Ñöùc Thaùnh cha gaëp gôõ giôùi vaên hoùa,
ngheä thuaät vaø theå thao cuûa Taây Ban Nha
Ñöùc Thaùnh cha gaëp gôõ giôùi vaên hoùa, ngheä thuaät vaø theå thao cuûa Taây Ban Nha.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Madrid (RVA News 08-06-2026) - Luùc 16 giôø 30 Chuùa nhaät, ngaøy 07 thaùng Saùu naêm 2026, taïi Toøa Söù thaàn Toøa Thaùnh taïi Madrid, thuû ñoâ Taây Ban Nha, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ gaëp rieâng caùc anh em tu só cuøng doøng thaùnh Augustinoâ vôùi ngaøi.
Nhieàu ngöôøi trong soá naøy ñaõ töøng gaëp Ñöùc Thaùnh cha, khi ngaøi coøn laøm Beà treân Toång quyeàn cuûa Doøng trong hai nhieäm kyø, toång coäng 12 naêm. Moät caùch naøo ñoù, ngaøi cuõng haønh ñoäng gioáng nhö Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ tieàn nhieäm moãi khi toâng du taïi moät quoác gia naøo ñoù, coù caùc anh em Doøng Teân.
Sau cuoäc gaëp gôõ daøi khoaûng moät giôø ñoàng hoà, Ñöùc Thaùnh cha ñaõ di chuyeån tôùi thao tröôøng goïi laø Movistar Arena caùch toøa Söù thaàn gaàn baûy caây soá röôõi. Ñaây laø nôi nguyeân laø moät ñaáu tröôøng boø moäng töø naêm 1872, coù theå chöùa ñöôïc khoaûng 17.000 ngöôøi. Nhöng töø nay moät trung taâm ña naêng, ñaëc bieät laø saân boùng roå, ngoaøi ra noù cuõng ñöôïc söû duïng ñeå toå chöùc caùc buoåi hoøa nhaïc cuõng nhö nhieàu söï kieän vaên hoùa, theå thao vaø doanh nghieäp khaùc.
Doïc ñöôøng, raát ñoâng ngöôøi ñöùng hai beân ñeå chaøo Ñöùc Thaùnh cha, baát keå trôøi noùng nöïc vì naéng muøa heø.
Taïi thao tröôøng naøy bieán haønh ñaïi hoäi tröôøng sau khi Ñöùc Thaùnh cha ñeán nôi vaøo luùc 18 giôø. Ñöùc Thaùnh cha ñi moät voøng ñeå chaøo thaêm caùc tín höõu vaø nhaân vaät hieän dieän, giöõa tieáng haùt chaøo möøng cuûa ca ñoaøn. Cuoäc gaëp gôõ coù chuû ñeà laø "Deät leân nhöõng maïng löôùi vôùi theá giôùi vaên hoùa, ngheä thuaät, kinh teá vaø theå thao.
Ñöùc Thaùnh cha ñöôïc Ñöùc Hoàng y Joseù Cobo Cano, Toång giaùm muïc Giaùo phaän Madrid sôû taïi chaøo ñoùn vaø giôùi thieäu. Ngaøi cuõng ñi moät voøng ñeå chaøo thaêm caùc tín höõu hieän dieän, giöõa tieáng haùt chaøo möøng cuûa ca ñoaøn.
Phaùt bieåu cuûa oâng Antonio Banderas
Leân tieáng trong dòp naøy, oâng Antonio Banderas, moät nhaø ñaïo dieãn vaø saûn xuaát ñieän aûnh cuûa Taây Ban Nha, nhaän ñònh raèng: "Söï hieän dieän cuûa Ñöùc Thaùnh cha hoâm nay taïi Madrid naøy khoâng chæ ñôn thuaàn laø moät chuyeán vieáng thaêm. Ñoù laø moät cöû chæ, moät cöû chæ cuûa söï laéng nghe, cuûa söï gaàn guõi, cuûa ñoái thoaïi vôùi xaõ hoäi daân söï. Vaø ñoâi khi, cuoäc ñoái thoaïi aáy caàn ñöôïc cuûng coá baèng moät ngoân ngöõ chung. Ngoân ngöõ ñoù, trong raát nhieàu tröôøng hôïp, chính laø ngheä thuaät.
