Chæ trích gay gaét trong noäi boä Chính thoáng giaùo
ñoái vôùi baøi giaûng cuûa Ñöùc Thöôïng phuï Kyrill
veà vuõ khí haït nhaân
Chæ trích gay gaét trong noäi boä Chính thoáng giaùo ñoái vôùi baøi giaûng cuûa Ñöùc Thöôïng phuï Kyrill veà vuõ khí haït nhaân.
Phuùc Nhaïc
Diveyevo (RVA News 08-08-2026) - Ñöùc Toång giaùm muïc Elia, Giaùo chuû Giaùo hoäi Chính thoáng Phaàn Lan, ñaõ maïnh meõ chæ trích Ñöùc Thöôïng phuï Kirill cuûa Chính thoáng Nga Kyrill vì baøi giaûng gaàn ñaây lieân quan ñeán Thaùnh Seraphim thaønh Sarov vaø vuõ khí haït nhaân.
Trong moät tuyeân boá chính thöùc, Ñöùc Toång giaùm muïc Elia khaúng ñònh raèng Giaùo hoäi khoâng theå bò laïm duïng ñeå hôïp thöùc hoùa caùc loaïi vuõ khí huûy dieät haøng loaït. Phaùt bieåu naøy nhaèm ñaùp laïi baøi giaûng cuûa Ñöùc Thöôïng phuï Kyrill trong thaùnh leã möøng kính taïi Ñan vieän Sarov (Ñan vieän Chuùa Ba Ngoâi) ôû Diveyevo, qua ñoù vò thuû laõnh Chính thoáng Nga cho raèng vieäc phaùt trieån moät loaïi vuõ khí coù söùc maïnh khuûng khieáp ngay taïi nôi naøy "khoâng phaûi laø ñieàu ngaãu nhieân, nhöng moät phaàn laø nhôø lôøi caàu nguyeän cuûa ngöôøi cha ñaùng kính vaø ñaïo haïnh cuûa chuùng ta laø Thaùnh Seraphim thaønh Sarov."
Ñöùc Toång giaùm muïc Elia ñaõ döùt khoaùt baùc boû caùch giaûi thích aáy vaø cho raèng ñoù laø moät "chöông trình nghò söï chính trò", chöù khoâng phaûi laø söï dieãn ñaït cuûa thaàn hoïc Chính thoáng giaùo. Ngaøi noùi raèng thaät kinh hoaøng khi Ñöùc Thöôïng phuï Kyrill laïm duïng teân cuûa Thaùnh Seraphim thaønh Sarov vôùi vieäc chuùc laønh cho moät loaïi vuõ khí huûy dieät haøng loaït.
Tuyeân boá cuûa Ñöùc Toång giaùm muïc ñaõ ñöôïc ñaêng taûi treân trang Web chính thöùc cuûa Giaùo hoäi Chính thoáng Phaàn Lan.
Ñöùc Toång giaùm muïc Elia cuõng trích daãn lôøi noåi tieáng cuûa Thaùnh Seraphim: "Haõy ñaït ñöôïc söï bình an trong taâm hoàn, vaø haøng ngaøn ngöôøi xung quanh baïn seõ ñöôïc cöùu ñoä." Ngaøi ñaët lôøi daïy aáy ñoái laäp hoaøn toaøn vôùi söùc taøn phaù cuûa vuõ khí haït nhaân, bôûi chæ moät ñaàu ñaïn haït nhaân cuõng coù theå cöôùp ñi sinh maïng cuûa haøng chuïc nghìn ngöôøi.
Ñöùc Toång giaùm muïc Phaàn Lan cuõng nhaéc laïi lòch söû cuûa Ñan vieän Sarov trong thôøi kyø Lieân Xoâ. Sau khi bò ñoùng cöûa vaøo naêm 1927, caùc ñan só bò baùch haïi vaø haønh quyeát, coøn thaùnh tích cuûa Thaùnh Seraphim thì bò xuùc phaïm. Ñan vieän laàn löôït bò bieán thaønh traïi treû moà coâi, traïi giam, vaø cuoái cuøng laø moät trung taâm nghieân cöùu haït nhaân tuyeät maät, nôi Lieân Xoâ cheá taïo quaû bom nguyeân töû ñaàu tieân.
