Baøi Giaûng Leã Cuûa Ñöùc Giaùo Hoaøng Leo XIV
Taïi Tenerife, Quaàn Ñaûo Canary, Taây Ban Nha
Baøi Giaûng Leã Cuûa Ñöùc Giaùo Hoaøng Leo XIV Taïi Tenerife, Quaàn Ñaûo Canary, Taây Ban Nha.
Vuõ Vaên An
Tenerife (VietCatholic News 12-06-2026.
Anh chò em thaân meán,
Thaät laø moät ôn laønh khi ñöôïc quy tuï laïi trong ngaøy naøy, khi Traùi Tim Chuùa Gieâsu toû mình ra cho chuùng ta nhö laø traùi tim cuûa lòch söû. Toâi vui möøng ñöôïc cöû haønh Thaùnh Theå cuøng anh chò em, taï ôn veà nhöõng chöùng nhaân ñöùc tin vaø baùc aùi phong phuù maø toâi ñaõ ñöôïc traûi nghieäm trong Haønh trình Toâng ñoà naøy. Chính ñieàu ñoù ñaõ laøm cho quaàn ñaûo naøy, noåi tieáng vôùi veû ñeïp vaø loøng hieáu khaùch, trôû thaønh nôi Chuùa Phuïc Sinh ñi tröôùc chuùng ta vaø toû mình ra cho chuùng ta. Bieån caû tröôùc maët chuùng ta gôïi leân söï voâ taän, vaø baàu trôøi cuõng vaäy; nhöng coøn bao la hôn nöõa laø khaùt voïng voâ bôø beán keát noái traùi tim Thieân Chuùa vôùi bieát bao traùi tim con ngöôøi, maø nieàm vui vaø hy voïng, noãi buoàn vaø lo laéng cuûa hoï ñeàu tìm thaáy tieáng voïng trong traùi tim Giaùo Hoäi (xem Hieán chöông Muïc vuï veà Giaùo Hoäi trong Theá giôùi Hieän ñaïi Gaudium et Spes, 1). Khoâng moät con ngöôøi naøo laø moät hoøn ñaûo. Vò trí ñòa lyù cuûa giaùo phaän naøy vaø nhöõng thaùch thöùc muïc vuï maø giaùo phaän phaûi ñoái maët chöùng toû raèng chuùng ta ñöôïc sinh ra ñeå gaëp gôõ vaø khoâng moät trôû ngaïi, khoaûng caùch, nguy hieåm hay moái ñe doïa naøo coù theå ngaên caûn baát cöù ai thöïc hieän cuoäc haønh trình. Cho duø chuùng ta daønh caû cuoäc ñôøi ôû moät nôi hay choïn - hoaëc bò buoäc - phaûi rôøi ñi, khoâng ai coøn nguyeân veïn. Ñaây laø bí maät cuûa traùi tim: tieáng goïi noäi taâm ñeán cuoäc xuaát haønh vaø gaëp gôõ.
