Bai Suy Niem Cua

c Giao Hoang Bien c 16:

Y Ngha Cua Tin Mng (Evangelium)

 

Bai Suy Niem Cua c Giao Hoang Bien c 16: Y Ngha Cua Tin Mng (Evangelium)

Vatican (Vat. 21/10/2012) - Trong dp khai mac Thng Hoi ong Giam Muc The Gii lan th 13, c Giao Hoang Bien c 16 a chia se mot bai Suy niem vi cac tham d vien tham d hoi ngh. Vi mot tri thc uyen tham ve nhieu lnh vc, c Bien c 16 a phan tch rat sau sac y ngha cua t ng Tin Mng (Evangelium), va ngang qua viec suy niem ve Tung ca "Nunc, Sancte, nobis Spiritus," Ngai a lam noi bat ban chat cua s mang truyen giao, o la cong trnh cua Thien Chua, c Thien Chua khi s va ch co Ngai mi co the lam cho no nen tron; nhng ong thi Ngai cung mi goi s cong tac cua con ngi. Con ngi cong tac trc het ngang qua li tuyen xng c tin, mot li tuyen xng c cam re sau trong tan con tim va c tuyen xng ra ngoai moi mieng va ke en la e Thanh Linh thap len ngon la c ai trong trai tim mnh e co the lam bung chay ngon la ni tha nhan. Sau ay la ban dch Viet ng toan van cua bai suy niem nay:

Tha anh ch em,

Hom nay, trong bai suy niem cua mnh toi se e cap en t ng Tin Mng "Evangelium" "euangelisasthai" (cf. Lk 4:18). Trong Thng Hoi ong nay, chung ta muon hieu ro hn ieu Thien Chua muon noi vi chung ta va ieu g chung ta co the va se phai lam. Bai suy niem cua toi chia lam hai phan: trc het la viec phan tnh ve y ngha cua nhng t ng nay; sau o, toi se no lc e giai thch bai Tung ca "Nunc, Sancte, nobis Spiritus," trong trang th 5 cua cuon Sach Nguyen.

T ng "Tin Mng" (Evangelium, euangelisasthai) co mot lch s rat xa xa. T nay xuat hien trong tac pham cua Homer: o la li loan tin chien thang, tin tot lanh, tin vui, tin hanh phuc. Ve sau, t ng "Tin Mng" nay xuat hien trong Isaia e Nh (cf Is 40,9), nh mot tieng noi loan truyen niem vui t Thien Chua; tieng noi ay cho thay rang Thien Chua a khong lang quen con ngi, rang Thien Chua co ve nh a rut lui khoi lch s nhng that ra Ngai van co o va van luon hien dien. Thien Chua van ay sc manh, Ngai trao ban niem vui va m toang canh ca lu ay. Sau em dai cua thi lu ay, anh sang cua Ngai lai xuat hien e giup cho dan Ngai co the tr ve e lam mi lai lch s cua nhng ieu tot lanh, lch s cua tnh yeu. Nh vay, trong boi canh cua Tin Mng Hoa, ta thay s xuat hien cua ba t ng: dikaiosyne, eirene, soteria - cong chnh, hoa bnh va cu o. Tai Nazaret c Gie-su a s dung li cua Isaia, khi Ngai noi ve "Tin Mng" ma Ngai mang en luc nay cho nhng ngi b loai tr, b giam cam, b ap bc va nhng ngi ngheo kho.

