnh] von c khuyen khch cho nhng trng hp v mot ly do nao o (gia yeu, au benh) hay trong mot hoan canh nao o (chien tranh, dch benh, b bach hai) ma khong the hien dien cach the ly tai ni c hanh Thanh le (nha th/ nha nguyen), tc la tn hu khong the en nha th/ nha nguyen e tham d vao c hanh Thanh The cung vi cong oan Giao hoi song ong o (GLCG, so 1322). ay la ly do ma c Giao Hoang Beneicto XVI viet rang: "Ve gia tr cua viec tham d Thanh le bang phng tien truyen thong, nhng ngi nghe truyen thanh hay xem truyen hnh nen biet rang, theo nhng hoan canh bnh thng, ho khong chu toan luat buoc tham d Thanh le. Nhng hnh anh song ong co the cho thay ung s kien, nhng khong that s tai dien s kien ay. Trong khi viec nhng ngi cao tuoi va benh nhan tham d Thanh le qua truyen thanh va truyen hnh la mot ieu rat ang khen, khong the noi nh vay oi vi nhng ngi ngh rang cac phng tien truyen thong mien cho ho khoi en nha th va thong phan vi cong oan Thanh The gia long Hoi Thanh song ong" (Tong huan Sacramentum Caritatis, so 57). Tra li cho mot cau hoi tng t nh van nan tren, cha Edward MacNamara cho rang: "Trong tnh trang cach ly nh hien nay, tham d Thanh le trc tuyen la rat tot [...]. o la mot thi khac cung vi v chu te cau nguyen, suy niem Li Chua, va thc hien mot hanh ong dang hien thieng lieng va rc le thieng lieng vi hy te Thanh The. Tuy nhien, nh the khong phai la tham gia Thanh le that s, von oi buoc phai co s hien dien hu the, va nh vay, khong phai la thc hanh phung vu ung an khi cho rc le trong mot Thanh le trc tuyen" (Edward MacNamara, "Distribution of Communion During a TV Mass", t Zenit.org [07/04/2020]).

[2] Tham d Thanh le trc tuyen la mot thc hanh ao c ch khong phai la c hanh phung vu. Mot viec ao c th khong bao gi gan vi hiep thong Thanh The cach B tch. Trong khi o, Giao hoi cho phep va khuyen khch cac tn hu rc Chua Kito "hien dien cach ch thc, chan thc, va theo ban the trong B tch Thanh The" khi tham d thc s vao c hanh phung vu Thanh le nh mot s tham d Thanh le cach toan hao hn vao Hy te Thanh The e ho co the tiep nhan mot cach doi dao hn hoa trai cua Hy le Cc Thanh" (x. Mediator Dei, 118; Indulgentiarum Doctrina, 18-19; Hien che Phung Vu Thanh, 55; GL 918; Qui che tong quat Sach Le Roma, Li m au, so 13). Con ben ngoai phung vu Thanh le, trong nhng hoan canh ac biet, tn hu co the rc le B tch trong 2 trng hp c hanh phung vu sau: [i] C hanh phung vu Li Chua va cho rc le; va [ii] Nghi thc tham vieng va a Mnh Thanh benh nhan (x. GL 918; Nghi thc Hiep le va Ton th Thanh The ngoai Thanh le, 16-50; Nghi thc Xc dau Benh nhan va viec San soc ho theo Muc vu, 46-47).

Nh vay, thanh Toma Aquino giai thch (St. Thomas Aquinas, Summa theologica III, Q. 80, a.), neu nh trong Hoi Thanh co hai cach rc le la rc le thc thu (in re) va rc le thieng lieng [bang long c ao] (in voto), th ng vi viec tham d vao Hy te Thanh The, tn hu se lanh nhan Mnh [va Mau Thanh] trong chnh Thanh le ho tham d nham lam noi bat s lien ket gia viec rc le vi Hy le; con ng vi viec tham d Thanh le trc tuyen, tc thong hiep Thanh le cach thieng lieng, th tn hu ch rc le thieng lieng ma thoi, cho du trong nha nguyen co lu gi Mnh Thanh. Do o, nh cha Edward McNamara a giai thch, rc le trong mot Thanh le trc tuyen khong phai la thc hanh phung vu ung an.

