Baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha
trong thaùnh leã truyeàn chöùc Phoù teá vónh vieãn
Baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha trong thaùnh leã truyeàn chöùc Phoù teá vónh vieãn.
G. Traàn Ñöùc Anh, O.P.
Vatican (RVA News 24-02-2025) - Tình traïng beänh cuûa Ñöùc Thaùnh cha Phanxicoâ, töø saùng thöù Baûy, ngaøy 22 thaùng Hai naêm 2025 coù phaàn naëng hôn. Thoâng caùo y khoa do Phoøng Baùo chí Toøa Thaùnh phoå bieán chieàu cuøng ngaøy, noùi raèng: "Tình traïng cuûa Ñöùc Thaùnh cha tieáp tuïc nguy kòch. Saùng thöù Baûy, ngaøy 22 thaùng Hai hoâm nay, Ñöùc Thaùnh cha ñaõ bò leân côn hen suyeãn keùo daøi, phaûi thôû Oxy löu löôïng cao."
"Xeùt nghieäm maùu hoâm nay cuõng cho thaáy tình traïng giaûm tieåu caàu (piastrinopenia), lieân quan tôùi thieáu maùu, neân phaûi truyeàn maùu. Ñöùc Thaùnh cha vaãn tænh taùo vaø caû ngaøy ngoài treân gheá baønh, duø ngaøi ñau hôn so vôùi hoâm tröôùc ñoù. Trong luùc naøy tieân löôïng vaãn chöa ñöôïc ñöa ra (vì beänh coù theå bieán chuyeån khoâng löôøng tröôùc ñöôïc)."
Ngaøy Naêm Thaùnh daønh cho caùc Phoù teá
Vì chöa ñöôïc xuaát vieän, neân Ñöùc Thaùnh cha khoâng chuû söï thaùnh leã saùng Chuùa nhaät ngaøy 23 thaùng Hai naêm 2025 ñeå keát thuùc ngaøy Naêm Thaùnh cuûa caùc Phoù teá vónh vieãn, taïi Ñeàn thôø thaùnh Pheâroâ, luùc 9 giôø saùng.
Ñöùc Toång giaùm muïc Rino Fisichella, Quyeàn Toång tröôûng Boä Loan baùo Tin möøng vaø laø vò Ñaëc traùch toå chöùc Naêm Thaùnh 2025, ñaõ thay Ñöùc Thaùnh cha cöû haønh thaùnh leã naøy, cuøng vôùi Ñöùc Hoàng y Lazaro Du Höng Thöïc (You Heung Sik), ngöôøi Haøn Quoác, Toång tröôûng Boä Giaùo só, tröôùc söï tham döï cuûa gaàn baûy ngaøn Phoù teá ñeán töø 100 quoác gia.
Trong thaùnh leã, Ñöùc Toång giaùm muïc chuû teá ñaõ truyeàn chöùc phoù teá cho 23 thaày ñeán töø nhieàu nöôùc, trong ñoù coù hai thaày töø Brazil, saùu thaày töø Colombia, ba thaày töø YÙ, ba thaày töø Meâhicoâ, hai thaày töø Ba Lan, ba thaày töø Taây Ban Nha, vaø ba thaày töø Myõ. Sau baøi Tin möøng, Ñöùc Toång giaùm muïc ñoïc baøi giaûng Ñöùc Thaùnh cha ñaõ soaïn saün cho thaùnh leã naøy.
Baøi giaûng cuûa Ñöùc Thaùnh cha
Trong baøi giaûng, Ñöùc Thaùnh cha ñaõ ñi töø caùc baøi ñoïc thaùnh leã Chuùa nhaät thöù VII Thöôøng nieân Naêm C vaø môøi goïi moïi ngöôøi, ñaëc bieät laø caùc Phoù teá vónh vieãn, suy tö veà ba khía caïnh cuûa ñôøi soáng Kitoâ vaø söù vuï cuûa caùc phoù teá, ñoù laø: tha thöù, phuïc vuï voâ vò lôïi vaø hieäp thoâng.
