Ñöùc Thaùnh cha cöû haønh
thaùnh leã ñaàu tieân taïi Angola
Ñöùc Thaùnh cha cöû haønh thaùnh leã ñaàu tieân taïi Angola.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Quilamba (RVA News 20-04-2026) - Luùc 9 giôø saùng Chuùa nhaät, ngaøy 19 thaùng Tö naêm 2026, Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV ñaõ rôøi Toøa Söù thaàn Toøa Thaùnh, nôi ngaøi nghæ ñeâm, ñeå tôùi thaønh phoá Quilamba, moät khu ñoâ thò thuoäc tænh Luanda, vaø caùch Toøa Söù thaàn hôn 26 Km. Khu vöïc naøy môùi ñöôïc khaùnh thaønh ngaøy 11 thaùng Baûy naêm 2011 vaø ñöôïc moät coâng ty Trung Quoác thieát keá.
Khu ñoâ thò naøy noåi tieáng vì laø nôi coù Saân vaän ñoäng Quoác gia teân laø "11 de Novembro", ñöôïc söû duïng trong Cuùp boùng ñaù chaâu Phi naêm 2010. Döï aùn kieán thieát khu daân cö ñöôïc hình thaønh ñeå phaùt trieån theo ba giai ñoaïn, vôùi toång coäng 82,000 caên hoä vaø dieän tích toång theå 54 caây soá vuoâng. Baûn thieát keá ban ñaàu ñöôïc coâng boá vaøo ngaøy 31 thaùng Taùm naêm 2008, vaø sau ñoù ñöôïc Toång thoáng Joseù Eduardo dos Santos chính thöùc khaùnh thaønh ngaøy 11 thaùng Baûy naêm 2011.
Baûn ñoà khu ñoâ thò Quilamba, luùc ñoù vaãn ñang trong quaù trình xaây döïng hoaøn chænh. Ban ñaàu, khu naøy döï kieán seõ cung caáp choã ôû cho 19,000 ngöôøi trong 115 toøa nhaø hoaëc cao oác, vôùi toång coäng 3,180 caên hoä, cuøng vôùi caùc tröôøng hoïc, toå chöùc taøi chính vaø caùc khu vöïc coâng coäng tích hôïp. Theo oâng Manuel Vicente, Chuû tòch Hoäi ñoàng Quaûn trò cuûa Coâng ty Sonangol, giai ñoaïn ñaàu cuûa döï aùn bao goàm 10 caây soá ñöôøng loä, 48 sieâu thò, coâng vieân giaûi trí, caùc tuyeán ñöôøng saét vaø xe buyùt, cuõng nhö caùc cô sôû khaùc trong trung taâm khu ñoâ thò. Muïc tieâu ban ñaàu cuûa döï aùn bao goàm 710 toøa nhaø, 24 trung taâm giaùo duïc maàm non, 9 tröôøng tieåu hoïc, 8 tröôøng trung hoïc vaø toång coäng 50 km ñöôøng.
Caáu truùc
Khu ñoâ thò Quilamba ñöôïc chia thaønh boán khu vöïc, moãi khu ñeàu coù moät tröôøng maãu giaùo ñaëc bieät hieän ñaïi, vôùi heä thoáng ñieàu hoøa khoâng khí trong toaøn boä caùc phoøng hoïc. Moät ñöôøng chaïy ñieàn kinh vaø moät saân boùng ñaù tieâu chuaån theå hieän roõ ñònh höôùng theå thao cuûa khu ñoâ thò. Hai nhaø maùy ñieän cung caáp naêng löôïng cho khu vöïc, vaø nöôùc uoáng ñaõ ñöôïc xöû lyù, trong khi nöôùc khoâng uoáng ñöôïc ñöôïc xöû lyù hoaøn toaøn hoaëc duøng cho caùc muïc ñích phi sinh hoaït.
