Baøi Giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh Cha Leâoâ XIV
trong leã Voïng Giaùng Sinh 24/12/2025
Baøi Giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh Cha Leâoâ XIV trong leã Voïng Giaùng Sinh 24/12/2025.
J.B. Ñaëng Minh An dòch
Vatican (VietCatholic News 24-12-2025) - Hoâm thöù Ba, ngaøy 23 thaùng 12 naêm 2025, khi traû lôøi caâu hoûi cuûa caùc nhaø baùo beân ngoaøi Villa Barberini ôû Castel Gandolfo, Ñöùc Giaùo Hoaøng Leâoâ XIV ñaõ keâu goïi nhöõng ngöôøi thieän chí "ít nhaát laø vaøo ngaøy leã Giaùng Sinh cuûa Ñaáng Cöùu theá, haõy toân troïng moät ngaøy hoøa bình". Ñoù chính laø neàn hoøa bình "khoâng vuõ trang vaø khoâng gaây haán" maø ngaøi ñaõ keâu goïi khi laàn ñaàu tieân xuaát hieän taïi Loggia Trung taâm cuûa Ñeàn Thôø Thaùnh Pheâroâ vaøo ngaøy 8 thaùng 5 naêm 2025, ngay sau khi ñöôïc baàu laøm Giaùo hoaøng.
Ñöùc Giaùo Hoaøng Leâoâ XIV keâu goïi 24 giôø hoøa bình treân toaøn theá giôùi vaøo dòp Giaùng Sinh khi traû lôøi caùc caâu hoûi veà Ukraine vaø veà luaät hoã trôï töï töû ôû Hoa Kyø.
Vaøo toái 24/12/2025, Ñöùc Thaùnh Cha ñaõ cöû haønh Thaùnh leã Voïng Giaùng Sinh luùc 10:00 toái taïi Ñeàn Thôø Thaùnh Pheâroâ. Möôøi em nhoû ñeán töø Nam Haøn, AÁn Ñoä, Mozambique, Paraguay, Ba Lan vaø Ukraine ñaõ mang hoa vaø cuøng Ñöùc Giaùo Hoaøng tham gia röôùc kieäu ñeán caûnh Chuùa Giaùng Sinh trong ñeàn thôø.
Trong baøi giaûng, Ñöùc Thaùnh Cha noùi:
Anh chò em thaân meán,
Töø haøng thieân nieân kyû nay, treân khaép traùi ñaát, caùc daân toäc ñaõ ngöôùc nhìn leân baàu trôøi, ñaët teân cho nhöõng vì sao im laëng vaø nhìn thaáy nhöõng hình aûnh trong ñoù. Trong khaùt voïng töôûng töôïng cuûa mình, hoï coá gaéng ñoïc töông lai treân baàu trôøi, tìm kieám treân cao moät chaân lyù maø hoï khoâng theå tìm thaáy ôû döôùi traàn gian. Tuy nhieân, nhö theå moø maãm trong boùng toái, hoï vaãn laïc loái, boái roái tröôùc chính nhöõng lôøi tieân tri cuûa mình. Nhöng ñeâm nay, "Ñoaøn daân ñang laàn böôùc giöõa toái taêm ñaõ thaáy moät aùnh saùng huy hoaøng; ñaùm ngöôøi soáng trong vuøng boùng toái, nay ñöôïc aùnh saùng böøng leân chieáu roïi." (Is 9:2).
Haõy nhìn xem ngoâi sao laøm kinh ngaïc caû theá giôùi, moät tia saùng môùi ñöôïc thaép leân vaø röïc rôõ söùc soáng: "Hoâm nay, taïi thaønh Ña-vít, moät Ñaáng Cöùu Theá ñaõ sinh ra cho caùc ngöôi, laø Ñaáng Kitoâ, Ñöùc Chuùa" (Lc 2:11). Ñaáng maø neáu khoâng coù Ngaøi thì chuùng ta khoâng toàn taïi, ñaõ ñeán trong thôøi gian vaø khoâng gian - ngay giöõa chuùng ta. Ñaáng ñaõ hi sinh maïng soáng mình vì chuùng ta ñang soáng giöõa chuùng ta, soi saùng maøn ñeâm baèng aùnh saùng cöùu roãi cuûa Ngaøi. Khoâng coù boùng toái naøo maø ngoâi sao naøy khoâng soi roïi, bôûi vì nhôø aùnh saùng cuûa noù, toaøn theå nhaân loaïi ñöôïc chöùng kieán bình minh cuûa moät cuoäc soáng môùi vaø vónh cöûu.
Ñoù laø bieán coá Giaùng Sinh cuûa Chuùa Gieâsu, Emmanuel. Trong Con Thieân Chuùa laøm ngöôøi, Thieân Chuùa ban cho chuùng ta khoâng gì khaùc hôn laø chính baûn thaân Ngaøi, ñeå "chuoäc chuùng ta khoûi moïi söï gian aùc vaø thanh taåy cho mình moät daân rieâng cuûa Ngaøi" (Tít 2:14). Sinh ra trong ñeâm toái laø Ñaáng cöùu chuoäc chuùng ta khoûi boùng ñeâm. Daáu hieäu cuûa bình minh khoâng coøn phaûi tìm kieám ôû nhöõng nôi xa xoâi cuûa vuõ truï, maø baèng caùch cuùi xuoáng, trong chuoàng gia suùc gaàn ñoù.