Nhöng Traùi Tim Chuùa Gieâsu chæ cho chuùng ta caùch ñeå khoâng laïc loái trong moät cuoäc ñaáu tranh voâ ích: "Thieân Chuùa ñaõ sai Con Moät cuûa Ngöôøi ñeán theá gian ñeå chuùng ta ñöôïc soáng nhôø Ngöôøi" (1 Ga 4:9). Chính trong vieäc hieán daâng chính mình maø chuùng ta thöïc söï soáng. Neáu khoâng, chuùng ta seõ quay cuoàng trong hö khoâng. Thaät vaäy, "nhö Coâng ñoàng ñaõ nhaéc laïi, con ngöôøi ñöôïc môøi goïi ñeán söï hieäp thoâng vôùi Thieân Chuùa vaø 'chæ coù theå khaùm phaù troïn veïn baûn ngaõ ñích thöïc cuûa mình trong söï hieán daâng chaân thaønh.' Thaät vaäy, ôn goïi saâu saéc nhaát cuûa hoï laø böôùc vaøo ñoäng löïc tình yeâu Ba Ngoâi ñöôïc nhaän laõnh" (Thoâng ñieäp Magnifica Humanitas, 48). Ñöùc Giaùo Hoaøng Phanxicoâ cuõng nhaän xeùt: "Nhieàu ngöôøi ngaøy nay caûm thaáy moät söï maát caân baèng saâu xa thuùc ñaåy hoï hoaït ñoäng ñieân cuoàng vaø khieán hoï caûm thaáy baän roän, luoân voäi vaõ, daãn ñeán vieäc hoï coi thöôøng moïi thöù xung quanh. Ñieàu naøy cuõng aûnh höôûng ñeán caùch hoï ñoái xöû vôùi moâi tröôøng" (Thoâng ñieäp Laudato Si', 225). Nhöõng lôøi naøy cuõng thaùch thöùc Tenerife trong ôn goïi hieáu khaùch cuûa mình, noùi leân caû traùi tim cuûa nhöõng ngöôøi choïn nôi ñaây nghæ döôõng vaø traùi tim cuûa nhöõng ngöôøi soáng vaø laøm vieäc treân ñaûo, chaøo ñoùn du khaùch töø nhieàu quoác gia treân theá giôùi. Traùi tim con ngöôøi tìm kieám ñieàu gì? Laøm theá naøo chuùng ta coù theå ñaùp laïi côn khaùt cuûa noù moät caùch chaân thaønh? Ñieàu quan troïng, ñaëc bieät ñoái vôùi nhöõng ngöôøi ñöôïc höôùng daãn bôûi Tin Möøng, laø khoâng neân giaûn löôïc moïi thöù vaøo thöông maïi vaø lôïi nhuaän. "Nhöõng ngöôøi höôûng thuï nhieàu hôn vaø soáng toát hôn moãi khoaûnh khaéc laø nhöõng ngöôøi ñaõ töø boû vieäc tìm kieám nhöõng gì mình khoâng coù. Hoï traûi nghieäm yù nghóa cuûa vieäc traân troïng moãi ngöôøi vaø moãi vaät, hoïc caùch laøm quen vôùi nhöõng ñieàu giaûn dò nhaát vaø caùch taän höôûng chuùng. Vì vaäy, hoï coù theå loaïi boû nhöõng nhu caàu chöa ñöôïc thoûa maõn, giaûm bôùt söï aùm aûnh vaø meät moûi cuûa mình" (Ibid., 223). Anhh chò em thaân meán, haõy hieåu ôn goïi hieáu khaùch cuûa anh chò em theo caùch naøy.
Tin Möøng hoâm nay döôøng nhö ñöa thaùch thöùc naøy ñeán cöïc ñieåm vaø nhaéc nhôû chuùng ta veà söï giaøu coù cuûa ngöôøi ngheøo, moät nghòch lyù chæ thaúng ñeán cuoäc ñôøi cuûa Chuùa Gieâsu, ñeán chaân lyù cuûa Ngöôøi, ñeán con ñöôøng maø Ngöôøi tieáp tuïc môøi goïi chuùng ta noi theo. Trong ñoaïn Kinh Thaùnh chuùng ta vöøa nghe, Ngöôøi chuùc tuïng Chuùa Cha vì ñieàu naøy: raèng Thieân Chuùa ñaõ toû mình ra cho nhöõng ngöôøi beù nhoû - cho nhöõng ngöôøi thaáp keùm nhaát trong chuùng ta, cho nhöõng ngöôøi maø suy nghó vaø lôøi noùi cuûa hoï bò boû qua. Ngöôøi ñaõ ban cho hoï nhöõng ñieàu aån giaáu khoûi nhöõng ngöôøi ñöôïc bao quanh bôûi söï ngöôõng moä vaø thaønh coâng. Vôùi Toâng huaán Dilexi Te, toâi muoán thu huùt söï chuù yù ñeán vò trí ñaëc bieät cuûa ngöôøi ngheøo trong Maëc Khaûi Thieân Chuùa vaø trong söù meänh cuûa Giaùo Hoäi.
