Vai hang gii thieu Balan

nhan chuyen vieng tham que hng

lan th tam cua TC Gioan Phaolo II

 

Prepared for Internet by Msgr Peter Nguyen Van Tai

Radio Veritas Asia, Philippines

 

Vai hang gii thieu Balan, nhan chuyen vieng tham que hng lan th tam cua TC Gioan Phaolo II.

(Radio Veritas Asia - 14/08/2002) - Hai tuan sau khi ket thuc chuyen vieng tham quoc te lan th  97 tai Toronto, Guatemala va Mehico, th vao luc 16.15 ngay th sau, 16 thang 8/2002,   TC Gioan Phaolo II lai len ng  ve tham que hng Ba lan, trong ba ngay t 16 en 19/08/2002. ay la chuyen vieng tham quoc te th 98, va la chuyen vieng tham th tam tai Ba lan.

(1) Lan th nhat, TC ve than que hng BaLan, la vao thang 6 nam 1979.

(2) Lan th hai: cung thang 6 nam 1983.

(3) Lan th ba: cung thang 6 nam 1987. Trong ba lan vieng tham nay, Ba lan con di che o cong san.

(4) Lan th bon:  cung thang 6 nam 1991 (ngay sau khi che o cong san sup o).

(4b) Sau hai thang, TC tr lai Ba lan, nhng ch e chu toa Ngay QTGT c to chc tai en Thanh Czestochowa,  vao thang 8 nam 1991. Nh vay trong nam 1991 ngai tr ve Ba lan hai lan va lan nay cung coi nh la chuyen vieng tham th bon. ay la lan au tien, Ngay QTGT c to chc tai mien ong Au, va thoat che o cong san va cung la lan au tien  cac thanh nien thuoc cac quoc gia Trung-ong-Au co the tham d, ke ca thanh nien Nga.

(5) Lan th nam (20-22/05/1995), tuy TC en Ba lan, nhng TC nham Cong hoa Tcheque. Lan nay trong ba ngay, ngai vieng tham ba thanh pho Ba lan giap gii Cong hoa Tcheque.

(6) Lan th sau, TC ve tham BaLan la  cuoi thang 5 sang thang sau nam 1997.

(7) Lan th bay: cung thang sau nam 1999 (ay la chuyen vieng tham dai nhat tai Ba lan: 12 ngay).

(8) Va lan nay, lan th tam, t ngay 16 en 19/08/2002, TC ch vieng tham Tong Giao phan Cracovia ma thoi,  giao phan cua ngai trc khi c bau lam Giao Hoang vao ngay 16/10/1978.

Chng trnh ba ngay vieng tham nh sau:

- Th  bay 17 thang 8/2002,  TC se chu te thanh le thanh hien en th Long thng xot cua Chua,

- va Chua nhat (18/08/2002) Ngai chu te Thanh le Phong Chan phc cho bon ay t Chua: (1) c TGM Sigismondo Felice Felinski  (1822-1895) - (2) Linh muc Jan Balicki (1869-1948) - (3) Linh muc Jan Beyzyrn  (1850-1912) va (4) N tu Sanzia Szymkowiak (1910-1942).

- Th hai (19/08/2002): TC chu te Thanh le ky niem 400 nam thanh hien en Thanh Kalwaria Zebrzydowska. Sau o vao luc 17.30, sau le nghi le t gia tai phi cang quoc te Krakow/Balice , TC len ng tr ve Roma.

Ba-lan la mot trong cac quoc gia thuoc Trung-ong-Au. Dien tch chiem 312,685 cay so vuong (nho hn Viet nam chut t) - Dan so gom 38 trieu 650 ngan (theo thong ke nam 2000), trong o co  37 trieu 2 ngan Cong giao (95,7%). Giao hoi Cong giao Ba lan c chia thanh 43 giao phan, di s hng dan cua  119 giam muc, va s cong tac cua 27,458 linh muc (21,280 linh muc giao phan va 6,178 linh muc dong tu) - 23,945 N tu - 1,297 Tu s khong co chc linh muc - 1,006 thanh vien cua cac Tu hoi i - 14,776 giao ly vien va 6,789 chung sinh thuoc hai ban Than hoc va Triet hoc.

Theo thong ke nam 1995 va nam 2000 (5 nam sau), con so n tu va chung sinh giam t nhieu, nhng so linh muc giao phan cung nh linh muc dong tu - thanh vien cua cac Tu hoi i va nhat la so giao ly vien gia tang rat ang ke. Ngoai ra,  con so cac trung tam Giao duc va bac ai, xa hoi cung gia tang nhanh chong.

Viec gia tang nay minh chng rang  long sung ao cua dan Ba lan khong b anh hng nang ne bi Chu ngha cong san vo than trc ay va bi Chu Thuyet tieu thu va i song Tay phng, sau khi che o cong san sup o. Mot tien bo cu the ve kinh te: Di che o cong san, cac xe du lch ch cac oan hanh hng en Roma hang tuan, eu la loai xe Orbis cu ky. Sau khi che o cong san sup o c t nam, cac loai xe nay khong con xuat hien tren cac nga ng Roma na va c thay the bang cac loai xe du lch toi tan. Ba lan hien nay la mot trong cac quoc gia, trc ay thuoc Khoi Cong san Lien xo,  tien bo nhieu ve kinh te. Nam 1999 Ba lan a c gia nhap khoi NATO (Phong thu Bac ai Tay dng, c thanh lap e oi pho vi Khoi quan s Warzawa, do Lien xo cam au) va hien nay Ba lan la mot trong cac quoc gia a e n xin gia nhap nhap Lien hiep Chau Au.

