Ton giao can thiet

cho s tien bo cua xa hoi

 

Ton giao can thiet cho s tien bo cua xa hoi.

An quoc (Avvenire 10-3-2011) - Phong van ong Tony Blair, nguyen Thu tng Anh quoc ve vai tro can thiet cua ton giao oi vi s tien bo xa hoi.

Trong xa hoi Au Chau tuc hoa va duy i qua khch hien nay, cang ngay ngi ta cang co cam tng nha chnh tr phai la mot ngi biet chong oi Kito giao va cac gia tr sieu viet. Nhng khong phai ai cung ngh nh the. ien hnh la trng hp cua ong Tony Blair, nguyen thu tng Anh quoc.

oi vi ong, c tin, t no, la mot thien ch rat ln lao, va tin la mot sc manh can thiet cho s tien bo cua xa hoi. V the, khong phai ch khoan nhng mot cach cng ep oi vi ton giao, ma phai coi ton giao nh mot "cong tac vien co tiem namg" trong viec oi pho vi cac thach o cua ngan nam mi.

Say ay chung toi xin gi ti quy v va cac ban bai phong van ong Tony Blair, ve vai tro can thiet cua ton giao oi vi s tien bo xa hoi.

Ong Anthony Charles Lynton Blair sinh nam 1953, va a la thu tng Anh quoc t nam 1997 ti 2007. T nam 2007 ong c Lien Hiep Quoc ch nh la ac s hoa bnh trong vung Trung ong. Sau khi man nhiem thu tng ngay 21 thang 12 nam 2007, ong a gia nhap Giao Hoi Cong Giao. Ong a thanh lap "To chc niem tin va sang kien toan cau" co muc ch oi thoai lien ton va thang tien dan than xa hoi cua cac ton giao.

Hoi: Tha ong Tony Blair, hoi thang 11 nam 2010, tai Toronto ben Canada, ong a cong khai tranh luan vi ong Christopher Hitchens, la ngi "vo than mi". Lam the nao e luan c rang ton giao xay dng ch khong tan pha xa hoi?

ap: Cuoc tranh luan vi ong Hitchens a chng minh cho thay rang cac van nan lien quan ti gia tr cua ton giao ngay nay khong phai la mi me, nhng chung a khong luon luon la cac s mi me tch cc. Co mot niem tin tot va co mot niem tin xau. V the tra li cho cau hoi "Ton giao co la mot sc manh xay dng thien ch tren the gii hay khong?" co the lam nay sinh ra mot cau tra li ham ho. Tuy nhien, neu chung ta nhn vao viec phuc vu tha nhan, thng la kn ao do nhng ngi co niem tin am trach, th cau tra li se khong ham ho. No cung the, neu chung ta chu y ti cac hoat ong cua cac nghe s c c tin thuc ay tai Au chau doc dai bao the ky. Nh vay, sau cung cau tra li cua toi la ton giao xay dng, ch khong tan pha xa hoi. Co le cau hoi ma chung ta a ra sai chang?

Hoi: Nh vay th au la cau hoi ung tha ong?

ap: Cau hoi ung o la: "Ton giao tch cc cho cai g?", "au la cac dau ch cho thay mot niem tin tot ang hoat ong?". Long tin trao ban cai toi hao cua no, khi no lam thanh mot loai "chong van hoa". Tin vao mot Thien Chua nhan t co ngha la chung ta co trach nhiem oi vi ieu mnh lam. Lch s Giao Hoi cho thay Giao Hoi tao ra mot khung canh, trong o co the yeu thng mot cach "thai qua", va o la cac gng mau ac biet cua long thng xot, hy sinh chnh mnh. That the, cac thanh a cho thay rang ton giao khien cho s lieu lnh song ngoai le, va no lam cho niem hy vong tr thanh s an ninh duy nhat, la ieu co the lam c. Nhat la tin cho phep tha th. V the ton giao la mot linh hng e chien au, mot dan than e thc hanh long tot nh cac tam gng cao quy, la mot cai g khien co the tieu hao cuoc song bang cach tm n goi rieng cua mnh.

