Tnh trang song cua cac kito hu

ben Phi chau va vung Trung ong

mot nam sau "Mua xuan A rap"

 

Tnh trang song cua cac kito hu ben Phi chau va vung Trung ong mot nam sau "Mua xuan A rap".

Trung ong (RG 11-5-2012; Vat. 28-5-2012) - Phong van Linh Muc Puerbattista Pizzaballa, Be tren tnh dong Phanxico quan thu Thanh a

Ngay 10 thang 5 nam 2012 buoi hoi hoc ve e tai "Cac kito hu trong the gii A rap, mot nam sau Mua xuan A rap" a dien ra tai Bruxelles thu o nc B. Ngay hoi hoc do Lien Hoi ong Giam Muc Au chau to chc nham muc ch duyet xet, oi chieu va thu thap cac d kien xay ra cho cac cong oan kito tai cac quoc gia A Rap. Trong so cac thuyet trnh vien cung co Linh Muc Pierbattista Pizzaballa, Be tren tnh dong Phanxico quan thu Thanh a.

Nh a biet hoi nam 2011, hang trieu ngi dan cac nc Bac Phi a o at xuong ng bieu tnh e phan oi va ha be cac chnh quyen oc tai cua Ben Ali, Hosni Mubarak va Muammar Ghedaffi, tao ra "Mua Xuan A Rap", m ra con ng dan ti nen dan chu. Lan song dan chu ay a at c nhieu ket qua tch cc, nhng tnh hnh cac nc Bac Phi van cha c on nh, va nen dan chu mong muon van con bc nhng bc au kho khan. Lan song bieu tnh cua Mua xuan A Rap cung nhanh chong lan sang nhieu thanh pho khac tren the gii: t Matscva cho t Luan on, t Athenes cho ti Dakar, Kampala, Phnom Penh va Tokyo. No la mot dau ch thi ai, chng minh cho thay y thc va c muon dan chu cua ngi dan khap ni tren the gii ngay cang manh me va ro net. No cung cho thay ket qua hu hieu cua cac phng tien truyen thong hien ai, a c ngi tre s dung mot cach nhanh chong, thanh thao e day len ca mot phong trao oi t do dan chu.

Rieng tai cac nc Bac Phi, tr Tunisia ra, Ai Cap va Libia van con trong tnh trang bat on, do dam tng bc, va cac dien tien dan chu a khong c nhanh chong nh nguyen vong cua ngi dan. Trong ban tng trnh nam 2012 cong bo nhng ngay va qua, to chc An Xa Quoc Te a manh me to cao tnh hnh vi pham cac quyen con ngi o ay tren the gii trong o co cac nc Bac Phi va Siria.

Tai Libia ngay 19 thang 6 nam 2012 dan chung se i bau quoc hoi, nhng tnh hnh van con rat cang thang v nhieu ly do. Trc het cac lc lng dan ve a phng van con s hu cac vu kh, va viec thanh lap quan oi quoc gia van cha xong. Tiep en co cac cang thang va xung khac gia cac chung toc va bo lac a b ong Ghedaffi leo lai s dung trong 40 nam cam quyen. Gi ay ho b ky th, va bach hai. Trong khi o th chnh quyen Tripoli qua yeu kem va bat lc cha kiem soat c tnh hnh trong nc va khong bao am c an ninh cho dan chung.

Rieng tai Siria cac bao lc an ap t pha quan oi chnh phu chong lai cac nhom noi day oi hoi dan chu va giai the chnh quyen cua tong thong Al Assad a khien cho hn 10,000 b giet, hang chuc ngan ngi khac b thng, nhieu thanh pho va lang mac b tan pha va hang tram ngan ngi phai tan c lanh nan, trong o cung co rat nhieu tn hu kito.

Sau ay chung toi xin gi ti quy v va cac ban bai phong van Linh Muc Pierbattista Pizzaballa, Be tren tnh dong Phanxico quan thu Thanh a, ve tnh trang song cua cac kito hu ben Phi chau va vung Trung ong mot nam sau "Mua xuan A rap".

Hoi: Tha cha Pizzaballa, mot nam a troi qua ke t khi "Mua xuan A Rap" n ro tai cac quoc gia Bac Phi va vung Trung ong, tnh trang song cua cac kito hu trong cac nc nay hien nay ra sao?

ap: Trong 40 nam qua the gii A Rap a song trong mot loai tnh hnh bat ong, nhng hien nay tnh hnh ay a cham dt, khong con na. Ngay nay khong con co the yeu sach dan chung song bat ong trong cung mot tnh trang nh trc ay.

a co cac thay oi mau chong dan a ti mot tnh hnh mi. Nhng no oi hoi phai co nhieu thi gian, va cung co cac tnh hnh kho khan cua s hieu lam va cac cang thang. ay la ieu khong the tranh c. Co nhieu van e lam, nhng cng co cac kha the cong tac va can phai biet nhn thang vao thc tai, mot cach n s nhng rat thc te, ma khong c hot hoang; trai lai can phai xan tay ao len e lam viec.