Tuy nhien, e hieu c y ngha cua t "Tin Mng" trong Tan c, ngoai nhng y ngha ma sach Isaia e Nh a m ra, cung can e y en cach s dung t nay trong e Quoc Roma, khi i t Hoang e Augusto. Thi ay, thuat ng "Tin Mng" c dung e ch ve mot li hay mot s iep cua Hoang e. V the, ay la s iep mang lai s tot lanh: la mot s oi mi the gii, la tin cu o. Hn na, v la s iep cua Hoang e nen no co sc manh va quyen lc, no la s iep cu o, canh tan va cha lanh. Cac sach Tan c a thu nhan ngha nay. Thanh Luca a minh nhien so sanh Hoang e Augusto vi Hai Nhi c sinh ra Belem: "Tin Mng" chnh la li cua Hoang e, mot v Vua ch thc cua the gii. V Vua ch thc nay a to mnh ra va a noi vi chung ta. Va s kien nay t no la mot n cu o. That vay, au kho ln nhat cua con ngi thi ay cung nh con ngi ngay nay o la noi nghi van: ang sau cai ve thinh lang cua vu tru, ang sau nhng am may mu cua lch s, lieu co mot Thien Chua hay chang? Va neu co, v Thien Chua nay co biet chung ta, co lien quan g en chung ta khong? V Thien Chua nay co phai la mot ang tot lanh khong? Va nhng ieu tot lanh co chut anh hng g trong the gii nay chang?... ay la nhng chat van thng gap, ca ngay xa cung nh ngay nay. Nhieu ngi t hoi: phai chang Thien Chua ch la mot gia thiet? Ngai co phai la mot thc tai khong? Tai sao chung ta khong nghe thay Ngai? "Tin Mng" co ngha la: Thien Chua a pha v s thinh lang, Thien Chua a noi va co Thien Chua. S kien nay t ban chat a la n cu o: Thien Chua biet chung ta, Ngai yeu thng chung ta va Ngai a i vao lch s nhan loai. c Gie-su la Ngoi Li cua Thien Chua, Thien Chua vi chung ta va to cho chung ta thay tnh yeu thng cua Ngai, Ngai cung a chu au kho vi chung ta cho en chet va a song lai. ay chnh la Tin Mng. Thien Chua a noi, Ngai khong con la mot ang vo danh, nhng a to mnh ra, va ay chnh la n cu o.

Gi ay, cau hoi at ra cho chung ta la: Thien Chua a noi, a pha v s thinh lang va a to mnh ra, nhng lam sao chung ta co the truyen at ieu nay cho con ngi trong the gii ngay nay e no tr thanh hong an cu o? T no, viec Thien Chua noi vi con ngi a la cu o, la s cu chuoc. Nhng lam sao con ngi biet c? Vi toi, ieu nay dng nh la mot cau hoi nhng ong thi cung la mot oi hoi, mot lenh truyen cho chung ta: chung ta co the tm thay cau tra li bang cach suy niem bai Tung ca "Nunc, Sancte, nobis Spiritus". Cau au tien noi rang: "Dignare promptus ingeri nostro refusus, pectori", ngha la: chung ta hay cau xin Chua Thanh Than ng en trong chung ta va vi chung ta. Noi cach khac, chung ta khong lam nen Giao Hoi, chung ta ch co the cong bo ieu Chua Thanh Than a thc hien. Giao Hoi khong khi i t nhng viec lam cua chung ta, nhng vi "viec lam" va "li noi" cua Thien Chua. Cung vay, khong phai sau vai cuoc hoi hop roi cac Tong o tuyen bo: bay gi chung toi muon lap nen Giao hoi, di dang thc cua mot quoc hoi lap hien, roi cung nhau viet ra hien chng. Khong, cac ngai a cau nguyen, va trong cau nguyen cac ngai ch i, v biet rang ch co Thien Chua mi co the sang tao ra Giao hoi va Thien Chua la tac nhan e nhat. Neu Thien Chua khong hanh ong, nhng ieu chung ta lam ch la cua chung ta va khong bao gi nen tron. Ch co Thien Chua lam chng rang chnh Ngai a noi va Ngai tiep tuc cat li. Le Hien Xuong la ieu kien khai sinh Giao hoi: ch bi v Thien Chua a hanh ong trc, cac Tong o mi co the hanh ong cung vi Ngai, va cung vi s hien dien cua Ngai thc hien nhng g Ngai thc hien. Thien Chua a noi, va viec "a noi" nay chnh la s hoan thien cho c tin, nhng no cung luon th hien tai. S hoan thien cua Thien Chua khong ch la qua kh, v du no la qua kh ch thc nhng cung mang ni mnh hien tai va tng lai. Thien Chua a noi, ngha la Ngai con tiep tuc noi. Nh khi xa, chnh nh vao sang kien cua Thien Chua ma Giao hoi khai sinh va Tin Mng co the c biet en, th ngay nay, ch Thien Chua mi co the khi s va chung ta ch co the cong tac. Khi au phai luon en t Thien Chua. V the, khi chung ta bat au nhng cong viec quan trong moi ngay bang viec cau nguyen, ay khong ch la mot cong thc n thuan, nhng la ieu chnh ang hp vi thc te. Ch khi nao Thien Chua khi s, th hanh trnh cua chung ta mi tr nen kha thi, s cong tac cua chung ta - va luon ch la s cong tac - khong hoan toan tuy thuoc vao quyet nh cua chung ta. Do o, that quan trong khi nhan biet rang, li au tien, sang kien ch thc, va nhng hoat ong ung ngha ch en t Thien Chua. Phan chung ta, ch ngang qua viec thap mnh vao trong sang kien cua Thien Chua va ch bang viec nai xin an sung cua Ngai, chung ta mi co the tr nen nhng nha rao giang Tin Mng vi Ngai va trong Ngai. Thien Chua luon khi s, ch co Ngai mi co the lam nen le Hien Xuong va lam khai sinh Giao Hoi. Ch co Ngai mi co the ven m thc tai ve chnh mnh cho chung ta, hien hu vi chung ta. Dau vay, v Thien Chua nay cung muon chung ta tham d vao hoat ong cua Ngai, e cac hoat ong o tr nen nhng hoat ong mang tnh than nhan tng hp, ngha la c lam bi Thien Chua nhng co s d phan cua chung ta va hien hu cua chung ta.