Theo ngaøi, vieäc moâ taû khu phöùc hôïp haït nhaân naøy nhö laø hoa traùi cuûa lôøi caàu nguyeän cuûa Thaùnh Seraphim laø ñieàu khoâng theå chaáp nhaän ñöôïc. Ñöùc Toång giaùm muïc Elia tieáp tuïc nhaán maïnh: "Khi Ñöùc Thöôïng phuï Kyrill noùi veà Thieân Chuùa baèng ngoân ngöõ cuûa chính trò, thì oâng khoâng coøn coâng boá söù ñieäp cuûa Tin möøng nöõa, maø ñang truyeàn ñaït laäp tröôøng cuûa moät nhaø nöôùc." Ñoàng thôøi ngaøi nhaéc laïi raèng trong moãi Phuïng vuï Thaùnh, Giaùo hoäi Chính thoáng luoân caàu nguyeän "cho hoøa bình cuûa toaøn theá giôùi", chöù khoâng caàu nguyeän cho chieán thaéng cuûa baát cöù ñaïo quaân naøo.
Ñöùc Toång giaùm muïc Elia keát luaän baèng moät tuyeân boá ngaén goïn nhöng döùt khoaùt: '"Khoâng coù thöù goïi laø vuõ khí haït nhaân Chính thoáng giaùo."
Ñoaïn tuyeät vôùi Matxcôva
Giaùo hoäi Chính thoáng Phaàn Lan tröïc thuoäc Toøa Thöôïng phuï Chính thoáng Constantinople, trong khi Toøa Thöôïng phuï Matxcôva ñaõ chính thöùc caét ñöùt quan heä vôùi Constantinople töø nhieàu naêm tröôùc do cuoäc chieán taïi Ukraina, ñoàng thôøi chaám döùt söï hieäp thoâng Thaùnh Theå giöõa hai beân. Trong khuoân khoå Toøa Thöôïng phuï Ñaïi keát, Giaùo hoäi Chính thoáng Phaàn Lan ñöôïc höôûng quy cheá töï trò.
Cuøng vôùi Giaùo hoäi Tin laønh Luther, Giaùo hoäi Chính thoáng laø moät trong hai Giaùo hoäi quoác gia ñöôïc Hieán phaùp Phaàn Lan coâng nhaän, maëc duø soá tín höõu cuûa Giaùo hoäi naøy khaù nhoû. Tuy Chính thoáng giaùo ñaõ beùn reã töø nhieàu theá kyû taïi mieàn Ñoâng Phaàn Lan, Giaùo hoäi hieän chæ coù khoaûng 60,000 tín höõu, töông ñöông khoaûng 1.1% daân soá caû nöôùc. Sau khi Phaàn Lan giaønh ñoäc laäp vaøo naêm 1917 - trong boái caûnh taâm lyù choáng Nga gia taêng - Giaùo hoäi Chính thoáng Phaàn Lan ñöôïc taùch khoûi Giaùo hoäi Chính thoáng Nga vaøo naêm 1921, vaø ñeán naêm 1923 trôû thaønh moät Giaùo hoäi töï trò tröïc thuoäc Toøa Thöôïng phuï Ñaïi keát Constantinople. Trong tieán trình "phi Nga hoùa", bao goàm vieäc ñieàu chænh ngoân ngöõ phuïng vuï vaø moät soá thöïc haønh phuïng vuï, Giaùo hoäi Chính thoáng Phaàn Lan ñaõ trôû thaønh Giaùo hoäi Chính thoáng quoác gia duy nhaát treân theá giôùi chuyeån hoaøn toaøn sang söû duïng lòch Gregoriano gioáng nhö ñaïi ña soá caùc nöôùc treân theá giôùi.
Chieán tranh cuûa Nga choáng Ukraina khoâng nhöõng gaây ñoå maùu giöõa hai nöôùc nhöng coøn taïo neân söï xung ñoät trong noäi boä cuûa Chính Thoáng giaùo.
(Kathpress 6-8-2026)