Moái quan heä giöõa Giaùo hoäi Coâng giaùo vaø ngheä thuaät khoâng chæ phong phuù vaø maøu môõ; noù coøn mang tính quyeát ñònh ñoái vôùi lòch söû nhaân loaïi. ÔÛ trung taâm cuûa nguoàn caûm höùng saùng taïo aáy laø moät nhaân vaät ñaõ vöôït qua nhieàu theá kyû, nhieàu phong caùch vaø nhieàu neàn vaên hoùa, vaø coù leõ laø hình töôïng ñöôïc theå hieän nhieàu nhaát trong lòch söû ngheä thuaät: ñoù chính laø Chuùa Gieâsu Kitoâ. Nhaân vaät vó ñaïi cuûa boä phim mang teân cuoäc ñôøi. Trong moïi loaïi hình ngheä thuaät, Ñöùc Kitoâ luoân hieän dieän nhö moät ñieåm quy chieáu thöôøng tröïc. Khoâng phaûi nhö moät hình aûnh laëp ñi laëp laïi, maø nhö moät bieåu töôïng cuûa tình yeâu, hoøa bình vaø hy sinh, ñöôïc bao boïc bôûi moät maàu nhieäm khoâng bao giôø caïn kieät...
Sau ñaïo dieãn Antonio Banderas coøn coù moät soá nhaân vaät khaùc trình baøy chöùng töø nhö giaùo sö Joseù Maria Coello de Portugal, Vieän tröôûng Ñaïi hoïc Complutense ôû Madrid, vaø moät soá vò khaùc thuoäc lónh vöïc ngheä thuaät, kinh teá, coâng ñoaøn vaø cuõng coù hai nöõ vaän ñoäng vieân laø Carolina Marin vaø Teresa Perales.
Dieãn töø cuûa Ñöùc Thaùnh cha
Veà phaàn Ñöùc Thaùnh cha, trong dieãn töø, ngaøi ñaõ suy tö veà traùch nhieäm cuûa con ngöôøi trong vieäc xaây döïng xaõ hoäi töông lai thoâng qua ñoái thoaïi, saùng taïo vaø phuïc vuï. Ngaøi choïn hình aûnh "deät neân nhöõng maïng löôùi" nhö chuû ñeà xuyeân suoát ñeå dieãn taû söù maïng chung cuûa moïi thaønh phaàn xaõ hoäi.
Môû ñaàu, Ñöùc Thaùnh cha baøy toû söï ngöôõng moä tröôùc veû ñeïp vaø söùc saùng taïo ñaõ laøm neân baûn saéc Taây Ban Nha. Nhöõng thaønh phoá, quaûng tröôøng, nhaø thôø, tröôøng ñaïi hoïc, aâm nhaïc, hoäi hoïa, vaên chöông vaø caû aåm thöïc ñeàu phaûn aùnh taøi naêng vaø tinh thaàn cuûa caùc theá heä ñi tröôùc. Tuy nhieân, tröôùc gia saûn aáy, moät caâu hoûi quan troïng ñöôïc ñaët ra: chuùng ta ñang ñeå laïi di saûn gì cho töông lai vaø ñang xaây döïng moät coäng ñoàng nhö theá naøo?
Ngaøi nhaän ñònh raèng xaõ hoäi hieän ñaïi coù khaû naêng saûn xuaát, ñoåi môùi vaø truyeàn thoâng raát lôùn, nhöng laïi coù nguy cô ñaùnh maát "linh hoàn" cuûa nhöõng gì mình taïo ra. Con ngöôøi ngaøy nay coù theå raát gioûi veà phöông tieän vaø kyõ thuaät nhöng laïi ít suy nghó veà muïc ñích cuoái cuøng cuûa hoaït ñoäng kinh teá, vaên hoùa hay coâng ngheä. Trong boái caûnh ñoù, Giaùo hoäi muoán tieáp tuïc ñoái thoaïi vôùi theá giôùi, döïa treân kinh nghieäm laâu ñôøi cuûa mình veà con ngöôøi vaø xaõ hoäi.
