Linh mục Franz Magnis-Suseno, SJ:
Người xây những nhịp cầu cho Giáo hội tại châu Á
Linh mục Franz Magnis-Suseno, SJ: Người xây những nhịp cầu cho Giáo hội tại châu Á.
Tác giả: Gabriel Abdi Susanto | Chuyển ngữ: Ðức Trần| RVA
Jakarta (RVA News 11-07-2026) - Tại Ðại hội Toàn thể Lần thứ XII của Liên Hội đồng Giám mục Á châu (FABC), sẽ diễn ra từ ngày 20 đến ngày 26 tháng Bảy năm 2026, các giám mục từ khắp châu Á sẽ quy tụ với chủ đề: "Lời mời gọi hoán cải theo tinh thần hiệp hành và sứ mạng trở thành những cây cầu và những người xây dựng cầu nối tại châu Á." Ðại hội sẽ suy tư về cách thức để Giáo hội ngày càng trở thành chứng nhân đáng tin cậy của đối thoại, hiệp thông và hy vọng trong một châu lục nổi bật về sự đa dạng phi thường.
Trong hơn năm thập kỷ, linh mục Dòng Tên Franz Magnis-Suseno, SJ, sinh tại Ðức và sau này nhập quốc tịch Indonesia, đã âm thầm là hiện thân cho chính tinh thần mà FABC mong muốn đặt vào trung tâm của tầm nhìn mục vụ của mình.
Cha Magnis được nhiều người nhìn nhận là một trong những triết gia, thần học gia và nhà đạo đức học hàng đầu của Indonesia. Tuy nhiên, vượt lên trên những thành tựu học thuật, từ lâu cha còn được kính trọng như một người xây dựng những nhịp cầu-kết nối Giáo hội với xã hội, đức tin với đời sống công cộng, các cộng đồng tôn giáo với các thiết chế dân sự, đồng thời không ngừng cổ võ đối thoại, công lý và phẩm giá của mọi con người.
Qua công việc giảng dạy, các trước tác và sự tham gia tích cực vào các sáng kiến liên tôn, cha Magnis cho thấy rằng việc xây dựng cầu nối không chỉ đơn thuần là một chiến lược mục vụ, mà còn là một diễn tả thiết yếu của Tin mừng trong một xã hội đa nguyên.
Theo Ðức giám mục Sunarko, cha Magnis từ lâu đã hoan nghênh sự cởi mở của Giáo hội đối với thế giới hiện đại-đặc biệt là dấn thân về nhân quyền, tự do tôn giáo, dân chủ, tiến bộ khoa học và đối thoại với các tôn giáo khác.
Ðức cha Adrianus Sunarko, OFM, Giám mục Giáo phận Pangkalpinang ở đông nam Indonesia, cho rằng một trong những đóng góp lớn nhất của cha Magnis đối với Giáo hội nằm ở sự thấu hiểu sâu sắc của cha về công cuộc canh tân được Công đồng Vaticanô II khởi xướng. Thay vì xem Công đồng chỉ như một dấu mốc lịch sử, cha Magnis coi đó là lời mời gọi không ngừng để Giáo hội tự đổi mới, đồng thời luôn bám rễ vững chắc trong Tin Mừng.
Theo Ðức cha Sunarko, cha Magnis từ lâu đã đón nhận sự cởi mở của Giáo hội đối với thế giới hiện đại-bao gồm sự dấn thân cho về nhân quyền, tự do tôn giáo, dân chủ, tiến bộ khoa học và đối thoại liên tôn. Ðồng thời, sự trân trọng ấy chưa bao giờ ngăn cản ngài đưa ra những góp ý phê bình đầy suy tư khi cần thiết.
Ðức cha Sunarko nhận xét: "Những phê bình của ngài luôn xuất phát từ tình yêu dành cho Giáo hội." Cha Magnis liên tục cảnh báo chống chủ nghĩa giáo sĩ trị, khuyến khích sự tham gia nhiều hơn của giáo dân, nhấn mạnh vai trò không thể thiếu của phụ nữ trong đời sống Giáo hội, đồng thời mời gọi người Công giáo luôn rộng mở trước hoạt động đổi mới không ngừng của Chúa Thánh Thần.
