Toan van S iep cua c Thanh Cha Phanxico

cho Ngay Hoa bnh The gii lan th 50

 

Toan van S iep cua c Thanh Cha Phanxico cho Ngay Hoa bnh The gii lan th 50 (ngay 1 thang 1 nam 2017).

Vatican (WH 25-12-2016) - Sau ay la ban dch Viet ng Toan van S iep cua c Thanh Cha Phanxico cho Ngay Hoa bnh The gii lan th 50 (ngay 1 thang 1 nam 2017):

 

"Phi bao lc: Mot ng Loi Chnh Tr V Hoa Bnh"

1. Khi au Nam Mi nay, toi xin chan thanh gi nhng li cau chuc hoa bnh ti moi dan toc va moi quoc gia tren the gii, ti cac v lanh ao nha nc va chnh phu, cac v lanh ao ton giao, dan s va cong ong. Toi cau chuc hoa bnh cho het moi ngi nam, n va tre em, va toi nguyen xin cho hnh anh Thien Chua va s tng ong vi Ngai ni moi con ngi chung ta co the lam cho chung ta nhan biet c nhau la nhng tang pham thanh thieng co mot pham gia vo han. Nhat la trong nhng tnh trang xung ot, chung ta hay biet ton trong ieu nay, o la "pham gia sau xa nhat" cua chung ta,[1] va hay lam cho lap trng phi bao lc tch cc tr thanh loi song cua chung ta.

ay la S iep th nam mi cua Ngay Hoa Bnh The Gii. Trong Ngay Hoa Bnh The Gii au tien, c Chan Phuc Giao Hoang Phaolo VI a noi vi toan the moi dan toc, khong phai ch noi rieng ngi Cong giao, mot cach tuyet oi ro rang: "Hoa bnh la ng hng ch thc duy nhat cho s tien bo cua nhan loai - ch khong phai la nhng cang thang gay ra bi nhng chu ngha dan toc ay tham vong, hay nhng nhng cuoc chinh phuc bang bao lc, hoac nhng s an ap lam cho da cho mot th c cau dan s gia doi." Ngai a canh bao ve "moi nguy hiem khi tin rang cac cuoc tranh chap quoc te khong the nao c giai quyet bang ng loi cua ly tr, ngha la bang s thng thao da tren luat phap, cong ly va s bnh ang, ma lai ch da vao nhng phng sach dung vu lc nham e doa va huy diet." Trai lai, ngai trng dan Thong iep Hoa bnh tren Trai at cua v tien nhiem la Thanh Giao hoang Gioan XXIII, va ngai tan dng "y thc va long yeu chuong hoa bnh da tren chan ly, cong ly, t do va tnh yeu thng."[2] c phat bieu cach ay nam mi nam, nhng li nay van con gi nguyen y ngha va tnh khan trng.

Nhan dp nay, toi muon suy t ve ng loi phi bao lc nh mot ng loi chnh tr v hoa bnh. Toi khan xin Thien Chua giup cho tat ca chung ta vun trong ng loi phi bao lc trong nhng t tng va gia tr rieng t nhat cua chung ta. c g long bac ai va ng loi phi bao lc ieu khien cung cach chung ta oi x vi nhau trong tng quan gia cac ca nhan, trong xa hoi cung nh trong i song quoc te. Khi cac nan nhan cua bao lc co the e khang lai cam do tra thu, ho tr nen nhng ngi co vu ang tin cay nhat cho viec xay dng hoa bnh phi bao lc. Trong nhng hoan canh co tnh cach a phng va thong thng nhat cung nh trong c cau quoc te, c g phi bao lc tr nen net noi bat cua nhng quyet nh, nhng quan he va nhng hanh ong cua chung ta, va cua i song chnh tr di moi hnh thc, chac chan nh the.