Theo Ñöùc Thaùnh cha, khaùt voïng höôùng tôùi chaân, thieän, myõ ñaõ ñöôïc ghi khaéc trong baûn tính con ngöôøi. Töø kinh nghieäm ñöùc tin, Giaùo hoäi xaùc tín raèng Ñöùc Gieâsu Kitoâ ñem laïi caâu traû lôøi cho nhöõng caâu hoûi caên baûn veà yù nghóa cuoäc soáng vaø phaåm giaù con ngöôøi. Vì theá, con ngöôøi luoân laø trung taâm cuûa moïi tieán trình phaùt trieån ñích thöïc. Vaên hoùa coù vai troø ñaëc bieät quan troïng, bôûi qua vaên hoùa, con ngöôøi trôû neân nhaân baûn hôn.
Töø yù nghóa nguyeân thuûy cuûa töø "vaên hoùa" laø "gieo troàng", Ñöùc Thaùnh cha môøi goïi moïi ngöôøi töï hoûi: hoâm nay chuùng ta ñang gieo nhöõng giaù trò naøo, ñieàu gì ñang nôû hoa vaø ñieàu gì ñang aâm thaàm taøn luïi trong xaõ hoäi? Ñeå traû lôøi, caàn coù moät cuoäc ñoái thoaïi xaõ hoäi roäng lôùn, döïa treân söï gaëp gôõ, laéng nghe, toân troïng vaø hôïp taùc.
Ngaøi nhaán maïnh raèng truyeàn thoâng khoâng bao giôø trung laäp. Ngoân töø, hình aûnh vaø caùc phöông tieän kyõ thuaät soá coù theå gaây toån thöông hoaëc chöõa laønh, taïo chia reõ hoaëc khôi daäy hy voïng. Vì theá, "deät neân nhöõng maïng löôùi" tröôùc heát laø xaây döïng ñoái thoaïi giöõa caùc theå cheá treân neàn taûng phaåm giaù con ngöôøi. Ñieàu naøy ñoøi hoûi ñaïi hoïc khoâng taùch rôøi chaân lyù vaø theá giôùi lao ñoäng; doanh nghieäp phaûi toân troïng ngöôøi lao ñoäng nhö nhöõng con ngöôøi chöù khoâng chæ laø yeáu toá saûn xuaát; ngheä thuaät khoâng chæ phuïc vuï giôùi tinh hoa; theå thao khoâng bò bieán thaønh coâng cuï kinh doanh ñôn thuaàn; coâng ngheä phaûi quan taâm ñeán ngöôøi ngheøo, ngöôøi giaø vaø nhöõng ngöôøi khoâng coù tieáng noùi.
Ñöùc Thaùnh cha trình baøy ba chieàu kích cuûa vieäc "deät maïng löôùi". Tröôùc heát laø nhìn nhaän moãi con ngöôøi ñöôïc Thieân Chuùa taïo döïng baèng tình yeâu vaø mang phaåm giaù baát khaû xaâm phaïm. Thöù hai laø cuøng nhau saùng taïo. Ñöùc tin khoâng laøm ngheøo naøn vaên hoùa nhöng khôi nguoàn cho thô ca, aâm nhaïc vaø caùi ñeïp. Ngaøi nhaéc ñeán nhöõng ñoùng goùp lôùn lao cuûa truyeàn thoáng Kitoâ giaùo Taây Ban Nha trong vaên chöông, thi ca vaø ngheä thuaät nhö minh chöùng cho söï hoøa hôïp giöõa ñôøi soáng vaät chaát vaø tinh thaàn. Thöù ba laø phuïc vuï voâ vò lôïi. Trong lòch söû, ñöùc tin ñaõ thuùc ñaåy vieäc xaây döïng beänh vieän, tröôøng hoïc vaø caùc hoaït ñoäng baùc aùi, goùp phaàn ñònh hình baûn saéc chaâu AÂu.
