Ñöùc Thaùnh cha vieáng thaêm Ñaïi hoïc Sapienza
Ñöùc Thaùnh cha vieáng thaêm Ñaïi hoïc Sapienza.
Phuùc Nhaïc
Roma (RVA News 14-05-2026) - Saùng thöù Naêm, ngaøy 14 thaùng naêm naêm 2026, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñeán vieáng thaêm Ñaïi hoïc Sapienza, laø Ñaïi hoïc lôùn nhaát AÂu Chaâu vaø theá giôùi, vôùi 122,000 sinh vieân.
Ñaïi hoïc naøy do Ñöùc Giaùo hoaøng Bonifaxio VIII thaønh laäp naêm 1303, nhöng nay laø moät Ñaïi hoïc Coâng laäp cuûa chính phuû YÙ vaø goàm coù 15 phaân khoa taïi nhieàu chi nhaùnh khaùc nhau.
Truyeàn thoâng YÙ goïi chuyeán thaêm naøy laø moät "cöû chæ hoøa giaûi" giöõa Ñaïi hoïc Sapienza vaø Toøa Thaùnh, vì caùch ñaây 18 naêm, Ñaïi hoïc naøy nôi ñaõ töø choái tieáp ñoùn Ñöùc Beâneâñictoâ XVI, do söùc eùp cuûa phe cöïc taû.
Ñöùc Giaùo hoaøng Phaoloâ VI vaø Gioan Phaoloâ II ñeàu ñeán thaêm Ñaïi hoïc La Sapienza. Ñöùc Phaoloâ VI ñeán ñaây nhö moät "cöïu sinh vieân vaø ngöôøi baïn", caûm ñoäng nhôù laïi nhöõng naêm thaùng hoïc vaên chöông taïi ñaïi hoïc naøy sau khi chòu chöùc linh muïc. Trong baøi phaùt bieåu, ngaøi duøng hình aûnh hai luoàng aùnh saùng hoäi tuï: ñöùc tin vaø khoa hoïc khoâng ñoái laäp nhau, nhöng laø hai ngoïn löûa tieán tôùi moät "söï coäng sinh" caàn thieát.
30 naêm sau, ngaøy 19 thaùng Tö naêm 1991, Ñöùc Gioan Phaoloâ II thaêm Ñaïi hoïc naøy. Vò giaùo hoaøng ngöôøi Ba Lan ñaõ tieáp nhaän vaø phaân tích hôn 500 caâu hoûi do sinh vieân göûi ñeán, ñoàng thôøi keâu goïi giôùi treû xaây döïng moät "neàn vaên minh tình thöông" vaø "ñöøng sôï Ñöùc Kitoâ".
Khi ngaøi böôùc vaøo khuoân vieân tröôøng, khoaûng 300 sinh vieân ñaõ huyùt saùo vaø la où phaûn ñoái. Ñaùp laïi, Ñöùc Gioan Phaoloâ II noùi: "Xin caûm ôn söï chaøo ñoùn noàng nhieät cuûa caùc baïn, ñi keøm vôùi nhöõng tieáng hoâ raát lôùn." Naêm 2003, ngaøi ñaõ ñöôïc trao baèng tieán só danh döï cuûa tröôøng Ñaïi hoïc Sapienza.
Vuï taåy chay Ñöùc Beâneâñictoâ XVI
Ñöùc Beâneâñictoâ XVI döï kieán seõ ñeán thaêm Ñaïi hoïc La Sapienza ngaøy 17 thaùng Gieâng naêm 2008. Tuy nhieân, chuyeán thaêm ñaõ khoâng dieãn ra. Ñöùc Giaùo hoaøng buoäc phaûi huûy leã Khai giaûng nhaân kyû nieäm 705 naêm thaønh laäp tröôøng, sau khi 67 giaûng vieân chieám vaên phoøng Hieäu tröôûng vaø göûi thö moâ taû ngaøi laø moät "keû thuø cuûa khoa hoïc" vaø moät ngöôøi "phaûn ñoäng", ñoàng thôøi khaúng ñònh ngaøi khoâng ñöôïc pheùp böôùc vaøo moät Ñaïi hoïc theá tuïc.
Nhöõng ngöôøi khôûi xöôùng phaûn ñoái nhaéc laïi raèng naêm 1990, Hoàng y Joseph Ratzinger töøng noùi raèng "phieân toøa cuûa Giaùo hoäi choáng Galileo laø hôïp lyù vaø coâng baèng". Treân thöïc teá, khi aáy ngaøi chæ vieän daãn trieát gia Paul Feyerabend ñeå minh hoïa cho cuoäc khuûng hoaûng cuûa lyù trí hieän ñaïi. Suy tö cuûa ngaøi xoay quanh caâu hoûi "chaân lyù laø gì?" vaø nhaèm baûo veä vai troø cuûa ñaïi hoïc trong vieäc tìm kieám yù nghóa toái haäu cuûa söï vaät.
