c Hong Y Marx phat bieu ve c Phanxico

Thng Hoi ong va phu n trong Giao Hoi

 

c Hong Y Marx phat bieu ve c Phanxico, Thng Hoi ong va phu n trong Giao Hoi.

Hoa Ky (VietCatholic News 16-02-2015) - c HongY Reinhard Marx, Tong Giam Muc Munich va Freising, la chu tch Hoi ong Giam Muc c, thanh vien Hoi ong Hong Y co van cho c Giao Hoang trong viec cai quan Giao Hoi, phoi tr vien cua Hoi ong Toa Thanh Ve Kinh Te va la tac gia cuon Das Kapital: A Plea for Man (2008). Ngay 15 thang Gieng nam 2015, nhan dp oc dien van tai ai Hoc Stanford California, ngai co danh cho linh muc Luke Hanse, S.J., cua tap ch America, mot cuoc phong van ma chnh ngai a oc lai noi dung va chap thuan nh sau.

- Trai nghiem cua c Hong Y tai Hoi ong Hong Y co em lai cho ngai mot tam nhn khac ve Giao Hoi hay khong?

Toi co mot trach nhiem mi. Khi toi c phong van, giong nh hom nay, va c hoi "Ngai lam g Hoi ong?" va "lam viec vi c Giao Hoang co ngha g?", toi ch cam thay mot trach nhiem ln hn thoi. Du khong nhn Giao Hoi mot cach mi. Toi tng la mot giam muc t 18 nam nay roi, va lam Hong Y c 5 nam va tng tham d cac Thng Hoi ong. Nhng toi qua ang thay trach nhiem mi cua mnh va cac c hoi mi, va ca giay phut lch s phai tien ti trong Giao Hoi va tr thanh mot phan cua lch s Giao Hoi.

- Cac c hoi mi ay la g?

Tron bo trieu giao hoang nay a m ra nhieu nga ng mi. Cha co the cam c ieu o. My nay, moi ngi eu ang noi ti c Phanxico ngay ca nhng ngi khong thuoc ve Giao Hoi Cong Giao. Toi phai noi rang: c Giao Hoang khong phai la Giao Hoi. Giao Hoi khong phai ch la v giao hoang. Nhng qua co mot bau kh mi. Mot giao s Do Thai bao toi: "Xin ngai hay tha vi c Giao Hoang rang ngai ang giup chung toi, v ngai ang cung co moi ton giao, khong rieng Giao Hoi Cong Giao". Bi the, ay la mot phong trao mi.

Tai Hoi ong Hong Y, chung toi co trach vu mi la tao ra mot hien che mi cho Giao Trieu Roma, cai to Ngan Hang Vatican va thao luan nhieu van e khac vi c Giao Hoang. Nhng chung toi khong the hien dien hang ngay Roma c. Cha phai nhn trieu giao hoang nay cach nay, nh mot bc mi va m rong hn. Cam tng cua toi la chung ta ang tren mot con ng mi. Chung ta khong tao ra mot Giao Hoi mi, no van la Cong Giao, nhng co mot bau khong kh ti mat, mot bc tien mi.

- Thach thc nao ang i kem vi thi ky mi trong Giao Hoi?

Tot nhat nen oc "Niem Vui Tin Mng". Mot so ngi cho rang "chung toi khong biet c Giao Hoang thc s muon g?". Toi bao: "oc ban van ay i". No khong cung cap nhng cau tra li than ky cho cac van e phc tap, nhng ung hn, chuyen ch neo ng cua Than Kh, con ng phuc am hoa, tr thanh gan gui vi ngi ta, gan gui vi ngi ngheo, gan gui nhng ngi tng sai pham, gan gui nhng ngi toi loi, khong phai la mot Giao Hoi ch biet t yeu mnh (narcissistic), khong phai mot Giao Hoi s set. Co s thuc ay mi, t do, ay ta i ra ben ngoai. Mot so ngi lo au khong biet ieu g se xay ra. c Phanxico s dung mot hnh anh manh: "toi thch mot Giao Hoi b bam tm, b thng tch va lam lap v ra ngoai pho xa" hn la mot Giao Hoi sach se, co s that va moi ieu can thiet. Giao Hoi va noi khong giup ch cho ai. Tin Mng khong mi la, nhng c Phanxico ang phat bieu no mot cach mi me va ang gay hng cho nhieu ngi tren khap the gii; nhng ngi nay cho rang "ung, ay mi la Giao Hoi". Qua la mot hong phuc oi vi chung ta.Ta se thay ngai lam g. Ngai ch mi la giao hoang co hai nam, cha lau la g.