Ñöùc Thaùnh cha cuõng ñaët caâu hoûi veà nhöõng ngöôøi vaãn ñang bò loaïi tröø khoûi ñôøi soáng xaõ hoäi duø coù taøi naêng vaø phaåm chaát. Tieáng keâu cuûa ngöôøi ngheøo tieáp tuïc laø moät lôøi chaát vaán ñoái vôùi caùc heä thoáng kinh teá, chính trò vaø caû Giaùo hoäi. Moïi cô caáu xaõ hoäi chæ thöïc söï coâng baèng khi phuïc vuï söï phaùt trieån toaøn dieän cuûa con ngöôøi vaø taïo ñieàu kieän cho moïi ngöôøi tham gia coù traùch nhieäm.
Theå thao
ÔÛ phaàn cuoái, Ñöùc Thaùnh cha daønh söï quan taâm ñaëc bieät cho theå thao. Ngaøi nhaán maïnh raèng saân chôi theå thao thöôøng daïy con ngöôøi bieát toân troïng ñoái thuû, bieát thua maø khoâng oaùn haän, thaéng maø khoâng xuùc phaïm ngöôøi khaùc vaø bieát ñöùng daäy sau thaát baïi. Theå thao vì theá coù theå trôû thaønh tröôøng hoïc cuûa hoøa bình, tình lieân ñôùi vaø söï chung soáng.
Keát thuùc dieãn töø, Ñöùc Thaùnh cha keâu goïi moïi ngöôøi trôû thaønh "nhöõng sôïi chæ môùi" ñeå deät neân moät xaõ hoäi môùi, nôi vaên hoùa gìn giöõ kyù öùc vaø thuùc ñaåy ñoái thoaïi, giaùo duïc tìm kieám chaân lyù, ngheä thuaät khôi daäy veû ñeïp, kinh teá toân troïng phaåm giaù con ngöôøi vaø coâng vieäc tieáp tuïc laø nguoàn hy voïng. Ngaøi môøi goïi moïi ngöôøi soáng theo tinh thaàn cuûa Thaùnh Phaoloâ: bieát vui vôùi ngöôøi vui, khoùc vôùi ngöôøi khoùc, soáng khieâm nhöôøng, laøm ñieàu thieän vaø kieán taïo hoøa bình, ñeå "nhaân tính cao ñeïp" cuûa chuùng ta tieáp tuïc toûa saùng trong töông lai.
Cuoäc gaëp gôõ tieán haønh vôùi nhöõng baøi tham luaän, vôùi nhöõng caâu hoûi ñöôïc neâu leân vôùi Ñöùc Thaùnh cha vaø xin ngaøi giaûi ñaùp, nhöõng tieát muïc vaên ngheä, baøi haùt, vaø sau cuøng ñöôïc keát thuùc vôùi pheùp laønh cuûa Ñöùc Thaùnh cha.
Hoaït ñoäng cuûa Ñöùc Thaùnh cha trong ngaøy 08 thaùng Saùu naêm 2026
Thöù Hai, ngaøy 08 thaùng Saùu naêm 2026, caùc hoaït ñoäng cuûa Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV cuõng dieãn ra taïi thuû ñoâ Madrid. Ban saùng taïi Toøa Söù thaàn Toøa Thaùnh, luùc 9 giôø 30, Ñöùc Thaùnh cha gaëp rieâng Thuû töôùng Pedro Sanchez, roài ñeán truï sôû Haï nghò vieän ñeå gaëp gôõ caùc ñaïi bieåu daân cöû vaøo luùc 10 giôø 30. Sau ñoù, Ñöùc Thaùnh cha ñeán truï sôû Hoäi ñoàng Giaùm muïc Taây Ban Nha ñeå gaëp gôõ caùc giaùm muïc cuûa 71 giaùo phaän toaøn quoác, vaøo luùc 11 giôø 30, roài cuøng caùc vò veà Toøa Söù thaàn ñeå duøng böõa tröa.
Ban chieàu cuøng ngaøy, vaøo luùc 18 giôø, Ñöùc Thaùnh cha seõ ñeán Nhaø thôø chính toøa ñeå caàu nguyeän vaø daâng kính Ñöùc Meï Almudena ñoùa hoa hoàng. Sau cuøng luùc 19 giôø, Ñöùc Thaùnh cha ñeán saân vaän ñoäng Santiago Bernabeùu ñeå gaëp gôõ coäng ñoaøn Toång Giaùo phaän Madrid.