Ngay ay u au tien

cua c Phanxico tai Peru

 

Tin ghi nhanh cua A.P. ve ngay ay u au tien cua c Phanxico tai Peru.

Peru (VietCatholic News 20-01-2018) - Nh a loan tin, c Phanxico a t Chile bay qua Peru chieu hom 18 thang 1 nam 2018. Sau ay la ban tin ghi nhanh cua A.P. ve ngay ay u au tien, 19 thang 1 nam 2018, cua ngai tai nc th hai cua chuyen tong du th 22:

10:45 gi sang

c Giao Hoang Phanxico ang nhan c mot cuoc chao on nong nhiet tai thanh pho Puerto Maldonado vung Amazon cua Peru, vi nhng ngi ung ho ng doc ng ng e chao on ngai trc cuoc gap g nh trc cua ngai vi ngi dan ban a.

Mot so ang chay theo oan xe ho tong cua ngai, tay mang cac bong bong mau trang va vang cua Vatican, trong khi nhng ngi khac hoan ho va vay tay.

Quang canh ngay th Sau la mot tng phan hoan toan vi chuyen tham cua c Giao Hoang hoi au tuan nay tai Chile, ni ngai thu hut nhng am ong nho hn va s hien dien cua ngai a gay nhieu cuoc bieu tnh phan oi.

Cac nha lanh ao ban x ang hy vong c Giao Hoang se a ra mot thong iep manh me khuyen khch chnh phu cong nhan quyen s hu at ai cua ho va don sach nhng con song b o nhiem do viec khai mo bat hp phap gay ra.

Trc ay, c Phanxico a noi ve nhu cau phai bao ve Amazon.

11:20 gi sang

Cac nha lanh ao ngi ban a Amazon Peru ang keu goi c Giao Hoang Phanxico giup ho bao ve rng nhiet i ln nhat the gii khoi s tan cong cua nhng moi e doa mi lam thay oi quan the sinh vat (biome) mot cach the tham.

Mot trong cac nha lanh ao nay la Hector Sueyo. Ong noi vi c Phanxico rang cac dan toc ban a lo lang ve Amazon khi cay coi bien mat, ca chet va song ngoi b o nhiem.

Hom th Sau, Sueyo cho biet "bau tri ang tc gian va ang khoc bi v chung ta ang huy hoai hanh tinh."

c Phanxico trc ay a noi ve nhu cau bao ve Amazon, vung ma ngai tng so sanh nh mot trong nhng "la phoi cua hanh tinh chung ta".

Hang ngan ngi an ong, an ba va tre em ban a, nhieu ngi e ngc tran va mac nhng chiec mu ay mau sac a tap trung tai mot quang trng e nghe c Phanxico noi chuyen.

11:40 gi sang

c Phanxico a i sau vao rng nhiet i Amazon e yeu cau cham dt viec khai thac go, kh ot va vang cua no mot cach tan nhan, va cong nhan nhng ngi ban a la nhng ngi bao quan chnh trong viec xac nh tng lai cua "ngoi nha chung cua chung ta".

ng vi hang ngan ngi Peru ban a mang u moi th ao long va o trang sc nh cm, c Phanxico tuyen bo Amazon la "trai tim cua Giao Hoi" va keu goi bao ve ba gia tr s song, at ai va van hoa cua no.

Hom th Sau, c Giao Hoang canh bao rang cac dan toc ban a ang b e doa nhieu hn bao gi het. c Phanxico noi them rang ieu thiet yeu la cac chnh phu va cac nh che khac phai coi cac bo lac la cac oi tac hp phap khi am phan cac d an phat trien va bao ton. Ngai noi rang cac quyen li, cac nen van hoa, cac ngon ng va truyen thong cua ho phai c ton trong va phuc hoi.

c Phanxico a noi vi am ong: "Anh ch em la mot ky c song ong cua s menh ma Thien Chua a giao pho cho tat ca chung ta: bao ve ngoi nha chung cua chung ta."

12:20 gi tra

c Giao Hoang Phanxico a to cao nan bat phu n lam no le tnh duc Amazon; nhng ngi nay b buon ban va buoc phai mai dam. Ngai noi rang nen van hoa "t ton nam tnh" (machismo) khong the ng vng c.

Trong mot dien van vi nhng ngi Peru song va lam viec tai khu rng nhiet i am thap, c Phanxico noi rang that au n v "rat nhieu phu n b mat gia tr, boi nho va phi bay cho bao lc bat tan".

Nhieu phu n lam nghe mai dam cac quan bar tai khu vc, phuc vu cac khach hang thng lam viec trong cac mo vang va cac nganh cong nghiep khai thac khac ang gay o nhiem cho song ngoi Amazon, pha huy cac canh rng cua no va lam hong he sinh thai mong manh cua no.

Hom th Sau 19 thang 1 nam 2018, c Phanxico a len an cac "than gia" cua cn sot tm vang va noi rang cac "ngau than tham lam, tien bac va quyen lc" lam cho con ngi va cac nh che thoi nat va huy hoai rng gia.