"Tröôùc tieân laø tha thöù. Loan baùo tha thöù laø moät nghóa vuï thieát yeáu cuûa caùc phoù teá. Thöïc vaäy, ñaây laø yeáu toá khoâng theå thieáu ñöôïc ñoái vôùi moïi haønh trình cuûa Giaùo hoäi vaø laø ñieàu kieän cho moïi cuoäc soáng chung cuûa con ngöôøi. Chuùa Gieâsu ñaõ chæ cho chuùng ta söï caàn thieát vaø taàm möùc cuûa tha thöù, khi noùi raèng: "Caùc con haõy yeâu thöông keû thuø cuûa caùc con" (Lc 6,27). Vaø ñuùng laø nhö vaäy: ñeå cuøng nhau taêng tröôûng, chia seû vôùi nhau aùnh saùng vaø boùng toái, thaønh coâng vaø thaát baïi, caàn bieát tha thöù vaø xin loãi, taùi laäp caùc quan heä vaø khoâng loaïi tröø khoûi tình thöông cuûa chuùng ta, duø ñoù laø ngöôøi ñaõ gaây haïi vaø phaûn boäi chuùng ta. Ñoái vôùi caùc ñoái thuû, moät theá giôùi chæ coù oaùn gheùt thì ñoù laø moät theá giôùi khoâng hy voïng, khoâng töông lai, theá naøo cuõng bò xaâu xeù vì chieán tranh, chia reõ vaø baùo thuø voâ taän, nhö thaät laø buoàn khi chuùng ta cuõng ñang thaáy xaûy ra ngaøy nay ôû bao nhieâu caáp ñoä vaø taïi nhieàu nôi treân theá giôùi. Vì vaäy, tha thöù coù nghóa laø chuaån bò cho töông aùi moät caên nhaø hieáu khaùch, an ninh, trong chuùng ta vaø caùc coäng ñoaøn cuûa chuùng ta. Vaø phoù teá, ñích thaân mang moät thöøa taùc vuï ñöa tôùi nhöõng khu ngoaïi bieân cuûa theá giôùi, daán thaân nhìn vaø daïy ngöôøi khaùc nhìn thaáy nôi moïi ngöôøi, keá caû nôi nhöõng ngöôøi laàm loãi vaø gaây ñau khoå, moät ngöôøi anh chò em bò thöông toån trong taâm hoàn, vaø vì vaäy caàn söï hoøa giaûi, höôùng daãn vaø giuùp ñôõ hôn ai heát.
Trong chieàu höôùng naøy, Ñöùc Thaùnh cha nhaéc ñeán baøi ñoïc thöù nhaát keå laïi loøng quaûng ñaïi cuûa oâng David ñoái vôùi vua Saul, laø vua nhöng cuõng laø ngöôøi baùch haïi mình (Xc 1 Sam 26.2.7-9.12-13.22-23). Hoaëc trong moät boái caûnh khaùc, göông thaày phoù teá Steâphanoâ tha thöù cho nhöõng keû neùm ñaù mình, vaø nhaát laø göông Chuùa Gieâsu, maãu göông cuûa moïi söï phuïc vuï, treân thaäp giaù, Chuùa ñaõ caàu nguyeän cho nhöõng keû ñoùng ñinh Ngaøi vaø môû cöûa thieân ñaøng cho ngöôøi troäm laønh (Xc Lc 23,34.43).
Sang ñeán ñieåm thöù hai laø phuïc vuï voâ vò lôïi. Trong baøi Tin möøng theo thaùnh Luca hoâm nay, Chuùa Gieâsu daïy caùc moân ñeä: "Caùc con haõy laøm ñieàu thieän vaø haõy cho möôïn vaø khoâng chôø mong gì" (Lc 6,35). Vaøi lôøi ngaén nguûi chöùa ñöïng höông thôm thaân höõu. Tröôùc tieân, ñoù laø lôøi cuûa Thieân Chuùa cho chuùng ta, nhöng cuõng laø lôøi cuûa chuùng ta. Ñoái vôùi phoù teá, thaùi ñoä nhö theá khoâng phaûi laø moät khía caïnh phuï thuoäc trong haønh ñoäng, nhöng laø moät chieàu kích coát yeáu cuûa cuoäc soáng. Thöïc vaäy, phoù teá hieán thaân trong söù vuï ñeå laøm ngöôøi ñieâu khaéc vaø hoïa vieân khuoân maët töø bi cuûa Chuùa Cha, chöùng nhaân maàu nhieäm Chuùa Ba Ngoâi.