V the, s mang Tan Phuc Am Hoa cua chung ta phai luon la mot s cong tac vi Thien Chua, lai cung vi Thien Chua, at nen tang tren viec cau nguyen va s hien dien ch thc cua Ngai.

Gi ay, hoat ong cua chung ta, noi tiep nhng g ma Thien Chua a khi s, co the c dien ta trong cau th hai cua bai Tung ca: "Os, lingua, mens, sensus, vigor, confessionem personent, flammescat igne caritas, accendat ardor proximos". ay, trong cau th hai, chung ta thay hai danh t xac nh, "tuyen xng" (confessio) trong cau th nhat va "c ai" (caristas) trong cau th hai. "Tuyen xng" va "c ai" la hai cach the ma trong o Thien Chua loi cuon chung ta, lam cho chung ta hanh ong vi Ngai, trong Ngai, cho con ngi va cho nhng thu tao cua Ngai. Nhng ong t c them vao: trc het la ong t "personent", va sau o la "caritas", c dien giai bang nhng t ng nh ngon la, s nhiet thanh, thap len, bung chay.

Trc het chung ta cung xem xet cum t "confessio personent". Niem tin co mot noi dung: Thien Chua thong truyen chnh mnh Ngai, nhng chu t "Toi" (I) cua Thien Chua c thc s mac khai trong hnh anh c Gie-su va c giai thch trong viec "tuyen xng", ven m cho chung biet ve viec sinh ha nh s thu thai ong trinh cua Ngai, ve cuoc kho nan, ve Thap gia va Phuc Sinh. Thien Chua mac khai chnh mnh mot cach tron ven ni Ngi Con: c Gie-su la Ngoi Li, la noi dung ch thc c dien ta trong li "tuyen xng". Nh vay, bc au tien la chung ta phai i vao trong li "tuyen xng", va e cho li "tuyen xng" tham nhuan mot cach ca v trong chung ta va qua chung ta.

