Giáo hội Indonesia cống hiến
một mẫu gương về đối thoại
trước thềm Ðại hội Toàn thể FABC
Giáo hội Indonesia cống hiến một mẫu gương về đối thoại trước thềm Ðại hội Toàn thể FABC.
Tác giả: Amadea Pranastiti | Chuyển ngữ: Ðức Trần | RVA
Jakart (RVA News 10-07-2026) - Giữa lúc Liên Hội đồng Giám mục Á châu (Federation of Asian Bishops' Conferences - FABC) chuẩn bị tổ chức Ðại hội Toàn thể lần thứ XII tại Jakarta, từ ngày 20 đến ngày 26 tháng Bảy năm 2026, Giáo hội Công giáo Indonesia sẵn sàng chia sẻ một kinh nghiệm Giáo hội độc đáo được hình thành từ đối thoại, sự đa dạng và tinh thần phục vụ.
Với chủ đề "Các anh sẽ còn thấy những điều lớn lao hơn nữa" (Ga 1,50): Lời mời gọi hoán cải theo tinh thần hiệp hành và sứ mạng trở thành những nhịp cầu và người xây dựng nhịp cầu tại châu Á, các giám mục từ khắp châu Á sẽ quy tụ tại Jakarta để cầu nguyện, cùng nhau phân định và đổi mới cam kết truyền giáo của Giáo hội.
Ðối với Giáo hội Công giáo Indonesia, tầm nhìn này không hề xa lạ. Sống như một cộng đồng thiểu số trong một trong những quốc gia có sự đa dạng nhất thế giới về tôn giáo và văn hóa, người Công giáo Indonesia từ lâu đã nuôi dưỡng tinh thần đối thoại, tình huynh đệ và sự hợp tác vượt lên trên mọi khác biệt. Kinh nghiệm sống này đã trở thành một trong những đóng góp đặc sắc của Indonesia cho Giáo hội tại châu Á.
Một Giáo hội sống giữa sự đa dạng
Indonesia có cả hàng nghìn hòn đảo, hàng trăm sắc tộc, nhiều ngôn ngữ địa phương và các truyền thống tôn giáo phong phú. Người Công giáo chiếm khoảng ba phần trăm dân số cả nước. Là một cộng đồng thiểu số, Giáo hội đã học cách làm chứng cho Tin mừng bằng sự cởi mở, tôn trọng sự đa dạng và duy trì đối thoại với những người thuộc các tôn giáo và nền văn hóa khác nhau.
Kinh nghiệm này phản ánh rất gần với tầm nhìn đã định hướng cho FABC kể từ khi được thành lập vào năm 1970: xây dựng một Giáo hội thực sự mang khuôn mặt châu Á thông qua đối thoại với các nền văn hóa, các tôn giáo, các dân tộc, đặc biệt với người nghèo và những người đang sống bên lề xã hội.
Chủ đề của Ðại hội Toàn thể lần thứ XII cũng tiếp nối tinh thần của Ðại hội Toàn thể kỷ niệm 50 năm FABC, được tổ chức tại Bangkok, năm 2022, đã mời gọi Giáo hội tiếp tục "Cùng nhau lên đường như các dân tộc châu Á", bằng cách lắng nghe tiếng nói của người nghèo, người trẻ, người di cư, các cộng đồng bản địa và cả thiên nhiên đang bị tổn thương bởi cuộc khủng hoảng sinh thái.
Trở thành một Giáo hội xây dựng những nhịp cầu
Theo tầm nhìn mục vụ của FABC, việc trở thành người xây dựng nhịp cầu không chỉ giới hạn ở việc thúc đẩy đối thoại liên tôn.
Trong nội bộ Giáo hội, mọi thành phần được mời gọi xây dựng những nhịp cầu qua việc lắng nghe, tham gia, minh bạch, tinh thần trách nhiệm và sự dấn thân tích cực của toàn thể Dân Thiên Chúa. Ðối với xã hội, Giáo hội được mời gọi trở thành khí cụ của đối thoại, hòa giải và hòa bình.
Chính ở điểm này, kinh nghiệm của Indonesia mang lại nhiều gợi mở quý giá. Việc cùng chung sống với các cộng đồng Hồi giáo, Tin lành, Ấn giáo, Phật giáo, Khổng giáo và các cộng đồng bản địa đã nuôi dưỡng một nền văn hóa hợp tác, được thể hiện qua hệ thống trường học Công giáo, các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, công tác cứu trợ thiên tai, các sáng kiến nhân đạo và những hoạt động bác ái xã hội phục vụ mọi người, không phân biệt tôn giáo hay hoàn cảnh.
