Ngi Cong giao tai Malaysia

va cuoc xung ot xung quanh

viec x dung t Allah e noi ve Thien Chua

 

Ngi Cong giao tai Malaysia va cuoc xung ot xung quanh viec x dung t Allah e noi ve Thien Chua.

Malaysia [La Croix 8/2/2010] - Knh tha quy v, cac ban than men. Bo noi an Malaysia ra lenh ngi ngoai Hoi giao khong c x dung t Allah e ch Thien Chua. Tong giao phan Kuala Lumpur lam n khieu kien. Toa an toi cao tai nc nay a ra phan quyet cho phep ngi ngoai Hoi giao c x dung t Allah. Lien sau o no ra nhieu cuoc tan cong nham vao cac nha th Kito. Cha Lawrence Andrew, chu but cua tuan bao Cong giao duy nht tai Malaysia, to ra lac quan ve giai phap cho cuoc xung ot. Trong mot cuoc phong van mi ay danh cho nht bao Cong giao Phap La Croix, cha Andrew noi rang cuoc xung ot xung quanh viec x dung t Allah tai Malaysia can phai c giai quyet mot cach rot rao. Tuy nhien, v linh muc Dong Ten nay luon to ra hoa hoan.

Ngai cho biet: "mot thang sau khi Toa an toi cao cho phep x dung t Allah, tiep theo o la nhng cuoc bao ong nham vao cac nha th Kito giao va viec chnh phu Malaysia lam n khang cao, chung toi a cung vi c cha Murphy Pakiam, Tong giam muc Kuala Lumpur quyet nh khong x dung t Allah cho en khi nao vu an c giai quyet".

Hien nay, ngi ta cha biet c khi nao Toa an se xet n khang cao cua chnh phu va a ra phan quyet. Tuy nhien, trong nhng ngay va qua, a dien ra nhieu cuoc gap g va trao oi ngam e xoa du cac cang thang. Cha Andrew nhn nhan rang chnh phu ang lung tung va tm cach ngan can cac cuoc bao ong. Theo cha, khi au la mot tranh luan co tnh cach ton giao va van hoa, nay van e ang mang mau sac chnh tr.

Ve phan mnh, c cha Pakiam cho biet ngai ang thng lng vi chnh phu e tm kiem mot giai phap "co li cho cong ch cua at nc".

Lien bang Malaysia la mot quoc gia co 26 trieu dan. Chnh thc th ay la mot nha nc the tuc, nhng lai xem Hoi giao nh quoc giao. ay chnh la nguyen nhan tao ra nhng van e ve ban sac, chung toc va ton giao ke t khi oc lap hoi nam 1957. Ton giao khong ngng b chnh tr hoa, bi v ton giao gan lien vi dan toc. Chnh v vay ma theo ba Sophie Lemiere, mot chuyen gia ve Hoi giao tai Malaysia, hien ang nghien cu tai Trung Tam chnh tr hoc tai Singapore, "cac cuoc tranh luan ve luan ly nh "choi ao", uong ru, ong tnh hay ngay ca viec x dung t Allah eu co mot chieu kch vt qua cuoc tranh cai ve ton giao hay ngay ca ng hoc". Ket qua cac cuoc bau c tai Malaysia eu tuy thuoc lap trng cua cac ang phai chnh tr oi vi nhng van e tren ay.

Ong Anwar Ibrahim, cu thu tng Malaysia, hien nay ang la dan bieu oi lap, cung nhn nhan rang "hien cac chnh tr gia "thoi nat" ang muon tiep tuc nam quyen, do o x dung ton giao e chong lai cac tn hu Kito".

Cu thu tng nc nay lay lam tiec la mot lan na Malaysia c the gii chu y en v nhng ly do xau. Nhieu ang chnh tr, ngay ca mot so ang Hoi giao, cung chong lai bao ong va cac cuoc cang thang. Do o, ong Ibrahim keu goi cac nha lanh ao ton giao va xa hoi dan s hay gap nhau e a ra mot s iep hoa giai va hoa bnh. Ong khang nh: "Theo toi, a ro rang la Hoi giao khong c oc quyen ve t Allah."

Tuy to ra uyen chuyen trong hnh thc, nhng cac nha lanh ao Cong giao khong muon nhng bo. Cha Andrew tuyen bo: "Chung toi khong tranh au e lay lai mot ac an, ma la oi lai mot thc hanh co xa co trc ca Hoi giao va phu hp vi cac quyen c ghi khac trong Hien Phap cua Lien Bang Malaysia".

c thanh lap nam 1994, nam sau tuan bao "The Herald Catholic Weekly" a bat au cho in mot trang bang tieng Bahasa, Tamoul va Trung Hoa e co the en tay moi cong ong Cong giao tren toan quoc. Dan dan so trang bang tieng Bahasa c nang len 8 trang, trong o t Allah a c x dung ngay t au e ch Thien Chua.

Cha Lawrence ke lai: "Vao luc o, ngi ta a cho chung toi biet la khong c phep x dung t nay. Nhng sau khi thng lng vi thu tng Mahatir, chung toi a co the tiep tuc x dung t nay. Nhng ngi ke nhiem ong Mahatir bat au gi th canh cao va cuoi cung ra lenh ngan cam, khien chung toi phai a noi vu ra toa". That ra, nhng quyen Kinh Thanh au tien bang tieng Bahasa do Hoi tha sai Paris dch tai Hongkong vao cuoi the ky 19 eu co cha ng t Allah. Cac quyen Kinh Thanh nay c du nhap vao Malaysia ma khong gap bat c van e nao.

Ngay ca ngay nay, ngi Cong giao Malaysia cung nhan c Kinh Thanh bang tieng Bahasa en t Indonesia la ni, mac du co tren 2 tram trieu tn o Hoi giao, nhng khong he cam x dung t Allah. Cha Lawrence giai thch rang ngi Cong giao Malaysia khong co quyen an hanh Kinh Thanh trong nc cho nen phai nhap t ben ngoai vao va oi khi b quan thue chan lai.

Du vay, linh muc chu but tuan bao The Herald Catholic Weekly van to ra lac quan. Cha noi: "D nhien, vi vu viec nay, chung toi ang vao mot khuc quanh lch s: hoac la chung toi tien ti mot xa hoi a nguyen co the chap nhan cac quyen cua chung toi, hoac la chung toi thoi lui vao mot xa hoi toan tr do Hoi giao thong tr... Nhng toi khong the tng tng ra gia thiet nay".

 

Chu Van

 


Back to Vietnamese Missionaries in Asia Home Page