c Thanh Cha Phanxico gap

cac cap chnh quyen, ai dien xa hoi dan s

va ngoai giao oan tai Mozambic

 

c Thanh Cha Phanxico gap cac cap chnh quyen, ai dien xa hoi dan s va ngoai giao oan tai Mozambic.

Van Yen SJ

Mozambic (Vatican News 5-09-2019) -Trong dien van trc cac cap chnh quyen, ai dien xa hoi dan s va ngoai giao oan tai Mozambic, c Thanh Cha Phanxico khang nh: "hoa bnh la mot bong hoa mong manh, phai vat lon e vn mnh n hoa gia lp a bao lc. Do o, no oi hoi chung ta phai tiep tuc, vi quyet tam nhng khong cuong tn, vi long can am nhng khong cao ngao, kien cng nhng khong theo cach manh khoe, e thuc ay hoa bnh va hoa giai, ch khong phai bao lc, la th ch mang lai s huy diet.

Chng trnh vieng tham chnh thc cua c Thanh Cha tai Mozambique bat au vao sang ngay 5 thang 9 nam 2019, vi viec tham ngoai giao tong thong Filipe Nyussi cua Mozambique tai dinh tong thong "Ponte Vermelha". Sau o, cung tai ay, c Thanh Cha a gap cac thanh vien chnh phu, quoc hoi, ngoai giao oan, ai dien chnh quyen va xa hoi dan s cua Mozambique.

Dien van cua c Thanh Cha

Trong dien van ap li c Thanh Cha cam n tong thong, cac thanh vien cua Chnh phu va nhng ngi hien dien v li chao mng va ac biet la li mi e ngai co c hoi tham at nc Mozambique, mot at nc giau ve van hoa.

Lien i vi nan nhan cua hai cn loc xoay Idai va Kenneth

Trc het, c Thanh Cha dien ta s gan gui va lien i cua ngai vi nhng ngi b anh hng trc tiep bi cn loc xoay Idai va Kenneth. Ngai noi rang: "That tiec la toi khong the ch than en tham anh ch em, nhng toi muon anh ch em biet rang toi cung tham d noi thong kho cua anh ch em; va cong ong Cong giao cung se dan than ap lai tnh canh kho khan nhat nay. Gia tham khoc va hoang tan, toi cau xin, trong s quan phong cua Thien Chua, e tat ca cac nhom xa hoi va dan s danh u tien quan tam trong viec tai thiet."

Ca ngi thoa thuan hoa bnh c ky tai Serra da Gorongosa

Ve thoa thuan hoa bnh c ky tai Serra da Gorongosa hoi thang trc nham cham dt s oi khang quan s gia cac nhom ngi Mozambiques, c Thanh Cha noi: "Toi cung muon bay to long biet n cua ca nhan toi va cung nh cua cong ong the gii ln hn, ve nhng no lc trong nhng thap nien va qua nham lam cho hoa bnh tr thanh chuan mc, va hoa giai tr thanh con ng tot nhat khi ng trc nhng kho khan va thach o ma quy v, nh la mot quoc gia, ang gap phai."

c Thanh Cha hy vong thoa thuan va c ky la mot cot moc e ngi ta co the hy vong ve mot quyet nh dt khoat hn na tren con ng hoa bnh a bat au vi Hiep nh Hoa bnh Chung a c ky tai Roma t nam 1992.

Hay noi 'khong' vi bao lc va noi 'co' hoa bnh!"

Quy v a trai qua nhng au kho va bi thng nhng quy v a khong e cho cac moi tng quan con ngi b chi phoi bi oan thu va khong e cho thu ghet va bao lc co tieng noi cuoi cung. Nh v tien nhiem cua toi, thanh Gioan Phaolo II a ghi nh trong chuyen vieng tham at nc cua quy v nam 1988: "Nhieu ngi nam n va tre em thieu nha , lng thc, trng e hoc, benh vien e c cham soc sc khoe, nha th e gap g cau nguyen va cac canh ong cho ngi lao ong. Hang ngan ngi buoc phai tan c e tm an ninh va phng tien sinh song; nhng ngi khac a phai lanh nan cac quoc gia lan can... Hay noi 'khong' vi bao lc va noi 'co' hoa bnh!" (Chuyen tham vieng Tong thong Cong hoa, 16 thang 9 nam 1988, 3).

Quyet tam nhng khong cuong tn, vi long can am nhng khong cao ngao

Trong suot nhng nam nay, quy v a nhan ra cach the e theo uoi hoa bnh dai lau - mot s mang lien quan en moi ngi - oi hoi nhng no lc vat va, lien tuc va khong ngng; v hoa bnh la mot bong hoa mong manh, phai vat lon e vn mnh n hoa gia lp a bao lc (Thong iep cho Ngay Hoa bnh The gii 2019). Do o, no oi hoi chung ta phai tiep tuc, vi quyet tam nhng khong cuong tn, vi long can am nhng khong cao ngao, kien cng nhng theo cach manh khoe, e thuc ay hoa bnh va hoa giai, ch khong phai bao lc, la th ch mang lai s huy diet.

