Baøi Suy Nieäm Muøa Chay Thöù Hai:

Trong Moät Theá Giôùi Chieán Tranh,

Tình Huynh Ñeä Laø Moät Traùch Nhieäm

Cha Pasolini, Baøi Suy Nieäm Muøa Chay Thöù Hai: Trong Moät Theá Giôùi Chieán Tranh, Tình Huynh Ñeä Laø Moät Traùch Nhieäm.

Tyù Linh chuyeån dòch Vieät ngöõ

Vatican (Xuaân Bích Vieät Nam 13-03-2026) - AÂn suûng vaø traùch nhieäm hieäp thoâng laø troïng taâm cuûa baøi suy nieäm Muøa Chay thöù hai vaøo ngaøy 13 thaùng 03 naêm 2026, taïi Hoäi tröôøng Paul VI, tröôùc söï hieän dieän cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng. Nhaø giaûng thuyeát cuûa Phuû Giaùo Hoaøng, Cha Roberto Pasolini, ñaõ suy ngaãm veà tröïc giaùc cuûa Thaùnh Phanxicoâ, ngöôøi ñaõ nhìn thaáy trong caùc moái töông quan lieân vò moät cô hoäi ñeå hoïc hoûi loâgic cuûa Tin Möøng.

Töø ngheä thuaät ñeán caùc moâ hình kinh teá, nhieàu lónh vöïc ñaõ coá gaéng hình dung moät söï haøi hoøa phoå quaùt giöõa con ngöôøi vôùi nhau, nhöng laïi gaëp phaûi thöïc taïi ñaày chia reõ vaø xung ñoät trong thôøi ñaïi chuùng ta, khieán coi noù döôøng nhö laø "moät lyù töôûng caàn ñaït ñöôïc". Traùi laïi, tình huynh ñeä laø moät aân hueä cuûa Thieân Chuùa, nhöng cuõng laø moät traùch nhieäm "nghieâm tuùc vaø caáp baùch", bôûi vì noù kín muùc trong söï ña daïng ñeå xoa dòu taâm hoàn vaø cho pheùp moãi ngöôøi hoøa giaûi vôùi phaàn baûn ngaõ naøy, muoán hoï tin raèng mình coâ ñôn vaø töï maõn. Ñaây laø moät soá suy tö ñöôïc Cha Roberto Pasolini, nhaø giaûng thuyeát cuûa Phuû Giaùo hoaøng, trình baøy vaøo thöù Saùu, ngaøy 13 thaùng 03 naêm 2026, taïi Hoäi tröôøng Paul VI, tröôùc söï hieän dieän cuûa Ñöùc Giaùo hoaøng Leâoâ XIV.

Tình huynh ñeä, nôi hoaùn caûi ñích thöïc

Trong baøi suy nieäm Muøa Chay thöù hai trong chuoãi boán baøi suy nieäm - ñöôïc leân lòch vaøo moãi thöù Saùu cho ñeán ngaøy 27 thaùng Ba naêm 2026 vaø taäp trung vaøo chuû ñeà "Phaøm ai ôû trong Ñöùc Kitoâ ñeàu laø ...thuï taïo môùi" - Cha Roberto Pasolini ñaõ suy nieäm veà "Tình huynh ñeä - AÂn suûng vaø traùch nhieäm veà söï hieäp thoâng huynh ñeä".

"Tình huynh ñeä khoâng phaûi laø ñieàu phuï tuøy cuûa ñôøi soáng taâm linh, cuõng khoâng chæ laø moät boái caûnh thuaän lôïi trong ñoù chuùng ta deã daøng lôùn leân trong aân suûng. Ñoù laø nôi maø söï hoaùn caûi thöïc söï ñöôïc thöïc hieän: thöû thaùch nghieâm troïng nhaát vaø ñoàng thôøi laø daáu hieäu huøng hoàn nhaát veà nhöõng gì Tin Möøng coù theå thöïc hieän trong cuoäc soáng chuùng ta."

Ví duï veà caùc coäng ñoàng ñaàu tieân cuûa Doøng Phanxicoâ

Cha Pasolini ñaëc bieät gôïi leân cuoäc soáng cuûa caùc coäng ñoàng ñaàu tieân cuûa Doøng Phanxicoâ, maø " Ngöôøi Ngheøo " Assisi mong muoán thoaùt khoûi nhöõng töông quan quyeàn löïc hay töï toân, gioáng nhö caùc coäng ñoàng Kitoâ höõu ñaàu tieân. Ñaây khoâng phaûi laø nhöõng khoâng gian "nôi ngöôøi ta coù theå tìm nôi nöông naùu ñeå soáng yeân bình", maø laø nhöõng boái caûnh ñöa ngöôøi ta "ñeán taän saâu thaúm traùi tim mình", vôùi nhöõng boùng toái vaø noãi lo laéng cuûa noù.