ay chung ta can phai xem xet mot iem nho tren kha canh triet hoc. "Confessio" thi Tien Kito Giao Latinh khong phai la "confessio" nhng la "proffessio": ay la mot s trnh bay tch cc ve thc tai. Thc vay, t ng confessio e cap en mot tnh huong dien ra trong toa an. Trong mot phien toa thng co mot ai o m long mnh ra va tuyen the. Noi cach khac trong boi canh Kito giao latinh, t "confession" thay the t "professio", mang yeu to chng ta e lam chng cho c tin trong nhng thi iem thu nghch, lam chng tham ch trong nhng trang huong au kho va nguy hiem en tnh mang. Viec tuyen xng c tin cua cac Kito hu ham cha mot cach thiet yeu s san sang chu kho au. Vi toi ieu nay rat quan trong. Trong ban chat cua li "tuyen xng" trong Kinh Tin Knh cua chung ta luon ham cha mot thai o san sang trc au kho, va tham ch la t bo mang song mnh. Chnh thai o nay giup cho viec tuyen xng tr nen kha tn hn bao gi het. Viec "tuyen xng" khong phai la mot ieu g co the t bo de dang, nhng ham cha ca viec t bo mang song mnh va chap nhan au kho. ay ch thc la mot s minh xac cua c tin. Viec "tuyen xng" cung khong ch la mot t ng c noi ra, nhng no vt qua ca s au kho va cai chet. e song li "tuyen xng" ay, du co phai chu au kho hay chu chet th cung ang. Ngi nao lam viec "tuyen xng" nh the se minh chng rang qua that nhng g ma ngi ay tuyen xng con co gia tr hn ca s song: li tuyen xng ay chnh la s song, la mot kho bau, mot vien ngoc quy vo gia. Chnh trong chieu kch chng nhan cua t "tuyen xng" ma chung ta tm thay chan ly: chan ly la minh chng cho chnh mnh, rang co phai chu au kho v chan ly ay th cung xng ang, rang chan ly ay manh hn ca cai chet. Li tuyen xng ay minh chng rang ieu toi nam gi trong tay mnh chnh la chan ly, chan ly ma toi hang chac chan, rang toi am nhan s song cua mnh bi v toi tm thay s song trong li tuyen xng ay.

Bay gi chung ta hay xet xem li "tuyen xng" nay phai tham nhuan vao ni nao: "Os, lingua, mens, sensus, vigor". T th cua thanh Phaolo gi tn hu Roma, chung ta biet rang li tuyen xng c tin nam trong trai tim va tren moi mieng. Li tuyen xng phai nam sau tham trong trai tim ta, nhng cung c tuyen xng cong khai; niem tin c cu mang trong trai tim can phai c cong bo. Niem tin cha vao gi ch la ieu cua con tim, nhng con phai c thong truyen va can phai c tuyen xng trc mat toan the gii. V the, chung ta phai hoc e c bc sau vao trong tam iem cua li tuyen xng, e nh o, con tim cua chung ta se c nh hnh. T trong con tim nay, cung vi mot lch s lau dai cua Giao hoi, chung ta se tm thay li tuyen xng va s khch le cua li tuyen xng ay. Li nay soi dan cho hien tai cua chung ta, va chung ta thay rang li tuyen xng cua chung ta ch la mot.

"Mens": s tuyen xng khong ch la ieu thuoc trai tim va mieng li, ma con thuoc ve ly tr. S tuyen xng can phai c on nhan va suy t bang ly tr, e nh o, ung cham en ngi khac. Nh the, s tuyen xng cung luon ham ngha rang suy tng cua toi cung a thc s c bam re trong li tuyen xng nay.

"Sensus": khong la ieu hoan toan tru tng va duy ly, li tuyen xng phai c tham nhuan trong cac giac quan cua cuoc i chung ta. Thanh Bernard of Clairvaux vi cho chung ta rang: trong mac khai va trong lch s cu o, Thien Chua a ban cho cac giac quan cua chung ta kha nang chiem ngam, ung cham, va cam nen mac khai. Thien Chua khong con ch la mot thc tai thieng lieng, nhng Ngai a i vao the gii cua cac giac quan, va nh the, cac giac quan cua chung ta phai c lap ay bi s cam nem nay, bi ve ep cua Li Thien Chua, mot thc tai chan thc.