Indonesia cũng đã phát triển một truyền thống phong phú về hội nhập văn hóa, đưa các ngôn ngữ địa phương, âm nhạc, nghệ thuật và truyền thống văn hóa vào phụng vụ, trong khi vẫn trung thành với Giáo hội hoàn vũ. Những giá trị được thể hiện trong Pancasila - tôn trọng phẩm giá con người, củng cố sự hiệp nhất quốc gia, thực hành dân chủ thông qua đối thoại và đề cao công bằng xã hội - cũng đã tạo nên nền tảng thuận lợi để cổ võ tình huynh đệ và sự liên đới.
Trên khắp đất nước, hàng nghìn trường học, bệnh viện, cô nhi viện, viện dưỡng lão và các cơ sở bác ái Công giáo là minh chứng sống động rằng công cuộc loan báo Tin mừng không chỉ được thực hiện qua việc rao giảng, mà còn được thể hiện qua sự phục vụ đầy lòng trắc ẩn nhằm bảo vệ và thăng tiến phẩm giá con người.
Cơ hội và thách thức
Quá trình chuyển đổi số diễn ra nhanh chóng cùng với một dân số trẻ đông đảo đang mở ra những cơ hội mới cho việc loan báo Tin mừng và đối thoại. Người trẻ Công giáo ngày càng được mời gọi trở thành những cộng sự tích cực trong việc xây dựng một Giáo hội hiệp hành thông qua đổi mới sáng tạo, truyền thông và sứ vụ truyền giáo.
Sự đa dạng sinh học đặc biệt phong phú của Indonesia cùng với tính dễ bị tổn thương trước biến đổi khí hậu cũng đặt Giáo hội vào một vị trí chiến lược để làm chứng cho sự hoán cải sinh thái. Việc chăm sóc công trình tạo dựng đã trở thành một chiều kích không thể tách rời của sứ mạng bảo vệ ngôi nhà chung và liên đới với những cộng đồng đang chịu ảnh hưởng nặng nề nhất bởi sự suy thoái môi trường.
Ðồng thời, Giáo hội vẫn đang đối diện với nhiều thách thức mục vụ như xu hướng tục hóa, chủ nghĩa cá nhân, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo, tình trạng thông tin sai lệch, sự phân cực trong xã hội và những thay đổi trong phương thức truyền thông. Tiến trình hoán cải theo tinh thần hiệp hành cũng đòi hỏi tăng cường hơn nữa sự tham gia của giáo dân, trao quyền cho người trẻ, mở rộng sự hiện diện của phụ nữ trong vai trò lãnh đạo và tiến trình ra quyết định, thúc đẩy quản trị minh bạch và xây dựng các cơ cấu mang tính tham gia nhiều hơn.
Bên cạnh đó, tình trạng nghèo đói, di cư, nạn mua bán người, bất bình đẳng kinh tế và cuộc khủng hoảng sinh thái cũng đòi hỏi sự cộng tác sâu rộng hơn giữa Giáo hội, chính quyền, các tổ chức xã hội dân sự và các tín đồ thuộc những truyền thống tôn giáo khác nhau.
Cùng nhau bước đi
Việc đăng cai Ðại hội Toàn thể lần thứ XII của FABC mang đến cho Giáo hội Công giáo Indonesia cơ hội chia sẻ kinh nghiệm của mình với các Giáo hội địa phương trên khắp châu Á. Không chỉ giới thiệu một mô hình mục vụ, Indonesia còn cống hiến chứng tá sống động về một Giáo hội đã học biết phát triển nhờ đối thoại, phục vụ, liên đới và tình huynh đệ giữa lòng một xã hội đa dạng.
Trung thành với lời hứa của Ðức Kitô: "Các anh sẽ còn thấy những điều lớn lao hơn nữa" (Ga 1,50), các Giáo hội tại châu Á được mời gọi tiếp tục hành trình hoán cải theo tinh thần hiệp hành và trở thành những nhịp cầu nối kết nhân loại với Thiên Chúa, vun đắp sự hòa giải giữa các dân tộc và khơi dậy một cam kết mới trong việc chăm sóc công trình tạo dựng.
Từ Indonesia, thông điệp này được gửi đến toàn thể châu Á: một Giáo hội cùng nhau bước đi trong đức tin, đức cậy và đức mến có thể ngày càng trở thành dấu chỉ đáng tin cậy của hòa bình, công lý và sự hiệp thông trong một thế giới đang thay đổi từng ngày.
- - - - - - - - - - - - - - -
Về tác giả
Amadea Pranastiti là một nhà hoạt động trong lĩnh vực truyền thông xã hội. Hiện bà cộng tác với tư cách cộng tác viên tự do cho Ban Tư liệu và Thông tin của Hội đồng Giám mục Indonesia.