Nicaragua caám truyeàn chöùc linh muïc vaø phoù teá
taïi boán giaùo phaän khoâng coù giaùm muïc hieän dieän
Nicaragua caám truyeàn chöùc linh muïc vaø phoù teá taïi boán giaùo phaän khoâng coù giaùm muïc hieän dieän.
Phuùc Nhaïc
Jinotega (RVA News 13-03-2026) - Cheá ñoä ñoäc taøi cuûa oâng Daniel Ortega vaø vôï oâng laø ñoàng Toång thoáng Rosario Murillo, ñaõ caám vieäc truyeàn chöùc linh muïc vaø phoù teá taïi boán giaùo phaän ôû Nicaragua coù caùc giaùm muïc hieän ñang soáng löu vong.
Bieän phaùp naøy laøm traàm troïng theâm cuoäc khuûng hoaûng muïc vuï voán ñaõ keùo daøi nhieàu naêm do söï ñaøn aùp toân giaùo, nhöng traùi vôùi moïi döï ñoaùn, ôn goïi vaãn khoâng ngöøng xuaát hieän.
Boán giaùo phaän khoâng coù giaùm muïc hieän dieän trong nöôùc laø: Jinotega, Siuna, Matagalpa vaø Estelí.
Ñöùc cha Carlos Herrera, Giaùm muïc Jinotega vaø Chuû tòch Hoäi ñoàng Giaùm muïc, ñaõ bò truïc xuaát vaøo thaùng Möôøi Moät naêm 2024, sau khi chæ trích moät Thò tröôûng thaân chính quyeàn ñaõ laøm giaùn ñoaïn thaùnh leã baèng vieäc môû nhaïc vôùi aâm löôïng lôùn. Vaøi thaùng tröôùc ñoù, vaøo thaùng Baûy cuøng naêm, ngaøi ñaõ truyeàn chöùc moät linh muïc vaø baûy phoù teá taïi Giaùo phaän laân caän Matagalpa.
Leã truyeàn chöùc naøy ñöôïc baø Martha Patricia Molina, taùc giaû baùo caùo "Nicaragua: Moät Giaùo hoäi bò baùch haïi", moâ taû laø moät "oác ñaûo phuïng vuï" cho Giaùo hoäi. Söï kieän dieãn ra saùu thaùng sau khi Ñöùc cha Rolando AÙlvarez, Giaùm muïc Matagalpa vaø Giaùm quaûn Toâng toøa cuûa Estelí, bò truïc xuaát sang Roma vaøo thaùng Gieâng naêm 2024 cuøng vôùi Ñöùc cha Isidoro Mora, Giaùm muïc Siuna.
"Söï thuø haän cuûa cheá ñoä ñoäc taøi ñoái vôùi Ñöùc cha AÙlvarez" caûn trôû vieäc truyeàn chöùc
Trang maïng ACI Prensa ñaõ trao ñoåi vôùi ba linh muïc Nicaragua ñang soáng löu vong, nhöõng ngöôøi xin ñöôïc giaáu teân vì sôï bò cheá ñoä traû ñuõa.
Moät vò cho bieát: "Moïi vieäc truyeàn chöùc ñeàu chòu aûnh höôûng cuûa chính phuû. Ngoaøi ra coøn coù nhieàu ñieàu khaùc nhö vieäc giaùm saùt chaët cheõ hôn ñoái vôùi caùc linh muïc," "caûnh saùt laø löïc löôïng thöïc thi taát caû nhöõng ñieàu ñoù" vaø cho raèng leänh caám taïi Matagalpa xuaát phaùt töø "söï thuø haän cuûa cheá ñoä ñoäc taøi ñoái vôùi Ñöùc cha Rolando."
