Ñaáng Ñaùng kính Antonio Gaudí
treân con ñöôøng tieán tôùi vinh quang baøn thôø
Ñaáng Ñaùng kính Antonio Gaudí treân con ñöôøng tieán tôùi vinh quang baøn thôø.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Barcelona (RVA News 12-06-2026) - Ñuùng ngaøy kyû nieäm 100 naêm kieán truùc sö Antoni Gaudí qua ñôøi, hoâm muøng 10 thaùng Saùu (1926-2026), Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ chuû söï thaùnh leã ñoàng teá troïng theå taïi Ñeàn thôø Sagrada Família - Thaùnh Gia, ôû Barcelona, vaø laøm pheùp ngoïn Thaùp Chuùa Gieâsu cao 172.5 meùt cuûa Ñeàn thôø, khieán cho thaùnh ñöôøng naøy coù thaùp cao nhaát theá giôùi.
Tröôùc thaùnh leã, Ñöùc Thaùnh cha cuõng ñaõ xuoáng taàng haàm cuûa Ñeàn thôø vaø quì maëc nieäm tröôùc moä cuûa Ñaáng ñaùng kính Gaudì.
Nhaân kyû nieäm naøy, cha Josep M. Blanquet, thuoäc Doøng Nam Töû Thaùnh Gia, ñaõ nhaéc ñeán nhöõng ñoäng löïc thieâng lieâng trong cuoäc ñôøi cuûa vò kieán truùc sö thaùnh thieän naøy vaø nhaéc laïi raèng tieán trình phong chaân phöôùc cho Gaudí ñaõ ñöôïc khôûi söï töø naêm 1995.
Trong cuoäc phoûng vaán ngaøy 06 thaùng Saùu naêm 2026 vôùi tuaàn baùo Coâng giaùo Ñöùc Die Tagespost, cha Blanquet cho bieát tieán trình phong chaân phöôùc cho toâi tôù Chuùa Gaudí khoâng chæ taäp trung vaøo caùc coâng trình kieán truùc cuûa oâng nhöng tröôùc heát laø ñôøi soáng caù nhaân cuûa oâng. Danh tieáng thaùnh thieän cuûa Gaudí ñaõ xuaát hieän ngay sau khi oâng qua ñôøi vaøo naêm 1926.
Ngaøi nhaéc laïi raèng chæ 9 ngaøy sau khi Gaudí maát, moät taïp chí baèng tieáng Catalan ñaõ ñaêng baøi vieát mang töïa ñeà: "OÂng aáy laø moät vò thaùnh." Nhöõng coâng nhaân laøm vieäc taïi coâng tröôøng Sagrada Família ñaõ ñeán töø bieät oâng baèng caùch chaïm vaøo tay oâng vaø laëp laïi chính nhöõng lôøi ñoù.
Theo vò thænh nguyeän vieân, nhaân ñöùc noåi baät nhaát nôi öùng vieân phong thaùnh naøy laø ñöùc khoù ngheøo töï nguyeän. Sinh naêm 1852 taïi thaønh phoá Reus ôû mieàn nam Catalonia, Gaudí ñaûm nhieäm vieäc xaây döïng Ñeàn thôø Sagrada Família töø naêm 1883. Cha Blanquet noùi: "OÂng qua ñôøi nhö moät kieán truùc sö löøng danh nhöng trong moät nhaø teá baàn daønh cho ngöôøi ngheøo, vaø ñoù chính laø ñieàu oâng mong muoán."
Khi caùc khoaûn quyeân goùp cho vieäc xaây döïng vöông cung thaùnh ñöôøng taïm thôøi suy giaûm, Gaudí ñaõ töø boû tieàn thuø lao cuûa mình ñeå coâng trình coù theå tieáp tuïc ñöôïc thöïc hieän. Sau khi thaéng moät vuï kieän taïi toøa aùn, oâng cuõng trao taëng moät phaàn ñaùng keå khoaûn tieàn boài thöôøng cho ngöôøi ngheøo. Cha Blanquet giaûi thích: "Ñoái vôùi Gaudí, ngöôøi hoaøn toaøn coù theå trôû neân giaøu coù, vieäc soáng ngheøo khoù phuø hôïp vôùi Tin möøng vì oâng thöïc haønh ñieàu ñoù moät caùch töï nguyeän vaø theo tinh thaàn Phanxicoâ."
