Thng hoi ong, ng Emmau,

va 4 bai hoc c Me day ngi tre

 

Thng hoi ong, ng Emmau, va 4 bai hoc c Me day ngi tre.

Vu Van An

Vatican (VietCatholic News 03-10-2018) - Ngay 3 thang 10 nam 2018, tai Vatican, Thng Hoi ong Giam Muc The Gii se chnh thc khai mac ban ve "Ngi Tre, c Tin va Bien Phan n Goi". Theo Tai Lieu Lam Viec a c cong bo hoi thang Sau nam 2018, Thng Hoi ong se ban en rat nhieu kha canh trong muc vu tuoi tre thi nay, trong o, co nhng van e het sc nhay cam va co the cham ngoi cho mot cuoc tranh luan con lau dai va gay gat hn ca cuoc tranh luan oi vi Tong Huan Amoris Laetitia (Niem Vui Yeu Thng). Nhng tren het van la van e lam sao giup tuoi tre gap g Thien Chua trong moi trng vo cung a dien va phc tap cua the ky 21.

Leonard DeLorenzo, giam oc nganh hoc c nhan tai Vien McGrath chuyen nghien cu ve i Song Giao Hoi, va hien day than hoc tai ai Hoc Notre Dame, nhan dp Thng Hoi ong nay a cho xuat ban cuon "What Matters Most: Empowering Young Catholics for Life's Big Decisions" (ieu ang Ke Nhat: Tao Nang Lc e Ngi Tre Co c Cac Quyet nh Ln Trong i). Trong mot bai ang tren tap ch America ngay 2 thang 10, DeLorenzo da vao Tai Lieu Lam Viec cua Thng Hoi ong trong o co nhac en hanh trnh Emmau, e trnh bay 4 bai hoc c Me day ngi tre, giup ho gap g Thien Chua, hay ung hn, on Ngi vao noi tham long mnh, nh c Me a va con lam mai mai.

Theo tac gia, Tai Lieu Lam Viec cua Thng Hoi ong bat au vi hnh anh ong hanh: Chua Giesu sanh bc vi cac mon e tren ng Emmau. Trong phan au cua trnh thuat, Chua Giesu hoi gan nh cung mot cau hoi en 2 lan: "chuyen g xay ra vi cac anh vay?" Cac mon e bay to 4 ieu ve chnh ho. Ho hoan toan mat hng (ung la ho ang i sai hng that), ham ho boi roi (ho biet nhieu chuyen nhng khong biet tm ra y ngha cua chung), huyen thuyen (noi th nhieu nghe chang bao nhieu) va buon ba (ho khong biet tm au ra hy vong). e ho noi het, bay gi Chua Giesu mi len tieng va len tieng e ao tao ho, ung hn, e tai tao ho, tham ch bien tao ho (form, reform & transform).

Theo DeLorenzo, mau hnh ao tao tren khong he ngau nhien ma co. Chua Giesu ch lap lai khuon mau a c thiet dng ni ngi me than yeu cua Ngi, c Maria thanh Nadaret. c Me hien than cho cot loi viec lam mon e Chua Giesu, song thc va song thanh thien.

Toan bo dien trnh Thng Hoi ong a c dang cho c Me va thanh qua cua Thng Hoi ong khong phai ch e vinh danh ngai ma con tr thanh cha khoa m toang nhng ieu ngai hien than cho trong t cach ngi mon e au het va hoan hao hn het. Neu muon ong hanh vi ngi tre nh Chua Giesu ong hanh vi cac mon e xa, Giao Hoi phai ao tao ho theo khuon mau Maria.

Nhng trc nhat, ta can hieu khuon mau nay, mot khuon mau bat au vi trnh thuat Truyen Tin trong Tin Mng Luca. ay, ta thay 4 ac iem cua viec c Maria lam mon e va 4 ac iem nay e xuat cac u tien muc vu cho dien trnh Thng Hoi ong di anh sang cac ieu kien van hoa trong o ngi tre cua chung ta ang c dng duc.

Im lang

Tren ng en gap c Maria, thien than Gabriel trc nhat en tham t te Dacaria. Cuoc gap g nay rat giong vi cuoc gap g c Maria, ngoai tr viec Dacaria dng nh a b trng phat, trong khi c Maria c e cao. Mi thoat nhn, no co ve khong cong bang. Nhng cac khac biet tinh te gia hai cau chuyen la ieu co tnh quyet nh.

