Lch S va Y Ngha Th T Le Tro

 

Prepared for internet by Vietnamese Missionaries in Taiwan

 

Lch s va y ngha Th T Le Tro.

Lch s va y ngha than hoc phung vu

Ngay Th T Le Tro, chung ta nghe vang vang li thanh ca t Sach Sang the: Hi ngi hay nh mnh la tro bui va se tr ve bui tro. Li Kinh thanh nay nhac nh chung ta y thc ve than phan con ngi qua bieu hieu "bui tro" c dung trong Kinh thanh va trong nghi le ngay Th T au Mua Chay. Trong bai viet nay toi se noi qua ve lch s va y ngha than hoc phung vu cua Ngay Th T Le Tro.

1. Lch s Th T Le Tro

Nhng Quy luat tong quat cua Nam phung vu noi ve ngay Th T Le Tro nh sau: "Mua Chay bat au t Th T Le Tro va ket thuc ngay trc Thanh le Tiec Ly. Ngay Th T au Mua Chay co xc tro; ngay o khap ni an chay" (so 28 va 29). Li ch dan nay cho chung ta biet y ngha cua Ngay Th T Le Tro trong Nam phung vu, cung nh trong suot Mua Chay thanh. Vi Th T Le Tro, Giao hoi bat au Mua Chay. Ngoai ra trong c cau phung vu cua ngay nay, Giao hoi c hanh le nghi lam phep tro va xc tro.

Trong truyen thong phung vu t the ky th 7, Ngay Th T Le Tro la mot ngay quan trong, va khong mot le nao co the vt len tren. Ngi ta cung goi ngay nay la "au Mua Chay" (Caput ieiunii), hay " au Mua an chay 40 ngay" (Caput Quadragesimalis). Viec an chay trong Mua nay a co t thi c Giao Hoang Gregorio Ca (590-604).

Ve nghi thc lam phep tro va xc tro, qua thi gian le nghi nay a co s bien oi t mot nghi thc nghi thc thong hoi trong nh che ve tap tuc thong hoi cong cong thi xa. Lch s phung vu ve viec thanh hnh Nghi thc c hanh b tch thong hoi va hoa giai, cung nh nh che Giao hoi ve mot so sinh hoat ac biet, a co tuc le bo tro cho hoi nhan cong cong a pham mot so toi nang cach cong khai, ma moi ngui eu biet, nh choi bo c tin, giet ngi, ngoai tnh... Nhng ngi nay b loai ra khoi cong oan tn hu. e c nhan lai trong cong oan, ho phai lam viec thong hoi cong cong theo nh che Giao hoi a ra. Vao ngay th t trc Chua Nhat th nhat Mua Chay, nhng hoi nhan cong cong nay se tu tap lai tai nha th chnh toa, va sau khi xng thu toi cua mnh, ho se c c Giam muc trao cho chiec ao nham mang tren mnh, roi lanh nhan tro tren au va tren mnh. Sau o ho b oi ra khoi nha th va c ch nh i ti mot tu vien e o va thi hanh mot so viec thong hoi a ra cho ho. Vao sang th nam Tuan thanh, cac hoi nhan nay tu tap lai tai nha th chnh toa, c c Giam muc xem xet viec thc hanh thong hoi cua ho trong Mua Chay, sau o ngai oc li xa giai toi loi cua ho e giao hoa vi cong oan. T ay ho c quyen tham d cac buoi c hanh b tch. Tai Roma, vao the ky th 7, cac hoi nhan cong cong tap hop tai mot so nha th tc hieu (tituli) cua thanh pho, cung nh tai 4 ai Vng cung thanh ng thanh Phero, thanh Phaolo ngoai thanh, thanh Gioan Laterano va c Ba Ca, e c hanh nghi le nh va noi tren ay.

Ve sau nh che thong hoi cong cong khong con na, tuy nhien le nghi bo tro van con gi lai trong ngay Th T Le Tro. au tien ch co cac tn hu lanh nhan tro tren mnh. Ve sau cac c Giao hoang va tn hu eu lanh tro, e to long thong hoi. Sang the ky th 10, th co viec lam phep tro va mot li nguyen kem theo bat chc c cau thanh le, ngha la co li nguyen giong nh Kinh nguyen thanh the, va viec lanh nhan tro nh khi c hanh viec rc le.

Vao the ky th 11, cung tai Roma, c Giao hoang tap hop cac giao sy, giao dan tai nha th thanh Anastasia. Ngai lam phep tro, bo tro cho moi ngi, sau o tat ca i kieu ve nha th thanh n Sabina oi Aventino. Trong khi i kieu, c Giao hoang va cong oan hat kinh cau cac thanh. Tat ca eu mac ao nham, i chan khong, e to long thong hoi an nan. Khi oan kieu en nha th thanh Sabina, c Giao hoang oc li xa giai va cong oan cung hat bai "Chung ta hay thay oi i song, Xc tro va an chay ham mnh, khoc than v loi lam a pham. Hay khan cau Thien Chua chung ta. V Ngi rat t bi nhan hau sang sang tha th moi toi khien" (Immutemur, xc. Ge 2, 13). Sau o ngai c hanh thanh le. o la tram au tien (statio) cua Mua Chay. Ngay nay vao Th T Le Tro, c Giao hoang cung en lam phep tro va bo tro tai nha th thanh n Sabina theo truyen thong xa. Trc o co cuoc rc kieu t nha th thanh Anselmo cung tren doi Aventino. Tai nha th thanh n Sabina, ngai cong bo s iep Mua Chay cho toan the Giao hoi (S iep Mua Chay nam 2002 mang ta e: Anh em a lanh nhan nhng khong, th hay cho i nhng khong [Mt 10,8]).