Mot the gii o v

2. Trong khi the ky va qua a phai chng kien canh tan pha cua hai cuoc The chien ay chet choc, moi e doa chien tranh hat nhan va rat nhieu cuoc xung ot khac, th hom nay, ang buon thay, chung ta lai ang thay chnh chung ta vng mac vao mot cuoc the chien rat ghe s c tan cong tng phan. Khong de g biet c lieu the gii chung ta ngay nay co bao lc nhieu hn hay t hn ngay xa, hoac biet c lieu nhng phng tien thong tin hien ai va tnh c ong ln hn a lam cho chung ta y thc hn ve bao lc, hay, trai lai, lam cho chung ta ngay cang quen vi no.

Du sao ta cung biet rang th bao lc "tng phan" nay, thuoc nhng th loai va mc o khac nhau, eu gay ra nhng au kho ln lao: chien tranh trong cac quoc gia va cac chau luc; khung bo, toi ac co to chc, va nhng hanh vi bao lc bat ng; nhng s lam dung va xam hai ma di dan va cac nan nhan te nan buon ngi phai hng chu; va s tan pha huy diet moi sinh. ieu nay dan ti au? Bao lc co the at c muc tieu co gia tr lau dai nao khong? Hay la no ch dan ti s tra thu va mot loat nhng xung ot chet ngi ch co li cho mot so t ke "quan phiet"?

Bao lc khong phai la phep cha tr cho the gii o v cua chung ta. Chong lai bao lc bang bao lc may man lam la dan ti nhng cuoc cng bach di c vi biet bao la khon kho, bi v biet bao tai nguyen khong lo a b chuyen hng sang muc ch quan s va vt ra khoi muc ch thoa man nhu cau hang ngay cua nhng ngi tre, cac gia nh gap canh vat va c cc, nhng ngi gia yeu, nhng ke tan tat, va ai a so dan chung tren the gii. Neu xay ra ieu te hai nhat, bao lc co the dan en chet choc, ve the ly cung nh ve tinh than, cho nhieu ngi, neu khong phai la cho tat ca.

Tin Mng

3. Chnh Chua Giesu a tng song trong nhng thi ay bao lc. Tuy nhien, Ngai lai day rang chien trng thc s, o bao lc va hoa bnh gap nhau, la chnh long con ngi: v "t ben trong, t long con ngi phat xuat nhng y nh xau" (Mc 7,21). Nhng s iep cua c Kito ve phng dien nay day chung ta mot cach tiep can triet e tch cc. Ngai luon giang day tnh yeu vo ieu kien cua Thien Chua, von hang on nhan va tha th. Ngai day cac mon e phai yeu thng ke thu (x. Mt 5,44) va a ca ma ben kia ra na (x. Mt 5,39). Khi Ngai khien nhng ke buoc toi khong dam nem a ngi phu n b bat qua tang ngoai tnh (x. Ga 8,1-11), va khi, vao em trc khi chu chet, Ngai bao ong Phero xo gm vao vo (x. Mt 26,52), Chua Giesu a vach ra con ng phi bao lc. Ngai a i con ng o cho en tan cung, cho ti tan thap gia, nh o Ngai a tr nen s bnh an cho chung ta, va ket thuc s thu han (x. Ep 2, 14-16). Bat c ai on nhan Tin Mng cua Chua Giesu eu co the nhn nhan co bao lc ni mnh va c cha lanh bi long thng xot cua Thien Chua, va en lt mnh, lai tr nen mot dung cu cho s hoa giai. Theo li Thanh Phanxico Assisi: "Khi moi mieng ban loan bao s bnh an th hay bao am rang ban ang co s bnh an ln hn trong tam hon ban".[3]