Caùc giaùo sö Ñaïi hoïc Sapienza tuyeân boá: "Nhöõng lôøi veà Galileo xuùc phaïm vaø laøm nhuïc chuùng toâi. Vì theá, nhaân danh tính theá tuïc, chuùng toâi yeâu caàu huûy boû söï kieän khoâng thích hôïp naøy."
Ñaïi dieän caùc nhoùm cöïc taû cuõng tham gia phaûn ñoái, khieán Toøa Thaùnh quyeát ñònh huûy chuyeán thaêm ñeå traùnh leo thang caêng thaúng. Tuy nhieân, Ñöùc Giaùo hoaøng ñaõ göûi baøi dieãn vaên döï ñònh ñoïc cho ban laõnh ñaïo ñaïi hoïc. Truyeàn thoâng Coâng giaùo YÙ goïi vieäc töø choái Ñöùc Beâneâñictoâ XVI ñeán Sapienza laø "chieán thaéng cuûa chuû nghóa cöïc ñoan theá tuïc".
Moät cöû chæ hoøa giaûi
Veát thöông naøy ñaõ ñaùnh daáu nhieàu naêm tranh luaän coâng khai taïi YÙ, veà moái quan heä giöõa ñöùc tin vaø tính theá tuïc. Ñöùc Giaùo hoaøng Phanxicoâ chöa töøng chính thöùc thaêm khuoân vieân tröôøng, nhöng vaøo thaùng Naêm naêm 2022, ngaøi ñaõ tieáp baø Antonella Polimeni - nöõ Vieän tröôûng ñaàu tieân cuûa tröôøng - vaø trong cuoäc gaëp ñaõ nhaéc ñeán "moái quan heä töï nhieân" giöõa Giaùo hoäi vaø Ñaïi hoïc.
Giôø ñaây, Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV seõ böôùc vaøo caùnh coång Ñaïi hoïc vaøo ngaøy 14 thaùng Naêm naêm 2026, noái laïi cuoäc ñoái thoaïi ñaõ bò giaùn ñoaïn gaàn hai möôi naêm. Vaø Vieän tröôûng Antonella Polimeni hoan ngheânh thoâng baùo veà chuyeán vieáng thaêm cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng, nhö moät daáu chæ hy voïng trong boái caûnh caêng thaúng quoác teá hieän nay.
Baø cuõng nhaéc laïi moái lieân heä keùo daøi baûy theá kyû giöõa Giaùo hoaøng vaø Ñaïi hoïc Sapienza, vôùi nhöõng giai ñoaïn lieân tuïc, chia reõ vaø hoøa giaûi. Truyeàn thoâng YÙ goïi chuyeán thaêm cuûa Ñöùc Leâoâ XIV laø moät "cöû chæ hoøa giaûi", coù theå môû ra moät thôøi ñaïi môùi cho moái quan heä giöõa ñöùc tin vaø khoa hoïc treân ñaát YÙ.
Chöông trình chuyeán thaêm
Chöông trình vieáng thaêm bao goàm vieäc Ñöùc Leâoâ XIV gheù thaêm nhaø nguyeän Ñaïi hoïc, luùc 10 giôø 20, phaùt bieåu tröôùc caùc giaùo sö vaø sinh vieân, gaëp gôõ hoäi ñoàng Ñaïi hoïc cuøng nhaân vieân tröôøng. Ñöùc Giaùo hoaøng cuõng seõ tham quan trieån laõm veà lòch söû Ñaïi hoïc vaø Giaùo hoaøng.
Giôùi laõnh ñaïo Ñaïi hoïc nhaán maïnh raèng chuyeán thaêm naøy - dieãn ra baûy theá kyû sau saéc chæ cuûa Ñöùc Bonifacioâ VIII - seõ nhaéc nhôù raèng Giaùm muïc Roâma vaø theá giôùi khoa hoïc vaãn coù theå cuøng nhau suy tö veà töông lai cuûa gia ñình nhaân loaïi.
Coøn Ñöùc Hoàng y Baldo Reina, Giaùm quaûn Giaùo phaän Roâma, nhaán maïnh: "Ñoái thoaïi vôùi nhöõng ngöôøi ñang höôùng veà töông lai qua khoa hoïc vaø nghieân cöùu laø ñieàu caên baûn. Chuùng toâi seõ laéng nghe ñieàu Ñöùc Thaùnh cha noùi trong chuyeán thaêm naøy vaø aùp duïng vaøo coâng taùc muïc vuï Ñaïi hoïc cuõng nhö muïc vuï giôùi treû."
(Ekai.pl 12-5-2026)