Maàu nhieäm naøy vang voïng moät caùch ñoäc ñaùo treân nhöõng hoøn ñaûo naøy, naèm ôû trung taâm cuûa caùc tuyeán ñöôøng di cö, bieán chuùng thaønh nôi chaøo ñoùn ban ñaàu cho anh chò em maø haønh trình cuûa hoï thöôøng phaûi ñoái dieän vôùi nhöõng hieåm nguy vaø baïo löïc khoân löôøng. Tröôùc nhöõng keû lôïi duïng söï tuyeät voïng, chuùng ta laø nhöõng ngöôøi Kitoâ höõu coù theå laøm nhieàu hôn laø chæ neâu göông Chuùa, Ñaáng phaùn raèng: "Haõy ñeán vôùi Ta, taát caû nhöõng ai meät moûi vaø mang gaùnh naëng, Ta seõ cho caùc ngöôi ñöôïc nghæ ngôi" (Mt 11:28). AÂn suûng lôùn nhaát laø ñeå cho chính mình ñöôïc rao giaûng Tin Möøng bôûi nhöõng ngöôøi chuùng ta giuùp ñôõ vaø nhaän ra söï khoân ngoan maàu nhieäm cuûa Thieân Chuùa ñöôïc ghi khaéc trong chính thaân xaùc hoï. "Lôùn leân trong hoaøn caûnh baáp beânh, hoïc caùch sinh toàn trong nhöõng ñieàu kieän khaéc nghieät nhaát, tin töôûng vaøo Chuùa vôùi nieàm tin raèng khoâng ai khaùc coi troïng hoï, vaø giuùp ñôõ laãn nhau trong nhöõng thôøi khaéc ñen toái nhaát, ngöôøi ngheøo ñaõ hoïc ñöôïc nhieàu ñieàu maø hoï giöõ kín trong loøng. Nhöõng ngöôøi trong chuùng ta chöa töøng traûi qua cuoäc soáng töông töï chaéc chaén coù theå hoïc hoûi ñöôïc nhieàu ñieàu töø nguoàn khoân ngoan mang teân kinh nghieäm cuûa ngöôøi ngheøo. Chæ baèng caùch lieân heä nhöõng lôøi than phieàn cuûa chuùng ta vôùi noãi khoå cuûa hoï# "Nhöõng gian truaân vaø thieáu thoán coù theå laø lôøi khieån traùch thaùch thöùc chuùng ta ñôn giaûn hoùa cuoäc soáng cuûa mình" (Dilexi Te, 102). Chuùa, Ñaáng khuyeân raên vaø söûa sai nhöõng keû Ngöôøi yeâu thöông (xem Khaûi Huyeàn 3:19), mong muoán laøm cho cuoäc soáng cuûa chuùng ta ñôn giaûn vaø vui veû.
Anh chò em thaân meán, caûm ôn anh chò em vì con ngöôøi vaø nhöõng vieäc anh chò em laøm, vì ñaõ bieán hoøn ñaûo naøy thaønh nôi gaëp gôõ traùi tim cuûa Chuùa Kitoâ trong nhöõng khuoân maët thaân thieän vaø hieáu khaùch cuûa con ngöôøi vaø caùc coäng ñoàng huynh ñeä. "Vì vaäy, chuùng ta ñaõ bieát vaø tin vaøo tình yeâu maø Thieân Chuùa daønh cho chuùng ta" (1 Gioan 4:16): nguyeän xin lôøi tuyeân xöng ñöùc tin naøy, ñöôïc truyeàn laïi trong Thö thöù nhaát cuûa Thaùnh Gioan, luoân toûa saùng trong anh chò em vaø truyeàn caûm höùng cho anh chò em caàu nguyeän vaø haønh ñoäng. Haõy quan taâm ñeán thanh thieáu nieân vaø nhöõng ngöôøi treû tuoåi, ngöôøi giaøu vaø ngöôøi ngheøo, cö daân vaø khaùch: taát caû hoï caàn ñöôïc nhìn nhaän baèng aùnh maét nhìn thaáu veû beà ngoaøi vaø nhaän ra chieàu saâu cuûa nhöõng traùi tim khoâng ngöøng tìm toøi, nhöõng traùi tim maø khoâng ít khi ñaõ höôùng veà, coù leõ moät caùch voâ thöùc, Nöôùc Thieân Chuùa vaø söï coâng chính cuûa Ngöôøi. Nguyeän xin ñieàu ñoù ñöôïc theå hieän roõ raøng giöõa anh chò em. raèng "Thieân Chuùa laø tình yeâu, vaø ai ôû trong tình yeâu thì ôû trong Thieân Chuùa vaø Thieân Chuùa ôû trong ngöôøi aáy" (Ibid.). Ñaây laø troïng taâm cuûa Tin Möøng, troïng taâm cuûa Chuùa Kitoâ. Ai ñaém mình trong ñoù khoâng coøn soáng cho rieâng mình nöõa. Haõy môû roäng bieån tình yeâu naøy cho taát caû moïi ngöôøi! Ñaây laø öôùc muoán vaø lôøi caàu nguyeän cuûa toâi daønh cho anh chò em vaø cho taát caû nhöõng ai seõ bieát ñeán anh chò em.
