Ton giao va chnh sach

oi ngoai cua Hoa ky

 

Ton giao va chnh sach oi ngoai cua Hoa ky.

Washington - [The Washington Post 3/05/2010] - Knh tha quy v, cac ban than men, Hom 30 thang 4 nam 2010, Uy ban T Do Ton Giao The Gii cua Hoa ky a cho cong bo ban phuc trnh thng nien ve tnh trang t do ton giao tren the gii. Trong ban phuc trnh, Uy ban nay e ngh a Viet nam tr lai danh sach nhng nc can c lu y mot cach ac biet v nhng vi pham t do ton giao. Nhan dp nay, chung toi xin c trch oc bai viet co ta e "ton giao va chnh sach oi ngoai cua Hoa ky" cua ky gia Leonard Leo, ang tren bao "The Washington Post" trong so ra gan ay.

au thang 12 nam 2009, mot phai oan cua Uy ban T Do Ton Giao The Gii cua Hoa ky a en Sudan e tham nh tnh hnh trc khi dien ra cuoc bau c vao thang T nam 2010. Phai oan nay a co mat tai thu o Khartoum khi mot so nha tranh au on hoa b giam gi v yeu cau thong qua nhng cai to ve an ninh va hnh s. Phai oan a gap ong Yasir Arman, mot dan bieu quoc hoi ra tranh c tong thong va sau nay b giam gi va anh ap.

Cuoi thang gieng nam 2010, mot phai oan cua Uy Ban cung a en Cairo, Ai cap, ch vai ngay sau khi 6 tn hu Kito Copte va mot ngi Hoi giao b ban guc khi ho va tham d Le em Giang Sinh tai lang Naga Hammadi. Tnh trang cang thang ve chnh tr va ton giao la ieu co the thay c. Phai oan cua Uy ban co mat tai Cairo vao chnh ngay tong thong Ai Cap cong khai nhn nhan cac van e lien quan en ton giao va bao ch keu goi ieu tra nhng nguyen nhan lam phat sinh bao ong.

Thang 3 nam 2010, mot phai oan cua Uy ban en Nigeria lan th ba ch trong mot nam va vai ngay sau khi 500 ngi b sat hai trong mot cuoc ung o gia cac tn o ton giao tai thanh pho Jos, cao nguyen nc nay. ay la cuoc ung o mi nht trong mot chuoi nhng cuoc bao ong xay ra trong vong mot thap nien khien cho 13 ngan ngi Kito lan Hoi giao b thiet mang. Phai oan a gap g vi co van an ninh quoc gia, bo trng cong chnh, canh sat lien bang Nigeria va nhieu vien chc khac e neu len cau hoi tai sao nhng ke gay roi loan khong b trng phat.

Nhng chuyen cong tac tren ay noi len s menh cua Uy ban T Do Ton Giao The Gii la nhan dien nhng "iem nong" ni t do ton giao b choi bo va nhan quyen b cha ap, hau giup chnh phu a ra nhng giai phap ket hp chnh sach oi ngoai, an ninh quoc gia va nhng tieu chuan cua quoc te ve nhan quyen.

Hien nay chnh phu Hoa ky rat quan tam ve vai tro cua ton giao trong cac van e the gii. That ra ay khong phai la mot van e mi me oi vi chnh phu nay. Ton giao van luon la yeu to gay ra mau thuan va thng b qui trach cho nhng xung ot chnh tr, kinh te va xa hoi. T do ton giao, mot quyen c ban cua con ngi, thng la quyen au tien b cac che o oc tai choi bo trc khi loai tr nhng t do khac nh t do hoi hop, t do lap hoi, t do bao ch cung nh han che quyen cua ngi phu n, cac nhom thieu so va nhng ngi bat ong chnh kien. Kinh nghiem cua Uy ban T Do Ton Giao The Gii tai Sudan, Nigeria va Ai Cap cung nh tai gan 30 quoc gia khac cho thay tnh trang khong co t do ton giao luon dan en chu ngha cc oan, bat on va nhng vi pham nhan quyen nghiem trong khac.

Uy ban T Do Ton Giao The Gii cua Hoa ky a ac biet quan tam en tnh trang tai Sudan bi v chnh sach Hoi giao hoa va A rap hoa cua chnh phu nay la mot yeu to chu yeu trong cuoc noi chien Nam Bac tai nc nay t nam 1983 en nam 2005. Trong giai oan nay, nhng nha lanh ao phng Bac, trong o co ng kim tong thong Omar Hassn Ahmad al Bashir, a khai thac ton giao e ong vien nhng ngi hoi giao mien Bac chong lai nhng ngi khong hoi giao mien Nam.

Uy ban T Do Ton Giao The Gii quan ngai ve nhng vi pham nhan quyen tram trong cua chnh phu Sudan oi vi nhng ngi ngoai Hoi giao va nhng ngi Hoi giao khong chap nhan chnh sach Hoi giao hoa cua chnh phu.

Tai Ai cap, ky th va bat khoan nhng oi vi cac nhom ton giao thieu so khong hoi giao la ieu rat pho quat. Chnh phu khong can thiep mot cach hu hieu e trng phat nhng ngi gay ra bao ong. Mac du a co 3 ngi hoi giao b bat gi sau vu sat hai cac tn hu Kito dp le Giang Sinh va qua, nhng cac tn hu Kito van lo s b tra ua va khong tin rang chnh phu se xet x nhng ke sat nhan.

Chnh phu Nigeria cung khong co phan ng thch ang trc cac cuoc bao ong chong lai nhng ngi ngoai Hoi giao tai thanh pho Jos, bang Cao nguyen.

Nhng cuoc ieu tra cua Uy ban T Do Ton Giao The Gii cua Hoa ky cho thay t do ton giao la yeu to huyet mach cho an ninh, e phong chu ngha cc oan ton giao, thiet lap xa hoi dan s va phap quyen, cung nh tien bo kinh te. Theo Uy ban nay, bao ve t do ton giao thng gop phan ay manh on nh, hoa bnh va thnh vng.

Uy ban T Do Ton Giao The Gii a c Quoc Hoi Hoa ky thanh lap nam 1998 nh mot Uy ban oc lap lng ang co muc ch lam cho t do ton giao tr thanh mot kha canh chu yeu trong chnh sach ngoai giao, an ninh quoc noi va phat trien kinh te cua Hoa ky. Uy ban nay c thanh lap e theo doi t do ton giao tren the gii da tren cac tieu chuan quoc te va sau o bao cao len tong thong.

Uy ban nay a giup hieu c tnh hnh t do ton giao tai nhieu nc trong o co Viet nam.

 

CV.

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page