Khu ñoâ thò khoâng coù baát kyø raøo caûn kieán truùc naøo, giuùp ngöôøi khuyeát taät coù theå di chuyeån ñoäc laäp vaø an toaøn. Ngoaøi ra, khu vöïc coøn coù moät beänh vieän coâng, moät soá phoøng khaùm tö vaø möôøi hai trung taâm y teá khaùc thuoäc heä thoáng quoác gia.
Döï kieán khu vöïc naøy seõ laép ñaët nhieàu thuøng raùc ñeå cho pheùp phaân loaïi raùc chöa ñöôïc phaân loaïi tröôùc ñoù. Beân ngoaøi khu daân cö coù caùc khoâng gian daønh cho ñaàu tö tö nhaân, môû cho nhöõng ai muoán xaây döïng caùc coâng trình coâng coäng hoaëc tö nhaân; trong soá caùc döï aùn ñang trieån khai coù thö vieän thaønh phoá ñaàu tieân vaø moät soá trung taâm thöông maïi boå sung.
Ngoaøi ra, taïi Quilamba seõ xaây döïng caùc coâng trình ñoùng vai troø quan troïng trong ñôøi soáng chính trò - xaõ hoäi cuûa khu vöïc, nhö Toøa aùn caáp huyeän vaø Sôû cuûa Tænh Luanda, phoái hôïp vôùi cô quan chính taïi thuû ñoâ Angola.
Quilamba coù caùnh ñoàng roäng lôùn vaø ban toå chöùc ñaõ choïn ñòa ñieåm naøy laøm nôi Ñöùc Thaùnh cha Leâoâ XIV cöû haønh thaùnh leã. Hôn 100,000 tín höõu töø thuû ñoâ Luanda vaø nhieàu nôi khaùc ñaõ tuï hoïp veà ñaây ñeå tham döï thaùnh leã vôùi Ñöùc Thaùnh cha.
Ñoàng teá vôùi Ñöùc Thaùnh cha, coù caùc hoàng y vaø giaùm muïc thuoäc ñoaøn tuøy tuøng, 26 giaùm muïc thuoäc 20 giaùo phaän toaøn quoác Angola cuøng vôùi haøng traêm linh muïc.
Baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha
Trong baøi giaûng, ñi töø baøi Tin möøng thuaät laïi cuoäc gaëp gôõ cuûa Chuùa Gieâsu Phuïc sinh vôùi hai moân ñeä thaát voïng treân ñöôøng tieán veà laøng Emmaus, cuõng nhö töø lòch söû ñau thöông cuûa ñaát nöôùc Angola (nöûa trieäu ngöôøi cheát trong chieán tranh giaønh ñoäc laäp), Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh ñeán chuû ñeà chính yeáu laø nieàm hy voïng: söï hieän dieän cuûa Chuùa Kitoâ Phuïc Sinh vaø lôøi môøi goïi xaây döïng moät töông lai môùi döïa treân ñöùc tin vaø tình lieân ñôùi. Môû ñaàu, ngaøi baøy toû loøng bieát ôn vì ñöôïc cöû haønh Thaùnh Theå cuøng coäng ñoaøn vaø caûm kích tröôùc söï ñoùn tieáp noàng haäu.
Döïa treân trích ñoaïn Tin möøng veà hai moân ñeä treân ñöôøng Emmaus, Ñöùc Thaùnh cha môøi goïi moïi ngöôøi suy nieäm veà haønh trình ñöùc tin cuûa chính mình. Hai moân ñeä rôøi Gieârusalem vôùi taâm traïng buoàn baõ, thaát voïng vì caùi cheát cuûa Chuùa Gieâsu. Hoï noùi chuyeän vôùi nhau veà nhöõng bieán coá ñaõ xaûy ra, nhöng laïi bò giam haõm trong noãi ñau vaø maát hy voïng.