Trong nhieàu ñoaïn Tin möøng, Chuùa Gieâsu noùi veà baûn thaân Ngaøi döôùi aùnh saùng naøy. Ngaøi noùi ñieàu ñoù vôùi oâng Philippheâ taïi Nhaø Tieäc Ly, vöøa sau khi röûa chaân cho caùc moân ñeä: "Ai thaáy Thaày, thì cuõng thaáy Cha Thaày" (Ga 14.9). Cuõng vaäy, khi Ngaøi laäp pheùp Thaùnh Theå, quaû quyeát raèng; "Thaày ôû giöõa caùc con nhö ngöôøi phuïc vuï" (Lc 22,27). Nhöng caû tröôùc ñoù, khi caùc moân ñeä tranh luaän vôùi nhau xem ai laø ngöôøi lôùn nhaát, Chuùa giaûi thích cho hoï raèng "Con ngöôøi ñeán khoâng phaûi ñeå ñöôïc phuïc vuï nhöng laø ñeå phuïc vuï, vaø hieán maïng soáng ñeå cöùu chuoäc nhieàu ngöôøi" (Xc 10,45).
Vaø Ñöùc Thaùnh cha nhaén nhuû raèng; "Anh em phoù teá thaân meán, coâng vieäc nhöng khoâng maø anh em thi haønh nhö moät bieåu hieän söï thaùnh hieán cuûa anh em cho tình baùc aùi cuûa Chuùa Kitoâ, ñoái vôùi anh em laø söï loan baùo ñaàu tieân Lôøi Chuùa, nguoàn maïch tín thaùc vaø vui möøng cho ngöôøi gaëp gôõ anh em. Haõy ñoàng haønh vôùi hoï bao nhieâu coù theå, vôùi moät nuï cöôøi, khoâng than thôû vaø khoâng tìm kieám nhöõng phaàn thöôûng, naâng ñôõ nhau caû trong nhöõng töông quan vôùi caùc giaùm muïc vaø linh muïc, nhö "bieåu hieän moät Giaùo hoäi daán thaân taêng tröôûng trong vieäc phuïc vuï Nöôùc Chuùa, ñeà cao giaù trò cuûa taát caû caùc caáp ñoä cuûa thöøa taùc vuï thaùnh chöùc" (C.E.I, I Diaconi permanenti nella Chiesa in Italia, Orientamenti e norme, 1993, 55). Nhö theá, haønh ñoäng hoøa hôïp vaø quaûng ñaïi cuûa anh em seõ laø moät caây caàu noái keát Baøn thôø ñöôøng phoá, Thaùnh Theå vôùi ñôøi soáng thöôøng nhaät cuûa con ngöôøi; ñöùc baùc aùi seõ laø phuïng vuï ñeïp nhaát cuûa anh em vaø phuïc vuï cuûa anh em laø vieäc phuïc vuï khieâm toán nhaát cuûia anh em".
Sang ñeán ñieåm cuoái cuøng laø söï nhöng khoâng nhö nguoàn maïch hieäp thoâng. Cho ñi maø khoâng ñoøi ñaùp laïi gì, seõ noái keát, taïo neân nhöõng moái daây, vì bieåu loä vaø nuoâi döôõng söï cuøng nhau, khoâng coù muïc ñích naøo khaùc laø hieán thaân vaø möu ích cho con ngöôøi. Thaùnh Loârenxoâ, boån maïng cuûa anh em, khi bò nhöõng keû caùo buoäc thaày vaø boù buoäc thaày giao noäp caùc kho taøng cuûa Giaùo hoäi, thaùnh nhaân ñaõ chæ cho hoï thaáy nhöõng ngöôøi ngheøo vaø noùi: "Ñaây laø nhöõng kho baùu cuûa chuùng toâi!". Chính qua ñoù, chuùng ta kieán taïo hieäp thoâng: khi noùi vôùi ngöôøi anh chò em, baèng lôøi noùi vaø nhaát laø baèng vieäc laøm, hoaëc ñích thaân hoaëc nhö moät coäng ñoaøn raèng: Ñoái vôùi chuùng toâi, baïn laø quan troïng, chuùng toâi yeâu thöông baïn, muoán baïn tham gia haønh trình vaø cuoäc soáng cuûa chuùng toâi". Ñoù laø ñieàu maø anh em thöïc hieän, nhö nhöõng ngöôøi choàng, ngöôøi cha vaø oâng, saün saøng qua vieäc phuïc vuï môû roäng gia ñình cuûa anh em cho ngöôøi tuùng quaãn, taïi nôi hoï sinh soáng".
