T do, nhan quyen, va bon phan cau nguyen

 

Prepared for Internet by Radio Veritas Asia, Philippines

 

Li Chu Chan thang 9/2007: T do, nhan quyen, va bon phan cau nguyen.

1. T do va nhan quyen phat xuat t au? Niem tin Kito giao cho ngi cong giao xac tn rang t do va nhan quyen la bam sinh, la thien phu. Noi cach khac, la qua tang vo gia ang Tao Hoa Ch Thanh Ch Ton trao ban cho loai ngi, cho cac dan toc, v s song va hanh phuc cua ho, va v danh thanh cua ang Ch Ton la Tnh Yeu, la coi nguon va la cung ch cua loai ngi va moi loai tren tri di at.

2. Do o Hien Chng hay Hien Phap tren the gii ghi lai nhng quyen t do cua loai ngi tren trai at nay, nham giup cho moi dan toc y thc va thong nhat. C che va nhan s trong quyen lc Nha Nc co nhiem vu phuc vu cho cong ch cua xa hoi, ngha la tao moi ieu kien can thiet cho moi thanh phan xa hoi y thc ton trong t do va nhan quyen cua mnh va cua moi ngi anh em ong bao va ong loai.

3. Ve nhiem vu phuc vu cho cong ch, lch s the gii cho thay co mot so hien tng can tr hoac ay lui t do va nhan quyen nh sau:

(1) Quyen lc Nha Nc vi nhng gii han cua con ngi ch co kha nang tao ra nhng ieu kien can thiet noi tren dan dan vi thi gian dai ngan khac nhau. Trong lch s nc My, phai mat i ca tram nam, phu n mi c quyen i bau. Sau o, th ni nhieu nc khac mat t thi gian hn.

(2) Vao nhng thi iem nhat nh, co nhng Nha Nc ch tao mot so ieu kien nhat nh cho mot so thanh phan xa hoi nhat nh phat huy t do va nhan quyen cua mnh, vi nhng han che hoac khong che t do va nhan quyen cua nhng thanh phan khac.

(3) Thc te i song nhieu dan toc bieu hien t nhieu s thieu chanh tam, thieu y thc va long t trong, s tha ta tam, tha long tham san si va tnh cc oan ni mot so ngi lanh ao va quan ly xa hoi cung nh ni mot so thanh phan khac.

(4) Tat ca nhng hien tng tren tao ra nhng ng net cong queo, meo mo, hut hang, d dang to iem cho mot bc tranh xa hoi ma mot nha van cham biem mo ta cach cng ieu nh sau:

Ngay nay nhan pham xuong gia roi, Ch co thc pham len gia thoi,

Lng tam gia beo hn lng thc, Chan ly chan gio mot gia thoi.

4. Vay khi thay t do va nhan quyen b xam pham, khi oi dien vi bat cong trong xa hoi, bon phan cua ngi cong giao la g? Nhn t goc o ngi tn hu trong Giao Hoi cong giao, toi thay co hai bon phan u tien, u tien mot la cau nguyen nham ren luyen cai tam lng thien, u tien hai la hoc hoi giao huan cua Giao Hoi ve xa hoi nham ren luyen tr tue sang suot. Ca hai u tien eu nham phat huy t do va nhan pham trc het ni ban than mnh. Sau o mi co kha nang giup ngi khac phat huy ni ban than ho. Lan nay, toi xin e cap en bon phan u tien mot.

5. Bon phan u tien mot la cau nguyen. V o la bon phan so mot cua ao yeu thng, bac ai . o la ieu c co Giao Hoang Gioan Phaolo II a lam suot i cho the gii, ac biet cho Ba Lan va Viet Nam ma Ngai at trong tim cua Ngai. c Beneito XVI, trong Th gi cho Giao Hoi Cong Giao tai Cong Hoa Nhan Dan Trung Hoa, cung tha thiet keu goi moi ngi cau nguyen. Li nguyen chung trong cac thanh le Chua Nhat nhac nh ngi tn hu khong ngng cau nguyen cho moi ngi anh em ong ao, ong bao, ong loai, cho moi ngi lanh ao va quan ly at nc.

6. Ngi tn hu thanh tam cau nguyen v ho tin rang Thien Chua la ang a ban tang t do va nhan quyen cho con ngi, Ngai cung ban cho ho anh sang va sc manh giup ho y thc t trong va ton trong t do va nhan quyen cua ban than, cua moi ngi anh em ong bao va ong loai. Ngi tn hu chuyen can cau nguyen v ho tin rang Chua Thanh Than la tac nhan chnh trong tien trnh oi mi long da con ngi, bien oi ta tam, ac tam, da tam thanh chanh tam, thien tam, thanh tam. Mot s bien oi ma nha trng, nha tu, nha chnh tr trong nhieu thap nien qua a khong tao ra c. Neu nha th khong cong tac vi Chua Thanh Than e gop phan tao nen s bien oi nay, th nha th co mat trong xa hoi ngay nay e lam g?

7. Toi nh lai cau chuyen cau nguyen cua mot ba lao ma hn na the ky trc toi hoc c t mot nen van hoa co. Trong cuoc i ba, ba chng kien nhieu canh tng tan, tu ay, o mau, tang thng do nhng bao chua tham quyen, me am danh li thu, gay ra cho ong bao cua ba. V tin rang vi li cau nguyen th khong co g la khong the c, ngay ngay ba len en th cau nguyen cho ngi lanh ao at nc cua ba. Luc au, ba cau cho ho mau chet cho nhan dan kho. Ho chet roi, ba lai thay noi len nhng ten hung than khac tan bao hn nhng ten trc. Vi kinh nghiem o, sau nay ba cau cho ngi lanh ao song lau e than linh co thi gi thay oi long da cua ho. Kinh nghiem nay, ba ke lai cho ngi lanh ao ch than en tra van ly do ngay ngay ba len en th cau nguyen cho ong. Tam s cua ba m au cho qua trnh bien oi cua ong.

8. Lch s giai phong no le da en cua nc My va lch s thap nien qua cua Ruana la nhng bai hoc i tm cai ngon cua t do va nhan quyen, nhng ba lao cau nguyen th tm en tan goc. Vay, khi ngi tn hu chan chnh muon dan than hanh ong v t do va nhan quyen, hay hanh ong sau khi a cau nguyen va hoc hoi giao huan cua Giao Hoi ve xa hoi.

9. Cau nguyen va hoc hoi giup cho con ngi hanh ong vi tam hon t do, thanh than, bnh an, sang suot va khon ngoan, hanh ong vi tnh bac ai Chua day, vi xac tn moi ngi la con mot Cha, la anh em mot nha. Co nhng ngi anh em song vi chanh tam th day mnh biet ieu phai lam, can lam, ieu can phai noi theo. Nhng cung co nhng ngi anh em song vi ta tam th day mnh biet ieu khong nen lam, ieu khong c lam, ieu phai xa lanh. Cau nguyen va hoc hoi con giup cho moi ngi tranh c hanh ong theo ong c cua ta tam, cua long tham san si, cua han thu, cua nhng thoi i mang quang tnh oi khang, loai tr hoac sat hai lan nhau, cung la mot hnh thc xam pham t do va xuc pham nhan sinh, nhan pham va nhan quyen cua nhau.

 

Ngay Le knh Thanh Giacobe Tong o,

Giam muc au tien t ao

25. 7. 2007

 

Gioan B. Pham Minh Man

Hong Y Tong Giam muc

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page