e c la mon e ch thc cua Chua Giesu hom nay cung co ngha la chung ta phai tuan theo giao huan cua Ngai ve phi bao lc. Nh v tien nhiem cua toi la c Beneicto XVI a nhan xet, giao huan nay "la chan thc bi v a nhan thay tren the gii co qua nhieu bao lc, qua nhieu bat cong, va do o, tnh trang nay khong the nao giai quyet c, ngoai tr chong lai bao lc bang nhieu tnh yeu thng hn, bang nhieu tnh nhan hau hn na. Cai 'nhieu hn' nay en t Thien Chua."[4] Ngai nhan manh tiep rang: "oi vi Kito hu, phi bao lc khong phai ch la cach c x theo chien thuat ma thoi, nhng o con la loi song cua mot nhan v, thai o cua mot con ngi xac tn vao tnh yeu va nang quyen cua Thien Chua, en noi khong con s khac phuc s d bang duy vu kh cua tnh yeu va chan ly. Yeu thng ke thu cua mnh chnh la hat nhan cua "cach mang Kito giao."[5] Lenh truyen cua Tin Mng oi chung ta phai yeu thng ke thu (x. Lc 6, 27) "qua thc c coi nh ai hien chng cua ng loi phi bao lc Kito giao. Lenh o khong day ta phai chu thua s ac..., nhng la day ta lay thien e ap lai cai ac (x. Rm 12,17-21), va nh o ma be gay c chuoi nhng bat cong."[6]

Manh me hn bao lc

4. Phi bao lc oi khi b hieu nh la au hang, la thieu dan than, va la s thu ong, nhng ay th khong phai nh vay. Khi Me Teresa nhan lanh Giai Nobel Hoa bnh nam 1979, Me a tuyen bo ro rang thong iep ve phi bao lc mang tnh tch cc cua mnh: "Trong gia nh chung ta, chung ta au can en bom an va sung ong e huy diet hau co c s bnh an au - ma ch can hp nhau lai, yeu thng nhau... Va chung ta se co the vt thang tat ca moi s d tren i."[7] V sc manh cua canh tay lam cho ta lam lan. "Trong khi nhng ke buon vu kh lam cong viec cua ho, th lai co nhng ngi kien tao hoa bnh rat toi nghiep cong hien sinh mang mnh e cu giup mot ngi, roi mot ngi khac, va mot ngi khac va mot ngi khac na;" oi vi nhng ngi kien tao hoa bnh nay, Me Teresa chnh la mot bieu tng, mot hnh tng cho thi ai chung ta."[8] Thang Chn va qua, toi c niem vui ln lao la c ton phong Me Teresa len bac Hien Thanh. Toi ca ngi Me a luon luon san sang phuc vu het moi ngi "bang cach on nhan va bao ve sinh mang con ngi, nhng sinh mang con cha chao i cung nh nhng sinh mang b bo ri va loai tr... Me a cui xuong trc nhng than phan sc cung lc kiet, b bo mac ch chet ben ve ng, Me nhn thay ni ho pham gia c Thien Chua an ban; Me len tieng trc nhng cng quoc cua the gii, e ho co the nhan thc c trach nhiem cua ho ve cac toi ac - phai, nhng toi ac! - cua nan ngheo kho ho a gay nen."[9] e ap ng lai, s menh cua Me - va Me ai dien cho hang ngan, tham ch hang trieu ngi - la phai vn ti nhng kho au, vi long tan tuy quang ai, e cham en va bang bo tng than xac b thng tch, cha lanh tng manh i tan v.

S thc thi dt khoat va kien tr ng loi phi bao lc a em en nhng ket qua ay an tng. Nhng thanh cong cua Mahatma Gandhi va Khan Abdul Ghaffar Khan trong cong cuoc giai phong An o, va cua Tien s Martin Luther King Jr trong cong cuoc chien au chong lai nan ky th chung toc se khong bao gi b quen lang. ac biet cac ch em phu n thng la nhng ngi lanh ao theo ng loi phi bao lc, chang han nh Leymah Gbowee va hang ngan phu n Liberia, nhng ngi tng to chc cac cuoc cau nguyen va phan khang mot cach phi bao lc, a dan ti nhng cuoc hoa am cap cao e ket thuc cuoc noi chien th hai Liberia.