Neu muon rc le B tch th co the thc hien ngay sau khi Thanh le [trc tuyen] ket thuc, hoac vao mot thi iem thch hp khac, va luon tuan theo cac nghi le a c Giao hoi phe chuan lien quan en thc hanh cho rc le ngoai Thanh le. Giao hoi co hai hnh thc tng t nhng khac nhau cua nghi le nay: "Nghi le cho benh nhan rc le", va "Nghi le cho rc le ngoai Thanh le vi viec c hanh Li Chua". Trong boi canh cua mot cong oan tu s co Mnh Thanh c lu gi trong nha nguyen, nghi le th hai phai c s dung (x. Edward MacNamara).

3. Tha tac vien co the en tng nha e cho cac tn hu rc Mnh Thanh khong?

Viec tha tac vien cua Hoi Thanh en tng nha e cho rc le thuoc ve thc hanh trao Mnh Thanh ngoai Thanh le. Thc hanh nay c quy nh nh sau:

[1] Bo Giao Luat (1983):

"Het sc khuyen khch cac tn hu rc le trong chnh Thanh Le. Tuy nhien, neu co ngi xin vi ly do chnh ang, th co the cho rc le ngoai Thanh Le, mien la gi cac nghi thc phung vu". ( So 918); "(1) Cac Kito hu lam cn nguy t, du v bat c ly do nao, can c bo dng bang viec rc le nh cua an ang; (2) Cho du ngay ay ho a rc le roi, cung rat nen cho ho rc le lan na neu mang song cua ho b lam nguy; (3) Bao lau cn nguy t keo dai, nen cho ho rc le nhieu lan, vao nhng ngay khac nhau" (So 921); "Khong c khoan gian viec em cua an ang cho benh nhan. Cac chu chan phai can than canh chng e cac benh nhan c bo dng khi con tnh tr" (So 922).

[2] Huan Th Rc Le va Ton Th Thanh The ngoai Thanh Le (1973):

Cac tn hu c rc le trong Thanh Le ang c c hanh, "tuy nhien, cac linh muc khong c t choi cho mot tn hu rc le, khi ngi nay v mot ly do hp phap xin c rc le ngoai Thanh le" (so 14); "Co the cho rc le vao bat c gi hay ngay nao. [...] Tuy nhien: a) vao th Nam thanh, ch co the cho rc le trong Thanh le; co the cho ngi benh rc le vao bat c gi nao trong ngay nay; b) vao th Sau thanh, ch co the cho rc le trong c hanh tng niem cuoc thng kho cua Chua, co the cho ngi benh ma khong the tham d vao c hanh phung vu c rc le vao bat c gi nao trong ngay nay; c) vao ngay th Bay Tuan Thanh ch a Cua An ang cho ngi hap hoi" (so 16).

[3] Nghi Thc Xc Dau Benh Nhan va viec San Soc Ho theo Muc Vu (1972):

"Cac v coi soc linh hon phai lo sao cho nhng ngi au yeu va nhng ngi gia lao, mac dau khong au yeu nang va khong en noi nguy t, c nang rc le, hn na c rc le hang ngay khi co the c, nhat la trong mua Phuc sinh; viec trao Mnh Thanh Chua co the thc hien vao bat c luc nao. [...] Nhng ngi giup benh nhan va ngi gia ca cung co the rc le cung vi ngi ma ho cham soc trong cung mot nghi le phung vu." (so 46)

T nhng tai lieu a c trch dan, chung ta nhan ra rang, theo y muon cua Hoi Thanh, viec trao Mnh Thanh Chua ben ngoai Thanh le oi hoi phai co ly do chnh ang/ ly do hp phap va oi hoi nay phai c tuan gi mot cach nghiem ngat. Ly do chnh ang e cho/ c rc le ben ngoai Thanh le, cac chuyen vien Giao Luat giai thch: o la nhng ngi khong the tham d c hanh Thanh The do au benh, gia yeu hoac do khong co linh muc c hanh Hy le Ta n (x. John B. Beal, et al.(eds.), New Commentary on the Code of Canon Law (2000), 1112-13).