Baøi phaùt bieåu cuûa Ñöùc Thaùnh Cha Leo XIV sau Thaùnh Leã
Toâi xin baøy toû loøng bieát ôn saâu saéc tôùi Ñöùc Cha vaø ngöôøi daân Tenerife cuõng nhö caùc linh muïc quaûn xöù vaø chính quyeàn daân söï.
Anh chò em thaân meán, Thaùnh leã naøy ñaùnh daáu söï keát thuùc chuyeán toâng du cuûa toâi taïi Taây Ban Nha. Toâi taï ôn Thieân Chuùa vaø taát caû nhöõng ngöôøi ñaõ ñoùn tieáp toâi vaø nhöõng ngöôøi ñaõ giuùp ñôõ baèng voâ soá caùch thöùc chuaån bò vaø thöïc hieän caùc bieán coá khaùc nhau ôû Madrid, Barcelona vaø Montserrat, vaø ôû ñaây taïi quaàn ñaûo Canary.
Toâi trôû veà Rome vôùi loøng xuùc ñoäng saâu saéc tröôùc tình caûm yeâu meán maø toâi ñaõ nhaän ñöôïc vaø ñöôïc an uûi bôûi nhöõng chöùng ngoân veà ñöùc tin vaø tình yeâu ñoái vôùi Giaùo Hoäi, laø minh chöùng cho tinh thaàn Coâng Giaùo saâu saéc cuûa Taây Ban Nha.
Töø caûng bieån naøy, mang teân cuûa Thaùnh Giaù, taâm trí toâi höôùng veà toaøn theá giôùi vaø nhöõng veát thöông cuûa noù, nhöõng veát thöông gaây ra ñau khoå cho toaøn boä daân chuùng. Toâi muoán chia seû vôùi taát caû moïi ngöôøi khaåu hieäu cuûa cuoäc haønh trình naøy: "Haõy ngöôùc nhìn leân!" Phaûi, chuùng ta haõy höôùng maét veà Chuùa Kitoâ chòu ñoùng ñinh; Traùi Tim Ngöôøi laø nguoàn maïch cuûa loøng thöông xoùt, chæ coù loøng thöông xoùt môùi coù theå cöùu roãi nhaân loaïi - voán ñang caàn söï tha thöù vaø hoøa giaûi - ñeå nhaân loaïi coù theå ñaït ñöôïc hoøa bình ñích thöïc vaø laâu daøi. Chuùng ta haõy ngöôùc nhìn leân, nhö Ñöùc Meï Maria, Meï cuûa taát caû nhöõng ai ñau khoå, vaø ñöôïc Meï höôùng daãn, chuùng ta haõy tieáp tuïc cuoäc haønh trình vôùi nieàm hy voïng!
Anh chò em thaân yeâu, toâi xin caûm ôn töø taän ñaùy loøng! Chuùng ta haõy luoân hieäp nhaát trong lôøi caàu nguyeän vaø trong söï hieäp thoâng vôùi Chuùa Kitoâ vaø vôùi Giaùo Hoäi Thaùnh.