Chung ta cung khong the nao quen c thap nien ay nhng s kien ang ghi nh a ket thuc bang s sup o cua cac che o cong san tai Au chau. Cac cong oan Kito giao a gop phan bang s cau nguyen miet mai va hanh ong dung cam cua ho. ac biet nhat la s vu va giao huan cua c Thanh Giao hoang Gioan Phaolo II. Khi suy ngh ve nhng bien co cua nam 1989, v tien nhiem cua toi, trong Thong iep Mot Tram Nam, a neu bat s kien la s bien oi rat quan trong trong i song moi ngi, cac dan toc va cac quoc gia a xay ra "do s phan oi on hoa, ch s dung vu kh cua s that va cong ly."[10] S chyen tiep chnh tr trong boa bnh a thanh kha the mot phan la "nh quyet tam phi bao lc cua nhng ngi, von luon luon khong chu nhng bo sc manh cua quyen lc, a thang li het lan nay ti lan khac bang cach tm nhng phng cach hu hieu lam chng ta cho s that." c Gioan Phaolo II c noi mai: "Cau mong con ngi biet tranh au cho cong ly ma khong can en bao lc, t bo au tranh giai cap trong cac tranh chap noi bo cua ho, va khc t chien tranh trong cac tranh chap quoc te."[11]

Hoi thanh tng tham gia vao nhng ke hoach kien tao hoa bnh phi bao lc tai nhieu quoc gia, bang cach thuyet phuc ngay ca nhng ben thch s dung bao lc nhat trong nhng no lc xay dng mot nen hoa bnh cong chnh va ben vng.

Nhng no lc nh the nhan danh cac nan nhan cua bat cong va bao lc khong phai la san nghiep cua mot mnh Hoi thanh Cong giao au, ma la tieu bieu cho nhieu truyen thong ton giao, v ieu nay "long trac an va ng loi phi bao lc la nhng yeu to chu yeu ch cho ta con ng s song."[12] Toi manh me khang nh lai rang: "Khong mot ton giao nao co chu trng khung bo ca."[13] Chnh bao lc bang bo thanh danh Thien Chua.[14] Chung ta ng bao gi chan nhac i nhac lai: "Danh thanh Thien Chua khong the nao c dung e bien minh cho bao lc. Ch duy hoa bnh mi la thanh thien. Ch duy hoa bnh mi la thanh thien, ch khong phai chien tranh!"[15]

Goc re mot chnh sach phi bao lc phat xuat t gia nh

5. Neu bao lc bat nguon t long da con ngi, th c ban ma noi, phi bao lc phai c thc hanh trc het trong cac gia nh. ay chnh la mot phan niem vui cua tnh yeu toi a mo ta trong thang Ba va qua trong Tong huan Niem Vui Tnh Yeu, sau hai nam suy ngh cung Hoi thanh ve hon nhan va gia nh. Gia nh la ni th nghiem khac nghiet toi can thiet trong o v chong, cha me, con cai, anh em ch em, hoc biet thong at va bay to moi quan tam quang ai ve nhau, va chnh o nhng s co xat va tham ch nhng xung ot phai c giai quyet khong phai bang vu lc, nhng bang s oi thoai, s ton trong va s quan tam en li ch cua ngi khac, long thng xot va s tha th.[16] T ben trong cac gia nh, niem vui cua tnh yeu tran lan ra khap the gii va toa chieu cho toan the xa hoi.[17] Mot ao c hoc ve tnh huynh e va song chung hoa bnh gia cac ca nhan va gia cac dan toc khong the cay da tren logich cua s s hai, bao lc va tinh than khep kn, nhng phai da tren tinh than trach nhiem, s ton trong va s oi thoai chan thanh. T o, toi benh vc viec giai tr vu kh va viec cam ch cung nh huy bo vu kh hat nhan: s ran e hat nhan va s e doa chac chan huy diet lan nhau khong the c dung lam nen tang cho mot ao c hoc nh the.[18] Toi benh vc vi s khan trng tng ng oi vi viec cham dt nan bao hanh trong gia nh cung nh nan lam dung va xam hai phu n va tre em.

Nam Thanh Long Thng xot ket thuc vao thang Mi Mot khuyen khch moi ngi chung ta nhn sau vao noi tam va e cho long thng xot cua Thien Chua tuon o xuong. Nam Thanh day cho ta hieu ra c co biet bao nhieu la ca nhan va tap the xa hoi rat a dang con ang b h hng dng dng, va la nan nhan cua bat cong va bao lc. Ho cung la phan t trong "gia nh" chung ta. Ho cung la anh em ch em cua chung ta. Chnh sach phi bao lc phai khi s ngay t trong gia nh chung ta, va t o lan toa ra toan the gia nh nhan loai.