Cau chuyen truyen tin cho c Maria c chia thanh ba phan, vi thien than noi ba lan rieng biet va c Maria ap lai ba lan. Du chung ta c nghe cau hoi cua c Maria trong cau tra li th hai cua ngai va li "xin vang" cua ngai cau tra li th ba, chung ta dam bo l cau tra li au tien cua ngai, v o la s im lang cua ngai. S im lang nay chnh la s khac biet au tien gia c Maria va Ong Dacaria.

Ca hai eu "boi roi" khi thien than hien ra vi ho. Nhng trong khi "s hai trum phu" Ong Dacaria, th c Maria "suy ngh trong long ngai " li chao cua thien than. S hai, Ong Dacaria tr nen phong ng; con c Maria th m long ra on nhan chuyen vieng tham ky la nay. ay la van e iem tnh. Mot ngi khong thoai mai trong im lang, trong khi ngi kia iem am va suy t.

S khac biet tren c tang cng trong cau ap ng th hai cua moi ngi. Ong Dacaria hoi, "Lam the nao toi biet ieu nay?" Trong khi c Maria hoi, "Lam the nao ieu nay co the c?" Ong Dacaria la trung tam chu y trong cau hoi cua mnh, khi ong muon co bang chng e xoa du tam tr to mo va a nghi cua ong. Ong b thien than lam cho cam khong phai nh mot hnh phat ma la long thng xot. Ngi khong the noi troi chay phai hoc cach lang nghe thoi. Ngc lai, c Maria at trong tam vao ieu ang xay ra: trong nghi ngai, ngai tin li thien s va co gang nam bat nhng g a c cong bo cho ngai.

Trong Tai Lieu Lam Viec cua Thng hoi ong, chieu kch au tien cua viec bien phan n goi cua Thien Chua la "nhan ra". DeLorenzo at cau hoi: cac ngi tre cua chung ta thng c day lam ieu g? Thong thng, ho c day oc lt qua (scan), oc bo quang (browse), nhanh chong tieu thu va thao chay (scurry). o khong phai la lang nghe; o la chuyen ong ien cuong.

ay la cach the gii ky thuat so chu yeu khong chu trong ve noi dung ma chu trong ve ao tao. Hay xem mot cap lieu (feed) cua truyen thong xa hoi, nh Twitter. Neu ban cho cuon xuong, cap lieu se tiep tuc va c the tiep tuc mai. Va khi ban "xuong ti tan di", nhieu d lieu hn lai xuat hien tren au, bat tan. Cai luong bat tan nay tao ra mot loai ao tao nao o. Cach e sinh ton hoac tham ch phat trien trong mot moi trng nh the la phai nuot lay nuot e cac thong tin roi chay cho le trc khi cac thong tin ke tiep xuat hien. yen mot cho se lam vao noi lang lo rang mnh khong mot ni nao o hoac khong khap moi ni c.

Do o, u tien muc vu au tien e ao tao cac mon e trng thanh la hng ve s im lang cua c Maria. Chung ta khuyen khch viec lang nghe bang cach nao? Nhiem vu la tao ra cac ieu kien va moi trng trong o, ngi tre co the phat trien kha nang chu y. Canh quan cua the gii ky thuat so la cac lch trnh nhoi nhet qua nhieu tiet muc.

DeLorenzo cho rang ngi tre hien nay rat thanh thao tro chi tren, trong o, thanh tch nuoi dng tham vong. Trong dien trnh nay, ho khong bao gi hoc cach lang nghe c.

Ky c

c Maria lang nghe, nhng ngai nghe thay g? Nhng g ngai nghe co lien quan en cach ngai nghe, va cach ngai nghe c noi ket vi ngi ngai lang nghe.

ieu cuoi cung thien than noi vi c Maria la ngi ch em ho Elizabeth cua ngai ang mang thai. ay co ve nh mot th tin khan cap t ngoi lang ben kia oi, nhng vi mot ngi co tr nh c cau hnh theo Sach thanh, tc ky c song ong cua Israel, th viec mang thai cua Elizabeth la mot dau ch co sc thuyet phuc manh me.

