Ñöùc Thaùnh cha tham döï Cuoäc gaëp gôõ
"Nôi nguoàn coäi cuûa AÂu Chaâu
vì hoøa bình vaø hieäp nhaát"
Ñöùc Thaùnh cha tham döï Cuoäc gaëp gôõ "Nôi nguoàn coäi cuûa AÂu Chaâu vì hoøa bình vaø hieäp nhaát".
Phuùc Nhaïc
Metz (RVA News 29-09-2026) - Saùng ngaøy 28 thaùng Chín naêm 2026, sau cuoäc gaëp gôõ lieân toân taïi Trung taâm Hoäi nghò Robert Schuman, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ rôøi Hoäi tröôøng khoaûng nöûa tieáng, tröôùc khi trôû laïi ñaây luùc quaù 11 giôø, ñeå tham döï cuoäc gaëp gôõ vôùi chuû ñeà "Nôi nguoàn coäi cuûa AÂu Chaâu vì hoøa bình vaø hieäp nhaát".
Hieän dieän trong cuoäc gaëp gôõ, ñaëc bieät coù theâm Toång thoáng Phaùp Emmanuel Macron vaø phu nhaân Brigitte, Quaän coâng Albert II vaø phu nhaân nöôùc Monaco, thuû töôùng nöôùc Luxembourg vaø phu nhaân, cuøng nhieàu nhaân vaät khaùc.
Sau phaàn phaùt bieåu cuûa Toång thoáng Macron vaø Ñöùc Hoàng y Aveline, Chuû tòch Hoäi ñoàng Giaùm muïc Phaùp, veà tieán trình hoøa giaûi giöõa caùc daân toäc AÂu Chaâu sau Theá chieán thöù II, moïi ngöôøi cuøng xem moät video veà AÂu Chaâu, nhöõng caûnh töôïng chieán tranh vaø tieán trình hoøa giaûi vaø xaây döïng Lieân hieäp AÂu Chaâu, nhôø nhöõng coá gaéng cuûa Ñaáng ñaùng kính Thuû töôùng Robert Schuman, Thuû töôùng YÙ De Gasperi II, Thuû töôùng Ñöùc Adenauer.
Dieãn vaên cuûa Ñöùc Thaùnh cha
Leân tieáng trong dòp naøy, Ñöùc Thaùnh cha ñaõ trình baøy suy tö veà lòch söû, caên tính vaø töông lai cuûa chaâu AÂu, ñaëc bieät qua hình aûnh oâng Robert Schuman, moät trong nhöõng "ngöôøi cha saùng laäp" chaâu AÂu. Theo ngaøi, lòch söû cuûa vuøng Moselle, vôùi nhöõng bieán ñoäng vaø xung ñoät trong theá kyû XIX vaø XX, ñaõ goùp phaàn hình thaønh tö töôûng cuûa oâng Schuman veà hoøa giaûi vaø thoáng nhaát chaâu AÂu. Tuyeân ngoân ngaøy 09 thaùng Naêm naêm 1950 cuûa oâng trôû thaønh daáu moác quan troïng trong tieán trình xaây döïng moät chaâu AÂu môùi, vöôït qua nhöõng chia reõ do chieán tranh vaø ñoái ñaàu.
Ñöùc Thaùnh cha cho raèng chaâu AÂu tröôùc heát laø moät thöïc taïi vaên hoùa vaø lòch söû, chöù khoâng ñôn thuaàn laø moät khoâng gian ñòa lyù. Qua nhieàu theá kyû, chaâu AÂu ñöôïc hình thaønh töø söï gaëp gôõ giöõa nhieàu neàn vaên hoùa: Hy Laïp, La Maõ, Kitoâ giaùo, caùc daân toäc German vaø Slav, cuõng nhö nhöõng aûnh höôûng töø theá giôùi AÛ Raäp vaø caùc neàn vaên hoùa khaùc. Chaâu AÂu ñaõ nhieàu laàn traûi qua khuûng hoaûng, chieán tranh vaø chia reõ, nhöng cuõng coù khaû naêng hoài sinh khi bieát tieáp nhaän nhöõng giaù trò tích cöïc cuûa quaù khöù vaø laøm môùi chuùng qua cuoäc gaëp gôõ vôùi ngöôøi khaùc. Chính nhöõng cuoäc gaëp gôõ, duø ñoâi khi khoù khaên vaø ñau ñôùn, ñaõ goùp phaàn taïo neân neàn vaên minh chaâu AÂu.
Moät nhaân vaät quan troïng khaùc ñöôïc nhaéc ñeán laø Thaùnh Bieån Ñöùc, vò ñöôïc Ñöùc Phaoloâ VI tuyeân boá laø boån maïng chaâu AÂu naêm 1964. Ñöùc Giaùo hoaøng nhaán maïnh nhöõng ñoùng goùp saâu roäng cuûa truyeàn thoáng Bieån Ñöùc ñoái vôùi chaâu AÂu: chaêm soùc ngöôøi ngheøo, beänh nhaân vaø ngöôøi cao tuoåi; giaùo duïc; beänh vieän vaø y khoa; khoa hoïc; kieán truùc; kyõ thuaät; phaùp luaät vaø toå chöùc xaõ hoäi. Theo ngaøi, khoâng theå hieåu ñaày ñuû lòch söû chaâu AÂu maø khoâng nhaéc ñeán Kitoâ giaùo, bôûi truyeàn thoáng naøy goùp phaàn khaúng ñònh phaåm giaù bình ñaúng cuûa moïi con ngöôøi, giaù trò cuûa lao ñoäng, caùc giaù trò tinh thaàn vaø tình yeâu ñoái vôùi tha nhaân.