- Nh lam viec gan gui vi ngai, c Hong Y co the cho chung con biet ieu g ve c Giao Hoang Phanxico, ve con ngi cua ngai?

Ngai la ngi chan chnh. Thoai mai, bnh than. tuoi cua ngai, ngai khong can phai at them ieu g na hay chng minh mnh la ai na. Ngai rat ro rang va ci m, khong mot chu t ac. Va manh me. Khong he yeu uoi, rat manh me. Toi ngh phan tch ca tnh cua c Giao Hoang khong quan trong bao nhieu, nhng toi hieu ngi ta lu y ti viec o.

ieu rat ang lu y la cung vi ngai, ta se khai trien ra sao con ng tien ti cho Giao Hoi. Th du, ngai viet trong "Niem Vui Tin Mng" ve moi tng quan gia trung tam Roma va cac hoi ong giam muc, va ca ve cong viec muc vu tai cac giao x na, cac Giao Hoi a phng va ac iem cua cac Thng Hoi ong. Nhng iem nay rat quan trong oi vi tng lai Giao Hoi. ieu cung quan trong la chung ta co mot v giao hoang. Hien nay, moi ngi tren the gii eu noi ve Giao Hoi Cong Giao, khong hoan toan tch cc, nhng phan ln tch cc.

Nen, qua Chua Kito rat tuyet vi khi tao ra toa Phero. Ta thay ieu o. Nhng khong co ngha la trung ng tap quyen. Toi co tha vi c Giao Hoang: "Mot nh che tap quyen khong phai la mot nh che manh. No la mot nh che yeu". Cong ong Vatican II bat au thiet lap mot the quan bnh mi gia trung tam va Giao Hoi a phng, v 50 nam trc ay, cac ngai a nhn ra buoi khi au cua Giao Hoi hoan vu. Tuy nhien Cong ong ay a khong at ti Giao Hoi nay. Chung ta phai lam cho no xay ra lan au tien. Ngay nay, 50 nam sau, chung ta thay ro Giao Hoi can phai tr nen ra sao trong mot the gii hoan cau hoa, mot Giao Hoi pho quat, hoan cau hoa. Chung ta cha to chc c no mot cach ay u. ay la trach vu v ai cua the ky nay. Trung ng tap quyen la mot cam do, nhng no se khong van hanh c. Thach o khac la tm ra cach giai thch c tin tai nhng ni khac nhau tren the gii. Cac Thng Hoi ong va cac Giao Hoi a phng co the lam g cung vi Roma? Lam sao lam c ieu nay mot cach tot ep?

- Hai van e tai Thng Hoi ong hien nay la cac ngi Cong Giao ly d va tai hon, va ngi ong tnh, nhat la nhng ngi hien song trong cac moi lien he. c Hong Y co c hoi trc tiep lang nghe nhng ngi Cong Giao nay trong tha tac vu hien nay cua c Hong Y hay khong?

Toi tng la linh muc 35 nam. Van e nay khong mi me g. Toi co cam tng rang chung ta con nhieu viec phai lam trong lanh vc than hoc, khong nhng lien quan ti van e ly d ma con lien he ti nen than hoc hon nhan na. Toi rat ngac nhien khi mot so ngi co the cho rang moi s eu ro rang trong chu e nay. S viec chang co g ro rang ca. Van e khong phai la viec tn ly cua Giao Hoi can c xac nh bi thi hien ai. ay la van e aggiornamento, phai e cap en no cach nao o e ngi ta co the hieu, va luon thch ng tn ly cua chung ta vao Tin Mng, vao than hoc, ngo hau tm c y ngha mi cua ieu Chua Giesu ngo vi ta, y ngha cua truyen thong Giao Hoi va truyen thong than hoc v.v... Con nhieu viec can phai lam.

