Linh muïc thöøa sai Haøn Quoác taïi Bolivia
Linh muïc thöøa sai Haøn Quoác taïi Bolivia.
Phuùc Nhaïc
Roma (RVA News 23-06-2026) - Trong nhöõng ngaøy qua, haõng tin Fides cuûa boä loan baùo Tin möøng ñaõ thuaät laïi hoaït ñoäng ñaëc bieät cuûa moät linh muïc thöøa sai Haøn Quoác, cha Angel Laâm Taïi Trung (Lim Jaejong), 35 tuoåi, phuï traùch 33 nhaø nguyeän treân moät khu vöïc roäng 50 caây soá vuoâng taïi Bolivia beân Nam Myõ.
Cha Angel Trung xuaát thaân töø Toång Giaùo phaän Quang Chaâu (Kwanju), Haøn Quoác, töø 5 naêm nay ñeán truyeàn giaùo taïi Bolivia, vaø hieän thaân töø Toång Giaùo phaän Kwangju (Haøn Quoác) vaø hieän laø cha phoù xöù Thaùnh Phanxicoâ Xavie taïi Okinawa, trong moät khu vöïc ngöôøi Coâng giaùo chieám töø 70 ñeán 85% daân soá.
Cha keå: "Caùc leã hoäi toân giaùo thöôøng ñöôïc cöû haønh raát soát saéng, ñaëc bieät vôùi loøng suøng kính Ñöùc Meï. Ngöôøi daân coù taám loøng quaûng ñaïi vaø nhieät thaønh naâng ñôõ caùc hoaït ñoäng cuûa Giaùo hoäi. Chæ khi ñeán thaêm gia ñình hoï, toâi môùi nhaän ra söï ngheøo khoù thöïc söï veà kinh teá maø hoï ñang phaûi ñoái maët."
Okinawa naèm caùch thaønh phoá Santa Cruz de la Sierra, ñoâ thò lôùn nhaát Bolivia, khoaûng 146 km. Thaønh phoá naøy ñoùn nhaän nhöõng ngöôøi di cö Nhaät Baûn ñaàu tieân vaøo naêm 1899. Sau khi ñaët chaân ñeán Peru, moät soá ngöôøi ñaõ chuyeån sang Bolivia vaø mang theo teân queâ höông Okinawa cuûa mình. Khi noùi veà söï khaùc bieät trong vieäc thi haønh söù vuï linh muïc giöõa Haøn Quoác vaø Bolivia, cha Trung chia seû:
"ÔÛ Haøn Quoác, treû em goïi linh muïc laø "sinbunim", nghóa laø "cha". Nhöng taïi nôi toâi ñang phuïc vuï, caùc em thöôøng goïi linh muïc laø "boá". Thöïc teá, nhieàu treû em caûm thaáy thieáu vaéng tình caûm cuûa ngöôøi cha trong gia ñình, vì caùc oâng boá chæ coøn raát ít thôøi gian cho con caùi sau nhöõng giôø laøm vieäc. Vì theá, caû treû em laãn ngöôøi lôùn thöôøng tìm kieám tình thöông nôi hình aûnh cuûa vò linh muïc."
Ngay töø thôøi coøn laø chuûng sinh, Thaày Laâm Taïi Trung ñaõ töøng soáng moät naêm taïi Philippines, nôi thaày baét ñaàu suy nghó nghieâm tuùc veà ôn goïi truyeàn giaùo. Cha keå laïi: "Toâi khoâng nghó nhieàu ñeán nhöõng khoù khaên. Ñoái vôùi toâi, lôøi môøi goïi raát roõ raøng, vì theá toâi baét ñaàu hoïc tieáng Taây Ban Nha". Cha cho bieát nhieàu hoaït ñoäng gaây quyõ ñöôïc thöïc hieän taïi giaùo xöù, chaúng haïn nhö baùn ñoà aên nheï do caùc hoäi ñoaøn toå chöùc.
"Vì Okinawa laø moät coäng ñoàng chuû yeáu soáng baèng noâng nghieäp, noåi tieáng vôùi vieäc troàng luùa mì, neân phaàn lôùn ngöôøi daân laøm vieäc trong lónh vöïc naøy. Tuy nhieân, cô sôû haï taàng keùm phaùt trieån khieán hoï khoù tieáp caän caùc thò tröôøng tieâu thuï vaø khoù coù nguoàn thu nhaäp oån ñònh. Nhöõng lôøi caàu cöùu vaø xin trôï giuùp göûi ñeán giaùo xöù raát nhieàu."