"Thanh Teresa Hai ong Giesu mi goi chung ta i theo con ng nho cua tnh yeu, ng bo mat mot li t te, mot nu ci hay mot c ch nho be nao co the gieo vai bnh an va tnh than ai. Mot khoa sinh thai hoc toan dien cung c tao nen t nhng c ch n s hang ngay co kha nang pha v cai logich cua bao lc, thoi boc lot va tnh ch ky."[19]

Li mi goi cua toi

6. Kien tao hoa bnh bang ng loi chu ong phi bao lc la phan bo sung t nhien va thiet yeu cho nhng no lc lien tuc cua Hoi thanh nham gii han viec s dung vu lc bang viec ap dung nhng chuan mc luan ly. Hoi thanh hanh ong nh the bang cach tham d vao hoat ong cua cac nh che quoc te va bang s ong gop tch cc cua rat nhieu Kito hu vao cong cuoc d thao luat phap moi cap o. Chnh c Giesu a cho chung ta mot "sach giao khoa" ve chien lc kien tao hoa bnh nay trong Bai Giang Tren Nui. Tam Moi Phuc (x. Mt 5,3-10) cho ta mot bc chan dung cua con ngi co phuc, tot lanh va chan thc. "Phuc cho nhng ai hien lanh," Chua Giesu noi vi ta, "nhng ai biet xot thng, nhng ai kien tao hoa bnh, nhng ai co tam hon thanh khiet, va nhng ai oi khat s cong chnh."

ay cung la mot chng trnh va mot thach o cho cac nha lanh ao ton giao va chnh tr, cac v ng au cac nh che quoc te, cac nha quan tr cac doanh nghiep va cac c quan truyen thong: ap dung Tam Moi Phuc vao viec thc hien cac trach nhiem cua mnh. o la mot thach o xay dng xa hoi, cong ong va doanh nghiep bang cach hanh x nh nhng ngi kien tao hoa bnh. o la bieu lo long nhan t bang cach t khc sa thai nhan s, tac hai moi trng, hoac tm cach thang li vi bat c gia nao. e lam c nh vay oi hoi phai "biet san sang oi dien vi ieu mau thuan pha trc, giai quyet ieu o va bien no thanh moi lien ket trong chuoi cua mot tien trnh mi."[20] Hanh ong theo cung cach nay co ngha la chon la tnh lien i nh mot ng loi kien tao lch s va xay dng tnh bang hu trong xa hoi. Phi bao lc chu ong la mot cach bieu lo rang oan ket th thc s manh me hn va hieu qua hn xung ot. Moi s trong the gii nay eu lien he vi nhau.[21] Chac chan nhng ieu khac biet eu co the gay ra nhng va cham, co xat. Nhng chung ta hay oi pho vi chung mot cach xay dng va phi bao lc, e cho "nhng cang thang va chong oi" co the thc hien mot s hp nhat a dang hoa va em lai sc song", bao ton c "nhng g co gia tr va hu ch ve ca hai pha."[22]

Toi cam oan rang Hoi thanh se tr giup moi no lc kien tao hoa bnh bang ng loi phi bao lc mot cach chu ong va sang tao. Vao ngay 01 thang Gieng 2017 nay, bo Thang tien s Phat trien Con ngi Toan dien se khi s nhng hoat ong cua mnh. Bo nay se giup Hoi thanh tien hanh theo mot ng loi hieu qua hn bao gi het "nhng li ch vo gia cua cong ly, hoa bnh, va cong tac cham soc thu tao" va s quan tam oi vi "nhng ngi di c, nhng ngi ngheo kho, nhng ngi au yeu, nhng ngi b loai tr va song ngoai le xa hoi, nhng ngi b tu ay va nhng ngi that nghiep, cung nh nhng nan nhan cua nhng cuoc xung ot vu trang, cua nhng thien tai, va cua moi hnh thc no le hoa va hanh ha con ngi."[23] Moi mot s ap ng tren ay, du khiem ton en au, cung gop phan kien tao mot the gii phi bao lc, bc au tien dan ti cong ly va hoa bnh.