2:10 gi chieu

c Giao Hoang Phanxico a ch trch cac chien dch triet san nham vao ngi dan ban a trong mot bai phat bieu tai cac cong ong Amazon Peru.

o la mot chu e chac chan noi bat tai mot quoc gia ma hn 300,000 phu n a b triet san trong thi ky 1990-2000 di thi cu Tong thong Alberto Fujimori. Cac vien chc hoi o cho biet chien dch nham giam ngheo oi.

Hom th Sau, c Giao Hoang a len an cac to chc co vu "cac chnh sach sinh san nghieng ve pha vo sinh" va cho biet mot so ngi van tiep tuc co vu viec triet san phu n - tham ch khong co s ong y cua ho.

Nhieu phu n b triet san di thi chnh phu Fujimori khong biet ch va phat xuat t cac cong ong ngi ngheo, ban a. Hn 2,000 ngi sau o a len tieng khieu nai rang ho a b triet san mot cach bat buoc.

c Phanxico dau cac nhan xet cua ngai di hnh thc mot ghi chu trong bai phat bieu cua ngai, co le v biet rang cac nhan xet nay nhay cam ve chnh tr.

3:55 gi toi

Chu tch to chc ln nhat cua ngi ban a Amazon ang ca ngi c Giao Hoang Phanxico v li keu cua ngai nham bao ve he sinh thai mong manh va nhn nhan cac dan toc ban x cua no.

Lizardo Cauper la mot trong so hn 2,000 ngi ban a tu tap tai mot au trng Peru vao ngay th Sau e nghe v giao hoang noi chuyen.

Cauper noi cuoc gap g vi c Phanxico la "quan trong va co tnh lch s" va thong iep cua c Giao Hoang la "ieu chung toi mong muon c nghe."

Bay gi, Cauper noi rang, cac cong ong ban a se ch i xem lieu chnh phu co e ho can d nhieu hn vao cac quyet nh co anh hng en quan the sinh vat hay khong.

Trong bai phat bieu cua mnh, c Phanxico goi Amazon la "trai tim cua Giao Hoi" va yeu cau cham dt viec khai thac go, kh ot va vang mot cach tan nhan.

5:15 chieu

c Giao Hoang Phanxico ang goi tham nhung chau My Latinh la mot "loai vi khuan xa hoi" lay nhiem vao moi kha canh cua i song va phai b anh bai.

c Giao Hoang noi vi Tong Thong Peru Pablo Kuczynski va cac nha lanh ao cua xa hoi dan s vao hom th Sau rang phai lam moi chuyen e chong lai "tai hoa xa hoi nay".

Ngai keu goi tang cng tnh trong sang gia xa hoi dan s va cac lanh vc cong va t va noi them rang "khong ai co the b loai ra ngoai dien trnh nay."

Li phat bieu cua c Giao Hoang c noi ra ch cha ay mot thang sau khi Tong Thong Kuczynski thoat khoi viec an hac lien quan en moi lien he gia cong ty t van t cua ong vi Odebrecht, mot cong ty xay dng cua Brazil b tai tieng tham nhung ln nhat Chau My Latinh.

Hai cu tong thong Peru b buoc toi nhan tien t Odebrecht.

5:40 gi toi

c Giao Hoang co the khong sai lam, nhng dng nh ngai sai lam ve viec e lop xe x hi.

c Phanxico phai thay xe hi doc ng ti Lima t san bay, vao hom th Sau sau khi chiec Fiat 500 ngai ang i b x banh xe.

Phat ngon vien cua Vatican, ong Greg Burke, a xac nhan viec thay oi ke hoach trong mot tin nhan gi cho cac nha bao.

Ong cho biet lop bat au mat hi cach dinh tong thong vai dam, ni c Phanxico se hoi kien vi Tong Thong Peru Pedro Pablo Kuczynski.

c Giao Hoang a khong mat nhp, khi ngai s dung cuoc hoi kien va bai phat bieu sau o trc cac nha cam quyen Peru e to cao tham nhung nh mot "loai vi khuan xa hoi" lay nhiem moi kha canh cua i song va phai b anh bai.

8 gi toi.

Tuan trang mat, co the noi nh the, ro rang a khong con.

Mot ngay sau khi c Giao Hoang Phanxico chiem c cac hang tt au qua viec tuyen bo hai tiep vien phi hanh la chong va v trong khi ang bay 36,000 bo tren khong phan Chile, ban bnh luan cua phe Cong Giao bao thu hom th Sau a tra van tnh hp phap cua th b tch thc hien e tranh mac c v "tien dam hau thu (shotgun wedding) va canh cao rang viec nay co the lam giam gia tr cua viec chuan b hon nhan.

Blog duy truyen thong Rorate Caeli hot (tweeted) rang: "Ban co biet cuoc 'hon nhan' san sang e c tuyen bo vo hieu la g khong? La cuoc hon nhan c hanh ro rang v y thch cht nay ra tren mot chiec may bay ma ngi c hanh tham ch khong biet chac lieu cac ben co a chu phep ra thanh s hay khong."

c Phanxico vao hom th Nam a chu tr le ci cua Paula Podest va Carlos Ciuffardi, hai tiep vien phi hanh tren chuyen bay a c Giao Hoang, phai oan cua ngai va oan bao ch cung i t Santiago en Iquique.

 

Vu Van An

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page