Toi co noi chuyen vi nhieu nha chuyen mon, giao luat gia va than hoc gia; ho nhn nhan nhieu cau hoi lien quan ti tnh b tch va tnh thanh s cua cac cuoc hon nhan. Mot cau hoi la: ta co the lam g khi mot ngi ket hon, sau o ly d roi tm c ngi ban i mi? Co nhieu chu trng khac nhau. Tai Thng Hoi ong, mot so giam muc noi rang "ho song trong toi loi". Cha thay o, co nhng cau hoi ta phai ban ti. Chung toi co m mot cuoc thao luan tai Hoi ong Giam Muc c. Van ban cua no nay a c cong bo. Toi ngh ay la mot van ban rat tot va la mot ong gop tot cho Thng Hoi ong.

ieu rat quan trong la Thng Hoi ong khong co nao trang "tat ca hay khong g ca". Cach nay khong hay. Thng Hoi ong khong the co ke thang ngi thua. o khong phai la tinh than cua Thng Hoi ong. Tinh than cua Thng Hoi ong la tm ng vi nhau, ch khong phai noi "Toi phai tm cach nao lam cho chu trng cua toi thang the?" Ma ung hn: "Lam sao toi hieu c chu trng cua ngi khac va lam sao chung toi cung nhau tm c mot chu trng mi?". o mi la tinh than cua Thng Hoi ong.

Cho nen, ieu rat quan trong la ta phai lam viec da tren cac cau hoi tren. Toi hy vong c Giao Hoang se gi hng cho Thng Hoi ong. Thng Hoi ong khong the quyet nh; ch co cong ong hay c Giao Hoang mi co the quyet nh. Nhng cau hoi tren cung phai c hieu trong mot boi canh rong rai hn. Trach vu la giup ngi ta song. Theo "Niem Vui Tin Mng", ay khong han la van e phai bao ve chan ly cach nao. Ma la van e giup ngi ta tm thay chan ly. ieu o mi quan trong.

Thanh The va hoa giai la ieu can thiet oi vi ngi ta. Ta noi vi ai o: "ban se khong bao gi c hoa giai cho ti khi chet". ieu nay khong the tin c neu cha thay ro hoan canh. Toi xin a ra mot th du. Trong tinh than "Niem Vui Tin Mng", ta phai nhn ra Thanh The la thuoc cha oi vi ngi ta, e giup ngi ta. Ta phai tm cach e ngi ta c Rc Le. Ch khong phai tm cach ngan cam ho! Ta phai tm cach chao on ho. Ta phai dung oc tng tng e at cau hoi: "Ta co the lam c ieu g chang?". Trong mot so tnh huong, co the ta khong lam g c. o la van e. Tap chu phai la: lam the nao chao on ngi ta.

- Tai Thng Hoi ong, c Hong Y nhac ti "trng hp hai ngi ong tnh song vi nhau a 35 nam va cham soc cho nhau, ngay ca luc cuoi i" va hoi "Lam sao toi co the bao s kien nay la vo gia tr c?" c Hong Y a hoc c g t cac lien he nh the va lieu cai hoc o co mot anh hng g ti nen ao c hoc tnh duc ngay nay khong?

Khi noi ti ao c hoc tnh duc, co le ta khong nen bat au vi viec ngu chung, ma nen noi ti tnh yeu, long chung thuy va viec mu cau mot moi lien he suot i. Toi ngac nhien khi thay phan ln ngi tre, ke ca cac ngi Cong Giao thc hanh ong tnh, muon co mot lien he keo dai mai mai. Tn ly cua Giao Hoi khong xa la g oi vi ngi ta. No ung. Ta phai bat au vi nhng iem chnh cua tn ly, mi thay c giac m: giac m la co mot ngi nao o, mot ngi an ong va mot ngi an ba chang han, e noi "con va con, mai mai. Vang, con va con mai mai". Con Giao Hoi chung ta th noi: "ung, ieu o tuyet oi ung. Vien kien cua cac con ung!". Nhng roi that bai xay ra. Ho a tm c ngi, nhng lai khong thanh cong cho lam. Nhng long chung thuy tron i la ieu ung va tot lanh.

Giao Hoi day rang moi lien he ong tnh khong cung mot bnh dien vi moi lien he gia mot ngi an ong va mot ngi an ba. ieu nay ro rang. Nhng khi ho trung thanh vi nhau, khi ho dan than cho ngi ngheo, khi ho co gang, th ta khong the noi "moi ieu cac con lam eu tieu cc, v cac con la ngi ong tnh". Phai noi ieu nay ra, va toi khong thay ai phan oi ca. Ta khong the nhn mot ngi t mot iem nhn duy nhat ma thoi, ma khong nhn toan dien tnh huong cua ho. ay la ieu rat quan trong oi vi ao c hoc tnh duc.

ieu tren cung ung oi vi nhng ngi song chung vi nhau nhng sau nay mi ket hon, hay ch trung thanh vi nhau trong mot cuoc hon nhan phan i. Ta khong the noi: moi lien he cua ho la hoan toan tieu cc neu ho trung thanh vi nhau, va ho ch i, at ke hoach cho i ho, va sau 10 nam tm c cach e en vi b tch. Khi co the, ta phai giup nhng cap nay tm c s thanh toan trong b tch hon nhan. Tai Thng Hoi ong, khi thao luan van e nay, no a c nhieu ngh phu chia se. Y kien nay khong n oc.