Cha Trung giaûi thích raèng moïi khoaûn hoã trôï ñeàu ñöôïc phaân phoái sau khi kieåm tra kyõ löôõng hoaøn caûnh thöïc teá. Chính söï caån troïng naøy khieán theo thôøi gian chæ nhöõng ngöôøi thöïc söï caàn giuùp ñôõ môùi tìm ñeán giaùo xöù. "Nhôø soá tieàn quyeân goùp ñöôïc, chuùng toâi ñeán thaêm caùc beänh nhaân. Ngoaøi vieäc naâng ñôõ tinh thaàn, chuùng toâi coøn coù moät maãu ñôn caàn hoaøn taát. Chuùng toâi cuøng nhaân vieân y teá ñeán taän nhaø ñeå ñaùnh giaù hoaøn caûnh vaø xaùc ñònh möùc hoã trôï toái ña coù theå trao cho hoï."
Moät vaán ñeà raát nhaïy caûm taïi Bolivia, ñaëc bieät ôû caùc vuøng noâng thoân, laø giaáy chöùng nhaän röûa toäi. Cha Angel Trung cho bieát: "Nhieàu ngöôøi cao tuoåi ñeán nhaø thôø xin caáp giaáy chöùng nhaän röûa toäi (Certificado de Bautizo) ñeå coù theå thöïc hieän caùc quyeàn coâng daân cuûa mình. Neáu thuû tuïc ñöôïc hoaøn taát kòp thôøi, nhöõng ngöôøi sinh tröôùc naêm 1940 coù theå ñöôïc höôûng tuoåi giaø trong ñieàu kieän xöùng ñaùng hôn."
Theo soá lieäu môùi nhaát cuûa Cô quan Nhaän daïng Caù nhaân Bolivia (SEGIP) coâng boá naêm 2014, khoaûng 7% daân soá nöôùc naøy khoâng coù giaáy tôø tuøy thaân chính thöùc. Moät ñaïo luaät ban haønh ngaøy 05 thaùng Tö naêm 1945 cho pheùp nhöõng ngöôøi sinh tröôùc naêm 1940 - thôøi kyø chöa coù heä thoáng ñaêng kyù hoä tòch - ñöôïc caáp giaáy khai sinh döïa treân giaáy chöùng nhaän röûa toäi. Vì theá, loaïi giaáy tôø naøy mang moät giaù trò lòch söû vaø phaùp lyù raát quan troïng.
Bolivia hieän bò coi laø quoác gia tham nhuõng nhaát khu vöïc Myõ Latinh vaø Caribe theo döõ lieäu cuûa toå chöùc teân laø "Döï aùn coâng lyù theá giôùi" (World Justice Project) naêm 2024, ñoàng thôøi ñöùng thöù hai theá giôùi veà möùc ñoä tham nhuõng, chæ sau Coäng hoøa Daân chuû Congo. Do ñoù, moät trong nhöõng thaùch ñoá lôùn hieän nay laø tìm kieám vaø quaûn lyù caùc nguoàn taøi trôï, vieän trôï maø khoâng phaûi leä thuoäc vaøo nhöõng cô cheá thieáu minh baïch.
Khoaûng 10 ngaøy tröôùc, Quoác hoäi Bolivia ñaõ thoâng qua moät ñaïo luaät môû roäng quyeàn haïn cuûa chính phuû trong vieäc tuyeân boá tình traïng khaån caáp. Quyeát ñònh naøy ñöôïc ñöa ra sau 5 tuaàn bieåu tình vaø phong toûa ñöôøng saù, vôùi haøng traêm ngöôøi bò baét giöõ vaø khoaûng möôøi ngöôøi thieät maïng. Luaät ñöôïc thoâng qua vôùi ña soá hai phaàn ba soá phieáu, cho pheùp Toång thoáng Rodrigo Paz aùp duïng caùc bieän phaùp ñaëc bieät trong thôøi gian toái ña ba thaùng. Ñaïo luaät ñaõ gaây nhieàu tranh caõi, ñaëc bieät töø cöïu Toång thoáng Evo Morales vaø caùc toå chöùc baûo veä nhaân quyeàn.
Keát thuùc cuoäc phoûng vaán, cha Angel Laâm Taïi Trung taâm söï: "Toâi soáng xa queâ höông, vaø ñoâi khi tìm laïi nhöõng neùt thaân thuoäc cuûa Haøn Quoác qua söï chia seû vôùi caùc linh muïc Haøn Quoác khaùc ñang phuïc vuï taïi Bolivia. Nhöng toâi khoâng caûm thaáy noãi nhôù nhaø quaù lôùn, vì toâi bieát mình luoân ñöôïc meï nhôù ñeán trong nhöõng lôøi caàu nguyeän. Chính ñieàu ñoù mang laïi cho toâi söùc maïnh ñeå tieáp tuïc tieán böôùc".
(Fides 19/6/2026)