Tuy nhieân, Ñöùc Thaùnh cha khoâng trình baøy caùc coäi nguoàn Kitoâ giaùo nhö moät tieâu chuaån loaïi tröø. Traùi laïi, vieäc nhaän ra di saûn Kitoâ giaùo giuùp hieåu saâu hôn veà chieàu kích sieâu vieät cuûa con ngöôøi vaø nhöõng giaù trò goùp phaàn xaây döïng vaên minh. Ngaøi ñeà caäp ñeán Ñieàu 17 cuûa Hieäp öôùc veà Hoaït ñoäng cuûa Lieân minh chaâu AÂu, trong ñoù khuyeán khích moät cuoäc ñoái thoaïi côûi môû, minh baïch vaø thöôøng xuyeân giöõa Lieân minh chaâu AÂu vôùi caùc Giaùo hoäi, ñoàng thôøi toân troïng quyeàn töï chuû vaø töï do toå chöùc, bieåu ñaït, phuïng töï cuûa caùc Giaùo hoäi.
Trong xaõ hoäi ña vaên hoùa hieän nay, Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh söï caàn thieát cuûa hai chuyeån ñoäng song song: trôû veà vôùi coäi nguoàn vaø ñoái thoaïi vôùi ngöôøi khaùc. Nhôø ñoù, chaâu AÂu coù theå cuûng coá nhöõng giaù trò neàn taûng nhö phaåm giaù con ngöôøi, töï do, daân chuû, bình ñaúng vaø phaùp quyeàn, ñoàng thôøi tìm ñöôïc söï caân baèng giöõa quyeàn lôïi vaø nghóa vuï caù nhaân ñoái vôùi coäng ñoàng. Ngaøi ñaëc bieät löu yù raèng quyeàn cuûa moãi ngöôøi luoân gaén lieàn vôùi traùch nhieäm ñoái vôùi ngöôøi khaùc vaø vôùi thieän ích chung.
Moät vaán ñeà quan troïng khaùc laø di daân. Tröôùc doøng ngöôøi ñeán chaâu AÂu vì chieán tranh, baùch haïi, ngheøo ñoùi hoaëc mong muoán tìm moät cuoäc soáng toát ñeïp hôn, Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh phaåm giaù con ngöôøi ñoøi hoûi nhöõng con ñöôøng di cö hôïp phaùp vaø an toaøn, cöùu trôï, baûo veä naïn nhaân, choáng naïn buoân ngöôøi vaø nhöõng chính saùch hoäi nhaäp thöïc chaát. Ñoùn nhaän moät ngöôøi khoâng chæ laø cho hoï nôi truù nguï, maø coøn giuùp hoï phaùt trieån khaû naêng vaø thöïc söï trôû thaønh thaønh vieân cuûa coäng ñoàng môùi.
Töø kinh nghieäm cuûa oâng Schuman sau Theá chieán II, Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh raèng hoøa bình phaûi laø moät coâng trình chuû ñoäng. Chaâu AÂu caàn öu tieân ñoái thoaïi thay vì vuõ löïc, kieân nhaãn trong thöông löôïng vaø saün saøng töø boû moät soá lôïi ích rieâng vì thieän ích lôùn hôn laø hoøa bình. Ngaøi caûnh baùo raèng vieäc chæ gia taêng vuõ trang khoâng töï ñoäng taïo ra hoøa bình; caàn nhöõng "noã löïc saùng taïo" töông xöùng vôùi nhöõng nguy cô ñang ñe doïa theá giôùi. Luaät phaùp quoác teá vaø chuû nghóa ña phöông cuõng giöõ vai troø quan troïng, vì chuùng döïa treân söï bình ñaúng giöõa caùc quoác gia vaø coù theå haïn cheá yù chí thoáng trò voán laø nguoàn goác cuûa nhieàu xung ñoät.
Sau cuøng, Ñöùc Thaùnh cha göûi thoâng ñieäp ñaëc bieät ñeán giôùi treû. Ngaøi môøi goïi hoï khoâng ñaàu haøng tröôùc baïo löïc vaø aùp böùc, nhöng can ñaûm xaây döïng hoøa bình trong chính mình, gia ñình, tröôøng hoïc, ñaïi hoïc vaø xaõ hoäi; baûo veä phaåm giaù cuûa moïi ngöôøi; xaây döïng gia ñình vaø coäng ñoàng; ñoàng thôøi tích cöïc phuïc vuï ích chung, keå caû qua hoaït ñoäng chính trò. Theo tinh thaàn oâng Schuman, moät chaâu AÂu hoøa giaûi, hieäp nhaát vaø maïnh meõ caàn ñöôïc trao laïi cho caùc theá heä treû nhö moät söù maïng. Chaâu AÂu chæ coù theå tieáp tuïc phaùt trieån khi bieát keát hôïp vieäc trung thaønh vôùi coäi nguoàn, ñoái thoaïi vôùi khaùc bieät, toân troïng phaåm giaù con ngöôøi vaø kieân trì xaây döïng hoøa bình.
Sau cuoäc gaëp gôõ rieâng treân ñaây, Ñöùc Thaùnh cha coøn gaëp rieâng vôùi caùc vò quoác tröôûng vaø thuû töôùng chính phuû caùc nöôùc hieän dieän, tröôùc khi veà Toøa Giaùm muïc Giaùo phaän Metz caùch ñoù gaàn hai caây soá ñeå duøng böõa tröa.