Ñöùc Thaùnh cha lieân keát hình aûnh naøy vôùi lòch söû Angola - moät ñaát nöôùc ñeïp nhöng bò toån thöông bôûi chieán tranh, chia reõ vaø ngheøo ñoùi. Nhöõng ñau khoå keùo daøi coù theå khieán con ngöôøi rôi vaøo tình traïng gioáng hai moân ñeä: vaãn böôùc ñi nhöng khoâng coøn hy voïng, khoâng bieát baét ñaàu laïi töø ñaâu. Ñaây laø nguy cô lôùn khi con ngöôøi bò quaù khöù ñau thöông chi phoái.
Tuy nhieân, Tin möøng mang ñeán moät söù ñieäp quan troïng: Chuùa Gieâsu ñaõ soáng laïi vaø luoân ñoàng haønh vôùi con ngöôøi, ñaëc bieät trong nhöõng luùc khoù khaên. Ngaøi ñeán gaàn hai moân ñeä, laéng nghe hoï, giaûi thích Kinh Thaùnh vaø giuùp hoï hieåu raèng hoï khoâng ñôn ñoäc. Khi Chuùa beû baùnh, maét hoï môû ra vaø nhaän ra Ngaøi. Ñaây laø daáu chæ cho thaáy Chuùa hieän dieän trong ñôøi soáng haèng ngaøy, ñaëc bieät qua Lôøi Chuùa vaø Bí tích Thaùnh Theå.
Töø ñoù, Ñöùc Thaùnh cha chæ ra con ñöôøng ñeå taùi khôûi ñaàu. Tröôùc heát laø tin töôûng raèng Chuùa luoân ôû beân, ñoàng haønh vaø caûm thoâng vôùi con ngöôøi. Söï hieän dieän naøy ñöôïc caûm nghieäm qua caàu nguyeän, laéng nghe Lôøi Chuùa vaø tham döï Thaùnh Theå. Ngaøi cuõng caûnh baùo veà nhöõng hình thöùc toân giaùo pha troän meâ tín, coù theå laøm leäch höôùng ñôøi soáng ñöùc tin, vaø keâu goïi tín höõu trung thaønh vôùi giaùo huaán cuûa Giaùo hoäi.
Beân caïnh ñoù, ñöùc tin ñoøi hoûi moät daán thaân cuï theå. Nhö Chuùa Gieâsu ñöôïc nhaän ra khi beû baùnh, tín höõu Kitoâ cuõng ñöôïc môøi goïi trôû thaønh "taám baùnh ñöôïc beû ra" cho ngöôøi khaùc - nghóa laø soáng tinh thaàn hy sinh, phuïc vuï vaø yeâu thöông. Ñieàu naøy ñaëc bieät quan troïng trong boái caûnh Angola coøn nhieàu khoù khaên veà kinh teá, xaõ hoäi vaø caùc hình thöùc ngheøo ñoùi. Giaùo hoäi caàn hieän dieän nhö moät coäng ñoaøn bieát laéng nghe, chöõa laønh vaø khôi laïi hy voïng. Ñöùc Thaùnh cha keâu goïi moïi thaønh phaàn trong Giaùo hoäi - töø giaùm muïc, linh muïc, tu só ñeán giaùo daân - soáng tinh thaàn daán thaân, xaây döïng tình huynh ñeä, tha thöù vaø lieân ñôùi. Qua ñoù, hoï goùp phaàn chöõa laønh nhöõng veát thöông cuûa quaù khöù vaø xaây döïng moät xaõ hoäi môùi, nôi khoâng coøn haän thuø, baïo löïc vaø tham nhuõng, nhöng thay vaøo ñoù laø coâng lyù vaø chia seû.
Ñöùc Thaùnh cha nhaán maïnh raèng nhôø ôn Chuùa Kitoâ Phuïc Sinh, moãi ngöôøi coù theå trôû thaønh taùc nhaân bieán ñoåi xaõ hoäi. Thaùnh Theå nhaéc nhôû moïi ngöôøi raèng hoï laø moät thaân theå hieäp nhaát, cuøng höôùng ñeán vieäc xaây döïng moät töông lai toát ñeïp hôn, ñaëc bieät cho giôùi treû - nhöõng ngöôøi ñang caàn hy voïng.
