Ñöùc Hoàng y Tagle ñeán Papua taân Guinea
chuû söï caùc buoåi leã möøng kyû nieäm 125 naêm
Tin möøng ñöôïc truyeàn ñeán Bougainville
Ñöùc Hoàng y Tagle ñeán Papua taân Guinea chuû söï caùc buoåi leã möøng kyû nieäm 125 naêm Tin möøng ñöôïc truyeàn ñeán Bougainville.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Bougainville (RVA News 22-08-2026) - Haõng tin Fides cuûa Boä Loan baùo Tin möøng cho bieát Ñöùc Hoàng y Luis Antonio Tagle, Quyeàn Toång tröôûng Boä Loan baùo Tin möøng vaø Ñaëc phaùi vieân cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV, ñaõ ñeán Papua New Guinea ñeå chuû söï caùc buoåi leã kyû nieäm 125 naêm loan baùo Tin möøng taïi Bougainville, giaùo phaän ñaàu tieân taïi nöôùc naøy.
Bieán coá naøy ghi nhôù thaùnh leã ñaàu tieân ñöôïc cöû haønh ngaøy 07 thaùng Taùm naêm 1901 treân ñaûo Ahok-Ahok, do hai linh muïc thöøa sai laø cha Peter Mayer vaø cha Eugene Ender cöû haønh.
Ñöùc Hoàng y ñaõ chuû söï thaùnh leã möøng kyû nieäm naøy taïi Nhaø thôø Chính toøa Ñöùc Meï Hoàn Xaùc Leân Trôøi ôû Hahela, treân ñaûo Buka, tröôùc söï tham döï cuûa caùc tín höõu ñeán töø caùc vuøng phía baéc, phía ñoâng, phía taây, phía nam vaø mieàn trung cuûa Bougainville, cuøng vôùi caùc giaùm muïc, linh muïc, tu só vaø giaùo daân thuoäc caùc Giaùo hoäi ñòa phöông khaùc.
Trong thaùnh leã, Ñöùc Hoàng y Tagle ñaõ chuyeån lôøi chaøo vaø pheùp laønh cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV. Ngaøi keå laïi: "Khi toâi noùi vôùi ngaøi raèng toâi seõ ñeán Bougainville ñeå tham döï leã kyû nieäm naøy, ngaøi noùi vôùi toâi: "Xin haõy chuyeån ñeán hoï söï gaàn guõi, pheùp laønh vaø lôøi chaøo cuûa toâi".
Trong baøi giaûng thaùnh leã, Ñöùc Hoàng y noùi: "Ñaây thöïc söï laø moät söï kieän ñòa phöông, nhöng laø moät söï kieän ñòa phöông môû ra vôùi toaøn theå vuõ truï."
Ngaøi cuõng nhaän xeùt raèng: "Ñöùc tin Kitoâ giaùo ñaõ ñeán nôi ñaây qua vieäc cöû haønh Thaùnh Theå... Toâi coù theå hình dung raèng 125 naêm tröôùc khoâng coù moät ñaùm ñoâng, cuõng chaúng coù moät coäng ñoaøn ñoâng ñaûo nhö theá naøy. Khi aáy coù leõ chæ coù hai nhaø truyeàn giaùo vaø moät vaøi ngöôøi ñoàng haønh. Vaø haõy nhìn xem, sau 125 naêm: khoâng chæ coù ngöôøi daân Bougainville, nhöng coøn coù nhöõng ngöôøi töø caùc nôi khaùc treân theá giôùi hieän dieän taïi ñaây."
Giaùo phaän Bougainville, ñoàng thôøi cuõng kyû nieäm 60 naêm thaønh laäp, hieän quy tuï hôn 200,000 tín höõu taïi 35 giaùo xöù. Lòch söû cuûa giaùo phaän mang nhöõng daáu aán cuûa nhöõng ngaøy ñaàu truyeàn giaùo, söï phuïc vuï cuûa caùc giaùo lyù vieân giaùo daân, nhöõng bieán ñoäng cuûa Theá chieán II vaø nhöõng veát thöông do cuoäc xung ñoät noäi boä ñöôïc bieát ñeán vôùi teân goïi "khuûng hoaûng Bougainville".
Tuy nhieân, dòp kyû nieäm naøy cho thaáy moät Giaùo hoäi ñaõ beùn reã trong loøng ngöôøi daân ñòa phöông vaø ñöôïc môøi goïi ngaøy caøng ñaûm nhaän caùch troïn veïn hôn söù maïng vaø traùch nhieäm cuûa mình.