"Caùc anh em laø moät moùn quaø cuûa Chuùa. Nhöng chính vì lyù do naøy, hoï khoâng chæ coù chöùc naêng giuùp ñôõ hay hoã trôï chuùng ta treân ñöôøng ñôøi: hoï ñöôïc giao phoù cho chuùng ta ñeå cuoäc soáng cuûa chuùng ta coù theå thay ñoåi."

"Ngöôøi ñeán töø cuøng moät cung loøng"

Suy ngaãm veà yù nghóa töø nguyeân cuûa töø "anh em", adelphoùs, nghóa ñen laø "ngöôøi ñeán töø cuøng moät cung loøng", Cha giaûng thuyeát cuûa Phuû Giaùo hoaøng nhaän thaáy raèng caùc anh em khoâng chæ baèng loøng vôùi vieäc xaùc nhaän "chuùng ta laø ai", nhöng coøn keâu goïi moät söï bieán ñoåi.

"Trong söï ña daïng, trong nhöõng haïn cheá vaø ñoâi khi caû trong nhöõng khoù khaên cuûa hoï, hoï trôû thaønh khoâng gian cuï theå nôi Thieân Chuùa ñaøo luyeän nhaân tính cuûa chuùng ta, baèng caùch laøm dòu ñi nhöõng söï cöùng nhaéc cuûa chuùng ta vaø daïy chuùng ta soáng vôùi moät traùi tim chaân thaät hôn vaø coù khaû naêng yeâu thöông hôn."

Abel vaø Cain, moät "vaán ñeà veà taàm nhìn"

Moät trong nhöõng caâu chuyeän minh hoïa roõ nhaát cho söï phaûn khaùng naøy laø "moái quan heä ñaày ñau ñôùn" giöõa Abel vaø Cain. Moät söï raïn nöùt baét nguoàn töø "vaán ñeà veà taàm nhìn". Ngöôøi anh caû, trong caâu chuyeän Saùng theá kyù, daâng nhöõng con chieân ñaàu loøng cuûa ñaøn chieân mình - moät leã vaät maø Thieân Chuùa "nhìn vôùi loøng öu aùi chieáu coá" - trong khi ngöôøi em chæ daâng moät vaøi hoa traùi cuûa ruoäng ñaát.

"Ñieàu taïo neân söï khaùc bieät khoâng phaûi laø chaát löôïng cuûa leã vaät, maø laø vieäc nhöõng gì ñöôïc daâng thöïc söï ñaïi dieän cho chính cuoäc soáng cuûa ngöôøi daâng. Ñoù laø lyù do taïi sao Chuùa khoâng chaáp nhaän leã vaät cuûa Cain: khoâng phaûi ñeå leân aùn anh ta, maø ñeå thöû thaùch anh ta. Chaáp nhaän cöû chæ naøy roát cuïc laø ñeå anh ta tin raèng mình thöïc söï khoâng coù gì toát ñeå daâng. Ngöôïc laïi, Thieân Chuùa döôøng nhö muoán giuùp anh ta tin raèng cuoäc soáng cuûa anh ta cuõng coù theå trôû thaønh moät moùn quaø".

"Ai laø Cain trong chuùng ta?"

Qua tình tieát naøy, Cha Pasolini môøi chuùng ta töï hoûi "ai laø Cain trong chuùng ta": nghóa laø, söï oaùn haän, voán bieán thaønh söï xa caùch roài daãn ñeán baïo löïc, trong traùi tim moãi ngöôøi, ñang chieám giöõ vò trí naøo? Söï oaùn haän naøy naûy sinh töø nhaän thöùc raèng "chuùng ta khoâng coâ ñôn" vaø raèng "chuùng ta khoâng phaûi laø taát caû"

"Khi chuùng ta khoâng theå hoøa giaûi vôùi thöïc taïi naøy, söï hieän dieän cuûa ngöôøi khaùc coù theå trôû neân khoâng theå chòu ñöïng ñöôïc."

Loâgic cuûa loøng thöông xoùt ñoái vôùi nhöõng ngöôøi phaïm toäi

Tuy nhieân, ñoái vôùi Thaùnh Phanxicoâ, tình huynh ñeä khoâng phaûi laø moät vaán ñeà caàn giaûi quyeát, maø laø moät cô hoäi ñeå hoïc hoûi loâgic ñaày loøng thöông xoùt cuûa Tin Möøng ñoái vôùi ngöôøi laân caän phaïm toäi. Ñoäng löïc naøy cuõng ñöôïc tìm thaáy trong böùc thö ngaén goïn nhöng saâu saéc cuûa Thaùnh Phaoloâ göûi cho Phileâmon.