Hoi: Cha khoa cua tat ca nhng ieu nay la viec oi thoai, ma theo cha khong ch lien quan ti cac e tai c tin, nhng con lien quan ti ca cac e tai cuoc song thng ngay na, co ung the khong?

ap: Vang, ung vay, viec oi thoai phai tap trung vao cac van e cuoc song, bi v lien quan ti c tin; chang han gia chung toi la cac tn hu kito va cac anh ch em hoi giao, khong co nhieu dieu e noi. Co le trong tng lai co the oi thoai ve c tin, nhng hien nay th khong. Hien nay, can phai nham ti viec oi thoai nhat la gia cac cong oan ton giao, lam sao e gay c anh hng tren cuoc song dan s, tren cac kha canh chung, khong ch lien quan ti hoa bnh mot cach tong quat, ma lien quan ti ca van e quyen li, cong an viec lam, s bnh ang gia nam n, quyen cong dan tran ay cho moi thanh phan xa hoi, van e cong ly vv... Tat ca eu la cac e tai lien quan ti cuoc song cua cac cong oan ang viet lai Hien phap cua mnh. V the that la ieu tot, khi cuoc oi thoai ban ti cac e tai cu the o, ch khong duyet xet cac nguyen tac ly thuyet khong lien luy en cuoc song cua ai het.

Hoi: Tha cha Pizzaballa, cha a nhan manh la khong ch co cac cuoc bach hai chong cac tn hu kito, ma cung co cac gng nhan c oi thoai vi cac tn hu hoi na, co phai the khong?

ap: ay la iem khi hanh cua chung toi, chung toi khong co cac la chon khac. Chung toi phai oi thoai va xay dng cuoc oi thoai, nhat la vi gii lanh ao Hoi giao, lam sao e gay c anh hng tren viec ao tao t tng, t t, tng bc mot.

Hoi: Lien quan ti tnh hnh rat la long leo ma dan chung vung Trung ong ang phai song sau Mua xuan A rap, au la nguy c cu the oi vi cac tn hu nag phai song trong hoan canh hien nay?

ap: Nguy c ay cung la e cho mnh co thai o cc oan, khep kn co cum trong chnh mnh, va cho rang trc ay chung ta phai song trong tnh trang te hai hn, hay trc ay chung ta c bao ve, va v the len an tat ca moi thay oi; hay noi rang moi s eu tot ep ca va khong co van e g. That la ieu quan trong, khi cong oan kito tham d vao cuoc song cong cong vi mot tinh than thanh than co oc phan oan, ngha la khong gia bo cho rang khong co cac van e, nhng cung khong e cho cac van e gay hot hoang s hai, nhng trai lai phai bc vao trong cac van e o e tm cach giai quyet chung.

Hoi: Tha cha Be tren, tnh hnh kinh khung ang xay ra tai Siria trong thi gian nay cung nh cac giao ong ang xay ra ben Ai Cap, hoac tnh hnh cua Libia ma chung ta a thay trong cac thang qua, tat ca a lam lu m tnh trang song kho khan ma ngi Palestine va ngi Israel ang phai song, va no a la thc tai keo dai t 20 nam nay. The tnh hnh cua cac tn hu kito ben Thanh a hien ra sao tha cha?

ap: Mot cach mau thuan, Thanh a c coi nh la trung tam cua cuoc xung khac trong vung Trung ong, th hien nay lai yen on hn, khong thanh bnh nhng yen on, bi v the gii chung quanh chung toi ang boc chay. Trai lai tai Thanh a, tai Israel va Palestina tnh hnh ngng ong, va v the no ang b ong mot chut. Cac tn hu kito song trong tnh trang ch i trien mien mot thoa hiep, nhng phai noi that la ngi ta khong trong thay no nhieu lam chan tri.

Hoi: The tan chnh quyen Israel co the giup giai toa tnh trang be tac nay hay khong tha cha?

ap: Toi nghi ng. Toi tin rang tan chnh quyen Israel co cac u tien khac ma khong chu y ti van e nay. Chung toi a thay trong cac nam qua chnh quyen nay a rat la "ham ham" trong tng quan vi ngi Palestine, va toi khong tin rang thoa hiep vi ngi Palestine nam trong lch trnh lam viec cua chnh quyen Israel. Toi mong la mnh ngh sai! Nhng toi tin chac la phai ch i mot thi gian rat lau na, th mi co the giai toa c tnh trang nay.

Hoi: The cha co muon a ra li keu goi nao khong?

ap: Trc het toi keu goi moi ngi tren the gii ng s hai, hay en hanh hng Thanh a, bi v that la ieu quan trong can en e xem tan mat va nhan ra rang, noi cho cung, tnh hnh cung khong en noi the tham, nhat la oi vi van e an ninh cua cac tn hu hanh hng. The roi luon luon chu y nhn vao nhng g ang xay ra trong vung Trung ong, bi v no lien quan ti chung ta: Au chau va Trung ong a luon luon gan lien vi nhau tren bnh dien lch s, kinh te va van hoa. V the li keu goi cua toi o la viec chu y ti vung Trung ong ng theo cac li nhuan va th hieu cua gii truyen thong, nhng luon c tiep tuc trong thi gian.

(RG 11-5-2012)

 

Linh Tien Khai

(Radio Vatican)

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page