Linh muïc naøy cuõng toá caùo raèng cheá ñoä ñang tìm caùch "thay theá vai troø cuûa caùc giaùm muïc," vaø moät soá giaùo só "khoâng ñaáu tranh ñeå traùnh raéc roái, vôùi yù nghó cöùu giaùo phaän cuûa mình, nhöng cuoái cuøng laïi nhöôïng boä tröôùc nhöõng gì chính phuû noùi." Cha cho bieát theâm raèng Matagalpa coù leõ laø giaùo phaän bò aûnh höôûng naëng neà nhaát, vôùi ít nhaát 32 linh muïc ñang ôû ngoaøi ñaát nöôùc.
"Söï giaùm saùt khaét khe hôn" taïi nhöõng nôi khoâng coù giaùm muïc"
Vò linh muïc thöù hai noùi: "Moät caùch ñaëc bieät taïi caùc giaùo phaän khoâng coù giaùm muïc, söï giaùm saùt coøn khaét khe hôn nöõa nhaèm ngaên khoâng cho moät giaùm muïc töø giaùo phaän khaùc ñeán cöû haønh nghi leã... Hieän coù khoaûng baûy öùng vieân linh muïc taïi Siuna ñaõ hoaøn taát vieäc hoïc vaøo naêm 2025, cuøng vôùi moät nhoùm khaùc hoaøn taát naêm 2024, nhöng taát caû vaãn ñang chôø ñöôïc truyeàn chöùc. Tuy nhieân, hieän töôïng naøy "döôøng nhö chöa aûnh höôûng ñeán soá ngöôøi môùi vaøo chuûng vieän."
Vì sao coù giaùo phaän ñöôïc truyeàn chöùc coøn giaùo phaän khaùc thì khoâng?
Linh muïc thöù ba giaûi thích raèng caùc Giaùo phaän Leoùn, Granada, Juigalpa vaø Bluefields coù giaùm muïc taïi choã vaø giöõ "moät thaùi ñoä raát thaän troïng", duø moät soá phöông tieän truyeàn thoâng caùo buoäc raèng hoï laø ñoàng minh cuûa cheá ñoä. Nhöng theo cha, "Ñieàu ñoù khoâng ñuùng. Hoï chæ thöïc teá hôn vì lôïi ích cuûa caùc muïc töû vaø ñoaøn chieân cuûa mình".
Cha cuõng giaûi thích raèng ñeå cöû haønh moät leã truyeàn chöùc caàn coù thö cho pheùp cuûa giaùm muïc, ñieàu "coù theå deã daøng göûi qua email vaø cho pheùp caùc öùng vieân ñöôïc truyeàn chöùc ôû giaùo phaän khaùc."
Tuy nhieân, trôû ngaïi naèm ôû yeáu toá chính trò. "Vaán ñeà laø chính phuû coi nhöõng laù thö ñoù nhö söï xaâm phaïm chuû quyeàn cuûa hoï vaø xem vieäc moät giaùm muïc ñang ôû nöôùc ngoaøi vaãn tieáp tuïc ñieàu haønh giaùo phaän cuûa mình laø moät moái ñe doïa".
Haäu quaû cuûa vieäc khoâng theå truyeàn chöùc
Theo baø Martha Patricia Molina, leänh caám naøy coù taùc ñoäng "ñaùng baùo ñoäng". Ví duï, Matagalpa hieän chæ hoaït ñoäng vôùi khoaûng 30% soá linh muïc coøn laïi, vì baûy treân möôøi linh muïc ñaõ bò buoäc phaûi löu vong hoaëc truïc xuaát.
Trong khi ñoù, Estelí vaø Jinotega ñaõ giaûm tôùi 50% khaû naêng muïc vuï, khieán nhieàu coäng ñoaøn khoâng coøn ñöôïc cöû haønh thaùnh leã thöôøng xuyeân. "Thaûm kòch nhaân baûn taäp trung taïi caùc chuûng vieän. Haøng chuïc thanh nieân ñaõ hoaøn taát trieát hoïc, thaàn hoïc vaø giai ñoaïn muïc vuï nay rôi vaøo moät tình traïng lô löûng veà phaùp lyù vaø thieâng lieâng. Hoï coù ñuû khaû naêng vaø ôn goïi, nhöng khoâng theå laõnh nhaän bí tích".