"Khi caùc moái töông quan xaáu ñi vaø söï hieäp thoâng bò phaù vôõ, Tin Möøng tröôùc tieân khoâng gôïi yù baûo veä quyeàn lôïi cuûa baûn thaân, maø laø tìm kieám ñieàu toát ñeïp nhaát vaø luoân luoân khaû thi: ñieàu cho pheùp ngöôøi ta nhaän ra ôû ngöôøi kia khoâng coøn laø ñòch thuø hay ngöôøi maéc nôï, maø laø moät ngöôøi anh em ñöôïc Chuùa yeâu thöông."

Ñoùn nhaän giöõa nhöõng veát thöông, nhöõng thaát voïng vaø aùc caûm

Thöïc teá naøy coù veû xa vôøi vôùi cuoäc soáng cuï theå, nhöng noù trôû neân höõu hình khi caùc moái quan heä ñöôïc xaây döïng treân "moái lieân heä töï do". Khoâng phaûi treân söï caûm thoâng hay tình caûm thaân thieát, maø treân "thöïc teá raèng Thieân Chuùa ñaõ choïn chuùng ta vaø keâu goïi chuùng ta soáng cuøng nhau trong Giaùo hoäi nhö anh chò em".

"Leã Phuïc Sinh baét ñaàu taùc ñoäng ñeán chuùng ta töø khoaûnh khaéc chuùng ta nhaän ra raèng mình coù theå ñoùn nhaän ngöôøi khaùc ngay caû khi hoï laøm toån thöông mình, khi hoï laøm mình thaát voïng, khi hoï cö xöû nhö ñòch thuø. Khoâng phaûi vì chuùng ta trôû neân maïnh meõ hôn hay ñöùc haïnh hôn, maø vì moät ñieàu gì ñoù beân trong chuùng ta ñaõ cheát ñi vaø moät ñieàu gì ñoù môùi meû ñaõ baét ñaàu soáng."

Khoâng queân ñi chaân trôøi

Theo lôøi giaûi thích cuûa Cha giaûng thuyeát cuûa Phuû Giaùo hoaøng, tröïc giaùc cuûa Thaùnh Phanxicoâ Assisi laø nhìn thaáy söï hoaùn caûi naûy sinh "chính töø nhöõng gì ngöôøi khaùc laøm cho chuùng ta, ngay caû khi hoï laøm toån thöông hay thöû thaùch chuùng ta."

"Ñieàu naøy môû roäng taàm nhìn cuûa chuùng ta raát nhieàu. Trong cuoäc soáng haøng ngaøy, nhöõng noã löïc veà tình huynh ñeä coù theå raát naëng neà. Nhöõng khoaûng caùch giöõa chuùng ta, nhöõng lôøi noùi laøm toån thöông, nhöõng hieåu laàm dai daúng coù theå trôû neân ñau ñôùn. Chính vì lyù do naøy maø chuùng ta khoâng bao giôø ñöôïc queân ñi chaân trôøi. Khi chuùng ta ñaùnh maát vieãn caûnh veà cuoäc soáng vónh haèng, moät soá khoù khaên trôû neân hoaøn toaøn khoâng theå chaáp nhaän ñöôïc."

Ñoùn nhaän tình huynh ñeä nhö moät moùn quaø vaø cuõng laø moät traùch nhieäm

Cha Pasolini keát luaän raèng ñöùc tin khoâng chia reõ, nhöng nhaéc nhôû chuùng ta raèng "khoâng ai coù theå bò loaïi tröø khoûi traùi tim chuùng ta". Ñöôïc giaûi thoaùt, nhôø söï phuïc sinh cuûa Chuùa Gieâsu, khoâng phaûi khoûi söï meät moûi cuûa caùc moái quan heä, maø khoûi söï nghi ngôø raèng noã löïc naøy laø voâ ích.

"Ñoù laø lyù do taïi sao, trong nhöõng ngaøy Muøa Chay naøy, khi lòch söû theá giôùi vaãn tieáp tuïc bò ñaùnh daáu bôûi söï chia reõ, chieán tranh vaø xung ñoät, chuùng ta, nhöõng ngöôøi Kitoâ höõu, khoâng theå chæ giôùi haïn mình ôû vieäc noùi veà tình huynh ñeä nhö moät lyù töôûng caàn ñaït ñöôïc. Chuùng ta ñöôïc môøi goïi ñoùn nhaän noù nhö moät aân hueä vaø ñoàng thôøi, ñaûm nhaän noù nhö moät traùch nhieäm raát nghieâm tuùc vaø caáp baùch."

Tyù Linh

(theo Edoardo Giribaldi - Vatican News)

Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page