Quyết tâm xây dựng những nhịp cầu của cha Magnis vượt xa phạm vi đời sống Giáo hội. Trong nhiều thập kỷ qua, ngài cũng là một trong những tiếng nói được kính trọng nhất của Indonesia trong lĩnh vực đối thoại liên tôn.
Giáo sư Tiến sĩ Siti Musdah Mulia nhận định: "Cha Magnis đã có một đóng góp đặc biệt khi đặt nền tảng đạo đức vững chắc cho đối thoại giữa các tôn giáo."
Giáo sư, Tiến sĩ Siti Musdah Mulia, giảng viên Tư tưởng Chính trị Hồi giáo tại Trường hậu đại học thuộc Ðại học Hồi giáo Quốc gia Syarif Hidayatullah Jakarta, cho biết cha Magnis đã có đóng góp độc đáo bằng việc xây dựng một nền tảng đạo đức vững chắc cho đối thoại liên tôn. Dựa trên nhiều năm cộng tác với ngài, bà nhận thấy cha Magnis chưa bao giờ xem đối thoại chỉ là một công cụ thực tiễn nhằm ngăn ngừa xung đột. Trái lại, ngài coi đó là một đòi hỏi luân lý, bắt nguồn từ phẩm giá bình đẳng của mọi con người.
Theo Tiến sĩ Musdah, cha Magnis là một trong những nhà tư tưởng hàng đầu của Indonesia về đối thoại liên tôn. Nếu cố học giả Nurcholish Madjid được nhớ đến như người thúc đẩy quan điểm đa nguyên thần học, và cựu Tổng thống Indonesia Abdurrahman Wahid nổi bật trong việc hiện thực hóa tinh thần đa nguyên qua vai trò lãnh đạo xã hội và văn hóa, thì cha Magnis lại mang đến một khuôn khổ triết học và đạo đức, trình bày đối thoại như một trách nhiệm luân lý mà mọi công dân trong một xã hội đa nguyên đều phải chia sẻ.
Tầm nhìn ấy đặc biệt phù hợp với sứ mạng của Giáo hội tại châu Á
Vốn là nơi quy tụ các tôn giáo lớn của thế giới cùng một bức tranh đa dạng đặc biệt về văn hóa và các dân tộc, châu Á đặt ra cho Giáo hội thách đố phải loan báo Tin Mừng bằng sự gặp gỡ thay vì đối đầu. Kể từ khi được thành lập vào năm 1970, FABC luôn nhấn mạnh rằng tương lai của Giáo hội tại châu Á phụ thuộc vào đối thoại-đối thoại với các nền văn hóa, các tôn giáo, người nghèo và tất cả những ai thiện chí.
Từ rất lâu trước khi khái niệm "xây dựng những nhịp cầu" trở thành chủ đề trung tâm của Ðại hội Toàn thể năm 2026, cha Magnis đã sống chính tầm nhìn ấy.
Cuộc đời của ngài cho thấy rằng lòng trung thành với Tin Mừng không bao giờ đối lập với sự cởi mở trước thế giới hiện đại. Trái lại, đức tin sâu sắc khơi dậy lòng can đảm để lắng nghe, đối thoại, bảo vệ phẩm giá con người, cổ võ công lý và không mệt mỏi dấn thân cho hòa bình.
Trong một thế giới ngày càng bị chia rẽ vì sự phân cực, chủ nghĩa cực đoan tôn giáo và sự tan rã của các mối liên kết xã hội, chứng tá của linh mục Franz Magnis-Suseno, SJ, nhắc nhở Giáo hội rằng uy tín của mình không lớn lên bằng việc dựng nên những bức tường, nhưng bằng việc xây dựng những nhịp cầu.
Khi các giám mục châu Á quy tụ tại Jakarta để cùng phân định tương lai của Giáo hội trên lục địa này, cuộc đời của cha Magnis trở thành một chứng từ đầy sức thuyết phục rằng trở thành người xây dựng những nhịp cầu không chỉ là một lý tưởng. Ðó là một ơn gọi được sống mỗi ngày-qua đối thoại, khiêm nhường, tình bằng hữu và sự dấn thân không lay chuyển để gặp gỡ tha nhân trong tinh thần của Ðức Kitô.
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
Về tác giả
Gabriel Abdi Susanto là một nhà báo kỳ cựu của Indonesia. Hiện ông là thành viên ban biên tập của ấn bản tiếng Indonesia của Vatican News.