Sau cuøng, Ñöùc Thaùnh cha khích leä coäng ñoaøn tín höõu Angola can ñaûm nhìn veà töông lai vôùi nieàm tin vaø chuû ñoäng xaây döïng hy voïng. Ngaøi nhaán maïnh raèng Chuùa Gieâsu luoân ñoàng haønh vaø naâng ñôõ hoï treân haønh trình naøy. Baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha keát thuùc vôùi lôøi phoù thaùc moïi ngöôøi cho Ñöùc Maria, xin Meï naâng ñôõ hoï trong ñöùc tin, hy voïng vaø tình yeâu, ñeå hoï trôû thaønh chöùng nhaân cuûa söï phuïc sinh vaø kieán taïo moät xaõ hoäi môùi toát ñeïp hôn.
Cuoái thaùnh leã, Ñöùc Toång giaùm muïc Filomeno do Nascimento Vieira Dias, Toång giaùm muïc Giaùo phaän Luanda sôû taïi ñaõ ñaïi dieän moïi ngöôøi caùm ôn Ñöùc Thaùnh cha.
Sau ñoù, Ñöùc Thaùnh cha môøi goïi coäng ñoaøn ñaõ cuøng ñoïc kinh Laïy Nöõ Vöông Thieân Ñaøng.
Trong baøi huaán duï ngaén tröôùc khi ñoïc kinh, Ñöùc Thaùnh cha noùi:
"Anh chò em thaân meán,
Giôø ñaây chuùng ta cuøng hieäp lôøi caàu nguyeän vôùi Ñöùc Maria trong kinh Nöõ Vöông Thieân Ñaøng, ñeå cuøng vôùi Meï - laø Meï vaø laø baïn ñoàng haønh treân haønh trình - chia seû nieàm vui Phuïc sinh.
Vôùi baøi ca haân hoan naøy, chuùng ta khoâng muoán xoùa boû hay daäp taét tieáng keâu cuûa nhöõng ngöôøi ñang ñau khoå, nhöng ñuùng hôn laø oâm laáy tieáng keâu aáy vaø hoøa vaøo tieáng noùi cuûa chuùng ta, trong moät söï hoøa hôïp môùi, ñeå ngay caû trong ñau khoå, aùnh saùng cuûa ñöùc tin vaãn luoân soáng ñoäng, vaø cuøng vôùi ñoù laø nieàm hy voïng vaøo moät theá giôùi toát ñeïp hôn.
Chuùa Kitoâ ñaõ chieán thaéng söï cheát, vaø chính vôùi nieàm xaùc tín naøy, taát caû chuùng ta - hieäp nhaát vôùi Ngöôøi vaø trong Ngöôøi nhö moät thaân theå duy nhaát - hoâm nay cuõng nhö moãi ngaøy ñeàu daán thaân laøm cho quanh mình troå sinh nhöõng hoa traùi cuûa leã Phuïc Sinh, ñoù laø tình yeâu, coâng lyù ñích thöïc vaø hoøa bình, vöôït treân moïi trôû ngaïi vaø khoù khaên.
Xin Meï cuûa Chuùa Gieâsu, Meï cuûa Con Tim, giuùp chuùng ta luoân caûm nhaän caùch soáng ñoäng vaø maïnh meõ, beân caïnh chuùng ta, söï hieän dieän cuûa Con Meï ñaõ phuïc sinh.
Sau ñoïc kinh Laïy Nöõ Vöông Thieân Ñaøng vaø ban pheùp laønh keát thuùc, Ñöùc Thaùnh cha trôû veà Toøa Söù thaàn ñeå duøng böõa tröa vaø nghæ ngôi.