Tong thong Aleksander Kwasniewski, trc ay la thanh vien cua ang cong san Ba lan va nam 1985, ong gi chc Bo trng Thanh nien. Nam 1990, sau khi giai tan ang cong san Ba lan, ong lap ang Dan chu xa hoi va gi chc Chu tch ang nay ti nam 1995, ngha la cho ti luc c bau lam Tong thong Cong hoa Ba lan. Nam (05) nam sau,  ngay 8 thang 10 nam 2000, ong c tai c  Tong Thong nhiem ky  hai. Ong a gap TC Gioan Phaolo II nhieu lan: tai Vatican (7/04/1997),  tai Wroclaw (31/05, cung nam 1997), tai Vatican  (18/11/1998), trong dp mng ky niem 20 nam Trieu Giao Hoang cua ngai, sau cung tai Warszawa (11/06/1999), trong chuyen vieng tham lan th bay cua TC tai Ba lan.

Sau e nh the chien (1939-1945), Ba lan b mat het nhng yeu to dan chu va than Tay phng, tr thanh quoc gia cong san (nam 1947) va la mot quoc gia quan trong trong Khoi Lien xo. Nam 1980, vi viec thanh lap Cong oan Solidarnosc, do ong Lech Walesa lanh ao, tnh hnh Ba lan bat au thay oi va a en cuoc toan thang trong t bau c t do nam 1989.

Cac chnh phu theo ng loi chnh tr cua Solidarnosc, v thieu  kinh nghiem va tham nhung, a b that bai trong cuoc bau c nam 1995. Nhng  cu ang vien cong san (nay oi ten la ang dan chu xa hoi)  tr lai cam quyen;  ong Aleksander Kwasniewski c bau lam Tong thong.

Can c vao Hien Phap mi c cuoc trng cau dan y chap nhan nam 1997,  Tong thong Cong hoa Ba lan c chon theo loi pho thong au phieu, vi nhiem ky 5 nam va ch c tai c mot lan ma thoi.

Trai lai,  Ha vien (Sejim) gom 460 ai bieu va Thng vien (100 ghe) c bau lai c bon nam mot lan.

Nh chung toi va nhac lai tren ay: lan nay, TC ch vieng tham Tong giao phan Cracovia (Krakow) ma thoi. Giao phan nay c thanh lap vao the ky th X, nhng ch c cat nhac len Tong giao phan ng au Giao tnh ngay 28/10/1925. Giao phan Cracovia rong 5,730 cay so vuong vi dan so 1 trieu 660 ngan, trong o co 1 trieu 313 ngan Cong giao (97%), c chia thanh 400 giao x va 16 iem truyen giao.

Nhan s muc vu va truyen giao, neu sanh vi nhieu giao phan khac, co the noi thc la doi dao: 1,064 linh muc giao phan va 907 linh muc dong tu - 1,880 Tu s khong co chc linh muc - 2,689 N tu - 120 chung sinh Ban Than va Triet hoc - 82 vien giao duc - 158 vien t thien bac ai - Trong nam va qua co 17,735 ngi lanh Phep Ra toi.

V chu chan Tong giao phan hien nay la HY Franciszek Macharski (75 tuoi)  thu phong linh muc nam 1950 - c bo nhiem lam TGM Cracovia 29/12/1978 va c tan phong 6 thang Gieng nam 1979. Thang Hong Y 30/06/1979. HY TGM Cracovia co hai v giam muc phu ta.

Thanh pho Cracovia trc ay la thu o cua Ba lan. Nam 1611, thu o c chuyen ve Warszawa. Sau ai hoc Praga, ai hoc Jaghellonica cua Cracovia la ai hoc noi tieng va co thi nhat Chau Au. Ngoai ai hoc, Cracovia con co 14 Hoc vien, vi 85 ngan sinh vien va 12 ai chung vien (mot cua Tong giao phan va 11 cua cac Dong Tu). Cracovia con hanh dien ve con so cac Bao Tang vien (30), hang nam co khoang 2 trieu du khach vieng tham. Nam 2000 Cracovia tr nen Thanh pho cua Van hoa va a on tiep nhieu cuoc gap g van hoa quoc te. Cung vi Warzawa (thu o mi) Cracovia (Krakow) co con so cac nhan vat  noi tieng nhat cua Ba lan ve Van hoa va ve Khoa hoc. Cracovia cung la thanh pho ky nghe ve hoa chat, ve kim kh, ve thc pham, ve an  loat va ve y phuc... Nam 1949, cach Cracovia 10 cay so, che o cong san cho lap Nowa Huta, khu ky nghe, nh thanh pho xa hoi va vo san, e chong lai vi Cracovia thanh pho bao thu va giao s . Du ay la thanh pho xa hoi, vo san, nhng hang nam  vao em Le Giang sinh, HY Karol Wojtyla van en ay c hanh thanh le ngoai tri gia lanh (v che o khong cho xay cat nha th) cho anh ch em th thuyen. Tuy rat kho chu, nhng che o cong san BaLan luc o khong dam chong oi, hoac tm cach ngan can.Tai nhieu quoc gia cong san-- nh Cuba, Hungari, Lien xo--- che o khong nhn nhan le Giang sinh, nhng tai Ba lan le nay khong bao gi b bai bo, cung nh Le Mnh va Mau Thanh Chua. Tuy theo cong san, nhieu ngi dan Ba lan van la Cong giao va quoc gia Ba lan van la quoc gia Cong giao (95,7%) t hn mot ngan nam nay. Du song di che o cong san hn na the ky, Ba lan van gi c c tin va cac truyen thong ton giao cua mnh  Polonia semper fidelis, phan ln nh vao hang Giao pham, Giao s oan ket, di s lanh ao sang suot va cng quyet cua HY Stefan Wyszynski, TGM Warszawa, Giao chu Ba lan va HY Karol Wojtyla, TGM Cracovia.

 


Back to Home Page