Hoa bnh khong ch n thuan la khong co chien tranh ma la mot s dan than khong met moi

Nh chung ta biet, hoa bnh khong ch n thuan la khong co chien tranh ma la mot s dan than khong met moi - ac biet la ve pha chung ta, nhng ngi chu trach nhiem ln hn - e nhan ra, bao ve va phuc hoi pham gia cua anh ch em chung ta mot cach cu the, ma thng b pht l hoac bo qua, e ho co the thay mnh ong vai chnh trong van menh quoc gia. Chung ta cung khong the bo qua thc te rang "neu khong co nhng c hoi ngang nhau, th nhieu loai hnh thc gay han va xung ot se co c mot manh at mau m e phat trien va cuoi cung la bung no. Khi mot xa hoi - du la a phng, quoc gia hay quoc te - van e lai mot phan nao o ben le, th khong mot chng trnh hay tai nguyen chnh tr nao co the dung ap che cua luat hay he thong giam sat e am bao s yen bnh" (Evangelii Gaudium, 59).

Nhng tien bo ay ha hen

Hoa bnh a lam cho s phat trien cua Mozambique mot so lnh vc tr nen co the. Nhng tien bo ay ha hen a c thc hien trong cac lnh vc giao duc va cham soc sc khoe. Toi khuyen khch quy v tiep tuc no lc xay dng cac c cau va the che can thiet e am bao rang khong ai cam thay b bo ri, ac biet la nhng ngi tre chiem mot phan rat ln dan so cua at nc quy v. Ho khong ch la hy vong cua vung at nay; ho con la mon qua cua at nc, mot mon qua thach thc, tm kiem va can tm ra nhng kenh xng ang co the cho phep ho s dung hieu qua tat ca nhng tai nang cua mnh. Ho co kha nang gieo nhng hat giong cho s phat trien hoa hp xa hoi ma tat ca moi ngi mong c.

Van hoa gap g

Mot nen van hoa hoa bnh oi hoi "mot tien trnh tiep dien, ni o moi the he mi phai tham gia vao cong ong" (ibid., 220). V ly do nay, tien trnh nay phai la mot trong nhng u tien va tham nhuan van hoa gap g: chap nhan ngi khac, tao ket noi va xay dng nhng cau noi. Ve van e nay, ieu can thiet la phai tran trong ky c nh mot con ng m ra tng lai, nh mot hanh trnh a en cho at c nhng muc tieu chung, nhng gia tr va y tng c chia se co the giup vt qua nhng li ch hep hoi hoac ang phai. Bang cach nay, s giau co thc s cua quoc gia quy v co the c tm thay trong viec phuc vu ngi khac, ac biet la ngi ngheo.

Quy v co mot nhiem vu lch s va can am can thc hien: Quy v se khong dng dan than bao lau con co tre em khong c en trng, gia nh vo gia c, cong nhan that nghiep, nong dan khong co at canh tac. ay la nhng nen tang cho mot tng lai hy vong, mot tng lai cua pham gia! Nhng ieu nay la kh gii cua hoa bnh.

Cham soc "ngoi nha chung"

Hoa bnh cung mi chung ta nhn ve trai at, ngoi nha chung cua chung ta. T cai nhn nay, Mozambique la mot quoc gia rat may man, va quy v co trach nhiem ac biet trong viec cham soc phuc lanh nay. Bao ve at ai cung la bao ve s song, von oi hoi phai chu y ac biet khi chung ta thay xu hng cp pha va boc lot gay ra bi long tham, ma thng khong xuat phat t nhng c dan song tren nhng vung at nay, va cung khong c thuc ay bi li ch chung cua ngi dan cua quy v. Van hoa hoa bnh con co mot s phat trien toan dien, ben vng va bao gom, ni tat ca moi ngi Mozambique co the cam thay rang vung at nay la cua ho. Ni ay ho co the thiet lap moi tng quan huynh e va cong bang vi lang gieng va vi tat ca moi ieu xung quanh.

Li keu goi cua c Thanh Cha

Tong thong va quy chc trach than men! Tat ca quy v hay la nhng nghe nhan kien tao nhng tac pham tuyet vi nhat: tng lai hoa bnh va hoa giai e co the bao ve quyen cua con cai quy v trong tng lai. Toi cau xin Thien Chua e, trong thi gian trai qua vi quy v, ngay ca toi, trong s hiep thong vi cac anh em giam muc va Giao hoi Cong giao tai vung at nay, co the giup lam cho hoa bnh, hoa giai va hy vong ng tr gia moi ngi.

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page