Hoi: Trong "ai hoi tnh ban" tai Rimini hoi nam 2009 ong a nh ngha niem tin la muc ch cuoc song. Nh the, ai khong tin th khong co cac muc tieu tch cc hay sao, tha ong?

ap: Lap trng cua toi c dien ta cach tot nhat trong quan niem cua "To chc c tin" cua toi. No dan than xay dng mot s hieu biet gia tn hu cac ton giao khac nhau. Chung toi tin, va chung toi thang tien mot cuoc oi thoai thong minh gia cac ngi cua moi ton giao, cung nh vi nhng ngi khong co niem tin ton giao nao. Chung toi tiep nhan tat ca nhng ai co cac xac tn nhan ban, vo ngo, vo than hay "i". "To chc niem tin va sang kien toan cau" ang xay dng mot lanh vc nghien cu mi trong cac ai hoc, da tren viec phan tch cac phat trien cua ton giao ben trong cac tien trnh toan cau hoa. Toi tin rang trong thi ai nay viec hieu biet ton giao co tam quan trong sinh t oi vi s hai hoa quoc te. V the chung toi chao mng bat c ai muon phat trien kha nang song trong mot xa hoi a nguyen.

Hoi: Tha ong, lam the nao e a dien van ton giao vao trong khong gian cuoc song cong cong?

ap: To chc cua toi nhan manh tren s kien tieng noi ton giao co quyen co mot cho trong khong gian cuoc song cong cong; va vai tro cua no khong can phai c ac an, nhng cung khong b khinh re. Lap trng cua niem tin c lang nghe nh cong s vien tiem nang giup giai quyet cac van e nghiem trong, ma chung ta phai ng au trong the ky XXI.

ieu nay khong co ngha la nhng ke co niem tin xng ang hn ngi khac. Trong ban ieu hanh to chc cua toi co nhng ngi en t nhieu ton giao khac nhau, mot vai ngi la vo than, nhng tat ca chung toi eu chia se quan niem lam viec chung vi nhau cho cac muc ch lien ton. Va ieu nay khong giam thieu d kien moi ngi duy tr ton giao rieng hay triet ly song rieng cua mnh, no dien ta s tran ay y ngha cuoc song oi vi ho hay dien ta mac khai ay u cua Thien Chua.

To chc cua chung toi thang tien t tng niem tin, t no, la mot thien ch, va mot sc manh cho s tien bo. Niem tin co the trao ban y ngha va mot muc ch cho cuoc song. No ven m cho thay mot y thc sau tham cua s khiem ton, bang cach at e con ngi trc mat Thien Chua. No day cho chung ta biet la co mot cai g o cao ca hn la cai "toi". No cong hien cho chung ta khung canh cac gia tr trong mot the gii b ao lon. a so cac ton giao thang tien s an bnh cua tinh than tren bnh dien ca nhan cung nh tren bnh dien xa hoi. Toi khong muon noi rang ai khong co niem tin ton giao th khong co cac muc ch tch cc trong cuoc song. Nhng neu toi chap nhan rang ho co the song mot cach tran ay, th ho cung phai chap nhan rang niem tin cua toi la suoi nguon trao ban y ngha cho cuoc song cua toi.

Hoi: Trong cuon sach "Mot chuyen du hanh" ong a viet: "Toi a co kha the vun trong mot am me ln lao hn chnh tr: o la ton giao". Nhng khi ong con lam Thu tng Anh, ngi phat ngon cua ong a noi mot cau e i: "Chung toi khong chu y ti Thien Chua". Theo ong, chnh tr va ton giao co the cung hien hu vi nhau hay khong?

ap: S lien luy cua ton giao trong lanh vc cong cong khong c ngi ta nhn vi con mat thien cam. Cac ton giao khac nhau co quyen len tieng trong lanh vc cong cong, va khong c tien thien coi tieng noi cua chung thap kem hn cac tieng noi i. Mat khac, cac tac nhan ton giao co bon phan bc vao trong cuoc thao luan cong cong vi cac e tai hu ly. Toi tin rang ngi dan se ong gop rat nhieu kinh nghiem va niem tin cua ho cho cuoc song cong cong, theo nh moi trng ang c hng. S chia re gia cac ly le i va cac ly le ton giao t sau rong hn chung ta thng tng ngh.