Trong cac cau m au tien cua Tin Mng, thanh s Luca gii thieu Dacaria va v Elizabeth, tiet lo mot so thong tin ca nhan: "Ho khong co con, v Elizabeth hiem muon, va ca hai eu a trong tuoi". Thoi quen nhan nh ve tuoi tac cua mot ngi trc cong chung la chuyen thieu khon ngoan, nhat la viec keo s chu y cua ngi ta vao s kien "ngi phu n nay la ngi hiem muon." Nhng Thanh Luca a lam the - va v ly do chnh ang. Ca tuoi tac cua Ba Elizabeth lan viec hiem muon cua ba khien ba giong v cua Apraham, la Sara.

Neu chung ta ngh Thanh Luca thieu lch thiep, th tac gia Sach Sang The con thieu lch thiep hn na. Trong Sach Sang The, chng 18, chung ta c cho biet "Apraham va Sara a gia, a trong tuoi; Sara a ngng co kinh". Rat kha song sng. Tuy nhien, nhng ai biet Sach Sang The, han biet rang ieu o rat co y ngha. Tai sao? V li ha giao c cua Chua oi vi Apraham la: cac hau due cua ong se ong vo so.

Khi Apraham than van viec hai v chong ong khong co con va keu len Thien Chua, Ngi a tang gap oi li ha cua Ngi. en cuoi cung, dng nh moi hy vong eu tieu tan - ngoai tr niem hy vong ang ke nay: niem hy vong vao Thien Chua, ang ban s song. nh cao viec gia tang li ha cua Thien Chua va noi buon sau cua Apraham cung nh s hiem muon cua Sara la cau hoi quan trong: "Co g tuyet vi qua en o Chua khong lam noi khong?" Cau tra li la: Khong, khong co g la tuyet vi qua ca. Thien Chua luon ban s song.

V vay, khi c Maria nghe Elizabeth - ngi cao tuoi va hiem muon - a thu thai mot a con, ngai nghe nh la "Sara". Lam the nao ngai nghe thay nh the? Nh ky c song ong oi vi Sach Thanh. Ngai nghe thay tieng ai? Ngai nghe thay tieng noi cua Thien Chua - ang lam viec luc ay thong bao rang nay Ngi ang lam viec ni ngai, va n goi cua ngai phat xuat t Ngi. "V vi Thien Chua, khong co g la khong the lam c". ieu ngai nghe la Thien Chua cua Israel yeu cau ngai tn thac. Va ngai tha "xin vang".

Ngc lai, Ong Dacaria e s hai thang vt nen quen ca y ngha cua viec v mnh mang thai. Ong khong nghe thay mot trnh thuat lien tuc cua viec Thien Chua hanh ong. Ong khong t do lang nghe.

ieu g ngan can ngi tre lang nghe tieng noi cua Thien Chua? Cac bat bnh ang kinh te tao ra bao lc, toi ac va buon ban ma tuy, gay ra noi s hai va bat an. Cac he thong chnh tr b thong tr bi tham nhung an mon long tin cua gii tre vao cac nh che va tham quyen. Chien tranh va cac e doa oi vi cuoc song thuc ay cuoc khung hoang di c va t nan. Moi cach loai tr xa hoi va lo lang ve hieu suat - khong at mc, khong thanh at u - lam gia tang chu ky nghien ngap va co lap va e cao cac an ui gia tao cua ma tuy, tro chi video va van hoa khieu dam. ay mi ch la mot so van e c e cap tai So 7 cua Tai Lieu Lam Viec.

u tien muc vu th hai nham ch vao tr nh cua c Maria. Nhiem vu la giao duc ngi tre ve li Thien Chua, mot ieu khong ch co ngha la "biet Sach Thanh", ma la phat trien tr tng tng cua Sach Thanh. ieu nay la thanh qua cua mot viec ao tao dai han, ch khong phai la nhng bai hoc nh ky. Neu chung ta biet cac cau chuyen ve bao lc, knh ch, coi moi ngi nh hang hoa va nhng ieu tng t nh the ang bao vay va nh hnh tr tng tng cua ngi tre nh the nao, th chung ta co the thoang nhn thay Giao Hoi phai bao boc nhng ngi tre mot cach thau ao trong trnh thuat cu roi cua Thien Chua en chng nao. Cach cua Ngi khong phai la cach cua chung ta; phai hoc hoi phng cach cua Ngi chung ta mi co the nghe ung c.

Thng Xot

Maria iem am trong im lang va tiep nhan li Thien Chua qua ky c thanh kinh. Khi tiep nhan li, ngai cung van la mot ngi hoc hoi co ky luat ve cach thc Thien Chua hanh ong.