Nh the, oi vi nhng ngi au benh, gia yeu, hay ang trong cn nguy t, tha tac vien cua Hoi Thanh en tng nha/ benh vien e cho ho rc le ngoai Thanh le la thc hanh bnh thng. Nhng oi vi nhng ngi manh khoe, Hoi Thanh khuyen bao mot cach manh me (maxime commendatur) rang cac tn hu hay rc le trong chnh Thanh le. Ho ch co the rc le ngoai Thanh le trong hai trng hp: [i] khi lam cong viec cham soc benh nhan/ ngi gia yeu va tham d vao nghi thc trao Mnh Thanh Chua cho nhng ngi nay; [ii] khi khong co linh muc en dang le, chang han tai nhng vung xa xoi heo lanh va ac biet vao ngay Chua nhat, ho quy tu thanh cong oan phung vu tai mot ni xng hp (nha th/ nha nguyen) e cung nhau "C hanh phung vu Li Chua va cho rc le" di s chu toa cua mot tha tac vien hp phap do thanh chc hay do c Ban quyen cho phep.

V the, hoan canh ai dch (Covid-19) hien nay khong phu hp cho viec i en tng nha e cho cac tn hu rc Mnh Thanh Chua. Cu the, trong hoan canh nay:

1. Ve ky luat Hoi Thanh: Viec cac linh muc hoac tha tac vien rc Mnh Thanh Chua i t nha nay sang nha khac e trao cho tat ca cac tn hu (ca ngi au benh va gia yeu lan nhng ngi khoe manh nhng ngan tr v cam cach do nguy c lay nhiem) khong phu hp "ngon ng phung vu" oi vi nhu cau muc vu benh nhan, khong xng hp vi hoan canh oi buoc e "C hanh phung vu Li Chua va cho rc le", cung khong ap ng ly do chnh ang v thieu linh muc c hanh Hy le Ta n. Thc hanh nay co ve mang lai tien ch cho nhu cau tam thi nhng co nguy c anh mat tnh thanh thieng nen tang cua c hanh b tch.

2. Ve yeu to xa hoi: Viec cac linh muc hoac tha tac vien i en tng nha va i nhieu nha co the can tr qui nh cach ly xa hoi e phong tranh lay nhiem cong ong. Thc hanh nay co ve ap ng gian cach xa hoi khi khong tap trung ong ngi nhng co nguy c lay nhiem cong ong, gay hoang mang oi vi nhng cong ong dan c chung quanh.

3. Ve nguyen tac luan ly: Viec cac linh muc hoac tha tac vien i en tng nha va i nhieu nha trong giai oan tam dng cac c hanh cong ong/ tap trung tai giao x v nguy c lay nhiem khong ap ng nguyen tac "ad impossibilia nemo tenetur" (ngha la khong ai b bo buoc lam ieu bat kha). Sang kien to chc cho cac tn hu rc Mnh Thanh Chua tai nha co the dan en tnh trang lay nhiem cho chnh tha tac vien. Hn na, xet ve c ai, thc hanh nay co the khong phai la chon la tot hn so vi viec khch le cac tn hu tham d Thanh le trc tuyen va rc le thieng lieng v chung ta biet rang tn hu nao a chuan b tam tnh xng ang, th tuy khong lanh B tch thc s (in re) ho van nhan c nhng cong hieu cua B tch o do long c ao muon lanh nhan (in voto). Khao khat Chua Kito cung chnh la hiep thong vi Ngai.

(Nguon: Van phong HGMVN)

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page