"Thieân Chuùa ñaõ trung tín"
Cuõng trong baøi giaûng, Ñöùc Hoàng y Tagle löu yù raèng caùc baøi ñoïc ñöôïc coâng boá trong Thaùnh leã Naêm Thaùnh cuõng chính laø nhöõng baûn vaên Kinh Thaùnh ñaõ ñöôïc nghe trong thaùnh leã ñaàu tieân caùch ñaây 125 naêm. "Ñaây laø nhöõng lôøi ñaàu tieân cuûa Kinh Thaùnh ñöôïc coâng boá taïi Bougainville. Loøng chuùng ta traøn ñaày bieát ôn. Thieân Chuùa ñaõ trung tín."
Ñöùc Hoàng y môøi goïi caùc tín höõu moät laàn nöõa ñoùn nhaän nhöõng lôøi Tin möøng ñaàu tieân aáy nhö moät lôøi môøi goïi daønh cho hieän taïi: "Tröôùc heát haõy tìm kieám Nöôùc Thieân Chuùa. Haõy phuïng söï Thieân Chuùa."
Suy nieäm lôøi caûnh baùo cuûa Tin möøng raèng khoâng ai coù theå phuïng söï hai chuû, Ñöùc Hoàng y Tagle nhaán maïnh raèng "nhieàu vò vua vaø nöõ hoaøng" tranh giaønh söï trung thaønh cuûa con ngöôøi thöôøng laøm ñieàu ñoù baèng caùch nuoâi döôõng söï lo aâu. Ngaøi noùi: "Qua nhöõng moái baän taâm vaø nhöõng lo aâu cuûa chuùng ta, chuùng ta nhaän ra nhöõng vò vua vaø nöõ hoaøng ñang cai trò chuùng ta". Söï lo laéng veà ngoaïi hình, nhöõng taøi saûn mình sôû höõu hay ñòa vò xaõ hoäi coù theå khieán con ngöôøi queân ñi nhöõng ngöôøi ngheøo khoå vaø deã bò toån thöông hôn. Traùi laïi, Nöôùc Thieân Chuùa khoâng ñöôïc xaây döïng treân noãi sôï haõi, maø treân söï tín thaùc: "Ñoù khoâng phaûi laø söï lo laéng; ñoù laø ñöùc tin, laø söï tín thaùc. Thieân Chuùa seõ chaêm soùc chuùng ta vì ñieàu toát laønh cuûa chuùng ta."
Tìm kieám Nöôùc Thieân Chuùa baèng caùch phuïc vuï coâng lyù
Ñöùc Hoàng y nhaán maïnh raèng tìm kieám Nöôùc Thieân Chuùa khoâng coù nghóa laø troán traùnh coâng vieäc, hoïc taäp hay nhöõng traùch nhieäm haèng ngaøy. Traùi laïi, ngaøi noùi, caùc tín höõu ñöôïc môøi goïi söû duïng naêng löïc, taøi naêng vaø coâng vieäc cuûa mình ñeå phuïc vuï coâng lyù. "Coâng lyù cuûa Thieân Chuùa chính laø söï thaät cuûa Ngöôøi. Ñieàu ñoù coù nghóa laø yeâu thöông, toân troïng con ngöôøi, chaêm soùc thieân nhieân vaø coâng trình taïo döïng, chia seû vôùi ngöôøi khaùc nhöõng saûn vaät cuûa ñaát ñai vaø bieån caû." Ngaøi noùi theâm raèng ngöôøi coâng chính khoâng troäm caép, khoâng boùc loät vaø khoâng löøa doái ngöôøi khaùc.
Thaùnh Theå laø nguoàn maïch vaø khuoân maãu cuûa söï hieäp nhaát
Ñöùc Hoàng y tieáp tuïc nhaán maïnh raèng Thaùnh Theå laø nguoàn maïch vaø khuoân maãu cuûa söï hieäp nhaát naøy. Höôùng veà caû ñoâng ñaûo caùc tín höõu ñang taäp trung beân ngoaøi nhaø thôø chính toøa, ngaøi noùi: "Anh chò em coù theå ñang ôû beân ngoaøi, nhöng anh chò em thuoäc veà Thaân Theå soáng ñoäng cuûa Ñöùc Kitoâ ñang cöû haønh giaây phuùt aân suûng naøy hoâm nay. Nhöõng böùc töôøng khoâng phaûi laø nhöõng böùc töôøng thöïc söï. Chuùng ta laø moät, hoâm nay vaø maõi maõi."