Thien than Gabriel mo ta ngi con cua c Maria bang ngon t quyen lc. Ngi la mot v vua, con ang Toi Cao, Ngi se co mot vng quoc bat tan. Tuy nhien, khi phat bieu trong Kinh Magnificat, c Maria cong bo quyen lc cua con trai ngai khong phai nh the gii quan niem ve quyen lc ma ung hn nh viec triet ha quyen lc gia tra, tran the. Khi tiep nhan li Thien Chua, ngai hanh ong theo han o ch thc cua quyen lc Thien Chua: tc long thng xot.

Quyen lc cua long Chua thng xot t bieu lo nh viec san long chu cac hau qua cua mot the gii oi khat quyen lc hn la chi tro chi cua no. Kinh Magnificat cua ngai cong bo quyen lc cua Thien Chua Israel nh la ang nghe tieng keu than cua ngi ngheo va voi vang ap ng, ch than. lai trong chuyen ong thng xot la cach ngi ta dien dch va bat au ap ng li Thien Chua.

Tai Lieu Lam Viec cua Thng hoi ong mo ta chieu kch th hai cua viec phan biet la "giai thch". Khong co mot chu trng nao ma lai khong co gia nh - moi cach giai thch eu oi hoi mot cau chuyen hng dan. Cau hoi chnh ay la: cau chuyen hay tng thuat nao co y ngha nhat. Chuyen ong thng xot - theo cach cua Thien Chua - la cha khoa giai thch cho viec quyet nh phai sang tao va tao bao ra sao e ap lai li cua Thien Chua.

Ngay nay, noi cho ngay, cach thay the manh me nhat oi vi cau chuyen cua Thien Chua la "bat c ieu g ang dien ra trong i". oi vi nhng ngi tre c hng cac ac an ve c hoi va giao duc tot, chung ta co xu hng khuyen khch, tham ch yeu cau ho nhoi nhet vao lch bieu cua ho u moi hoat ong tao s yeu ly lch. oi vi nhng ngi tre b e nang bi ngheo nan kinh te hoac xa hoi, chung ta lam rat t e cat i sc nang cua cac nhu cau hang ngay hoac phan cong cac s iep bat lc hoac nh menh thuyet. e kham pha ra "niem vui yeu thng", ngi tre can c t do e thc s nhn thay nhau va nhan c nang lc - va c day do cung nh thuc giuc - e ch than ap ng nhng con ngi khac bang long cam thng.

u tien muc vu th ba nham ch vao long thng xot cua c Maria. Cach day phng cach thng xot la thc hanh cac viec thng ngi, khong phai thnh thoang ma la thng xuyen. Trong cac giao x, cac chuyen i truyen giao co ong c mot vai tro nhng s ao tao manh me hn phai la cac cam ket hang tuan. Trong trng hoc, nen van hoa chuan b ai hoc c can than vun ta, mot mat, va mat kia, cac moi trng giao duc thieu tai nguyen ang ngan can, khong cho ngi tre thc s hien dien va tham gia khong ch vi vat t ma ca vi nhau na. Trong cac gia nh, cach thc cua cha me la yeu to ao tao cao nhat oi vi cach thc cua ngi tre. Thc hanh long thng xot thng xuyen, ca trong va ngoai gia nh, la cha khoa e ao tao ngi tre, e ho nhn the gii trong cac kha the cua long thng xot.

Hy sinh

Khi nghe ro, c Maria a hanh ong. Chung ta thay ieu nay trc nhat khi ngai voi va len ng i gap ngi ch em ho Elizabeth ngay sau khi thien than t gia ngai. Chung ta c cho biet ngai a i "mot cach voi vang." Ngai san sang ap li Thien Chua. Ngai hoan toan t do.

Neu chung ta vao Tin Mng Gioan mot lat, chung ta se co c mot hnh anh ve viec c Maria thc thi t do nh the nao khi ngai co the mat moi th. ay, nhng ai gan gui nhat vi Chua Giesu, trong o co mon e yeu dau va me cua Chua Giesu, la nhng ngi ben canh Ngi luc Ngi ang tren thap gia. Tren thap gia o la a con c ha ban cho c Maria, ngi ma ngai a tiep nhan khi tin cay vao li Thien Chua, ngi ma ngai a hy sinh cuoc song cua mnh cho. Ngi la ang ngai a c ha ban- va gi ay, Ngi bao ngai tiep nhan mot ngi na lam con trai. Trong khoanh khac khan cap nhat nay, khi cn cam do muon gi chat lay ngi con trai len cao nhat, ngai a thc thi sc manh e cho ngi con nay ra i va tiep nhan ngi con ma Ngi a ban cho mnh.