Mi thang roi, c Cha Johan Bonny cua Antwerp, B, noi rang Giao Hoi nen nhn nhan "tnh a dang trong cac hnh thc (ket hon)" va nen chuc lanh cho mot so lien he ong tnh da tren cac gia tr yeu thng, trung thanh va dan than nay. Co phai la ieu quan trong e Giao Hoi thao luan cac kha the nay khong?

Tai Thng Hoi ong, toi noi rang c Giao Hoang Phaolo VI co mot vien kien v ai trong "Humanae Vitae" (S Song Con Ngi). Moi lien he gia mot ngi an ong va mot ngi an ba rat quan trong. Lien he tnh duc trong mot moi lien he trung thanh c at c s tren moi lien ket vi sinh san, vi viec hien tang yeu ng, tnh duc va chao on s song. c Phaolo VI tin rang moi lien ket nay co the b tieu huy. Ngai rat ung; cha hay xet moi van e lien quan ti y khoa sinh san v.v# Ta khong the loai bo mau thc v ai ve tnh duc nay, e cho rang "ta co s a dang" hay "moi ngi eu co quyen#" Y ngha ln lao cua tnh duc la moi tng quan gia mot ngi an ong va mot ngi an ba va viec chao on s hien sinh. Tren ay toi cung a nhac en van e ong hanh vi ngi ta, e thay ho lam g trong i song ho va trong tnh huong ban than ho.

- Cac Giao Hoi Cong Giao va The Phan mng ky niem 500 phong trao Cai Cach ra sao trong nam 2017? au la cac kha the cho mot cuoc hp tac ln hn gia cac Giao Hoi cua chung ta?

Tai c va tren bnh dien Toa Thanh, chung ta ang i ung ng vi Lien oan Luthero The Gii, trong viec tham gia cac cuoc ky niem chung vao dp nay. Trong Giao Hoi Cong Giao, ta khong the "c hanh" viec ky niem nay c, v viec Giao Hoi b chia se trong cac the ky nay au phai la viec tot ep g. Nhng ta phai han gan cac ky c cua chung ta, mot ieu quan trong va la mot bc tien ti tot ep trong moi lien he cua chung ta. c, toi rat vui khi cac v ng au Giao Hoi The Phan cho biet ro cac v khong muon c hanh viec ky niem nay ma khong co ngi Cong Giao. Cach nay 100 nam, ngay ca 50 trc ay, khong mot giam muc The Phan nao dam noi "toi ch c hanh khi co s hien dien cua ngi Cong Giao". Thanh th, chung toi ang at ke hoach cho dp nay. "Han gan ky c" se la (ly do) e c hanh chung vi nhau.

c, cac v ng au cac Giao Hoi The Phan va Cong Giao cung se thc hien cuoc hanh hng qua at Thanh, tr ve nguon coi cua chung ta. Chung ta se thc hien mot cuoc c hanh ln hn khong phai v Martin Luther ma v Chua Kito, mot cuoc c hanh Chua Kito biet nhn ve pha trc: Chng ta cua ta hien nay la g, hien nay ta co the lam g, au la tng lai cua c tin Kito Giao, va ta co the cung nhau lam c g. o la cac ke hoach cua chung toi e anh dau le ky niem 500 nam.

- c Giao Hoang Phanxico tng keu goi phai danh vai tro ln hn cho phu n trong Giao Hoi. c Hong Y ngh ieu g co the xay ra? ieu g giup Giao Hoi chu toan s menh cua mnh cach tron ven?