Vao nam 1091, Cong ong Benevento (Nam Italia) a truyen c hanh nghi le bo tro cho tat ca cac ni trong Giao hoi. Trong khi bo tro, v linh muc oc li: "Ta la than cat bui se tro ve cat bui" (St 3, 19). Tro nay lay t nhng canh la a c lam phep trong ngay Chua nhat Le La nam trc e lai. Trc cong cuoc canh tan phung vu cua Cong ong chung Vaticano II, le nghi lam phep tro va bo tro c c hanh trc thanh le. Vao nam 1970, khi cong bo Sach Le Roma c tu chnh, th le nghi nay c c hanh sau phan phung vu li Chua. Ngoai cau trch t Sach Sang the, con co them mot cong thc dung khi bo tro, lay t Phuc am: "Hay an nan sam hoi va on nhan Tin Mng" (Mc 1,15). Vi cong thc mi nay c them vao, th bieu hieu "tro" a mang them mot y ngha mi na o la viec canh tan i song trong suot Mua Chay thanh. Sau ay la mot trong hai li nguyen lam phep tro: "Lay Chua, Chua nhan t oi vi ai khiem ton, va tha th cho ke biet an nan. Xin nghe li chung con khan nguyen va rong tay giang phuc cho het thay chung con sap nhan lay tro nay, e chung con kien tr gi bon mi ngay chay thanh, va nh o c nen tinh tuyen, xng ang c hanh mau nhiem Vt qua cua c Kito, Con Mot Chua, ang hang song va hien tr muon i" (con co mot li kinh khac trong Sach Le Roma).

2. Y ngha viec bo tro va ngay Th T Le Tro

Trong Cu c, viec xc tro va mac ao nham c dung e thc hanh va bieu lo long thong hoi ca nhan hay toan the cong oan dan Israel. Tro ch than xac chung ta la bui tro, se phai chet (xc. St 3,18.27; Giob 34, 17; Gr 6, 26; 25, 34; Est 4,13; Is 58, 5; Dn 9,3; Giona 3,6; Giudith 4,16; 9,1).

Trong truyen thong cac an s va tu vien, tro c dung e noi len moi lien he vi s chet va s khiem nhng thong hoi trc mat Chua. V the, cac tu s, cac an s co tuc le tai mot so ni, muon nam tren ong tro vi chiec ao nham e chet. Thanh Martino thanh Tours ben Phap a noi: "Khong g xng hp hn cho mot tu s la viec nam chet tren ong tro bui". Cac v nay lay tro a c lam phep trong ngay Th T Le Tro, roi ve hnh thanh gia tren at, tren o con trai them ao nham va roi cac v nam tren o khi hap hoi va khi chet. Cac tu s cung co thoi quen tron tro vao banh nh cua an. o la mot hnh thc ham mnh nhiem nhat ma cac tu s phai gi.

T ay chung ta nhan ra, trc tien Giao hoi a at nen tang cho viec thong hoi, o la nhn nhan lai tnh trang nguyen tuyen cua n thanh a b mat do toi nguyen to, va hau qua la con ngi xa Thien Chua, tton tranh Thien Chua. Con ngi se phai chet nh la mot hau qua cua toi loi. V the can phai "quay tr lai" mot cach tan can, nh y ngha dien ta qua t "canh tan" trong ngon ng Do thai, la quay ngc lai vi 360 o. ang khac suy t ve bui tro, e cho thay s yeu hen cua mnh va tnh cach tuy thuoc vao Thien Chua v con ngi c Ngai tao dng. Nhng Thien Chua oai thng va ban n cu roi. Phung vu a dien ta nen tang nay qua cac bieu hieu va cac li kinh cua ngay Th T Le Tro.

Cung vi mot so bieu hieu khac c Giao hoi dung trong Mua Chay, nh mau ao le tm, khong oc Kinh Vinh Danh, khong trng bong hoa tren ban th, khong dung an trong thanh le, bui tro cung c dung e cho thay tnh cach thong hoi cua Mua Chay va than phan cua con ngi hay chet.

Noi tom lai, le nghi lam phep tro va bo tro trong ngay Th T Le Tro gi ra cho tn hu ve mot thi iem quan trong ang bat au lien he ti n cu roi cua ho, o la Mua Chay. ong thi, le nghi khi au nay cung e ra cho tn hu mot hanh trnh phai i theo trong thi gian suot Mua Chay.

Hanh trnh o la thc hanh cac viec lam bieu lo s thong hoi, song bac ai; ang khac, tn hu cung phai i sau vao tam tnh thong hoi, khi suy t ve than phan con ngi, ve loi lam cua mnh va nhu cau khan thiet phai tr ve, phai canh tan cuoc song. Tuy nhien, tn hu khong lam nhng viec nay trong y thc kho hanh ca nhan, nhng la e hng ve n cu roi Chua Kito a thc hien va Giao hoi ang chuan b mng trong ai le Phuc sinh. Ngay nay cac bieu hieu ben ngoai, nh thong hoi cong cong, nh mac ao nham, nh i chan khong trong cuoc hanh hng, vv... khong con c thc hien nh xa, v hoan canh xa hoi oi thay, nhng thai o va y ch thong hoi, canh tan tr ve van phai in khac sau am trong tham tam moi ngi. Moi ngi se t a ra cho mnh mot so nhng thc hanh thong hoi trong cuoc song cu the e bieu lo y ngha va tinh than cua le nghi xc tro.

 

Roma ngay 9-2-2002.

Lm. Phanxico Borgia Tran Van Kha

 


Back to Home Page