Khi nghe li Thien Chua, c Maria khong he to ra s hai, ngao man va kieu cang. Khi hanh ong theo li, c Maria bieu lo s t do san sang hy sinh, nhan trach nhiem va cai gia cua yeu thng. Khi noi, "xin vang theo li ngai noi", ngai thc thi tron ven li "xin vang" nay cho en cung. Sc manh nh vay qua tiep giap vi sc manh than thieng.

Chieu kch th ba cua s bien phan trong tai lieu lam viec la chon la. Viec hnh thc chon la dt khoat trong viec bien phan n goi co lien quan en viec thc hien cac cam ket can ban bang cuoc song cua ngi ta, la ieu kho khan hn ca va la con ng hep dan ti "niem vui yeu thng". ay la mot s chon la e tr thanh mot ngi biet ap ng li keu goi cua Thien Chua va chap nhan cac hy sinh can co e song thc s cam ket o. Ngay nay, chung ta song trong mot nen van hoa do d, trong o, rat nhieu kha the lam chung ta te liet. Nhng tam iem cua bien phan n goi la tuyen bo tieng xin vang dt khoat, bang cuoc song cua ban, oi vi mot con ng ac thu...

u tien muc vu th t va cuoi cung la hng ve s hy sinh cua c Maria. S kien cng va can am thc hien cac cam ket ln trong cuoc song c xay ap vi thi gian bang cach khon ngoan thc hien va hoan tat cac cam ket nho hn... ao tao nhng ngi tre cua chung ta e ho trung thanh vi nhng cam ket t hn nhng manh me hn trong mot thi gian lau dai se chuan b ho tot hn cho nhng cam ket co y ngha va nhieu hy sinh hn, von la cai gia cua "niem vui yeu thng".

Cai gia cua tnh yeu

Khi Chua Giesu en gan hai ngi ang lang thang tren ng en Emmaus, Ngi thay ho mat phng hng, boi roi, noi huyen thuyen va buon ba. Ngi khong e ho nh luc Ngi thay ho. Thay vao o, Ngi bien ho thanh cac mon e theo khuon mau a c thiet lap ni ngi me diem phuc cua Ngi. Ngi lam ho im tieng: "Oi nhng con ngi ngu muoi". Ngi tai cau hnh ky c cua ho bang cach day ho Sach Thanh: "Bat au vi Mose va moi tien tri." Ngai day ho quyen lc thc s - tc quyen lc Thien Chua - xuat hien nh long thng xot bang cach day do ho bang chnh s au kho cua Ngi. Cuoi cung, Ngi nuoi dng ho bang chnh Ngi - Ngoi Li a thanh xac pham - va giai phong e ho tiep nhan mot s menh mi mang lai niem vui ln lao, mot cach mau man: "Va ho ng len ngay lap tc ".

Ho tr thanh ieu c Maria von la: nhng ngi nghe li Thien Chua va hanh ong theo o.

Giao Hoi khong co cuoc khung hoang tuoi tre; ch co cuoc khung hoang ngi ln. Chung ta thieu ro rang khi noi en nhng g chung ta muon ao tao e ngi ta tr thanh. c Maria cho ta thay nhiem vu cua Giao Hoi la ao tao ngi tre e ho tr thanh loai ngi ln biet chap nhan cai gia cua yeu thng. ieu nay co ngha: Khong nen thiet lap chan tri cac u tien muc vu cua chung ta tren y niem ao tao nhng ngi tre ay niem tin, vui ti, t do va dung cam, ma la tren y niem ao tao nhng ngi trng thanh ay c tin, vui ti, t do va dung cam. Nhiem vu cua Giao Hoi la ao tao nhng ngi tre e ho tr thanh nhng ngi san sinh ra van hoa - nhng nen van hoa cua s thanh thien va tnh yeu vui ti - se nuoi dng the he en sau ho. Giao Hoi phai chuan b e ho san sang lam viec hy sinh nay.

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page