"Vigor": la sc manh song ong cua s hien hu chung ta va cung la sc manh hp ly cua mot thc tai. Vi toan bo sc song cung nh sc manh cua mnh, chung ta phai c tham nhuan bi viec tuyen xng. Viec tuyen xng nay phai c ca v hoa (personare). Giai ieu cua Thien Chua phai tau khuc dao au cho tron ven cuoc hien hu cua chung ta.

Nh the, co the noi rang li "tuyen xng" la phan th nhat cua Tin Mng hoa, va "c ai" la yeu to th 2. Li tuyen xng khong phai la mot khai niem tru tng nhng la c ai, la tnh yeu. Chnh trong cach the nay ma li tuyen xng thc s la s phan chieu cua chan ly than linh, mot chan ly khong the tach ri tnh yeu. Bang nhng t rat manh, ban tung ca mieu ta tnh yeu nay: ay la sc manh, la ngon la, lam bung chay nhng ngon la khac. Co mot khao khat chay bong cua chung ta can phai ln len nh niem tin, va phai c chuyen thanh ngon la cua c ai. c Gie-su noi vi chung ta: "Thay a en nem la vao mat at, va Thay nhng c mong la ay a bung len"(Lc 12,49). Giao phu Origen a thong chuyen cho chung ta li ay cua c Gie-su: "Bat c ai gan toi, la gan ngon la". Ngi Ki-to hu khong c phep la ke th lanh am. Sach Khai Huyen noi vi chung ta rang ieu nguy hiem nhat oi vi ngi Kito hu khong phai la viec noi khong, nhng la viec ong y mot cach lanh am. Chnh s lanh am huy hoai Ki-to giao. c tin phai tr nen nh mot ngon la tnh yeu trong chung ta, mot ngon la thc s lam bung chay tron ven cuoc i chung ta, tr nen mot khao khat ln lao trong chung ta, va nh the no cung lam bung chay ngon la ni tha nhan. ay la cach the cua viec Tin Mng Hoa: "Accendat ardor proximos": chan ly phai tr nen c ai trong toi, va c ai nay se tr nen ngon la lam bung chay ni tha nhan. Ch ngang qua viec thap len ni anh ch em mnh ngon la cua c ai ma cong cuoc Tin Mng hoa va s hien dien cua Tin Mng mi thc s c ln len. Khi o Tin Mng khong con la mot t ng n thuan, nhng la mot thc tai a c song.

Thanh Luca tng thuat vi chung ta rang vao ngay le Hien Xuong, vao ngay khai sinh cua Giao hoi, Chua Thanh Than la ngon la bien oi the gii, ngon la di hnh thc li la. Ngha la du ay la mot ngon la nhng ong thi cung la mot thc tai hu ly va thanh thieng, va con ngi co the hieu c. Ngon la nay c noi ket vi t tng, vi "mens". Chnh ngon la ly tnh nay (sobria ebretas) lam nen ac tnh cua Kito giao.

Chung ta biet rang la hien dien ngay t buoi bnh minh cua van hoa nhan loai; la chnh la anh sang, la hi am va la sc manh e bien oi. Van minh nhan loai khi i t viec con ngi tm c phng phap e tao ra la. Vi mot ngon la con ngi co the huy diet, nhng cung co the bien oi va canh tan. Ngon la cua Thien Chua la ngon la lam bien oi, ngon la cua khao khat, ngon la dan chung ta en vi Thien Chua; ong thi ay cung la ngon la huy hoai nhieu ieu trong chung ta. Tren tat ca, ngon la nay lam bien oi, canh tan va sang tao nen nhng s mi me trong con ngi, bien con ngi nen anh sang trong Thien Chua.

Cuoi cung chung ta hay cau nguyen e li "tuyen xng" c bam re sau xa trong tam hon chung ta va tr nen mot ngon la lam bung chay ni tha nhan. Nh o, ngon la cua s hien dien cua Thien Chua va s mi me cua viec Thien Chua cung chung ta tr nen th s hu hnh va tr nen nguon sc manh cho hien tai lan tng lai cua chung ta.

 

Chuyen Ng va Gii thieu Nguyen Minh Trieu sj

(Radio Vatican)

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page