c giao hoang Pio XII

va cuoc sat te ngi Do Thai

thi e nh the chien

Prepared for Internet by Radio Veritas Asia, Philippines

 

c giao hoang Pio XII va cuoc sat te ngi Do Thai thi e nh the chien.

Radio Veritas Asia - [viet theo Catholic Weekley, Sydney Australia, so ra ngay 7/9/2003] - Mi ay, linh muc dong ten Charles Gallegher, s gia, hien ang day tai ai hoc Saint Louis, bang Missouri, Hoa ky, a cho cong bo nhieu  tai lieu mi cho thay rang c hong y Pacelli, quoc vu khanh Toa thanh di thi c Pio XI va sau nay la c Pio XII, a chong lai c Quoc Xa cua Hitler mot cach quyet liet. Khi c bau lam giao hoang, ngai lai cang co thai o cng quyet hn oi vi Hitler. Ngoai ra, nhieu tai lieu cung cho thay chnh nhng ngi Do thai cung a nhn nhan rang v giao hoang nay a cu thoat rat nhieu ngi Do thai khoi cuoc sat te cua Hitler.

c bau lam giao hoang ngay 2/03/1939, c Pio XII a keu goi cong ong quoc te to chc mot Hoi Ngh vao ngay 3/05/1939 e giai quyet cac cuoc xung ot mot cach on hoa. Nhng li keu goi cua ngai a khong c cong ong quoc te lang nghe. Va ngay 24/08/1939 nam o, tren lan song cua ai Ba Am Vatican, ngai a mot lan na nai n cac nha lanh ao the gii t che e tranh chien tranh.

Ngai khan khoan xin Phe ong Minh sm co hanh ong e ngan chan bc tien cua Hitler va ung ho bat c cuoc ao chanh nao tai c.

Vao thi ay, chnh nhng ngi Do thai khong tin co nhng lo hi ngat va cac trai tap trung c quoc xa. Cuoi thang 8 nam 1943, ngoai trng My van con co the tuyen bo nh sau : Cha co u bang chng e a ra mot tuyen ngon lien quan en nhng cuoc hanh quyet trong cac lo hi ngat.

Nhng ban bao cao ve cac trai tap trung tan sat cua c Quoc xa a bat au lot ra ngoai vao gia nam 1941 va lan au tien vao gia nam 1942, cac nc Tay phng a nghe mo ta ay u ve cac lo sat te cua c quoc xa.

Ngay 10/10/1942, c Pio XII a nhan c mot ban bao cao ve nhng bien phap nghiem trong cua c Quoc Xa chong lai ngi Do thai, nhng nhng nguon tin t Vatican cho biet rang cho ti luc o van cha co the kiem chng c ban bao cao o.

Nam 1943, c Pio XII a ra lenh cho c s than Toa Thanh tai c la c cha Cesare Orsenigo en gap thang Hitler e phan oi ve viec bach hai ngi Do thai tai c va tai nhng vung b c quoc xa chiem ong. c cha Orsenigo ke lai rang khi ngai va e cap en van e, th Hitler bat than quay lng lai, i en ben ca so va am manh vao ca knh. Sau o ong quay lai ban lam viec, chop lay mot cai ly va gian d nem xuong at. c cha Orsenigo noi: trc mot c ch ngoai giao nh the, toi ngh rang toi a lam xong nhiem vu.

Vo so ngi Do Thai hien con song  lam chng rang Giao hoi Cong giao va c Pio XII a lam het sc e can thiep cho ho.

Nhng trong mot the gii von khong nhn nhan bat c mot vai tro nao cua Giao hoi va cua c giao hoang, th trach c c giao hoang khong dung anh hng cua mnh e can thiep cho ngi Do thai khoi b sat te la mot bat cong.

Tong thong My Theodore Roosevelt cung quan tam en so phan cua ngi Do thai khong kem, nhng cung anh phai tuyen bo nh sau: Chung ta khong the giai quyet van e theo cach the thong thng. Chung ta ang ng trc Hitler la mot ke ien dai va nhng ngi bao quanh ong cung ang mac benh tam ly. Chung ta khong the ng au vi ho bang ng loi thong thng.

Co ngi neu len cau hoi tai sao c giao hoang Pio XII khong cong khai dt phep thong cong Hitler. That ra, trong suot nhng nam cam quyen, Hitler ch vao nha th mot lan. o la lan ong d le an tang ong Von Hindenburg. Hitler khong theo bat c ton giao nao. Co ngi phe bnh c Pio XII v a khong cong khai len an c quoc xa. That ra, neu c Pio XII a cong khai len an Hitler, th co le Toa Thanh Vatican a b c quoc xa em quan chiem ong, c giao hoang a b giam tu hoac b giet chet, tat ca moi toa s than eu a b ong ca, cac c s Giao hoi tai nhng ni b c quoc xa chiem ong a b tch thu va nhng ai ang tru an trong cac c s ay a khong the song sot.

Vao thi o, ai cung biet rang khong co bat c mot sc manh nao co the chan ng c cuoc diet chung cua Hitler va ngay ca khi cac nc khac co biet c cuoc diet chung nay, Hitler cung khong may may lo s.

Nhieu ngi a that vong ve thai o cua c Pio XII, nhng co ai biet c rang v giao hoang nay au kho hn bat c ngi nao. Nam 1941, ngai viet rang moi lan ngai muon len tieng mot cach manh me, th t nhien ngai cam thay b buoc phai gi thinh lang; moi lan ngai muon lam mot cai g o e giup , th t nhien ngai lai cam thay b buoc phai kien nhan ch i. Ngai biet rang ngai hoan toan bat lc trc so phan cua nhng ngi a nam trong tay Hitler.

 

(Chu Van)

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page