Nhaéc laïi nhöõng lôøi cuûa thaùnh Phaoloâ, ngaøi noùi raèng trong Ñöùc Kitoâ, caùc tín höõu khoâng coøn laø "nhöõng ngöôøi xa laï ñoái vôùi nhau". "Nhöõng böùc töôøng töøng chia caùch anh chò em ñaõ bieán maát trong Ñöùc Kitoâ", ngaøi noùi. "Trong Chuùa Gieâsu khoâng coøn söï phaân bieät giöõa caùc nhoùm saéc toäc, thò toäc, boä laïc, ngöôøi giaøu hay ngöôøi ngheøo, ngöôøi coù hoïc hay ngöôøi khoâng ñöôïc hoïc haønh. Chuùng ta laø moät gia ñình duy nhaát trong Chuùa Gieâsu."
Söï hieäp nhaát naøy baét ñaàu töø vieäc nhaän ra, nhö ñöôïc tuyeân xöng vaøo ñaàu moãi thaùnh leã, raèng taát caû moïi ngöôøi ñeàu laø nhöõng ngöôøi toäi loãi vaø caàn ñeán loøng thöông xoùt cuûa Thieân Chuùa.
Giaùo hoäi vaø thaùch ñoá hieäp nhaát taïi Papua New Guinea
Nhöõng lôøi môøi goïi cuûa Ñöùc Hoàng y Tagle ñaëc bieät coù yù nghóa taïi Papua New Guinea, moät quoác gia coù hôn 800 ngoân ngöõ vaø nhöõng baûn saéc boä laïc raát maïnh meõ. Giaùo hoäi ñòa phöông thöôøng laø nôi nhöõng con ngöôøi ñeán töø caùc coäng ñoàng khaùc nhau gaëp gôõ nhau nhö moät gia ñình duy nhaát, goùp phaàn vaøo coâng cuoäc hoøa giaûi vaø xaây döïng söï hieäp nhaát quoác gia thoâng qua ñôøi soáng giaùo xöù, caùc tröôøng hoïc, trung taâm y teá vaø nhöõng saùng kieán xaây döïng hoøa bình.
Ñöùc Hoàng y môøi goïi caùc gia ñình Kitoâ höõu trôû thaønh "nhöõng Giaùo hoäi nhoû", ñöôïc ñaëc tröng bôûi söï tha thöù cho nhau, chuùc laønh cho nhau vaø chaêm chuù laéng nghe Lôøi Chuùa.
Ngaøi khuyeán khích caùc gia ñình khoâng ñeå truyeàn thoâng kyõ thuaät soá vaø nhöõng hình thöùc sao nhaõng khaùc thay theá vieäc cuøng nhau laéng nghe Kinh Thaùnh. Ngaøi cuõng lieân keát linh ñaïo Thaùnh Theå vôùi coâng vieäc haèng ngaøy: hoa maøu cuûa ruoäng ñaát vaø coâng vieäc cuûa con ngöôøi, ñöôïc ñem leân baøn thôø, nhôø hoaït ñoäng cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn trôû neân Mình vaø Maùu Ñöùc Kitoâ. Ngaøi noùi: "Ngay caû trong ñôøi soáng thöôøng ngaøy, haõy laøm sao ñeå coâng vieäc cuûa anh chò em trôû thaønh söï hieän dieän cuûa Ñöùc Kitoâ".
Thaùnh leã keát thuùc chuyeán vieáng thaêm Papua New Guinea
Ñöùc Hoàng y Tagle keát thuùc chuyeán vieáng thaêm muïc vuï keùo daøi ba ngaøy taïi Papua New Guinea baèng thaùnh leã cuoái cuøng ñöôïc cöû haønh vaøo toái thöù Hai, taïi giaùo xöù Mary Queen of the Pacific ôû Waigani, Port Moresby, cuøng vôùi caùc thaønh vieân coäng ñoàng Bougainville ñang sinh soáng vaø laøm vieäc taïi thuû ñoâ.
Cuøng ñoàng teá trong thaùnh leã, coù Ñöùc Toång Giaùm muïc Maurizio Bravi, Söù thaàn Toøa Thaùnh taïi Papua New Guinea vaø Quaàn ñaûo Solomon; Ñöùc cha Jacek Tendej, Giaùm muïc Alotau; Ñöùc cha Paul Sundu, Giaùm muïc Kundiawa; vaø cha Lawrence Arockiaraj, Toång Thö kyù Hoäi ñoàng Giaùm muïc Coâng giaùo. Nhaø thôø chaät kín tín höõu, trong ñoù coù caùc thaønh vieân cuûa coäng ñoàng Philippines vaø cöïu Chuû tòch Vuøng töï trò Bougainville, Tieán só John Momis, cuøng phu nhaân.
Sau ñoù, Ñöùc Hoàng y rôøi Saân bay Quoác teá Jacksons ñeå ñi Manila, treân haønh trình trôû veà Roma.
(Haõng Thoâng taán Fides, ngaøy 18/08/2026)