Baø Molina caûnh baùo raèng neáu khoâng coù caùc linh muïc môùi thay theá nhöõng ngöôøi bò truïc xuaát, bò löu ñaøy hoaëc qua ñôøi, Giaùo hoäi Coâng giaùo taïi Nicaragua coù nguy cô thöïc söï phaûi ñoùng cöûa daàn nhieàu giaùo xöù. "Söï vaéng maët cuûa linh muïc ñoàng nghóa vôùi vieäc chaám döùt söï ñoàng haønh xaõ hoäi vaø maát ñi söï trôï giuùp bí tích cho caùc tín höõu."
Ôn goïi vaãn tieáp tuïc naûy nôû
Ba linh muïc löu vong ñeàu ñoàng yù raèng ôn goïi taïi Nicaragua vaãn tieáp tuïc phaùt trieån, vaø "Chuùa vaãn khôi daäy nhöõng ngöôøi treû can ñaûm laéng nghe Ngaøi vaø böôùc vaøo tieán trình phaân ñònh ôn goïi."
Vò linh muïc thöù ba noùi theâm raèng duø chính phuû coá gaéng ngaên caûn vieäc truyeàn chöùc, Giaùo hoäi vaãn tìm caùch thöïc hieän "maø khoâng ñeå chính phuû phaùt hieän." Ñieàu naøy cho thaáy "söï khoân ngoan cuûa Giaùo hoäi tröôùc nghòch caûnh, caùch Giaùo hoäi töï ñoåi môùi vaø tieáp tuïc loan baùo Tin möøng."
Trang Mosaico CSI ñaõ ñöa tin vaøo thaùng Hai naêm 2026, raèng hai ngöôøi Nicaragua ñaõ ñöôïc truyeàn chöùc linh muïc taïi Giaùo phaän Limoùn ôû Costa Rica, trong moät nghi thöùc dieãn ra bí maät ñeå traùnh bò cheá ñoä Nicaragua traû ñuõa.
Linh muïc naøy keát luaän: "Nhöõng trôû ngaïi khoâng phaûi laø vaán ñeà ñoái vôùi Giaùo hoäi, maø laø moät thaäp giaù maø Giaùo hoäi can ñaûm oâm laáy, nhö Chuùa chuùng ta ñaõ daïy, vaø chính thaäp giaù aáy thuùc ñaåy Giaùo hoäi böôùc ñi treân con ñöôøng phuïc sinh." Giaùo hoäi "bò ñoùng ñinh nhöng khoâng bò teâ lieät".
Vò linh muïc cuoái cuøng ñöa ra moät suy tö tröôùc cuoäc baùch haïi cuûa cheá ñoä ñoäc taøi ñoái vôùi Giaùo hoäi Coâng giaùo taïi Nicaragua, voán gia taêng keå töø caùc cuoäc bieåu tình daân söï naêm 2018. "Moät ngaøy naøo ñoù, nhöõng ngöôøi yeâu caàu chuùng toâi khoâng cöû haønh caùc nghi leã truyeàn chöùc naøy cuõng seõ gaëp nôi Giaùo hoäi caây thaäp giaù vinh quang aáy vaø nhaän ra hoï ñaõ gaây ra toån haïi gì. Nhöng trong khi ñoù, Giaùo hoäi vaãn tieáp tuïc laøm vieäc." "Giaùo hoäi taïi Nicaragua bò ñoùng ñinh nhöng khoâng bò teâ lieät. Thaäp giaù laïi caøng sinh nhieàu hoa traùi hôn, vì Giaùo hoäi khoâng ñöùng yeân, khoâng baát ñoäng. Giaùo hoäi ñang chuyeån ñoäng - vaø chính ñieàu ñoù taïo neân söï soáng."
(Aci Prensa 10-3-2026)