Hang ty tan rac ri bang nha plastic

b thai ra thien nhien

 

Hang ty tan rac ri bang nha plastic b thai ra thien nhien.

Hoa Ky (AFP 19-07-2017) - Hom 19 thang 07 nam 2017, tap ch Hoa Ky co ten la Science Advances, Tien bo khoa hoc, a cong bo ket qua mot cuoc nghien cu bao ong rang trai at chung ta hien nay ang b hang ty tan rac ri bang nha plastic tran ngap va tnh trang nay ngay cang te hai hn.

Cac nha khoa hoc thuoc ai hoc bang Georgia va California tham gia cuoc nghien cu noi tren kiem thc rang co khoang 8.3 ty tan o vat bang plastic a c che tao trong khoang thi gian t 1950 en 2015, trong o co 6,3 ty tan a tr thanh rac ri rat kho tan ra vao thien nhien. Trong tong so 6,3 ty tan nay, ch co 9% la c tai che. 12% b ot va thieu huy, 79% con lai b chong chat trong nhng kho cha rac hoac trong thien nhien, nhat la trong cac ai dng. Moi nam co en 8 trieu tan rac bang nha plastic b o vao cac ai dng.

Ba Jenna Jambeck, giao s phan khoa ky s thuoc ai hoc Georgia, mot trong cac chuyen vien soan thao ket qua cuoc nghien cu noi tren khang nh rang "phan ln cac chat lieu plastic khong t phan huy c, khien cho chung tiep tuc ton tai sau hang tram nam dai, neu khong muon noi la sau hang ngan nam. Nhng ieu chung toi kiem chng c ay buoc chung ta phai nghiem chnh suy t lai ve cac chat lieu chung ta ang dung va cach thc chung ta x ly rac ri ma chung ta thai ra.

Hoi nam 1950, so lng vat lieu bang nha plastic the gii sam xuat ra la 2 trieu tan. Nam 2015, so lng nay len en 400 trieu tan, cao hn moi loai chat lieu khac con ngi lam ra. Giao s Roland Geyer, chuyen day mon khoa hoc moi sinh tai ai hoc Santa Barbara California, nhan vat chu ao trong cuoc nghien cu nay, nhan nh rang: Hn mot na cac vat dung bang nha plastic tr thanh o rac sau ch tren di 4 nam x dung. ieu ma chung toi co gang lam bay gi la at ra nhng yeu to nen tang e xay dng mot chng trnh quan ly cac chat lieu x dung lau dai. Chung toi ngh rang a en luc ban thao hoach nh nhng chnh sach can thiet cho lanh vc nay, da tren nhng con so thu thap c cho en nay.

Nhom chuyen vien khoa hoc thc hien cuoc nghien cu noi tren nhan manh rang ho khong muon loai bo viec che tao vat dung bang nha plastic trong nen kinh te hien nay, nhng ch muon khch le cuoc thao luan ve lanh vc dung va san xuat vat lieu bang plastic, ong thi nghien cu lanh vc tai che. Ba Karra Lavender Law, chuyen vien nghien cu cua hiep hoi giao duc ve bien khi, chuyen tm hieu cac ai dng, nhan nh rang: nhieu lanh vc x dung oi hoi cac vat dung che tao bang plastic va co the keo dai quy trnh x dung rat lau dai trong thi gian. Nhng can phai suy ngh lai ve viec m rong lanh vc x dung vat dung bang plastic va chung ta phai t hoi la co nen ch dung chat lieu nay, hay la co the dung cac chat lieu khac thay the.

Viec tai che chat plastic co the mang lai li ch ln, chang han nh giam bt sc san xuat chat plastic mi, nhng ot plastic e thieu huy lai la mot viec gay nhieu hau qua nguy hai cho moi trng thien nhien va cho sc khoe con ngi. Hau nh tat ca cac the loai plastic hien hanh eu khong the t huy va se khien lng rac ri plastic se tiep tuc gia tang trong tng lai.

Mat khac, mot so chuyen vien khoa hoc cung a len tieng bao ong v hien tng cac vat dung bang plastic b o vao ai dng sau mot thi gian dai, bien dang thanh nhng manh plastic li ti chm xuong ay ai dng. Cac loai thuy sinh thng hay nham lan cac manh plastic li ti nay nh la thc pham, chung an nhng manh ay va tch tu trong than mnh, roi co the chuyen sang loai ngi.

(AFP 19.07.17)

 

Mai Anh

(Radio Vatican)

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page