Daáu hieäu roõ raøng ñöôïc ban cho moät theá giôùi taêm toái quaû thaät laø "moät haøi nhi ñöôïc quaán trong taõ loùt vaø naèm trong maùng coû" (Lc 2:12). Ñeå tìm thaáy Ñaáng Cöùu Theá, ngöôøi ta khoâng neân nhìn leân trôøi, maø phaûi nhìn xuoáng ñaát: quyeàn naêng voâ song cuûa Thieân Chuùa toûa saùng trong söï baát löïc cuûa moät haøi nhi môùi sinh; söï huøng hoàn cuûa Ngoâi Lôøi vónh haèng vang voïng trong tieáng khoùc ñaàu ñôøi cuûa moät haøi nhi; söï thaùnh thieän cuûa Chuùa Thaùnh Thaàn laáp laùnh trong thaân theå nhoû beù aáy, vöøa ñöôïc taém röûa saïch seõ vaø quaán trong taõ loùt. Nhu caàu ñöôïc chaêm soùc vaø söôûi aám trôû neân thieâng lieâng vì Con Thieân Chuùa cuøng chia seû lòch söû vôùi taát caû anh chò em cuûa Ngaøi. AÙnh saùng thieâng lieâng toûa ra töø Haøi Nhi naøy giuùp chuùng ta nhaän ra tính nhaân vaên trong moãi söï soáng môùi.
Ñeå chöõa laønh söï muø quaùng cuûa chuùng ta, Chuùa choïn caùch toû baøy chính mình trong moãi con ngöôøi, nhöõng ngöôøi phaûn chieáu hình aûnh chaân thaät cuûa Ngaøi, theo moät keá hoaïch yeâu thöông baét ñaàu töø khi taïo döïng theá giôùi. Chöøng naøo maøn ñeâm cuûa söï laàm laïc coøn che khuaát chaân lyù quan phoøng naøy, thì "cuõng chaúng coøn choã cho ngöôøi khaùc, cho treû em, cho ngöôøi ngheøo, cho ngöôøi laï" (Ñöùc Giaùo Hoaøng Beâneâñíctoâ 16, Baøi giaûng, Thaùnh leã Giaùng Sinh ban ñeâm, ngaøy 24 thaùng 12 naêm 2012). Nhöõng lôøi naøy cuûa Ñöùc Giaùo Hoaøng Beâneâñíctoâ 16 vaãn laø lôøi nhaéc nhôû mang tính thôøi söï raèng treân traùi ñaát, neáu khoâng coù choã cho con ngöôøi thì khoâng coù choã cho Thieân Chuùa. Töø choái ñieàu naøy laø töø choái ñieàu kia. Tuy nhieân, nôi naøo coù choã cho con ngöôøi, nôi ñoù coù choã cho Thieân Chuùa; ngay caû moät chuoàng gia suùc cuõng coù theå trôû neân thieâng lieâng hôn caû moät ngoâi ñeàn, vaø loøng meï Maria trôû thaønh Hoøm Giao Öôùc Môùi.
Hôõi anh chò em thaân meán, chuùng ta haõy cuøng chieâm nghieäm söï khoân ngoan cuûa leã Giaùng Sinh. Trong Haøi Nhi Gieâsu, Thieân Chuùa ban cho theá giôùi moät söï soáng môùi: söï soáng cuûa chính Ngaøi, ñöôïc hieán daâng cho taát caû. Ngaøi khoâng ban cho chuùng ta moät giaûi phaùp thoâng minh cho moïi vaán ñeà, maø laø moät caâu chuyeän tình yeâu thu huùt chuùng ta. Ñaùp laïi nhöõng kyø voïng cuûa caùc daân toäc, Ngaøi sai moät haøi nhi ñeán ñeå trôû thaønh lôøi hy voïng. Tröôùc söï ñau khoå cuûa ngöôøi ngheøo, Ngaøi sai moät Ñaáng khoâng coù khaû naêng töï veä ñeán ñeå trôû thaønh söùc maïnh giuùp hoï ñöùng daäy. Tröôùc baïo löïc vaø aùp böùc, Ngaøi thaép leân moät ngoïn löûa dòu daøng soi saùng baèng ôn cöùu ñoä cho taát caû treû em treân theá giôùi naøy. Nhö Thaùnh Augustinoâ ñaõ nhaän xeùt, "söï kieâu ngaïo cuûa con ngöôøi ñeø naëng leân caùc ngöôi ñeán noãi chæ coù söï khieâm nhöôøng cuûa Thieân Chuùa môùi coù theå naâng caùc ngöôi daäy" (Thaùnh Augustinoâ, Baøi giaûng 188, III, 3). Trong khi moät neàn kinh teá meùo moù khieán chuùng ta ñoái xöû vôùi con ngöôøi nhö nhöõng moùn haøng hoùa, Thieân Chuùa trôû neân gioáng nhö chuùng ta, baøy toû phaåm giaù voâ haïn cuûa moãi ngöôøi. Trong khi nhaân loaïi tìm caùch trôû thaønh "Chuùa" ñeå thoáng trò ngöôøi khaùc, Thieân Chuùa choïn trôû thaønh ngöôøi ñeå giaûi phoùng chuùng ta khoûi moïi hình thöùc noâ leä. Lieäu tình yeâu naøy coù ñuû ñeå thay ñoåi lòch söû cuûa chuùng ta khoâng?