Nhö theá, söù maïng cuûa anh em, söù maïng maø anh em nhaän töø xaõ hoäi ñeå taùi daân thaân trong xaõ hoäi, laøm cho xaõ hoäi ngaøy caøng trôû thaønh nôi hieáu khaùch vaø côûi môû vôùi taát caû moïi ngöôøi, ñoù laø moät trong nhöõng söï bieåu hieän ñeïp nhaát cuûa moät Giaùo hoäi ñoàng haønh vaø "ñi ra ngoaøi".
Thaùnh leã phong chöùc phoù teá keát thuùc luùc gaàn 11 giôø 30.
Ban tröa, Phoøng Baùo chí Toøa Thaùnh ñaõ phoå bieán baøi huaán duï maø leõ ra Ñöùc Thaùnh cha ñoïc trong buoåi ñoïc kinh Truyeàn tin taïi Quaûng tröôøng thaùnh Pheâroâ vôùi caùc tín höõu. Noäi dung baøi huaán duï nhö sau:
Huaán duï kinh Truyeàn tin
Anh chò em thaân meán, chaøo anh chò em vaø chuùc anh chò em Chuùa nhaät toát ñeïp!
"Saùng hoâm nay taïi Ñeàn thôø thaùnh Pheâroâ ñaõ coù leã truyeàn chöùc cho moät soá phoù teá. Toâi chaøo thaêm caùc thaày vaø caùc tham döï vieân Ngaøy Naêm Thaùnh caùc phoù teá cöû haønh trong nhöõng ngaøy naøy taïi Vatican; toâi caùm ôn Boä Giaùo só vaø Boä Loan baùo Tin möøng ñaõ chuaån bò cho sinh hoaït naøy.
"Anh em Phoù teá thaân meán, anh em hieán thaân loan baùo Lôøi Chuùa vaø phuïc vuï baùc aùi; thi haønh söù vuï trong Giaùo hoäi baèng lôøi noùi vaø vieäc laøm, mang tình yeâu vaø loøng thöông xoùt cuûa Thieân Chuùa cho taát caû moïi ngöôøi. Toâi nhaén nhuû anh em haõy vui möøng tieáp tuïc coâng taùc toâng ñoà cuûa anh em, vaø nhö baøi Tin möøng hoâm nay gôïi yù, anh em haõy trôû thaønh daáu chæ moät tình thöông bao goàm taát caû moïi ngöôøi, bieán aùc thaønh thieän vaø taïo neân moät theá giôùi huynh ñeä. Anh em ñöøng sôï lieàu vì tình thöông!
"Veà phaàn toâi, toâi tieáp tuïc ñieàu trò trong tin töôûng taïi Beänh vieän Ña khoa Gemelli naøy, vôùi nhöõng saên soùc chöõa trò caàn thieát; vaø vieäc nghæ ngôi cuõng laø thaønh phaàn cuûa vieäc trò lieäu! Toâi thaønh taâm caùm ôn caùc baùc só vaø caùc nhaân vieân y teá cuûa Beänh vieän naøy, vì söï quan taâm ñang daønh cho toâi vaø söï taän tuïy cuûa hoï thi haønh coâng taùc giöõa caùc beänh nhaân.
Ñöùc Thaùnh cha cuõng nhaéc ñeán caùc vaán ñeà thôøi söï vaø vieát raèng: "Ngaøy mai, töùc laø ngaøy 24 thaùng Hai, laø kyû nieäm ba naêm chieán tranh roäng lôùn ôû Ucraina: moät kyû nieäm ñau thöông vaø oâ nhuïc ñoái vôùi toaøn theå nhaân loaïi! Trong luùc toâi taùi baøy toû söï gaàn guõi vôùi nhaân daân Ucraina ñau thöông, toâi môøi goïi anh chò em nhôù ñeán caùc naïn nhaân cuûa moïi cuoäc xung ñoät vuõ trang vaø caàu nguyeän cho hoøa bình taïi Palestine, Israel vaø toaøn Trung Ñoâng, taïi Myanmar, taïi Kivu vaø taïi Sudan.
"Trong nhöõng ngaøy naøy, toâi nhaän ñöôïc bao nhieâu tin nhaén, thö töø quyù meán vaø toâi raát caûm ñoäng vì nhöõng thö vaø hình veõ cuûa caùc treû em. Caùm ôn vì söï gaàn guõi vaø kinh nguyeän an uûi maø toâi ñaõ nhaän ñöôïc töø caùc nôi treân theá giôùi. Toâi phoù thaùc taát caû cho söï chuyeån caàu cuûa Meï Maria vaø xin anh chò em caàu nguyeän cho toâi".