Mot ngi tan tat khi chong lai viec lam cho chet em du, th a ra mot ly le i hay ly le ton giao, bang cach quy chieu ve gia tr cua moi mot s song con ngi. Mot tn hu cong giao khi chien au chong lai viec pha thai lan tran, th ho lam ieu o v tin rang giet mot ngi khong phng the t ve la ieu sai lam, hay la bi v Giao Hoi day pha thai la mot toi.

Hoi: Anh sang, cac ton giao va lng tri la nhng e tai cua "San cua dan ngoai Paris". Phai thao luan chung nh the nao, tha ong?

ap: Trc het toi xin bay to s chao mng cua toi oi vi sang kien cua c Giao Hoang Bien c XVI. Ca li ngi mi goi oi thoai vi t tng i trong chuyen vieng tham Anh quoc cung a la mot can thiep rat quan trong, chnh bi v s oi chieu thng khi b phan cc. Kinh nghiem toi co ben Phi chau, hay trong dan than chong lai nan ngheo oi, gi y cho toi biet rang co mot lanh vc gap g cua tr thong minh gia biet bao nhieu ngi dan than mot cach i va biet bao nhieu ngi cung lam ieu o trong nhan quan ton giao. Cuoc oi thoai nay phai ng au vi trach nhiem chung cua moi niem tin, cung nh cua cac ngi vo than, trong viec oi chieu vi nhau vi s cng quyet, thong cam va mot y thc trach nhiem cao o trc cac e doa chong lai hanh phuc cua con ngi.

Hoi: Tha ong Tony Blair, the th au la cac viec cap thiet chung cua ngan nam mi?

ap: Cac thay oi kh hau, viec tan pha moi sinh, tnh trang song ngheo tung cua ngi dan van ton tai trong cac quoc gia ngheo va cac quoc gia giau. Nhng cung co s that bai cua chung ta trong s kiem soat buon ban ma tuy va kh gii na, cung nh nan vu kh nguyen t lan tran, nan ton giao cuong tn va s gion mong cua c cau tai chanh cua chung ta. Chung ta phai nh rang "San cua dan ngoai" a la khoang khong gian ngoai cung cua en Th Gierusalem, ni Chua Giesu a noi gian chong lai viec khai thac ngi ngheo. Ni ay chung ta tm thay mot loai ac nhiem kinh thanh de at cac muc tieu cua Ngan Nam Mi, hay lam vi nhe nan ngheo oi toan cau noi trong nam 2015.

Hoi: Ong ngh g ve li c Thanh Cha Bien c XVI mi goi oi chieu tr lai gia cac tn hu va ngi vo than?

ap: Thng khi ngi ta nghe co nhng ngi bat au mot cuoc oi thoai ve ton giao noi rang "Toi muon tin, nhng... " Trong trng hp mot cuoc kiem ke th a so to ra thuoc loai vo ngo, ngha la chu trng khong the hieu biet cac s that ton giao. Tai Au chau chac han co t ngi cam thay s can thiet phai cong bo khuynh hng vo than cua ho nh mot triet ly thc tien, mac du co s trng bay quang cao cho cac "ngi vo than cong cong noi tieng". Khi co ai o tuyen xng mnh vo than, th Thien Chua ma ngi o noi rang khong tin, co le khong dnh dang g ti ieu, ma mot c tin cong giao trng thanh tin.

Hoi: Lam the nao e a ra mot dien van "cao vi" ve Thien Chua oi vi nhng ngi khong tin, tha ong?

ap: Toi ngh rang cuoc oi thoai o co the rat t gay kinh hoang cho the gii i, neu iem khi hanh la ang Tao Hoa. Cac hieu lam co the bien mat, neu cac than hoc gia va cac tn hu trng thanh giai thch trong mot ngon ng co the hieu c s hieu biet cua ho ve Thien Chua he tai ieu g, va tai sao lai co the nh ngha Thien Chua nh la ang yeu men va tran ay thng xot. Ngoai ra, dan than trong cuoc oi thoai chng minh cho thay rang chung ta khong s hai, trai lai chung ta hanh dien ve ieu o.

oi thoai cung se chng minh cho thay rang ly tr va c tin ben canh nhau mot cach sau xa, nh c Thanh Cha Bien c XVI a lam, co le mot cach tot ep hn ai het.

(Avvenire 10-3-2011)

 

Linh Tien Khai

(Radio Vatican)

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page