Tan quyen la ieu rat quan trong trong Giao Trieu Roma va viec cai quan cac giao phan. Ta phai nhn vao giao luat va suy ngh ve phng dien than hoc xem ta oi hoi vai tro nao ni cac linh muc; va sau o, moi vai tro khac, theo ngha rong rai nhat, can c m rong cho giao dan, ca nam lan n, nhat la n. Trong viec cai qua Toa Thanh, khong can cac giao s phai hng dan moi bo s, hoi ong va phan nganh. ieu ang tiec la khong co phu n nao trong hang ngu giao dan tai Hoi ong ve Kinh Te. Cac chuyen vien a c chon trc khi toi la phoi tr vien, nhng toi se tm kiem cac phu n e phuc vu trong vai tro nay.

- Vatican, lan au tien t trc ti nay, hoi ong cua chung toi co tn hu giao dan vi cung trach nhiem va quyen li nh cac Hong Y. Xem ra khong han la chuyen ln lao g, nhng nhng chuyen ln lao thng bat au bang nhng bc nho, khong ung sao?

Tai giao phan toi, toi noi ieu nay va nhac i nhac lai ieu nay rang: xin anh ch em hay xet xem anh ch em co the lam g e a ngi giao dan, nhat la phu n, vao nhng chc vu co trach nhiem trong viec cai quan giao phan. Chung toi co a ra mot ke hoach e Giao Hoi Cong Giao tai c danh nhieu chc vu lanh ao trong cac c s quan tr cua giao phan cho phu n. Trong ba nam, chung toi se duyet lai xem mnh a lam c nhng g.

Ve van e nay, chung ta phai a ra mot co gang ln cho tng lai, khong nhng co tnh hien ai hay bat chc the gian nhng v hieu ra rang loai bo phu n khong phai la tinh than cua Tin Mng. oi khi, viec phat trien the gii cho ta mot gi y: vox temporis vox Dei (tieng thi ai la tieng Thien Chua). Viec phat trien the gii em lai cho ta cac dau ch, cac dau ch thi ai. c Gioan XXIII va Cong ong Vatican II noi: ta phai giai thch cac dau ch thi ai di anh sang Tin Mng. Mot trong cac dau ch nay la quyen li phu n, la giai phong phu n. c Gioan XXIII noi ieu nay cach nay hn 50 nam. Ta luon tren ng the hien no cach tron ven.

Tien bo cha co g ro ret.

oi khi con te hn trc!

- au la nhng tr ngai can vt qua?

Nao trang! Nao trang! Nao trang! Va cac quyet nh cua cac v hu trach. ieu ro rang la: cac giam muc phai quyet nh. Cac giam muc va c Giao Hoang phai bat au thay oi. Toi thng d cac buoi hoi thao hay hoc hoi danh cho cac ngi ng au cac cong ty, va ieu nay luon ro rang: cac cau thang c lau sach t tren xuong, ch khong t di len, t nh xuong, ch khong t ay len. Thanh th cac nha lanh ao phai bat au trc; cac xep phai bat au trc. Nao trang phai thay oi. Giao Hoi khong phai la c s lam an, nhng cac phng phap khong co g khac nhau lam. Ta phai lam viec theo nhom nhieu hn, theo cac d an. Cau hoi la: ai co tai nguyen ay nhng y tng nay len pha trc? Ch khong phai: ai thuoc hang giao s? Thien Chua ban cho ta tat ca nhng ngi nay, vay ma ta dam noi "khong, anh ta au phai giao s, anh ta khong the lam cong viec nay". Hoac: "y tng cua anh ta khong quan trong lam". ieu nay khong the chap nhan c. Khong, khong, khong.

- c Giao Hoang Phanxico se thc hien chuyen vieng tham au tien cua ngai tai Hoa Ky vao thang Chn. c Hong Y co hy vong g oi vi cuoc vieng tham nay?

Toi luon ngac nhien trc kha nang cua c Giao Hoang trong viec em ngi ta lai vi nhau va gi hng cho ho. Toi hy vong dan chung Hoa Ky cung se cam nghiem c ieu o. Mot trong cac trach vu va thach o chnh oi vi mot giam muc, va oi vi c Giao Hoang, la em ngi ta lai vi nhau va thong nhat hoa the gii. Giao Hoi la instrumentum unitatis, mot dung cu va la b tch cua hp nhat gia ngi ta va gia Thien Chua va ngi ta. Toi hy vong rang khi c Giao Hoang vieng tham Hoa Ky, va co the ca Lien Hiep Quoc na, Giao Hoi co the chng minh cho the gii thay Giao Hoi se luon la dung cu khong phai cho chnh mnh ma cho s hp nhat cac quoc gia va the gii.

 

Vu Van An

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page