Caâu traû lôøi seõ ñeán ngay khi chuùng ta thöùc daäy töø moät ñeâm toái taêm vaøo aùnh saùng cuûa cuoäc soáng môùi, vaø, gioáng nhö nhöõng ngöôøi chaên chieân, chieâm nghieäm Haøi nhi Gieâsu. Treân maùng coû ôû Beâlem, nôi Ñöùc Meï Maria vaø Thaùnh Giuse canh giöõ Haøi nhi môùi sinh vôùi traùi tim traøn ñaày kinh ngaïc, baàu trôøi ñaày sao bieán thaønh "moät ñaùm ñoâng thieân binh" (Lc 2:13). Ñoù laø nhöõng thieân binh khoâng vuõ trang vaø ñang giaûi giaùp keû thuø, vì hoï haùt veà vinh quang cuûa Thieân Chuùa, maø hoøa bình treân ñaát laø söï bieåu hieän chaân thöïc (xem caâu 14). Thaät vaäy, trong traùi tim cuûa Chuùa Kitoâ ñaäp maïnh meõ moái daây tình yeâu keát noái trôøi vaø ñaát, Ñaáng Taïo Hoùa vaø muoân vaät.
Vì lyù do naøy, ñuùng moät naêm tröôùc, Ñöùc Giaùo Hoaøng Phanxicoâ ñaõ khaúng ñònh raèng Leã Giaùng Sinh cuûa Chuùa Gieâsu khôi daäy trong chuùng ta "aân suûng vaø nhieäm vuï mang laïi hy voïng ñeán baát cöù nôi naøo hy voïng ñaõ maát", bôûi vì "vôùi Ngaøi, nieàm vui nôû roä; vôùi Ngaøi, cuoäc soáng thay ñoåi; vôùi Ngaøi, hy voïng khoâng bao giôø laøm thaát voïng" (Baøi giaûng, Thaùnh leã Giaùng Sinh ban ñeâm, ngaøy 24 thaùng 12 naêm 2024). Vôùi nhöõng lôøi naøy, Naêm Thaùnh ñaõ baét ñaàu. Giôø ñaây, khi Naêm Thaùnh saép keát thuùc, Giaùng Sinh trôû thaønh thôøi gian cuûa loøng bieát ôn vaø söù meänh ñoái vôùi chuùng ta; loøng bieát ôn ñoái vôùi hoàng aân ñaõ nhaän ñöôïc, vaø söù meänh laøm chöùng cho hoàng aân aáy tröôùc theá giôùi. Nhö Thaùnh vònh gia ñaõ haùt: "Haõy loan baùo ôn cöùu ñoä cuûa Ngaøi haèng ngaøy. Haõy loan truyeàn vinh quang cuûa Ngaøi giöõa caùc daân toäc, nhöõng vieäc kyø dieäu cuûa Ngaøi giöõa muoân daân" (Tv 96:2-3).
Thöa anh chò em, vieäc chieâm nghieäm Ngoâi Lôøi nhaäp theå khôi daäy trong toaøn theå Giaùo Hoäi moät lôøi loan baùo môùi meû vaø chaân thaät. Vì vaäy, chuùng ta haõy loan baùo nieàm vui Giaùng Sinh, moät leã hoäi cuûa ñöùc tin, baùc aùi vaø hy voïng. Ñoù laø moät leã hoäi cuûa ñöùc tin, bôûi vì Thieân Chuùa trôû thaønh ngöôøi, sinh ra töø Ñöùc Trinh Nöõ. Ñoù laø moät leã hoäi cuûa baùc aùi, bôûi vì hoàng aân cuûa Con Cöùu Chuoäc ñöôïc theå hieän qua söï hieán thaân huynh ñeä. Ñoù laø moät leã hoäi cuûa hy voïng, bôûi vì Chuùa Gieâsu Haøi Ñoàng nhoùm leân nieàm hy voïng aáy trong chuùng ta, bieán chuùng ta thaønh nhöõng söù giaû hoøa bình. Vôùi nhöõng taâm tình aáy trong loøng, khoâng sôï boùng ñeâm, chuùng ta coù theå tieán böôùc ñoùn bình minh cuûa moät ngaøy môùi.
(Source: Vatican NewsHOLY MASS ON THE SOLEMNITY OF THE NATIVITY OF THE LORD PAPAL MASS HOMILY OF POPE LEO XIV St Peter's Basilica Wednesday, 24 December 2025)