Ket luan

7. Theo truyen thong, toi se ky S iep nay vao ngay 8 thang Mi Hai, ngay Le knh trong the c Trinh N Maria Vo Nhiem, la N Vng Hoa Bnh. Khi Chua Con giang sinh lam ngi, cac thien than a ca ngi vinh danh Thien Chua tren Tri va chuc bnh an di the cho ngi thien tam (x. Lc 2,14). Chung ta hay cau xin c s dan dat cua c Maria.

"Tat ca chung ta eu mong muon hoa bnh. Nhieu ngi hang kien tao hoa bnh het ngay nay qua ngay khac khi t nhng c ch va hanh ong nho be. Nhieu ngi ang chu au kho, tuy nhien, ho van ben o kien nhan trong no lc cua mnh e lam nhng ngi kien tao hoa bnh."[24] Trong nam 2017, c chi chung ta co the tan hien ban than chung ta mot cach sot sang va chu ong cho viec loai tr bao lc khoi tam hon chung ta, khoi li noi va hanh ong cua chung ta, va cho viec chung ta tr nen nhng ngi phi bao lc va kien tao nhng cong ong phi bao lc biet cham lo cho ngoi nha chung cua chung ta. "Khong co g la khong the neu chung ta hng len Thien Chua ma cau xin. Moi ngi eu co the la mot ngi th kien tao hoa bnh."[25]

T ien Vatican, ngay 8 thang Mi Hai nam 2016

Phanxico

- - - - - - - - - - - - - - - - -

1. Tong huan Evangelii Gaudium, 228.

2. Phaolo VI, S iep nhan Ngay The gii Hoa bnh au tien, ngay 1 thang Gieng nam 1968.

3. "Truyen Ba Ngi Ban", Fonti Francescane, so 1469.

4. Beneicto XVI, Buoi oc kinh Truyen tin ngay 18 thang Hai nam 2007.

5. Nh tren

6. Nh tren

7. Me Teresa, Dien van nhan Giai Nobel, ngay 11 thang Mi Hai nam 1979.

8. Suy niem "Con ng Hoa bnh", Nguyen ng Nha Thanh Marta, ngay 19 thang Mi Mot nam 2015.

9. Bai giang trong Le Ton phong Me Teresa Calcutta len bac Hien Thanh, ngay 4 thang Chn nam 2016.

10. So 23.

11. Nh tren.

12. Dien t trc cac ai dien Ton giao, ngay 3 thang Mi Mot nam 2016.

13. Dien t trc Hoi ngh The gii lan th III cua cac Phong trao ai chung, ngay 5 thang Mi Mot nam 2016.

14. X. Dien t tai Buoi Gap g Lien ton vi Lanh tu Hoi giao mien Caucase va cac ai dien Cong ong Ton giao, Baku, ngay 2 thang Mi nam 2016.

15. Dien t tai Assisi, ngay 20 thang Mi nam 2016.

16. X. Tong huan Amoris Laetitia, 90 - 130.

17. X. nh tren, 133, 194, 234.

18. X. S iep gi Hoi ngh ve Tac ong Nhan ao cua Vu kh Hat nhan, ngay 7 thang Mi Hai nam 2014.

19. Thong iep Laudato Si', 230.

20. Tong huan Evangelii Gaudium, 227.

21. X. Thong iep Laudato Si', 16, 117, 138.

22. Tong huan Evangelii Gaudium, 228.

23. Tong th - T sac thiet lap Bo Thang tien s Phat trien Con ngi Toan dien, ngay 17 thang Tam nam 2016.

24. Buoi oc kinh Lay N vng Thien ang, Bethlem, ngay 25 thang Nam nam 2014.

25. Li keu goi, Assisi, ngay 20 thang Chn nam 2016.

 

Chuyen ng t ban tieng Anh: Anton Uong ai Bang

Hieu nh: WH

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page