Ngoaøi ñöùc khoù ngheøo, cha Blanquet coøn nhaán maïnh ñeán söï tieát ñoä vaø loøng khieâm nhöôøng cuûa Gaudí. Khi moät thieáu nöõ töø choái lôøi caàu hoân cuûa oâng, Gaudí xem ñoù nhö daáu chæ xaùc nhaän ôn goïi ñích thöïc cuûa mình. Töø ñoù, Ñeàn thôø Sagrada Família trôû thaønh coâng trình cuûa caû cuoäc ñôøi oâng. Ñoàng thôøi, oâng chaáp nhaän thöïc teá raèng nhöõng ngöôøi khaùc seõ hoaøn thaønh coâng trình naøy sau khi mình qua ñôøi. Cha Blanquet ñaët caâu hoûi: "Coù kieán truùc sö naøo daønh caû ñôøi ñeå xaây döïng moät ngoâi thaùnh ñöôøng trong khi bieát chaéc raèng mình seõ khoâng bao giôø nhìn thaáy ngaøy coâng trình hoaøn thaønh khoâng?"
Ñöùc tin cuûa oâng Gaudí ñöôïc nuoâi döôõng töø gia ñình, nhaø tröôøng vaø moâi tröôøng giaùo hoäi. Trong nhieàu thaäp nieân, oâng tham döï thaùnh leã haèng ngaøy vaø thöôøng xuyeân röôùc leã. OÂng cuõng chòu aûnh höôûng saâu saéc töø caùc buoåi linh höôùng, caùc linh muïc vaø caùc vò thaùnh cuøng thôøi. Tuy nhieân, söï thaùnh thieän khoâng ñoàng nghóa vôùi vieäc khoâng coù khuyeát ñieåm. Chính Gaudí töøng thuù nhaän raèng oâng chöa bao giôø hoaøn toaøn khaéc phuïc ñöôïc tính noùng naûy cuûa mình, nhöng oâng vaãn khoâng ngöøng coá gaéng hoaøn thieän baûn thaân.
Khi ñöôïc hoûi veà quan ñieåm phuïng vuï cuûa Gaudí, cha Blanquet nhaän xeùt raèng ngaøy nay nhieàu ngöôøi coù theå nghó oâng laø moät ngöôøi baûo thuû. Tuy nhieân, treân thöïc teá, oâng ñaõ ñi tröôùc moät soá caûi toå phuïng vuï sau naøy ñöôïc Coâng ñoàng Vatican II thöïc hieän. Chaúng haïn, Ñeàn thôø Sagrada Família ñöôïc thieát keá vôùi moät baøn thôø trung taâm duy nhaát. Ngoaøi ra, Gaudí cuõng theo doõi saùt phong traøo canh taân phuïng vuï do caùc ñan só Bieån Ñöùc taïi Ñan vieän Montserrat khôûi xöôùng.
Moät yeáu toá quan troïng khaùc ñoái vôùi oâng Gaudí laø yù töôûng ban ñaàu veà Sagrada Família nhö moät ñeàn thôø ñeàn toäi. OÂng cho raèng caùc khoaûn quyeân goùp phaûi laø moät hy sinh caù nhaân thöïc söï. Ai cho ñi maø khoâng phaûi hy sinh ñieàu gì thì chöa ñaït ñöôïc muïc ñích aáy. Ngöôøi ta thuaät laïi raèng Gaudí thöôøng noùi vôùi caùc aân nhaân: "Neáu vieäc aáy khoâng khieán baïn phaûi traû giaù gì, thì ñoù khoâng phaûi laø ñeàn toäi."
Hieän nay, Vöông cung Thaùnh ñöôøng ñöôïc taøi trôï chuû yeáu nhôø tieàn veù tham quan vaø caùc khoaûn quyeân goùp khaùc.
Ngaøy 07 thaùng Saùu naêm 1926, oâng Gaudí bò taïi naïn giao thoâng. Ba ngaøy sau, oâng qua ñôøi taïi nhaø teá baàn Santa Creu daønh cho ngöôøi ngheøo vaø ñöôïc an taùng trong haàm moä cuûa chính coâng trình vó ñaïi nhaát ñôøi mình - Vöông cung Thaùnh ñöôøng Sagrada Família.
Ngaøy 14 thaùng Tö naêm 2025, Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ ñaõ cho pheùp Boä Phong thaùnh coâng boá saéc leänh nhìn nhaän Vò toâi tôù Chuùa Antoni Gaudì ñaõ thöïc hieän caùc nhaân ñöùc Kitoâ giaùo ñeán möùc ñoä anh huøng, vaø oâng ñöôïc goïi laø Ñaáng Ñaùng Kính. Ñeå ñöôïc phong chaân phöôùc, vò toâi tôù Chuùa caàn coù moät pheùp laï ñöôïc chöùng thöïc.
(Ekai.pl 10-6-2026)